an tAontas Eorpach

An Rómáin

Forbhreathnú

Bratach na Rómáine

  • Príomhchathair: Búcairist
  • Teanga oifigiúil de chuid an Aontais Eorpaigh: an Rómáinis
  • Ballstát de chuid an Aontais: ón 1 Eanáir 2007
  • Airgeadra: Leu na Rómáine (RON). Tá sé beartaithe ag an Rómáin an euro a ghlacadh a luaithe a shásóidh sí na coinníollacha riachtanacha.
  • Schengen: tá an Rómáin i mbun ullmhúcháin le teacht isteach i limistéar Schengen.
  • Figiúirí: Achar na tíre - daonra - olltáirgeacht intíre (OTI) per capita i gcaighdeán cumhachta ceannaigh (CCC)
  • Uachtaránacht Chomhairle an Aontais Eorpaigh: is ag Is nasc chuig suíomh gréasáin seachtrach an nasc seo a leanas an Rómáin atá an uachtaránacht rothlach idir an 1 Eanáir agus an 30 Meitheamh 2019.

An córas polaitiúil

Poblacht leath-uachtaránachta í an Rómáin ag a bhfuil ceann rialtais, an príomh-aire, agus ceann stáit, an t-uachtarán. Tá feidhmeanna feidhmiúcháin ag an rialtas agus an t-uachtarán araon. Tá an tír roinnte ina 41 chontae agus bardas Bhúcairist. Tá gach contae á riar ag comhairle contae, a bhfuil gnóthaí áitiúla faoina cúram, agus ag maor atá freagrach as gnóthaí náisiúnta a riar ar leibhéal an chontae.

Áit ar léarscáil an Aontais

An trádáil agus an geilleagar

Seo na hearnálacha is mó a bhí i ngeilleagar na Rómáine in 2016: an tionsclaíocht (25.7 %); an trádáil mhórdhíola agus mhiondíola, seirbhísí iompair, cóiríochta agus bia (20.2 %) agus an córas riaracháin phoiblí, seirbhísí cosanta, oideachais, sláinte agus oibre sóisialta (11.7 %).

Is fiú 75 % d’onnmhairí na Rómáine í trádáil laistigh den Aontas (an Ghearmáin 22 %, an Iodáil 12 % agus an Fhrainc7 %), agus maidir le trádáil lasmuigh den Aontas, téann 3 % d’onnmhairí go dtí an Tuirc agus 2 % chun na Rúise.

Ó thaobh allmhairí de, tagann 77 % ó Bhallstáit an Aontais (an Ghearmáin 21 %, an Iodáil 10 % agus an Ungáir 7 %), agus maidir le hallmhairí ó lasmuigh den Aontas, tagann 5 % ón tSín agus 4 % ón Tuirc.

An Rómáin san Aontas Eorpach

Parlaimint na hEorpa

Tá 32 Fheisire ag an Rómáin i bParlaimint na hEorpa. Seo roinnt eolais faoi na Feisirí sin.

Oifig Pharlaimint na hEorpa sa Rómáin

Comhairle an Aontais Eorpaigh

Is é a dhéantar i gComhairle an Aontais Eorpaigh, go dtagann airí náisiúnta le chéile go rialta le dlíthe an Aontais a ghlacadh agus a mbeartais a chomhordú. Bíonn ionadaithe as rialtas na Rómáine i láthair go rialta ag cruinnithe na Comhairle. Ní hiad na hionadaithe céanna a bhíonn i láthair ag gach cruinniú – tá sin ag brath ar an réimse beartais.

Uachtaránacht Chomhairle an Aontais Eorpaigh

Ní uachtarán buan amháin (fearacht Uachtaráin an Choimisiúin agus na Parlaiminte) atá ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh. Ina ionad sin, is í an tír a bhfuil uachtaránacht na Comhairle faoina cúram a stiúrann an obair sin. Bíonn an ról sin ag gach Ballstát ar a sheal ar feadh 6 mhí.

Le linn na tréimhse 6 mhí sin, bíonn airí ó rialtas thír na huachtaránachta i bhfeighil ar chruinnithe na Comhairle sna réimsí beartais éagsúla, glacann siad páirt i leagan amach chláir na gcruinnithe sin agus éascaíonn siad an caidreamh le hinstitiúidí eile an Aontais Eorpaigh.

