Τελευταίος έλεγχος: 23/11/2022

Η κάλυψη ασφάλισης υγείας σας

Στην ΕΕ, η χώρα που είναι αρμόδια για την κοινωνική σας ασφάλιση και την υγειονομική σας κάλυψη καθορίζεται με βάση την οικονομική σας κατάσταση και τον τόπο διαμονής σας, και όχι την υπηκοότητά σας. Βεβαιωθείτε ότι έχετε κατανοήσει ποιας χώρας το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης πρέπει να σας καλύπτει. Μάθετε περισσότερα για την κάλυψη κοινωνικής ασφάλισης στο εξωτερικό.

Αν έχετε απορίες σχετικά με τα δικαιώματά σας και θέλετε να βεβαιωθείτε προτού ξεκινήσετε κάποια αγωγή, επικοινωνήστε με ένα εθνικό σημείο επαφής.

Ειδικοί όροι για την υγειονομική κάλυψη ισχύουν αν είστε:

Εργαζόμενος σε μια χώρα και κάτοικος άλλης

Εάν εργάζεστε σε μια χώρα της ΕΕ (καθώς και στην Ισλανδία, το Λιχτενστάιν, τη Νορβηγία, την Ελβετία ή το Ηνωμένο Βασίλειο) και ζείτε σε μια άλλη, δικαιούστε ιατρική περίθαλψη και στις δύο χώρες υπό τους ίδιους όρους με τους ασφαλισμένους στις εν λόγω χώρες.

Φροντίστε να εγγραφείτε στη χώρα όπου εργάζεστε και ζητήστε το έντυπο S1 (πρώην έντυπο E106) από τον φορέα ασφάλισης υγείας σας. Το έντυπο αυτό σας δίνει το δικαίωμα να λαμβάνετε υγειονομική περίθαλψη στη χώρα όπου ζείτε.

Με βάση την ασφάλισή σας, τα μέλη της οικογένειάς σας έχουν επίσης δικαίωμα ιατρικής περίθαλψης εφόσον ζουν σε χώρα της ΕΕ. Ωστόσο, αν είστε διασυνοριακός εργαζόμενος, που ζείτε σε μια χώρα της ΕΕ και εργάζεστε στη Δανία, την Ιρλανδία, την Κροατία, τη Φινλανδία, τη Σουηδία, την Ισλανδία, τη Νορβηγία ή το Ηνωμένο Βασίλειο, η οικογένειά σας δικαιούται ιατρική περίθαλψη στις εν λόγω χώρες μόνο σε περιορισμένο αριθμό περιπτώσεων, όπως για αναγκαία περίθαλψη κατά τη διάρκεια της διαμονής τους.

Περίθαλψη άρρωστων παιδιών

Ως διασυνοριακός εργαζόμενος, ρωτήστε τον φορέα ασφάλισης υγείας σας αν μπορείτε να πάρετε άδεια από την εργασία σας για να φροντίσετε το άρρωστο παιδί σας. Αν το παιδί σας είναι ασφαλισμένο μαζί με τον/τη σύντροφό σας στη χώρα όπου ζείτε, ενδέχεται να μη δικαιούστε ορισμένες παροχές.

Αποσπασμένος στο εξωτερικό για σύντομο χρονικό διάστημα (λιγότερο από 2 χρόνια)

Ως εργαζόμενος αποσπασμένος στο εξωτερικό για σύντομο χρονικό διάστημα (λιγότερο από 2 χρόνια), μπορείτε να παραμείνετε ασφαλισμένος στη χώρα σας (τη χώρα από την οποία αποσπαστήκατε).

Εάν μετακομίσετε στη χώρα στην οποία είστε αποσπασμένος, βεβαιωθείτε ότι ζητάτε το έντυπο S1 (πρώην έντυπο Ε106) από τον φορέα ασφάλισης υγείας σας στη χώρα σας. Έτσι, θα έχετε εσείς και η οικογένειά σας δικαίωμα σε υγειονομική περίθαλψη κατά την παραμονή σας στο εξωτερικό.

Μόλις φθάσετε στη χώρα στην οποία θα εργαστείτε, προσκομίστε το έντυπο S1 στον τοπικό φορέα ασφάλισης υγείας.

Εργαζόμενος σε περισσότερες από μία χώρες

Εάν εργάζεστε σε περισσότερες από μία χώρες της ΕΕ, αλλά ασκείτε τουλάχιστον το 25 % των επαγγελματικών σας δραστηριοτήτων (χρόνος εργασίας και/ή εισόδημα) στη χώρα όπου ζείτε, τότε η υγειονομική σας περίθαλψη καλύπτεται συνήθως στη χώρα όπου ζείτε.

