European Union website, the official EU website

w dobie pokoju – początki współpracy

w dobie pokoju – początki współpracy


1946 | 1947 | 1948 | 1949 | 1950 | 1951 | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959

Europa w dobie pokoju – początki współpracy

Unię Europejską utworzono po to, aby położyć kres krwawym wojnom, wybuchającym często pomiędzy sąsiadującymi krajami, z których najstraszliwszą była II wojna światowa. Od 1952 r. Europejska Wspólnota Węgla i Stali jednoczy gospodarczo i politycznie państwa Europy, by tym samym zapewnić długotrwały pokój. Założyło ją sześć krajów: Belgia, Francja, Holandia, Luksemburg, Niemcy i Włochy. Lata pięćdziesiąte upływają pod znakiem zimnej wojny pomiędzy Wschodem a Zachodem. W 1956 r. na Węgrzech czołgi radzieckie kładą kres protestom przeciwko reżimowi radzieckiemu. Rok później Związek Radziecki, wysyłając na orbitę okołoziemską pierwszego sztucznego satelitę „Sputnik 1”, przejmuje pałeczkę w wyścigu w zdobywaniu przestrzeni kosmicznej. Rok 1957 to również data utworzenia na podstawie traktatu rzymskiego Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (EWG), innymi słowy „wspólnego rynku”.

Historyczne korzenie Unii Europejskiej sięgają II wojny światowej. Europejczycy są zdeterminowani, aby na zawsze zapobiec podobnym zbrodniom i zniszczeniom. Wkrótce po wojnie następuje podział Europy na Wschód i Zachód, co daje początek trwającej 40 lat zimnej wojnie. W 1949 r. narody Zachodniej Europy tworzą Radę Europy Wybierz wersję językową tego linka  Deutsch (de ) English (en ) français (fr ) italiano (it ) . Jest to pierwszy krok w kierunku nawiązania współpracy, którą sześć krajów zamierza pogłębiać.

9 maja 1950 r. – francuski minister spraw zagranicznych Robert Schuman przedstawia plan zacieśnienia współpracy. Od tego czasu 9 maja obchodzony jest jako „Dzień Europy".

18 kwietnia 1951 r.

W oparciu o plan Schumana sześć krajów podpisuje traktat mający wprowadzić wspólny zarząd dla przemysłu ciężkiego – węgla i stali – tych krajów. W ten sposób żaden z nich nie może samodzielnie produkować broni wojennej i zwrócić się przeciw drugiemu, jak miało to miejsce w przeszłości. 

 Założycielskie państwa członkowskie: Belgia, Francja, Holandia, Luksemburg, Niemcy i Włochy.

Mapa - państwa członkowskie UE, 1951 © Stefan Chabluk

Lista wszystkich państw członkowskich UE i daty ich przystąpienia

Szwajcarski architekt Le Corbusier wyznacza nowy trend, otwierając (w 1952 r.) samodzielną „jednostkę mieszkaniową" (Unité d’habitation) w Marsylii (Francja). Przez swój surowy wygląd ten betonowy kompleks zyskał przydomek „nowy brutalizm".

Na Węgrzech społeczeństwo powstaje w 1956 r. przeciwko reżimowi narzuconemu przez Związek Radziecki. W listopadzie na ulice Budapesztu wjeżdżają radzieckie czołgi mające zdławić zamieszki.

Związek Radziecki pokonuje Stany Zjednoczone w wyścigu o podbój kosmosu, wystrzeliwując w 1957 r. pierwszego sztucznego satelitę. Sputnik 1 krąży po orbicie okołoziemskiej na wysokości 800 km. W 1961 r. Związek Radziecki wygrywa ponownie, wysyłając w kosmos pierwszego człowieka, Jurija Gagarina, którego statek ma średnicę jedynie 2,6 m.

25 marca 1957 r.

Sukces Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Węgla i Stali skłania wspomniane sześć krajów do rozszerzenia współpracy na inne obszary gospodarki. Podpisują one Traktat Rzymski ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą (EWG) lub inaczej „wspólny rynek". Jego ideą jest swobodny przepływ osób, towarów i usług pomiędzy tymi krajami.

1946 | 1947 | 1948 | 1949 | 1950 | 1951 | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959