EU PROTECTS > Η ασφάλειά μας > Εξαντλημένο: Πώς η ΕΕ βάζει τέλος στα πλαστά νομίσματα

«Είναι ανακουφιστικό να ξέρω ότι επιχειρήσεις όπως η δική μου δεν αγωνίζονται μόνες τους ενάντια στους παραχαράκτες.»

FLORIAN SPIETZ

Υδατογραφήματα, ολογράμματα και μικροεκτυπώσεις – με τον σωστό εξοπλισμό, υπάρχουν πολλοί τρόποι για να διαπιστωθεί εάν ένα χαρτονόμισμα ή κέρμα ευρώ είναι γνήσιο. Ωστόσο, ο εντοπισμός της προέλευσής του –και του ατόμου που ευθύνεται για την παραχάραξη– συχνά απαιτεί συνεργασία μεταξύ χωρών της ΕΕ. 

Τον Σεπτέμβριο του 2014, η ιταλική αστυνομία κατάσχεσε 340.000 πλαστά χαρτονομίσματα των 50 € στη Νάπολη και το Μιλάνο. Μόλις λίγες μέρες αργότερα, η ρουμανική αστυνομία έκανε έφοδο σε ένα τυπογραφείο στην πόλη Oradea, όπου βρέθηκαν περισσότερα από 220.000 πλαστά χαρτονομίσματα ευρώ, αξίας 13 εκατ. EUR. Μολονότι οι συγκεκριμένες έφοδοι πραγματοποιήθηκαν σε διαφορετικές χώρες, διαπιστώθηκε ότι τα πλαστά νομίσματα προέρχονταν από το ίδιο μηχάνημα εκτύπωσης στη Ρουμανία. Με τη στήριξη της ΕΕ, η ιταλική και η ρουμανική αστυνομία συνέλαβαν του παραχαράκτες: μια διαβόητη ιταλική συμμορία. Στη συνέχεια, κλήθηκαν εμπειρογνώμονες της ΕΕ για την καταπολέμηση της παραχάραξης, οι οποίοι ανέλυσαν τα πλαστά χρήματα, συνέλεξαν στοιχεία κατά των εγκληματιών και αποκατέστησαν την εμπιστοσύνη μας στα μετρητά που έχουμε στην τσέπη μας.

ΕΞΑΝΤΛΗΜΕΝΟ: ΠΩΣ Η ΕΕ ΒΑΖΕΙ ΤΕΛΟΣ ΣΤΑ ΠΛΑΣΤΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ

Μοιάζει με το παιχνίδι της γάτας με το ποντίκι: αμέσως μόλις προστεθούν νέα χαρακτηριστικά ασφάλειας στα χαρτονομίσματα ή στα κέρματα του ευρώ, οι εγκληματίες προσπαθούν να τα αντιγράψουν. Η ΕΕ βοηθά τις εθνικές αρχές να διατηρούν τον έλεγχο της κατάστασης. Το 2014 η ρουμανική και η ιταλική αστυνομία βρίσκονταν κοντά στην εξάρθρωση ενός δικτύου παραχάραξης χρημάτων. Η διασυνοριακή ανταλλαγή πληροφοριών παρεμπόδισε μια εγκληματική επιχείρηση, αποτρέποντας την εισαγωγή εκατομμυρίων πλαστών ευρώ στην ευρωπαϊκή αγορά, γεγονός που θα προκαλούσε ζημία στις συνήθεις επιχειρηματικές δραστηριότητες.

Κάντε κύλιση για να συνεχίσετε

Col Vincenzo Andreone

Οικονομική Αστυνομία

Ιταλία

«Νωρίτερα το 2014, κατασχέσαμε πλαστά νομίσματα αξίας 17 εκατ. EUR στη Νάπολη και στο Μιλάνο. Παρακολουθούσαμε για αρκετό χρονικό διάστημα τους εγκληματίες. Παρατηρήσαμε ότι είχαν συστήσει ένα ύποπτο τυπογραφείο στην πόλη Oradea της Ρουμανίας.

Στη δουλειά μου είναι σημαντικό να συνεργαζόμαστε στενά με εμπειρογνώμονες στην καταπολέμηση της παραχάραξης από ολόκληρη την Ευρώπη. Εάν Ιταλοί εγκληματίες διασχίσουν τα σύνορα, μπορούμε να ζητήσουμε από την Ευρωπόλ, τον οργανισμό επιβολής του νόμου, να μας φέρει σε επαφή με την αστυνομία άλλων χωρών. Λοιπόν, αυτό ακριβώς κάναμε, και μου είπαν να τηλεφωνήσω στον Daniel στο Βουκουρέστι.»

