an tAontas Eorpach

Stair an Aontais Eorpaigh - 2016

Stair an Aontais Eorpaigh - 2016


Eanáir

1

Tús le tréimhse uachtaránachta sé mhí na hÍsiltíre ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh.

1

Is iad Wrocław (an Pholainn) agus San Sebastián (an Spáinn) Príomhchathracha Cultúir na hEorpa don bhliain 2016. Beidh imeachtaí ar siúl sa dá chathair sin chun an cultúr áitiúil a chur chun cinn.

28

D'fhógair an Coimisiún Eorpach tograí chun dul i ngleic le seachaint cánach corparáide ag cuideachtaí móra i ngach ceann de 28 dtír an Aontais Eorpaigh. A bhuí leis an bPacáiste i gcoinne Seachaint Cánach cuirfear bac ar phleanáil ionsaitheach chánach, déanfar trédhearcacht cánach a fheabhsú agus cinnteofar go mbeidh cothrom iomaíochta ann do na gnólachtaí ar fad i mBallstáit an Aontais Eorpaigh.

Feabhra

16

Chuir an Coimisiún Eorpach pacáiste slándála fuinnimh i láthair. Bhí na moltaí a bhí sa phacáiste ceaptha a chinntiú go gcuirfí fuinneamh inbhuanaithe iomaíoch inacmhainne ar fáil do thomhaltóirí san Aontas Eorpach; bheadh athrú ó bhonn ar earnáil an fhuinnimh de dhíth chuige sin.

19

Ag cruinniú den Chomhairle Eorpach, tháinig ceannairí na mBallstát ar shocrú nua don Ríocht Aontaithe san Aontas Eorpach. Ar na nithe a socraíodh bhí: an tAontas cumas iomaíochta an gheilleagair a chothú a thuilleadh; cead a bheith ag tíortha an Aontais teorainn shealadach a chur leis na sochair leasa shóisialta a thugtar d'imircigh áirithe san Aontas Eorpach; cosaintí a thabhairt isteach chun an choimhdeacht a neartú. Thug Príomh Aire na Ríochta Aontaithe, David Cameron, fógra go reachtálfaí reifreann an 23 Meitheamh 2016 i dtaca leis an Ríocht Aontaithe fanacht san Aontas Eorpach nó imeacht as.

Márta

7

Cruinniú ag ceannairí an Aontais Eorpaigh le rialtas na Tuirce ar mhaithe leis an gcomhar eatarthu a fheabhsú d'fhonn aghaidh a thabhairt ar ghéarchéim na himirce agus na ndídeanaithe.

17-18

I gcruinniú den Chomhairle Eorpach sa Bhruiséil, tháinig ceannairí an Aontais Eorpaigh ar chomhaontú leis an Tuirc arbh é ab aidhm dó an imirce neamhrialta ar muir ón Tuirc go dtí an Ghréig a laghdú. Bhí an méid seo sonraithe sa chomhaontú sin: ghlacfadh an Tuirc leis na daoine sin a chuirfí ar ais tar éis dóibh an fharraige a thrasnú chun na Gréige; dhéanfaí dídeanaithe áirithe ón Tuirc a athlonnú san Aontas Eorpach; chuirfeadh an tAontas níos mó maoinithe ar fáil chun cabhrú le dídeanaithe sa Tuirc.

22

Tharla dhá ionsaí sceimhlitheoireachta sa Bhruiséil ina bhfuair os cionn 30 duine bás agus inar gortaíodh níos mó ná 300 duine. D'eisigh Uachtarán an Choimisiúin Eorpaigh, Jean-Claude Juncker, ráiteas inar iarr sé ar an Aontas Eorpach "aghaidh a thabhairt ar bhagairt na sceimlitheoireachta le chéile agus réitigh a cheapadh ar leibhéal na hEorpa ar ceisteanna a bhaineann leis an Eoraip ina hiomláine."

Bealtaine

18

Mar chuid den ‘Seimeastar Eorpach’, ghlac an Coimisiún moltaí maidir le gach ceann ar leith de na 28 mBallstát, agus thug sé comhairle faoi bhuiséid agus bheartais eacnamaíocha náisiúnta 2016-2017.