Ωστόσο, ισχύουν ορισμένοι ειδικοί κανόνες εάν εργάζεστε ως μισθωτός ή ως αυτοαπασχολούμενος εκτός της χώρας διαμονής σας. Μάθετε περισσότερα για την κοινωνική ασφάλιση στο εξωτερικό.

Φοιτητής, ερευνητής ή ασκούμενος στο εξωτερικό

Εάν πάτε σε άλλη χώρα της ΕΕ για σπουδές, ερευνητικό έργο, πρακτική άσκηση ή επαγγελματική κατάρτιση, πρέπει να έχετε πλήρη ασφάλιση υγείας στη χώρα υποδοχής.

  • Αν δεν εργάζεστε, η Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας (ΕΚΑΑ)Άνοιγμα εξωτερικού συνδέσμου θα μπορούσε να είναι μια επιλογή, εφόσον τη δικαιούστε.
  • Ωστόσο, αν εργάζεστε στη χώρα υποδοχής, θα πρέπει να εγγραφείτε σε τοπικό σύστημα ασφάλισης υγείας.

    Προειδοποίηση

    Ορισμένοι διδακτορικοί φοιτητές μπορεί να θεωρηθούν ως εργαζόμενοι διαμένοντες στη χώρα και να πρέπει να εγγραφούν στο τοπικό σύστημα ασφάλισης υγείας ή να κάνουν ιδιωτική ασφάλιση υγείας.

  • Αν το πανεπιστήμιο ή το ερευνητικό ίδρυμα της χώρας σας σάς στέλνει προσωρινά (λιγότερο από 2 χρόνια) σε πανεπιστήμιο ή ερευνητικό ίδρυμα άλλης χώρας της ΕΕ, τότε θα παραμείνετε ασφαλισμένοι στο σύστημα ασφάλισης υγείας της χώρας σας καθ’ όλο το διάστημα της απόσπασής σας στο εξωτερικό. Πριν αναχωρήσετε, θα πρέπει να υποβάλετε αίτηση για την κάρτα ΕΚΑΑΆνοιγμα εξωτερικού συνδέσμου ή, εάν μετακομίζετε στη χώρα στην οποία είστε αποσπασμένος, για το έντυπο S1 (πρώην έντυπο Ε106).

Ενημερωθείτε από τον φορέα ασφάλισης υγείας σας ή το εθνικό σημείο επαφής της χώρας σας για το αν καλύπτονται τα έξοδα υγειονομικής σας περίθαλψης στο εξωτερικό καθ’ όλη τη διάρκεια της παραμονής σας. Στην περίπτωση που καλύπτονται, οι διοικητικές διαδικασίες μπορεί να είναι απλούστερες αν διαθέτετε έγκυρη ΕΚΑΑ.

Ωστόσο, ορισμένοι εθνικοί φορείς ασφάλισης υγείας καλύπτουν το κόστος υγειονομικής περίθαλψης σε άλλη χώρα της ΕΕ μόνο για περιορισμένο χρονικό διάστημα. Αυτό συμβαίνει συνήθως στην περίπτωση φοιτητών μεγαλύτερης ηλικίας (άνω των 28 ή 30 ετών), καθώς και εργαζομένων που επιμορφώνονται στο εξωτερικό. Εάν αυτή είναι η περίπτωσή σας, τότε θα πρέπει να εγγραφείτε στο τοπικό σύστημα ασφάλισης υγείας στη χώρα υποδοχής σας ή να κάνετε ιδιωτική ασφάλιση υγείας.

Συνταξιούχος

Υγειονομική περίθαλψη στη χώρα όπου ζείτε

  • Αν λαμβάνετε σύνταξη από τη χώρα στην οποία ζείτε: τόσο εσείς όσο και η οικογένειά σας καλύπτεστε από το σύστημα ασφάλισης υγείας της χώρας αυτής, ακόμη και αν λαμβάνετε συντάξεις και από άλλες χώρες.
  • Αν δεν λαμβάνετε σύνταξη ή άλλο εισόδημα από τη χώρα στην οποία ζείτε: τόσο εσείς όσο και η οικογένειά σας θα μπορείτε να λάβετε ιατρική περίθαλψη στη χώρα όπου ζείτε εφόσον δικαιούστε ιατρική περίθαλψη στη χώρα που καταβάλλει τη σύνταξή σας.
    Πρέπει να ζητήσετε το έντυπο S1 (πρώην έντυπο E106) από τον φορέα ασφάλισης υγείας στη χώρα που καταβάλλει τη σύνταξή σας.
    — Όταν φθάσετε στη νέα σας χώρα, πρέπει να προσκομίσετε το έντυπο S1 στον αρμόδιο φορέα ασφάλισης υγείας. Το έγγραφο αυτό θεμελιώνει το δικαίωμά σας σε πλήρη υγειονομική κάλυψη στη χώρα διαμονής σας.
     