«Ακολουθήσαμε τους εγκληματίες σε ένα τυπογραφείο στη Ρουμανία. Μέσω της Ευρωπόλ, ήξερα σε ποιον ακριβώς έπρεπε να τηλεφωνήσω στη συνέχεια.»

 – Col Vincenzo Andreone

Chief Commissioner Daniel Dina

Γενική διεύθυνση καταπολέμησης οργανωμένου εγκλήματος

Ρουμανία

«Στις 25 Σεπτεμβρίου 2014, όταν μου τηλεφώνησε ο Vincenzo, οι υποψίες μας επιβεβαιώθηκαν και κάναμε αιφνιδιαστική έφοδο στο τυπογραφείο στην Oradea. Χάρη στην Ευρωπόλ, είχαμε ήδη επαφές στην ιταλική ομάδα έρευνας.

Φτάσαμε το πρωί γύρω στις 5:00. Αρχικά, όλα φαίνονταν νόμιμα: υπήρχαν μελάνια εκτυπωτή, κατάλογοι, φυλλάδια. Όμως δεν αργήσαμε να εντοπίσουμε το παράνομο μηχάνημα εκτύπωσης. Στο πίσω δωμάτιο βρήκαμε περίπου 200.000 πλαστά χαρτονομίσματα των 50 € που μόλις είχαν βγει από το τυπογραφικό πιεστήριο. Όταν σφραγίσαμε τον εξοπλισμό εκτύπωσης, επικοινωνήσαμε με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.»

«Ωστόσο, χρειαζόμασταν αποδεικτικά στοιχεία. Έτσι, επικοινωνήσαμε με τον πλέον έμπειρο ειδικό της ΕΕ στην παραχάραξη.»

 – Chief Commissioner Daniel Dina

Martin Münd

Ειδικός στην παραχάραξη χαρτονομισμάτων, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα

Γερμανία

«Η ρουμανική αστυνομία ζήτησε τη βοήθειά μας μέσω της Ευρωπόλ. Μου ζήτησαν να έρθω στην Oradea για να συλλέξω εγκληματολογικά στοιχεία σχετικά με μια υπόθεση παραχάραξης ευρώ.

Ήξερα πού έπρεπε να αναζητήσω στοιχεία τα οποία να αποδεικνύουν ότι το τυπογραφείο ήταν βιτρίνα για παραχαράκτες χρημάτων. Βρήκα ένα τυπωμένο χαρτί με ευρώ σε έναν κρυφό θάλαμο του μηχανήματος· ταίριαζε με τα χαρτονομίσματα που είχαν βρει νωρίτερα το ίδιο έτος στην Ιταλία. Αυτό ήταν το απόλυτο αποδεικτικό στοιχείο!»

«Σε σημαντικές υποθέσεις όπως αυτή, συνδράμουμε την αστυνομία στον εντοπισμό των βέλτιστων αποδεικτικών στοιχείων που θα στείλουν τους παραχαράκτες στη φυλακή.»

 – Martin Münd

Doxoula Koutsotoliou

Ελληνίδα, ειδική στην παραχάραξη νομισμάτων, υπηρεσία Οικονομικών και Δημοσιονομικών Θεμάτων, Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Βέλγιο

«Στην έρευνα της Oradea, οι συνάδελφοί μας από την Κεντρική Τράπεζα εξέτασαν παραχαραγμένα χαρτονομίσματα ευρώ. Όταν πρόκειται για παραχαραγμένα νομίσματα, είναι δική μας δουλειά να τα αναλύσουμε.

Αρκεί μια ματιά για να αναγνωρίσει κανείς τα πλαστά νομίσματα ευρώ, ιδίως τα νομίσματα των 2 και του 1 ευρώ. Τα γνήσια κολλάνε στον μαγνήτη. Πρέπει οι πολίτες να ξέρουν τι να προσέχουν. Για τον λόγο αυτό, θέλουμε να ανταλλάσσουμε πληροφορίες με την αστυνομία, τους ιδιοκτήτες καταστημάτων και τους καταναλωτές σε ολόκληρη την ΕΕ.»

«Διαθέτουμε ένα δίκτυο εμπειρογνωμόνων και εθνικών αρχών σε επίπεδο ΕΕ για τον εντοπισμό πλαστών ευρώ.»

 – Doxoula Koutsotoliou

Florian Spietz

Κατάστημα Spietz Decor

Βέλγιο

«Ως καταστηματάρχης, πρέπει να έχω τον νου μου για πλαστά ευρώ. Εάν κάποιος πελάτης πληρώσει σε πλαστό χρήμα κάποιο μεγάλο χρηματικό ποσό για ταπετσαρία, βαφή ή δάπεδο, τότε η επιχείρησή μας ζημιώνεται. Χάνουμε τα προϊόντα, και η τράπεζα δεν θα δεχτεί το πλαστό νόμισμα. Η κυκλοφορία μεγάλου αριθμού πλαστών χαρτονομισμάτων θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμα και σε αύξηση του πληθωρισμού και των τιμών σε ολόκληρη την Ευρώπη. 

