Αγορές

Ως πολίτες της ΕΕ, μπορείτε να κάνετε αγορές χωρίς περιορισμούς σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Ενημερωθείτε για τις ενδεικτικές μέγιστες επιτρεπόμενες ποσότητες προϊόντων καπνού και οινοπνευματωδών ποτών, τους συντελεστές ΦΠΑ, τους κανόνες που ισχύουν για τα απειλούμενα με εξαφάνιση είδη, το κρέας και τα γαλακτοκομικά προϊόντα καθώς και για τα μέτρα που λαμβάνει η ΕΕ για την προστασία των καταναλωτών.

Στο εσωτερικό της ΕΕ

Δεν υπάρχουν όρια για τα αγαθά που μπορείτε να αγοράσετε και να μεταφέρετε στις αποσκευές σας όταν ταξιδεύετε στο εσωτερικό της ΕΕ , υπό την προϋπόθεση ότι αυτά προορίζονται για προσωπική σας χρήση και όχι για μεταπώληση. Οι φόροι (ΦΠΑ και ειδικοί φόροι κατανάλωσης) περιλαμβάνονται στην τιμή που καταβάλλετε και δεν μπορεί να απαιτηθεί καμία επιπλέον πληρωμή φόρου σε οποιαδήποτε άλλη χώρα της ΕΕ.

Προϊόντα καπνού και οινοπνευματώδη ποτά

Για να εξακριβώνει κατά πόσον τα προϊόντα καπνού και τα οινοπνευματώδη ποτά προορίζονται για προσωπική χρήση, κάθε χώρα μπορεί να ορίζει ενδεικτικά επίπεδα. Αν μεταφέρετε μεγαλύτερες ποσότητες από τα αγαθά αυτά, ενδέχεται να σας ζητηθεί να αποδείξετε ότι οι ποσότητες αυτές δεν προορίζονται για εμπορικούς σκοπούς. Τα ενδεικτικά αυτά όρια δεν μπορεί να είναι κατώτερα από:

• 800 τσιγάρα
• 400 πουράκια
• 200 πούρα
• 1 κιλό καπνού
• 10 λίτρα αλκοολούχων ποτών
• 20 λίτρα ενισχυμένου οίνου (όπως το πόρτο και το τσέρι)
• 90 λίτρα οίνου (εκ των οποίων 60 λίτρα κατ’ ανώτατο όριο αφρώδους οίνου)
• 110 λίτρα μπίρας

ΦΠΑ

Όταν κάνετε αγορές σε μια άλλη χώρα της ΕΕ, ο ΦΠΑ και ο ειδικός φόρος κατανάλωσης περιλαμβάνονται στην τιμή που καταβάλλετε και, δεδομένου ότι οι φόροι αυτοί ποικίλλουν από χώρα σε χώρα, μπορεί να θέλετε να επωφεληθείτε από κάποιες ενδιαφέρουσες διαφορές τιμών.

Η αγορά "αφορολόγητων ειδών", που θα δείτε ενδεχομένως να διαφημίζονται σε καταστήματα αεροδρομίων, δεν είναι δυνατή όταν ταξιδεύετε από χώρα σε χώρα της ΕΕ, δεδομένου ότι η ΕΕ αποτελεί μια ενιαία αγορά και, συνεπώς, μπορείτε να επωφεληθείτε από την ελευθερία που έχετε να αγοράζετε όποιο προϊόν θέλετε και να επωφελείσθε από τη μεγάλη ποικιλία προϊόντων και τις διαφορές που υπάρχουν στις τιμές και τους φόρους.

Στον πίνακα που ακολουθεί παρατίθενται οι κανονικοί και οι μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ που ισχύουν στην ΕΕ από 1ης Ιουλίου 2011. Διατίθεται επίσης πληρέστερος κατάλογος των συντελεστών ΦΠΑ και των αγαθών και υπηρεσιών όπου αυτοί εφαρμόζονται.