23

In Iostanbúl, ag an gCruinniú Mullaigh Domhanda maidir le Cúrsaí Daonnúla, ghabh an tAontas Eorpach air féin tacú le gníomhaíocht na Náisiún Aontaithe a bhfuil sé d’aidhm aici feabhas a chur ar an gcúnamh a chuirtear ar fáil do dhaoine i gcásanna géarchéime ar fud an domhain agus an tionchar feasta a bheidh ag géarchéimeanna daonnúla a laghdú.

27

Bhí an tSeapáin ina hóstach ar chruinniú cheannairí stáit agus rialtais an Ghrúpa 7, fóram na ngeilleagar sin is ardfhorbartha ar domhan. Sa phlé a rinneadh, díríodh ar an ngeilleagar domhanda, ar bheartas eachtrach agus ar ghéarchéim na himirce agus na ndídeanaithe.

Meitheamh

23

I reifreann, vótáil muintir na Ríochta Aontaithe ar son imeacht as an Aontas Eorpach le farasbarr ceithre phointe céatadáin (52 % i gcoinne 48 %). In Airteagal 50 den Chonradh ar an Aontas Eorpach, leagtar amach na nósanna imeachta a bhíonn le leanúint má chinneann Ballstát an tAontas Eorpach a fhágáil. Fanfaidh an Ríocht Aontaithe ina Ballstát de chuid an Aontais Eorpaigh go dtí go gcuirfear i gcrích an chaibidlíocht maidir le téarmaí a himeachta.

28

Ag cruinniú den Chomhairle Eorpach, phléigh ceannairí an Aontais na himpleachtaí polaitiúla a bheidh ag reifreann na Ríochta Aontaithe. Thug siad aghaidh ar shaincheisteanna práinneacha eile freisin, lena n-áirítear dul i ngleic le géarchéim na himirce, an margadh aonair a dhoimhniú chun borradh a chur faoin bhfás agus faoin bhfostaíocht, agus treisiú le slándáil an Aontais trí oibriú ar bhealach níos dlúithe le ECAT.

29

I dteannta Uachtarán na Comhairle Eorpaí agus Uachtarán an Choimisiúin Eorpaigh, tháinig ceannairí an Aontais le chéile den chéad uair gan ceannaire na Ríochta Aontaithe i láthair. Chuir siad in iúl go raibh aiféala orthu faoi thoradh an reifrinn ach go raibh rún daingean acu tosaíochtaí reatha a bhrú ar aghaidh.

Iúil

1

Ba é seal na Slóvaice é seilbh a bheith aici ar uachtaránacht sé mhí Chomhairle an Aontais Eorpaigh.

13

Tháinig ceannairí an Aontais Eorpaigh agus a gcomhcheannairí Síneacha le chéile i mBéising agus d’aontaigh siad a gcomhpháirtíocht straitéiseach a chur chun cinn. D’aontaigh na ceannairí leis babhta eile den idirphlé idir an tAontas agus an tSín ar chearta an duine a bheith acu níos déanaí i mbliana sa Bhruiséil.

14

Maraíodh 87 nduine agus gortaíodh breis agus 300 duine in ionsaí sceimhlitheoireachta in Nice na Fraince.

20

Chuir an Coimisiún Eorpach a phacáiste maidir le hAontas Fuinnimh agus Gníomhú ar son na hAeráide i láthair, pacáiste a bhfuil sé d’aidhm aige dlús a chur leis an aistriú chuig astaíochtaí ísealcharbóin in earnálacha uile an gheilleagair.

Lúnasa

30

Chinn an Coimisiún Eorpach gur dheonaigh Éire sochair chánach mhíchuí suas le €13 billiún do Apple. Faoi rialacha an Aontais maidir le státchabhair, bhí sé sin mídhleathach toisc gur lig sé do Apple i bhfad níos lú cánach a íoc le hais gnólachtaí eile. Ní mór d’Éirinn an chabhair mhídhleathach a aisghabháil.

Meán Fómhair

14

San aitheasc faoi Staid an Aontais a thug Jean-Claude Juncker, Uachtarán an Choimisiúin Eorpaigh, leag sé amach a fhís le haghaidh Eoraip níos fearr – “an Eoraip ag caomhnú, ag cumhachtú agus ag cosaint”. Leag an tUachtarán béim ar an ngá a bhí le hinfheistíocht mhór a dhéanamh ar son daoine óga, lucht cuardaigh poist agus gnólachtaí nuathionscanta.