Το προηγούμενο έτος, είχαμε μόνο 2 ή 3 περιστατικά παραχάραξης. Κι αυτό γιατί εξαπλώνονται οι τεχνικές εντοπισμού.»

«Υπάρχει ένα ολόκληρο σύστημα εμπειρογνωμόνων και τεχνολογιών για την καταπολέμηση της παραχάραξης, που εργάζονται με στόχο την προστασία μας.»

 – Florian Spietz

ΤΟ ΞΕΡΑΤΕ;

ΑΦΗ, ΟΨΗ, ΚΛΙΣΗ

Μολονότι υπάρχουν πολλά δυσεύρετα χαρακτηριστικά ασφάλειας στα χαρτονομίσματα του ευρώ, ο ευκολότερος τρόπος εντοπισμού πλαστών χαρτονομισμάτων είναι μέσω της μεθόδου που βασίζεται στην αφή, την όψη και την κλίση. Όσον αφορά τα κέρματα, ο ευκολότερος τρόπος να εντοπίσετε ένα πλαστό κέρμα του 1 και των 2 EUR είναι με τη χρήση μαγνήτη: τα γνήσια κολλάνε στον μαγνήτη.

301.000

Ο αριθμός των πλαστών νομισμάτων μειώνεται. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα το 2018 περίπου 301.000 πλαστά χαρτονομίσματα του ευρώ αποσύρθηκαν από την κυκλοφορία, σημειώνοντας μείωση της τάξης του 33,7% σε σύγκριση με τα 454.000 χαρτονομίσματα το 2015.

ΤΟ ΥΠΟΠΤΟ ΧΑΡΤΟΝΟΜΙΣΜΑ

Αν έχετε δική σας επιχείρηση ή εργάζεστε στο λιανικό εμπόριο, είστε αναγκασμένοι να ανταλλάσσετε πολλά ευρώ καθημερινά. Αν ποτέ υποπτευθείτε ότι κάποιος πελάτης πληρώνει με πλαστό χαρτονόμισμα, μην το διακινδυνεύσετε. Ζητήστε να σας δώσει άλλο. Εάν ο πελάτης δεν διαθέτει άλλο χαρτονόμισμα, μπορείτε να προσκομίσετε το ύποπτο χαρτονόμισμα στην τοπική αστυνομία ή στην τράπεζα για να διαπιστωθεί η γνησιότητά του.

64 %

Ήδη από το 2018, η στήριξη του κοινού νομίσματος στη ζώνη του ευρώ είναι υψηλότερη από ποτέ σύμφωνα με έρευνα που διενήργησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 2018.

28 ΕΚΑΤ. EUR

Το ποσό που διακυβεύτηκε στην έρευνα για παραχάραξη που διεξήχθη στην Oradea το 2014. Χάρη στη στήριξη της ΕΕ, η ρουμανική και η ιταλική αστυνομία δεν επέτρεψαν στους εγκληματίες να αποκομίσουν κέρδη.

ΜΙΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΜΑΧΗ

Ο οργανισμός επιβολής του νόμου της ΕΕ (Ευρωπόλ) αποτελεί το παγκόσμιο σημείο επαφής για τη διεξαγωγή ερευνών σχετικά με την παραχάραξη του ευρώ. Επισκεφθείτε τον δικτυακό τόπο της Ευρωπόλ προκειμένου να ενημερωθείτε για άλλες επιτυχημένες επιχειρήσεις παραχάραξης του ευρώ, οι οποίες πραγματοποιούνται σε στενή συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και τις χώρες της ΕΕ.

ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΥΠΟΛΟΙΠΟΙ ΗΡΩΕΣ ΠΟΥ ΑΓΩΝΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ;

Κάποιοι ήρωες μπορεί να κατάγονται και από τη χώρα σας.

Χάρη στη δυνατότητα διασύνδεσης που προσφέρει η ΕΕ, έχει δημιουργηθεί ένα δίκτυο τοπικών ηρώων που συνεργάζονται για να μας προστατεύουν από την παράνομη εμπορία ναρκωτικών, τη ριζοσπαστικοποίηση, τις επιθέσεις στον κυβερνοχώρο και άλλα. Ανακαλύψτε πώς η ΕΕ στηρίζει τους τοπικούς ήρωες στη χώρα σας: από τους αστυνομικούς ερευνητές έως τους πιλότους, τους ειδικούς του εμπορίου και τους ιατρούς.