Na tréimhsí a mbeidh an uachtaránacht faoi chúram na Rómáine lena linn:

Eanáir-Meitheamh 2019

Uachtaránacht Chomhairle an Aontais Eorpaigh

Seo nasc chuig suíomh gréasáin seachtrachUachtaránacht Chomhairle an Aontais Eorpaigh faoi láthair

An Coimisiún Eorpach

Is í Corina Crețu an Coimisinéir atá ainmnithe ag an Rómáin mar bhall den Choimisiún Eorpach. Beartas Réigiúnach an cúram atá uirthi.

Tá oifig áitiúil ag an gCoimisiún i ngach Ballstát. "Ionadaíochtaí an Choimisiúin" a thugtar ar na hoifigí sin.

Ionadaíocht an Choimisiúin sa Rómáin

Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa

15 ionadaí ag an Rómáin ar Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa. Eagraíocht chomhairleach atá sa choiste sin ina bhfuil fostóirí, oibrithe agus grúpaí leasa eile. Faigheann na hinstitiúidí comhairle uaidh i dtaobh dlíthe atá beartaithe le go mbeidh tuiscint níos fearr acu ar an tionchar a bheadh ag na dlíthe sin ar dhálaí oibre agus sóisialta sna Ballstáit.

Coiste Eorpach na Réigiún

10 n-ionadaí ag an Rómáin ar Choiste Eorpach na Réigiún, is é sin tionól an Aontais Eorpaigh d'ionadaithe réigiúnacha agus áitiúla. Faigheann na hinstitiúidí comhairle ón gcoiste sin i dtaobh dlíthe atá beartaithe le gur féidir an dearcadh atá ag gach réigiún faoi leith san Aontas i dtaobh na ndlíthe sin a thuiscint agus a chur san áireamh.

Buanionadaíocht chuig an Aontas Eorpach

Bíonn an Rómáin i dteagmháil freisin le hinstitiúidí an Aontais Eorpaigh tríd an mbuanionadaíocht atá aici sa Bhruiséil. Sin "ambasáid na Rómáine chuig an Aontas Eorpach" agus is é is príomhchúram di deimhin a dhéanamh de go bhfuil leasanna agus beartais na tíre á gcur chun cinn go héifeachtach san Aontas Eorpach.

Buiséid agus Maoiniú

An méid airgid a thugann an Rómáin don Aontas Eorpach agus an méid a fhaigheann sí ar ais

Tá an méid airgid a íocann na Ballstáit isteach i mbuiséad an Aontais Eorpaigh roinnte go cothrom eatarthu de réir na n-acmhainní atá ag gach tír ar leith. Íocann na tíortha sin a bhfuil geilleagair mhóra acu níos mó airgid isteach sa bhuiséad ná na tíortha sin a bhfuil geilleagair bheaga acu. Níl sé mar aidhm le buiséad an Aontais Eorpaigh an rachmas a athdháileadh, ach cuirtear béim ar riachtanais mhuintir na hEorpa ina n‑iomláine.

Miondealú ar chaidreamh airgeadais na Rómáine leis an Aontas Eorpach in 2017:

  • Caiteachas iomlán an Aontais Eorpaigh sa Rómáin: €4.742 billiún
  • Caiteachas iomlán an Aontais, agus é tugtha mar chéatadán d'ollioncam náisiúnta na Rómáine: 2.59 %
  • Ranníocaíocht iomlán na Rómáine isteach i mbuiséad an Aontais Eorpaigh: €1.229 billiún
  • Ranníocaíocht na Rómáine isteach i mbuiséad an Aontais Eorpaigh mar chéatadán d'ollioncam náisiúnta na tíre: 0.67 %

Tuilleadh figiúirí faoi bhuiséad, ioncam agus caiteachas an Aontais Eorpaigh:

Tionscadail sa Rómáin a fuair maoiniú ón Aontas Eorpach

An t-airgead a d'íoc an Rómáin isteach i mbuiséad an Aontais Eorpaigh, úsáidtear é le cláir agus tionscadail a mhaoiniú i dtíortha uile an Aontais, m.sh. déanamh bóithre, maoiniú do thaighdeoirí agus cosaint an chomhshaoil.

Tuilleadh eolais faoin gcaoi a dtéann an maoiniú ón Aontas Eorpach chun tairbhe don Rómáin.

Back to top