16

Ag cruinniú neamhfhoirmiúil i mBratasláiv na Slóvaice, tháinig 27 gceannaire stáit nó rialtais le chéile chun tús a chur le machnamh polaitiúil ar an gcaoi a bhféadfaí an tAontas Eorpach a fhorbairt tuilleadh agus 27 mBallstát ann, i ndiaidh don Ríocht Aontaithe cinneadh a dhéanamh an tAontas a fhágáil. Tháinig siad ar chomhaontú, ar ar tugadh Dearbhú agus Treochlár na Bratasláive, inar leagadh amach na cuspóirí do na míonna amach rompu.

19

Ceapadh Julian King, náisiúnach de chuid na Breataine, ina Chomhalta den Choimisiún Eorpach agus ‘Aontas Slándála’ faoina chúram. Tháinig sé i gcomharbas ar Jonathan Hill a d’éirigh as an bpost i ndiaidh reifreann na Ríochta Aontaithe ar a ballraíocht san Aontas i mí an Mheithimh.

30

Tar éis don Aontas Eorpach ‘Comhaontú Pháras’ ó na Náisiúin Aontaithe maidir leis an athrú aeráide a dhaingniú, comhaontú a aontaíodh i Nollaig 2015, rinne airí an Aontais an daingniú a fhormheas. Ba é a thoradh sin gur féadadh an comhaontú a chur i bhfeidhm.

Deireadh Fómhair

6

Seoladh An Ghníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta go hoifigiúil d'fhonn bainistiú agus slándáil theorainneacha seachtracha an Aontais Eorpaigh a threisiú.

21

Ag cruinniú den Chomhairle Eorpach sa Bhruiséil, phléigh ceannairí an Aontais cúrsaí trádála, cúrsaí imirce agus an Rúis, mar aon le ról na tíre sin sa tSiria.

25

D'fhógair an Coimisiún Eorpach pleananna chun an dóigh ina ngearrtar cáin ar ghnólachtaí sa Mhargadh Aonair a leasú ó bhonn, d'fhonn córas cánach corparáidí cothrom a chur ar bun lena dtacófaí le fás a chur chun cinn.

30

Tháinig ceannairí an Aontais agus ceannairí Cheanada le chéile agus shínigh siad an Comhaontú Cuimsitheach Eacnamaíoch agus Trádála, nó 'CETA' mar is fearr aithne air.

Samhain

24

Tháinig ceannairí an Aontais agus ceannairí na hÚcráine le chéile sa Bhruiséil. Ó bhí an cruinniú mullaigh deiridh ann in 2015, tá clár oibre uaillmhianach don athchóiriú á shaothrú ag an Úcráin le tacaíocht láidir ón Aontas Eorpach.

30

Chuir an Coimisiún Eorpach pacáiste darb ainm ‘Fuinneamh glan do mhuintir na hEorpa ar fad’ i láthair. Trí phríomhchuspóir atá aige: tús áite a thabhairt d'éifeachtúlacht fuinnimh, ceannródaíocht dhomhanda a bhaint amach i dtaobh úsáid fuinnimh in-athnuaite agus margadh cothrom a chur ar fáil do thomhaltóirí.

Nollaig

13

Shínigh Uachtarán Pharlaimint na hEorpa, Uachtarán na Comhairle agus Uachtarán an Choimisiúin an chéad dearbhú comhpháirteach riamh chun dlús a chur le tograí tosaíochta de chuid an Aontais Eorpaigh a ghlacadh. Gheall siad, thar ceann a n-institiúidí, “dul chun cinn” suntasach a dhéanamh i bpríomhréimsí beartais an bhliain dár gcionn.

15

Ag cruinniú de chuid na Comhairle Eorpaí sa Bhruiséil, phléigh ceannairí na hEorpa na ceisteanna ba phráinní, lenar áiríodh an imirce, cúrsaí slándála, an geilleagar, an t-aos óg agus caidreamh seachtrach.

21

Ghlac an Coimisiún Eorpach pacáiste beart chun cur le cumas an Aontais Eorpaigh troid i gcoinne mhaoiniú na sceimhlitheoireachta agus na coireachta eagraithe. Bearta i ndáil le sciúradh airgid, sreabhadh airgid aindleathach agus calcadh agus coigistiú sócmhainní is ea iad.

Féach freisin
Back to top