Θεμιτός ανταγωνισμός - Κύπρος

Επικαιροποίηση 05/2011

Νομικές απαιτήσεις

Ο περί της Προστασίας του Ανταγωνισμού Νόμος, σε συνδυασμό με τον περί Ελέγχου των Συγκεντρώσεων Επιχειρήσεων Νόμο, θέτουν το πλαίσιο των κανόνων και αρχών που στόχο έχουν την εξασφάλιση αποτελεσματικού ανταγωνισμού.

Κανόνες κατά των συμπράξεων

Οι βασικές πρόνοιες του περί της Προστασίας του Ανταγωνισμού Νόμου απαγορεύουν συμπράξεις οι οποίες αποσκοπούν στον περιορισμό, τη νόθευση ή την παρακώληση του ανταγωνισμού. Πρόσθετα, απαγορεύουν τις συμπράξεις και τη καταχρηστική εκμετάλλευση της δεσπόζουσας θέσης επιχειρήσεων.

Συμφωνίες

Ο Νόμος απαγορεύει όλες τις συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων ή ενώσεων επιχειρήσεων, όλες τις αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων και κάθε εναρμονισμένη πρακτική, που έχουν ως αντικείμενο ή αποτέλεσμα την παρακώλυση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ανταγωνισμού, ιδίως εκείνες που συνίστανται:

στον άμεσο ή έμμεσο καθορισμό των τιμών αγοράς ή πώλησης ή άλλων όρων συναλλαγής.
στον περιορισμό ή έλεγχο της παραγωγής, της διάθεσης, της τεχνολογικής ανάπτυξης ή των επενδύσεων.
στη γεωγραφική ή άλλη κατανομή των αγορών ή των πηγών προμήθειας.
στην εφαρμογή ανόμοιων όρων για ισοδύναμες συναλλαγές και.
στην εξάρτηση της σύναψης συμβάσεων από την αποδοχή από μέρους των αντισυμβαλλόμενων πρόσθετων υποχρεώσεων, οι οποίες δεν συνδέονται με το αντικείμενο των συμβάσεων αυτών.

Συμπράξεις, αποφάσεις και εναρμονισμένες πρακτικές

Σε συνδυασμό με τον νόμο του Ανταγωνισμού έχουν υιοθετηθεί 11 εξαιρέσεις κατά κατηγορίες (Block Exemptions), οι οποίες βασίζονται σε σχετικούς κανονισμούς της Ε.Ε. και με τις οποίες ορισμένες κατηγορίες συμφωνιών μεταξύ επιχειρήσεων εξαιρούνται από το νόμο και είναι επιτρεπτές νοουμένου ότι πληρούν ορισμένους συγκεκριμένους όρους. Οι εξαιρέσεις αφορούν τις ακόλουθες κατηγορίες συμφωνιών μεταξύ επιχειρήσεων:

Ορισμένες κατηγορίες συμφωνιών μεταφοράς τεχνολογίας
Ορισμένες κατηγορίες κάθετων συμφωνιών και εναρμονισμένων πρακτικών στο τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας
Συμφωνίες, αποφάσεις και εναρμονισμένες πρακτικές στον τομέα των ασφαλίσεων
Συμφωνίες, αποφάσεις και εναρμονισμένες πρακτικές μεταξύ ναυτιλιακών μεταφορέων τακτικών γραμμών – κοινοπραξίες
Συμφωνίες έρευνας και ανάπτυξης
Συμφωνίες εξειδίκευσης
Κάθετες συμφωνίες και εναρμονισμένες πρακτικές
Συμφωνίες, αποφάσεις και εναρμονισμένες πρακτικές σχετικά με την παραγωγή ή εμπορία γεωργικών προϊόντων
Τεχνική συνεργασία στον τομέα των αεροπορικών μεταφορών
Συμφωνίες, αποφάσεις και εναρμονισμένες πρακτικές στον τομέα των οδικών μεταφορών
Ναυτιλιακές διασκέψεις στις θαλάσσιες μεταφορές
Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις

Κατάχρηση της δεσπόζουσας θέσης

Ο Νόμος απαγορεύει την καταχρηστική εκμετάλλευση δεσπόζουσας θέσης μιας ή περισσοτέρων επιχειρήσεων που κατέχει ή κατέχουν δεσπόζουσα θέση στο σύνολο ή μέρος της εγχώριας αγοράς ενός προϊόντος, ιδιαίτερα αν η πράξη αυτή έχει ως αποτέλεσμα ή ενδεχόμενο αποτέλεσμα:

τον άμεσο ή έμμεσο καθορισμό αθέμιτων τιμών αγοράς ή πώλησης ή άλλων μη θεμιτών υπό τις περιστάσεις όρων συναλλαγής.
τον περιορισμό της παραγωγής ή της διάθεσης ή της τεχνολογικής ανάπτυξης, προς ζημιά των καταναλωτών.
την εφαρμογή ανόμοιων όρων για ισοδύναμες συναλλαγές, με συνέπεια ορισμένες επιχειρήσεις να τίθενται σε μειονεκτική στον ανταγωνισμό θέση.
την εξάρτηση της σύναψης συμφωνιών από την αποδοχή εκ μέρους των αντισυμβαλλόμενων πρόσθετων υποχρεώσεων, οι οποίες, εκ της φύσεώς τους ή σύμφωνα με τις εμπορικές συνήθειες, δεν έχουν σχέση με το αντικείμενο των συμφωνιών αυτών.

Κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης

Άλλοι τύποι αθέμιτου ανταγωνισμού

Απαγορεύεται η καταχρηστική εκμετάλλευση δεσπόζουσας θέσης από μια ή περισσότερες επιχειρήσεις, της σχέσης οικονομικής εξάρτησης στην οποία βρίσκεται προς αυτήν ή αυτές μια επιχείρηση, η οποία κατέχει θέση πελάτη, προμηθευτή, παραγωγού, αντιπροσώπου, διανομέα ή εμπορικού συνεργάτη τους και δεν διαθέτει ισοδύναμη εναλλακτική λύση.

Καταχρηστική εκμετάλλευση της σχέσης οικονομικής εξάρτησης

Συγκεντρώσεις επιχειρήσεων

Ο περί Ελέγχου των Συγκεντρώσεων Επιχειρήσεων Νόμος επιδιώκει να διασφαλίσει τον αποτελεσματικό έλεγχο των σημαντικών αναδιαρθρώσεων των επιχειρήσεων με τη μορφή των συγκεντρώσεων, σε σχέση με τις επιπτώσεις τους στις απαιτήσεις της ανταγωνιστικής αγοράς. Με άλλα λόγια, ο έλεγχος των συγκεντρώσεων εστιάζεται στις συγκεντρώσεις που εμποδίζουν τη διατήρηση του αποτελεσματικού ανταγωνισμού και εξασφαλίζει την εφαρμογή διορθωτικών μέτρων όταν είναι ανάγκη να διαφυλαχθεί ο ανταγωνισμός.

Έλεγχος Συγκεντρώσεων

Εθνικές αρχές ανταγωνισμού

Το Υπουργείο Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού είναι η αρμόδια αρχή για την ανάπτυξη της πολιτικής ανταγωνισμού καθώς επίσης για τη δημιουργία του κατάλληλου νομοθετικού πλαισίου.

Η Επιτροπή Προστασίας Ανταγωνισμού (ΕΠΑ) είναι το ανεξάρτητο θεσμοθετημένο όργανο στο οποίο έχει ανατεθεί η αποκλειστική αρμοδιότητα για την εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας. Η ΕΠΑ, είτε μετά από καταγγελίες που της έχουν υποβληθεί, είτε μετά από τη διεξαγωγή αυτεπάγγελτων ερευνών, αποφασίζει για θέματα που εκτείνονται σε όλο το φάσμα της οικονομίας. Σημειώνεται ότι η ΕΠΑ συνιστά, επίσης, την αρμόδια αρχή ανταγωνισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας για την εφαρμογή των άρθρων 101 και 102 της ΣΛΕΕ στις περιπτώσεις που επηρεάζεται το διακοινοτικό εμπόριο.

Επιτροπή Προστασίας Ανταγωνισμού

Οι συγχωνεύσεις εταιρειών ρυθμίζονται από αυστηρές διατάξεις.

Συγχωνεύσεις — Κύπρος

Διοικητικές διαδικασίες

Γνωστοποίηση συγχώνευσης

Ο Νόμος καθορίζει αποκλειστική προθεσμία εντός της οποίας πρέπει να κοινοποιηθεί μία συγκέντρωση, προβλέποντας και ποινή προστίμου σε περίπτωση παράλειψης κοινοποίησης. Η συγκέντρωση κοινοποιείται με την αποστολή σχετικού εγγράφου κοινοποίησης στην ΕΠΑ, το οποίο πρέπει να περιέχει όλες τις πληροφορίες που ο Νόμος απαιτεί.

Έντυπο γνωστοποίησης συγκεντρώσεων

Δικαστικές διαφορές

Η σχετική νομοθεσία απαιτεί την ύπαρξη έννομου συμφέροντος για τη νομιμοποίηση προσώπου (φυσικού ή νομικού) να προβεί σε καταγγελία. Ορίζεται ότι έννομο συμφέρον έχει αυτός που μπορεί να αποδείξει ότι υπέστη ή ότι υπάρχει σοβαρός ή πιθανός κίνδυνος να υποστεί αισθητή οικονομική βλάβη ή να τεθεί σε μειονεκτική θέση στον ανταγωνισμό ως άμεσο αποτέλεσμα της παράβασης. Η καταγγελία υποβάλλεται γραπτώς προς την Επιτροπή και υπογράφεται από τον καταγγέλλοντα ή το νομικό του σύμβουλο ή τον εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπο του καταγγέλλοντα. Η καταγγελία πρέπει να περιέχει όλες τις πληροφορίες που αναφέρονται στο Παράρτημα του Νόμου ώστε η Επιτροπή να είναι σε θέση να αποφασίσει κατά πόσο θα προβεί σε διερεύνηση της υποβληθείσας καταγγελίας.

Έντυπο καταγγελίας

Ελέγξτε επίσης τη σχετική νομοθεσία στο:

Θεμιτός ανταγωνισμός - Κύπρος