	Χώρα	Μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ	Κανονικός συντελεστής ΦΠΑ
	Αυστρία	10	20
	Βέλγιο	6/12	21
	Βουλγαρία	9	20
	Κύπρος	5/8	15
	Τσεχική Δημοκρατία	10	20
	Γερμανία	7	19
	Δανία	-	25
	Ισπανία	8	18
	Εσθονία	9	20
	Γαλλία	5.5	19.6
	Φινλανδία	9/13	23
	Ηνωμένο Βασίλειο	5	20
	Ελλάδα	6.5/13	23
	Ουγγαρία	5/18	25
	Ιταλία	10	20
	Ιρλανδία	9/13.5	21
	Λουξεμβούργο	6/12	15
	Λιθουανία	5/9	21
	Λετονία	12	22
	Μάλτα	5/7	18
	Κάτω Χώρες	6	19
	Πορτογαλία	6/13	23
	Πολωνία	5/8	23
	Ρουμανία	5/9	24
	Σουηδία	6/12	25
	Σλοβακία	10	20
	Σλοβενία	8.5	20

Αυτοκίνητα

Εάν αγοράσετε ένα καινούργιο αυτοκίνητο, δηλαδή αυτοκίνητο που έχει διανύσει λιγότερα από 6.000 χλμ. ή έχει αγοραστεί εντός έξι μηνών από την ημερομηνία πρώτης ταξινόμησης, θα πρέπει να καταβάλετε ΦΠΑ κατά την ταξινόμησή του στη χώρα διαμονής σας με τον συντελεστή ΦΠΑ που εφαρμόζεται στη χώρα αυτή. Ορισμένες χώρες επιβάλλουν και φόρο ταξινόμησης επιπλέον του ΦΠΑ. Χάρη στο πιστοποιητικό συμμόρφωσης, το οποίο πρέπει τώρα να δίνει ο κατασκευαστής στον αγοραστή, διευκολύνονται οι διατυπώσεις ταξινόμησης κατά την αγορά καινούργιου αυτοκινήτου σε οποιαδήποτε χώρα της ΕΕ.

Η Επιτροπή συντάσσει ετήσια έκθεση για τις τιμές των αυτοκινήτων στην ΕΕ όπου μπορείτε να συγκρίνετε τις τιμές 90 περίπου δημοφιλέστερων μοντέλων από 26 διαφορετικές μάρκες αυτοκινήτων στις διάφορες χώρες.

Απειλούμενα με εξαφάνιση είδη

Η κυκλοφορία απειλούμενων ειδών του ζωικού ή του φυτικού βασιλείου, ή προϊόντων που προέρχονται από αυτά - όπως δερμάτινα είδη και φάρμακα - υπόκειται σε αυστηρούς ελέγχους. Μπορεί να χρειάζεστε πιστοποιητικό για να ταξιδέψετε με ορισμένα τέτοια είδη στην ΕΕ, γι' αυτό θα πρέπει να συμβουλευθείτε τον αρμόδιο φορέα CITES (Σύμβαση διεθνούς εμπορίας ειδών της άγριας πανίδας και χλωρίδας που απειλούνται με εξαφάνιση) στη χώρα σας.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή της σύμβασης CITES .

Ταξιδεύοντας στην ΕΕ από μια τρίτη χώρα

Εάν ταξιδεύετε σε κράτος μέλος της ΕΕ από τρίτη χώρα , μπορείτε να μεταφέρετε αγαθά για προσωπική σας χρήση χωρίς να καταβάλετε ΦΠΑ και ειδικούς φόρους κατανάλωσης, εντός των ακόλουθων ορίων. Το ίδιο ισχύει εάν έρχεστε από τα Κανάρια Νησιά, τα Νησιά της Μάγχης, το Γιβραλτάρ και άλλα εδάφη στα οποία δεν ισχύουν οι κανόνες της ΕΕ για τον ΦΠΑ και τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης.

Οινοπνευματώδη ποτά

• 1 λίτρο οινοπνευματωδών ποτών άνω των 22 % vol. ή 2 λίτρα ενισχυμένου ή αφρώδους οίνου
• 4 λίτρα μη αφρώδους οίνου
• 16 λίτρα μπίρας

Προϊόντα καπνού

Εάν έρχεστε από τρίτη χώρα (χώρα εκτός ΕΕ), υπάρχουν υψηλότερα ή ή χαμηλότερα όρια ανάλογα με τη χώρα που επισκέπτεστε. Αν μια χώρα της ΕΕ αποφασίσει να εφαρμόζει τα χαμηλότερα όρια, μπορεί να επιλέξει να τα εφαρμόζει είτε μόνο σε ταξιδιώτες χερσαίων και θαλάσσιων μεταφορών (Βουλγαρία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία και Σλοβακία) είτε σε όλους τους ταξιδιώτες (Εσθονία και Ρουμανία).

Υψηλότερο όριο	Χαμηλότερο όριο
200 τσιγάρα ή	40 τσιγάρα ή
100 πουράκια ή	20 πουράκια ή
50 πούρα ή	10 πούρα ή
250 g καπνού	50 g καπνού

Άλλα αγαθά, συμπεριλαμβανομένων των αρωμάτων

Επιτρέπεται η μεταφορά προϊόντων αξίας έως 300 ευρώ ανά ταξιδιώτη, ή 430 ευρώ για ταξιδιώτες αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών. Ορισμένες χώρες της ΕΕ εφαρμόζουν χαμηλότερο όριο - 150 ευρώ - για τους ταξιδιώτες κάτω των 15 ετών.