Παράδειγμα

Βεβαιωθείτε ότι γνωρίζετε ποιο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης σας καλύπτει

Ο Νικολά έζησε και εργάστηκε σχεδόν όλα του τα χρόνια στη Γαλλία, εκτός από μερικά χρόνια, όταν ήταν νεότερος, που εργάστηκε ως σερβιτόρος στην Ιταλία.

Όταν συνταξιοδοτήθηκε, ο Νικολά μετακόμισε στην Ιταλία. Η σύνταξή του αποτελείται συνεπώς από 2 μέρη: την ιταλική σύνταξη, που αντιστοιχεί στα χρόνια που εργάστηκε στην Ιταλία, και τη γαλλική σύνταξη που αντιστοιχεί στα χρόνια που εργάστηκε στη Γαλλία.

Καθώς ο Νικολά ζει μόνιμα στην Ιταλία ΚΑΙ λαμβάνει σύνταξη γήρατος από την Ιταλία, η Ιταλία καλύπτει τα έξοδα υγειονομικής του περίθαλψης. Δεν υπάγεται πλέον στο γαλλικό σύστημα.

Υγειονομική περίθαλψη στη χώρα όπου εργαζόσασταν

Εσείς και η οικογένειά σας δικαιούστε, καταρχήν, πλήρη ιατρική περίθαλψη μόνο στη χώρα στην οποία ζείτε. Ωστόσο, εάν η χώρα που καταβάλλει τη σύνταξή σας είναι μια από τις παρακάτω, εσείς και τα μέλη της οικογένειάς σας δικαιούστε ιατρική περίθαλψη τόσο στη χώρα που καταβάλλει τη σύνταξή σας όσο και στη χώρα στην οποία ζείτε τώρα:

 
 

Αυστρία

Γερμανία

Κάτω Χώρες

Βέλγιο

Ελλάδα

Πολωνία

Βουλγαρία

Ουγγαρία

Σλοβενία

Κύπρος

Ισλανδία

Ισπανία

Τσεχία

Λιχτενστάιν

Σουηδία

Γαλλία

Λουξεμβούργο

Ελβετία

Προειδοποίηση

Αν η χώρα που καταβάλλει τη σύνταξή σας δεν περιλαμβάνεται στον παραπάνω κατάλογο, δικαιούστε πλήρη υγειονομική κάλυψη μόνο στη χώρα στην οποία ζείτε.

Συνταξιούχοι διασυνοριακοί εργαζόμενοι

Αν στην τελευταία απασχόλησή σας ήσασταν διασυνοριακός εργαζόμενος, δηλαδή ζούσατε σε μια χώρα και εργαζόσασταν σε άλλη, και είστε πλέον συνταξιούχος λόγω ηλικίας ή αναπηρίας, ισχύουν τα ακόλουθα:

Συνέχιση αγωγής

Μπορείτε να συνεχίσετε να λαμβάνετε αγωγή που είχατε ξεκινήσει στη χώρα όπου εργαζόσασταν, ακόμα και μετά τη συνταξιοδότησή σας.

Αυτό ισχύει και για τα συντηρούμενα από σας μέλη, εφόσον η αγωγή τους ξεκίνησε σε μια από τις ακόλουθες χώρες:

 
 

Αυστρία

Ελλάδα

Κάτω Χώρες

Βέλγιο

Ουγγαρία

Πολωνία

Βουλγαρία

Ιταλία

Πορτογαλία

Κύπρος

Λετονία

Ρουμανία

Τσεχία

Λιχτενστάιν

Σλοβακία

Εσθονία

Λιθουανία

Σλοβενία

Γαλλία

Λουξεμβούργο

Ισπανία

Γερμανία

Μάλτα

Ελβετία

Για να συνεχίσετε να λαμβάνετε αγωγή που είχατε ξεκινήσει στη χώρα όπου εργαζόσασταν, πρέπει να υποβάλετε το έντυπο S3 στις αρχές ασφάλισης υγείας της χώρας αυτής.

Κάλυψη στη χώρα όπου εργαζόσασταν και στη χώρα όπου ζείτε

Αν εργαστήκατε για 2 τουλάχιστον χρόνια ως διασυνοριακός εργαζόμενος εντός της πενταετίας πριν από τη συνταξιοδότησή σας, δικαιούστε υγειονομική περίθαλψη τόσο στη χώρα διαμονής σας όσο και στη χώρα όπου εργαζόσασταν.

