You are here:

Mededinging

De EU-regels voor mededinging zijn zo opgesteld dat zij billijke en gelijke voorwaarden voor bedrijven scheppen, met volop ruimte voor innovatie, uniforme normen en de ontwikkeling van kleine bedrijven.

Volgens de EU-regels is het bedrijven niet toegestaan:

  • prijsafspraken te maken of markten onderling te verdelen
  • een dominante marktpositie te misbruiken om concurrenten uit de markt te drukken
  • te fuseren , als zij daardoor controle over de markt krijgen
    In de praktijk houdt deze regel slechts weinig fusies tegen. Grote bedrijven die veel zaken doen in de EU mogen niet fuseren zonder goedkeuring van de Europese Commissie , zelfs niet als zij buiten de EU gevestigd zijn.

Bescherming voor kleine bedrijven

Grote bedrijven mogen hun onderhandelingsmacht niet misbruiken om voorwaarden op te leggen die het hun leveranciers of afnemers moeilijk maken om ook met andere bedrijven zaken te doen. De Commissie kan ondernemingen hiervoor geldboetes opleggen, en doet dit ook daadwerkelijk, omdat dergelijke praktijken leiden tot hogere prijzen en/of minder keus voor de consument.

De EU doet niet alleen onderzoek naar concurrentiebeperkende praktijken op de markt voor goederen, maar zij kijkt ook naar beroepen (artsen, advocaten enz.) en diensten, waaronder financiële diensten zoals retailbanking en creditcards.

Staatssteun

De Commissie houdt ook in het oog hoeveel steun de nationale overheden aan ondernemingen geven ("staatssteun"), bijvoorbeeld via:

  • leningen en subsidies
  • belastingvoordelen
  • goederen en diensten tegen verlaagde prijzen
  • overheidsgaranties waardoor een bedrijf in vergelijking met de concurrentie kredietwaardiger wordt

Het risico van dergelijke steun is dat hij gevestigde belangen kan bevoordelen ten koste van bedrijven die op hun eigen merites concurreren. De belastingbetaler krijgt de rekening daarvoor gepresenteerd. Het bestrijden van dergelijke onverdiende subsidies is een goedkope en doeltreffende manier om Europa rechtvaardiger te maken en de economische groei te bevorderen.

Flexibele regels

Deze bepalingen worden flexibel en met gezond verstand toegepast. Het doorslaggevende argument daarbij is altijd het belang van de consument en de vraag of andere bedrijven nadeel ondervinden. Zo mogen overheden nieuwe of bestaande bedrijven die in moeilijkheden zitten, helpen als die bedrijven een echte kans hebben om uiteindelijk rendabel te worden, en dus ook banen te behouden of te scheppen. Het is niet toegestaan steun te geven aan noodlijdende bedrijven die niet levensvatbaar zullen worden.

Andere uitzonderingen op de algemene regels zijn o.a.

  • bedrijven die samenwerken aan een gemeenschappelijke technische norm voor de hele markt
  • kleinere bedrijven die samenwerken, zodat zij beter kunnen concurreren met grotere bedrijven
  • initiatieven voor onderzoek en innovatie
  • regionale ontwikkelingsprojecten

Recente zaken

In 2014 gaf de Commissie het Franse farmaceuticabedrijf Servier en vijf andere producenten van generische geneesmiddelen een boete van bijna 430 miljoen euro vanwege afspraken om niet op prijs te concurreren met perindopril, een populair bloeddrukmiddel van Servier.

De Commissie heeft ook onderzoek gedaan naar kartels op de markt van financiële derivaten waarvan de prijs was gekoppeld aan bepaalde referentierentes (EURIBOR (EIRD), JPY LIBOR, Euroyen TIBOR (YIRD) en de LIBOR in Zwitserse frank (CHIRD)).

Op basis daarvan heeft ze de afgelopen jaren maatregelen genomen tegen verscheidene banken zoals Barclays, Deutsche Bank, RBS, Société Générale, UBS, Citigroup en J.P. Morgan. De boetes bedroegen in totaal ongeveer 1,8 miljard euro . Sommige banken kregen een lagere boete in ruil voor medewerking aan het onderzoek of een schikking.

Controlemechanismen

Tegen de uitgebreide bevoegdheden die de Commissie heeft om eventuele inbreuken op de EU-mededingingsregels te onderzoeken en te beboeten, kan beroep worden aangetekend bij het Europese Hof van Justitie . Bedrijven en overheden van EU-landen gaan geregeld in beroep tegen beslissingen van de Commissie, soms met succes.