Καθεστώς επιστροφής ΦΠΑ κατά την εξαγωγή

Οι επισκέπτες που ταξιδεύουν από χώρες εκτός ΕΕ δικαιούνται να ζητήσουν επιστροφή του ΦΠΑ τον οποίον κατέβαλαν για αγαθά που αγόρασαν κατά τη διαμονή τους στην ΕΕ, εφόσον κατά την αναχώρησή τους παρουσιάσουν τα εν λόγω αγαθά στο τελωνείο εντός τριών μηνών από την αγορά τους και μαζί με τα έγγραφα επιστροφής του ΦΠΑ. Τα έγγραφα αυτά συμπληρώνονται συνήθως από τον έμπορο. Επειδή όμως το καθεστώς αυτό δεν είναι υποχρεωτικό, δεν συμμετέχουν όλοι οι έμποροι. Ορισμένες χώρες ορίζουν ελάχιστη αξία αγορών κάτω από την οποία δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί επιστροφή ΦΠΑ.

Κρέας, γαλακτοκομικά και άλλα ζωικά προϊόντα

Δεν υπάρχουν περιορισμοί στη μεταφορά των προϊόντων αυτών όταν ταξιδεύετε στο εσωτερικό της ΕΕ, από τη στιγμή που όλες οι χώρες της ΕΕ οφείλουν να τηρούν τους κοινούς κανόνες κτηνιατρικού ελέγχου, οι οποίοι είναι ιδιαίτερα αυστηροί. Το ίδιο ισχύει όταν ταξιδεύετε από τον Άγιο Μαρίνο, την Ανδόρρα, την Ελβετία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία. Ωστόσο, μπορεί να επιβληθούν κάποιοι περιορισμοί σε ειδικές περιπτώσεις, όπως π.χ. όταν υπάρχουν κρούσματα ασθενειών ζώων.

Όταν ταξιδεύετε σε χώρα της ΕΕ, προερχόμενοι από άλλες τρίτες χώρες που δεν αναφέρονται παραπάνω, δεν μπορείτε να μεταφέρετε κρέας, γάλα ή προϊόντα κρέατος και γάλακτος χωρίς επίσημα κτηνιατρικά πιστοποιητικά. Τα μέτρα αυτά σκοπό έχουν την πρόληψη της εξάπλωσης σοβαρών ασθενειών των ζώων στην ΕΕ. Ωστόσο, μπορείτε να μεταφέρετε παιδικό γάλα σε σκόνη, παιδικές τροφές και τροφές που απαιτούνται για ιατρικούς λόγους, υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Μπορείτε επίσης να μεταφέρετε, σε περιορισμένες ποσότητες και για προσωπική σας χρήση, άλλα ζωικά προϊόντα, όπως προϊόντα αλιείας, σαλιγκάρια και μέλι. Επίσης, οι ταξιδιώτες από τη Γροιλανδία, την Ισλανδία, την Κροατία και τα Νησιά Φερόες έχουν το δικαίωμα να μεταφέρουν μικρές ποσότητες προϊόντων κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων για προσωπική χρήση.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τους κανόνες που ισχύουν για τη μεταφορά κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων στην ΕΕ

Ωράριο λειτουργίας των καταστημάτων

Οι ώρες λειτουργίας των καταστημάτων ποικίλλουν από χώρα σε χώρα και από περιοχή σε περιοχή. Στις μεγάλες πόλεις ή τις τουριστικές περιοχές τα καταστήματα μένουν συνήθως ανοιχτά μέχρι αργά το βράδυ και μπορεί να ανοίγουν και τις Κυριακές. Στις πιο απομακρυσμένες περιοχές τα καταστήματα μπορεί να κλείνουν το μεσημέρι για φαγητό ή μια ημέρα της εβδομάδας, ενώ σε ορισμένες χώρες κλείνουν για μεγαλύτερο διάστημα το μεσημέρι για ανάπαυση. Επίσης, σε ορισμένες χώρες τα καταστήματα παραμένουν κλειστά το απόγευμα του Σαββάτου και την Κυριακή.

Βοήθεια προς τους καταναλωτές

Ως καταναλωτής, προστατεύεστε χάρη σε ορισμένους βασικούς κανόνες οι οποίοι ισχύουν οπουδήποτε και αν βρίσκεστε στην ΕΕ:

• Ασφάλεια τροφίμων: Μπορείτε να είστε σίγουροι για τα υψηλά πρότυπα ασφαλείας των τροφίμων, χάρη στην αυστηρή νομοθεσία που διέπει την παραγωγή, την επεξεργασία και την πώληση των τροφίμων.
• Πληροφόρηση για τα τρόφιμα: Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για την επισήμανση (ετικέτες) των τροφίμων σάς επιτρέπει να είστε καλά ενημερωμένοι για τα τρόφιμα που αγοράζετε. Μπορείτε να δείτε στον κατάλογο των συστατικών εκείνα που σχετίζονται περισσότερο με αλλεργίες ή δυσανεξία. Ο νέος βιολογικός λογότυπος της ΕΕ , που υπάρχει σε όλα τα προσυσκευασμένα βιολογικά τρόφιμα, σημαίνει ότι τα προϊόντα πληρούν τις απαιτήσεις των κανονισμών της ΕΕ για τη βιολογική παραγωγή και την επισήμανση των βιολογικών προϊόντων, και ότι τουλάχιστον το 95% των συστατικών γεωργικής προέλευσης των προϊόντων έχουν παραχθεί με βιολογικές μεθόδους. Μπορείτε ακόμα να ενημερώνεστε για τα ποιοτικά τρόφιμα που φέρουν λογότυπους προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης, προστατευόμενης γεωγραφικής ένδειξης ή εγγυημένου ειδικού παραδοσιακού προϊόντος.
• Ξεκάθαρες τιμές: Για να γίνεται ευκολότερα η σύγκριση των τιμών, πρέπει στα σουπερμάρκετ να αναγράφεται η μοναδιαία τιμή των προϊόντων, δηλαδή η τιμή ανά κιλό ή ανά λίτρο.
• Καλλυντικά και αντιηλιακά: Πάνω στα καλλυντικά πρέπει να αναγράφονται όλα τα συστατικά τους, καθώς και η ημερομηνία λήξης μετά το άνοιγμα της συσκευασίας. Αναζητήστε το σύμβολο με την ανοιγμένη συσκευασία. Τα αντιηλιακά προϊόντα φέρουν πλέον σαφέστερη επισήμανση - όπως ένδειξη προστασίας από την υπεριώδη ακτινοβολία - και χρησιμοποιούν τυποποιημένους όρους για την περιγραφή των επιπέδων προστασίας και όχι παραπλανητικούς, όπως π.χ. «ολική προστασία».
• Η σήμανση CE σε προϊόντα, όπως τα παιχνίδια, οι ηλεκτρικές συσκευές και τα κινητά τηλέφωνα, υποδηλώνει ότι αυτά πληρούν όλες τις απαιτήσεις της ΕΕ για την ασφάλεια, την υγεία και την προστασία του περιβάλλοντος. Δεν είναι απαραίτητο όλα τα προϊόντα που πωλούνται στην ΕΕ να φέρουν σήμανση CE.
• Προστασία έναντι παραπλανητικών πρακτικών: Η παραπλανητική διαφήμιση απαγορεύεται. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει μέτρα προστασίας για τα οργανωμένα ταξίδια και τα συστήματα χρονομεριστικής μίσθωσης ακίνητης περιουσίας, αλλά και για τυχόν αθέμιτες εμπορικές πρακτικές ή επιθετικές πρακτικές πωλήσεων.
• Διαδικτυακές αγορές: Μπορείτε να μάθετε για τα δικαιώματά σας όσον αφορά τις διαδικτυακές αγορές ή την περιήγησή σας στο Διαδίκτυο στο eYouGuide website . Μάθετε τι πρέπει να προσέχετε όταν αγοράζετε αεροπορικά εισιτήρια ή εισιτήρια για πολιτιστικές ή αθλητικές εκδηλώσεις μέσω Διαδικτύου . Μπορείτε επίσης να ζητήσετε τη βοήθεια του δικτυακού εργαλείου 'Howard ', που δίνει συμβουλές σ' αυτούς που κάνουν αγορές μέσω Διαδικτύου και τους βοηθά να αποφεύγουν τις απάτες.

Τα Ευρωπαϊκά Κέντρα Καταναλωτών παρέχουν χρήσιμες πληροφορίες για τα δικαιώματα των καταναλωτών, καθώς και συμβουλές για καταγγελίες ή διαφορές διασυνοριακού χαρακτήρα. Τέτοια κέντρα υπάρχουν στις 27 χώρες της ΕΕ καθώς και στην Ισλανδία και τη Νορβηγία.