Intergouvernementele Conferentie (IGC)

Tengevolge van de ondertekening van het Verdrag van Lissabon, wordt het glossarium momenteel aangepast.

Het concept Intergouvernementele Conferentie (IGC) betreft een onderhandelingsproces tussen de regeringen van de lidstaten dat tot doel heeft wijzigingen in de verdragen aan te brengen. Deze conferenties spelen een belangrijke rol voor het Europese eenwordingsproces, omdat elke institutionele verandering het resultaat moet zijn van de onderhandelingen die in het kader van die conferenties plaatsvinden.

Deze conferenties worden op initiatief van een lidstaat of van de Commissie geopend door de Raad, die bij gewone meerderheid van stemmen beslist (na raadpleging van het Europees Parlement en, in voorkomend geval, de Commissie).

De voorbereidende werkzaamheden worden opgedragen aan een groep die bestaat uit een vertegenwoordiger voor elk van de regeringen van de lidstaten, waaraan traditioneel een vertegenwoordiger van de Commissie wordt toegevoegd. Het Europees Parlement wordt nauw betrokken bij alle werkzaamheden door de aanwezigheid van waarnemers en gedachtewisselingen met de voorzitter van het Parlement. Deze groep brengt regelmatig verslag uit bij de Raad Algemene Zaken. De definitieve besluiten worden op een Europese Raad door de staatshoofden en regeringsleiders genomen. Hierbij dient erop te worden gewezen dat de voorbereidende werkzaamheden voor de IGC 2004 op een geheel nieuwe wijze gestalte hebben gekregen. Die werden namelijk toevertrouwd aan een Conventie en gingen gepaard met een breed publiek debat.

De belangrijkste IGC's van de laatste jaren hebben geleid tot de ondertekening van de volgende verdragen:

• de Europese Akte (1986): invoering van de nodige wijzigingen om de totstandbrenging van de interne markt op 1 januari 1993 te voltooien;
• het Verdrag van Maastricht (1992): over het Verdrag betreffende de Europese Unie werd onderhandeld in het kader van twee afzonderlijke IGC's, de ene over de Economische en Monetaire Unie (EMU) en de andere over de politieke unie waardoor het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB) en de samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken (JBZ) werden ingesteld;
• het Verdrag van Amsterdam (1997): dit is het resultaat van de IGC waarvoor in maart 1996 op de Europese Raad van Turijn het startsein werd gegeven. Deze IGC had als taak díe bepalingen van het Verdrag van Maastricht te herzien waarvan de tenuitvoerlegging problemen opleverde, en de toekomstige uitbreiding voor te bereiden;
• het Verdrag van Nice (2001): de Intergouvernementele Conferentie die eraan voorafging, begon in februari 2000 met de behandeling van vraagstukken die in het Verdrag van Amsterdam buiten beschouwing waren gebleven, zoals de omvang en de samenstelling van de Europese Commissie, de weging van de stemmen in de Raad van Ministers, de eventuele uitbreiding van de stemming met gekwalificeerde meerderheid in de Raad, en versterkte samenwerking, die op de agenda zijn geplaatst van de Europese Raad van Santa Maria da Feira (juni 2000).

Zie ook:

• Europese Conventie
• Herziening van de verdragen
• Verdrag van Amsterdam
• Verdrag van Nice
• Verdragen