Τόσο εσείς όσο και τα συντηρούμενα από εσάς μέλη δικαιούστε υγειονομική περίθαλψη στη χώρα όπου εργαζόσασταν, εάν τόσο η χώρα αυτή όσο και η χώρα στην οποία ζείτε τώρα περιλαμβάνονται στις παρακάτω χώρες:

 
 

Αυστρία

Γερμανία

Ισπανία

Βέλγιο

Λουξεμβούργο

Γαλλία

Πορτογαλία

Αν ταξιδέψετε στη χώρα στην οποία εργαζόσασταν για να λάβετε ιατρική περίθαλψη εκεί και οι υγειονομικές αρχές της χώρας αυτής δεν καλύπτουν πλέον τα έξοδα της υγειονομικής σας περίθαλψης, πρέπει να υποβάλετε σ’ αυτές το έντυπο S3. Μπορείτε να ζητήσετε το έντυπο S3 από τον φορέα ασφάλισης υγείας που είναι υπεύθυνος για την κάλυψη ασφάλισης υγείας σας.

Σε αναζήτηση εργασίας

Εάν λαμβάνετε παροχές ανεργίας από μια χώρα της ΕΕ και αποφασίσετε να μετακομίσετε σε άλλη χώρα της ΕΕ για να αναζητήσετε εργασία, πρέπει να προμηθευτείτε την Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας (ΕΚΑΑ) για σας και για τα μέλη της οικογένειάς σας πριν από την αναχώρησή σας. Ωστόσο, η ΕΚΑΑ θα δώσει σε σας και την οικογένειά σας τη δυνατότητα πρόσβασης μόνο σε αναγκαία ιατρική περίθαλψη (π.χ. περίθαλψη έκτακτης ανάγκης) κατά την περίοδο που λαμβάνετε παροχές ανεργίας.

Εάν δεν είστε ασφαλισμένος σε καμία χώρα της ΕΕ και αποφασίσετε να μετακομίσετε σε άλλη χώρα της ΕΕ για να αναζητήσετε εργασία, οι φορείς κοινωνικής ασφάλισης θα αποφασίσουν ποιο σύστημα θα σας καλύπτει και θα χρειαστεί ενδεχομένως να αποκτήσετε υγειονομική κάλυψη στη χώρα στην οποία μετακομίσατε.

Μάθετε περισσότερα για την κάλυψη κοινωνικής ασφάλισης στο εξωτερικό.

Τα εθνικά συστήματα υγείας διαφέρουν κατά πολύ στην Ευρώπη

Οι χώρες της ΕΕ είναι ελεύθερες να θεσπίζουν τους δικούς τους κανόνες σχετικά με τα δικαιώματα σε παροχές και υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης.

Για να αποφύγετε τυχόν σοβαρά προβλήματα και παρανοήσεις, ενημερωθείτε για το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης της χώρας υποδοχής ή επικοινωνήστε με το εθνικό σημείο επαφής της χώρας σας.

Παράδειγμα

Ενημερωθείτε για το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης της νέας σας χώρας

Η Σουζάνα εργαζόταν όλη της τη ζωή στη Γερμανία και όταν συνταξιοδοτήθηκε μετακόμισε στην Ισπανία. Όταν αρρώστησε, έλαβε περίθαλψη κατ’ οίκον από ιδιωτική εταιρεία, επειδή στην Ισπανία η ασφάλιση του δημοσίου δεν καλύπτει τέτοιου είδους περίθαλψη.

Ο γερμανικός φορέας ασφάλισης υγείας της κατέβαλε μέρος των εξόδων, αλλά το μερίδιο της Σουζάνας ήταν πολύ υψηλότερο από ό,τι θα ήταν αν είχε μείνει στη Γερμανία. Αυτό συνέβη λόγω των διαφορών που υπάρχουν στα συστήματα παροχών Γερμανίας και Ισπανίας.

Διαφορές στην εκτίμηση του βαθμού αναπηρίας

Αν ζητήσετε σύνταξη ή παροχές λόγω αναπηρίας, κάθε χώρα στην οποία εργαστήκατε μπορεί να απαιτήσει να σας εξετάσει χωριστά. Μια χώρα μπορεί να κρίνει ότι έχετε σοβαρή αναπηρία, ενώ μια άλλη ότι δεν έχετε καθόλου.

Βρείτε περισσότερες πληροφορίες για τις συντάξεις αναπηρίας στην Ευρώπη.

Βλέπε επίσης:

Συχνές ερωτήσεις

Νομοθεσία της ΕΕ

Χρειάζεστε βοήθεια από τις υπηρεσίες υποστήριξης;

Επικοινωνήστε με ειδικευμένες υπηρεσίες παροχής βοήθειας

Διαβιβάστε αυτή τη σελίδα: