European Union website, the official EU website

Eoraip shíochánta - tús á chur le comhar

Eoraip shíochánta - tús á chur le comhar


1946 | 1947 | 1948 | 1949 | 1950 | 1951 | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959

An Eoraip faoi shíocháin – tús le comhar

Ba é an aidhm a bhí le bunú an Aontais Eorpaigh deireadh a chur leis an iliomad cogaí fuilteacha a chur tíortha comharsanacha ar a chéile i gcaitheamh na mblianta, agus arb é an Dara Cogadh Domhanda an ceann ba mheasa díobh ar fad. Ó 1950 amach, thosaigh an Comhphobal Eorpach do Ghual agus do Chruach tíortha Eorpacha a aontú ó thaobh geilleagair agus polaitíochta de, chun síocháin bhuan a bhaint amach. Is iad an Bheilg, an Fhrainc, an Ghearmáin, an Iodáil, Lucsamburg agus an Ísiltír na sé thír a bhunaigh an Comhphobal sin. Is é an cogadh fuar idir an t-oirthear agus an t-iarthar an rud is mó a bhí i dtreis sna 1950idí. I 1956, chuir tancanna Sóivéadacha agóidí san Ungáir in aghaidh réimeas na gCumannach faoi chois. Cruthaíodh Comhphobal Eacnamaíochta na hEorpa (CEE) nó 'an Cómhargadh’ le Conradh na Róimhe i 1957.

Tá bunús stairiúil an Aontais Eorpaigh le sonrú sa Dara Cogadh Domhanda. Bhí muintir na hEorpa meáite ar dheimhin a dhéanamh de nach dtarlódh a leithéid de mharú agus de léirscrios choíche arís. Tamall gairid i ndiaidh an chogaidh, rinneadh an Eoraip a scoilt idir an t-oirthear agus an t-iarthar, rud a chuir tús leis an gCogadh Fuar, cogadh a mhair 40 bliain. I 1949, chruthaigh roinnt tíortha in Iarthar na hEorpa Comhairle na hEorpa. B'in an chéad chéim i dtreo comhair eatarthu, ach ina measc siúd bhí sé cinn de thíortha a bhí ag iarraidh tuilleadh a dhéanamh.

9 Bealtaine 1950

9 Bealtaine 1950 – chuir Aire Gnóthaí Eachtracha na Fraince, Robert Schuman, plean le haghaidh comhair níos doimhne i láthair. Sin an chúis a gceiliúrtar 'Lá na hEorpa' an 9 Bealtaine gach bliain.

18 Aibreán 1951

Bunaithe ar phlean Schuman, shínigh sé thír conradh ag toiliú a gcuid tionscal trom – gual agus cruach – a chur faoi chomhbhainistíocht. De dhroim an chonartha sin níorbh fhéidir le tír ar bith feasta a cuid arm cogaidh féin a úsáid chun ionsaí a dhéanamh ar thír eile mar a rinneadh san am atá caite. Is iad an Ghearmáin, an Fhrainc, an Ísiltír, an Bheilg agus Lucsamburg na sé thír a shínigh an conradh sin.

Na Ballstáit a bhunaigh an tAontas Eorpach: an Ghearmáin, an Fhrainc, an Iodáil, an Ísiltír, an Bheilg agus Lucsamburg.

Léarscáil – Ballstáit an Aontais Eorpaigh 1951 © Stefan Chabluk

Liosta de Bhallstáit uile an Aontais Eorpaigh agus an dáta a tháinig siad isteach

23 Deireadh Fómhair – 10 Samhain 1956

San Ungáir, d'éirigh an pobal amach i gcoinne an réimis arbh é an tAontas Sóivéadach ba chrann taca dó. I mí na Samhna tháinig tancanna Sóivéadacha ar shráideanna Bhúdaipeist chun na hagóidí a chur faoi chois.

Rug an tAontas Sóivéadach bua ar na Stáit Aontaithe nuair ba é ba túisce a sheol an chéad satailít spáis de dhéantús an duine, Sputnik 1, i 1957. Is ar airde 800km a bhíonn Sputnik 1 ar diathair thart ar an domhan. I 1961, bhí bua eile ag an Aontas Sóivéadach arís nuair a chuir siad an chéad spásaire, Yuri Gagarin, amach chun an spáis, i spásárthach nach raibh ach 2.6m de thrastomhas ann.

25 Márta 1957

I bhfianaise a fheabhas a d'éirigh leis an gConradh do Ghual agus Cruach, chuir na sé thír sin leis an gcomhar eatarthu chun earnálacha eacnamaíochta eile a chuimsiú. Shínigh siad Conradh na Róimhe, conradh lenar cruthaíodh Comhphobal Eacnamaíoch na hEorpa (CEE) nó 'an cómhargadh’. Is é ab aidhm don Chonradh, cead a thabhairt daoine, earraí agus seirbhísí a bheith ag gluaiseacht gan bhac trasna teorainneacha.

1946 | 1947 | 1948 | 1949 | 1950 | 1951 | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959