Ενιαία εκλογική διαδικασία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Μετά την υπογραφή της Συνθήκης της Λισαβόνας, το Γλωσσάριο βρίσκεται υπό αναθεώρηση.

Η συνθήκη ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας προβλέπει ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πρέπει να καταρτίσει σχέδια ώστε η εκλογή των μελών του με άμεση καθολική ψηφοφορία να πραγματοποιείται σύμφωνα με ενιαία διαδικασία σε όλα τα κράτη μέλη ή σύμφωνα με κοινές αρχές. Τούτο δεν έχει καταστεί δυνατό μέχρι σήμερα (συνυπάρχουν περιφερειακοί κατάλογοι και εθνικοί κατάλογοι).

Το ενδιαφέρον μιας τέτοιας διαδικασίας είναι ότι θα εξασφαλίζει καλύτερη εκπροσώπηση των διαφόρων ευρωπαϊκών πολιτικών τάσεων στο πλαίσιο του Κοινοβουλίου.

Μετά από πολλές συζητήσεις και διαφωνίες, το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο συμφώνησαν τελικά σε τέσσερα σημεία στα οποία, παρότι λαμβάνεται υπόψη η σημερινή κατάσταση, εναρμονίζεται η εκλογική διαδικασία κατά τις ευρωπαϊκές εκλογές:

• ο τρόπος ομοιόμορφης ψηφοφορίας είναι η αναλογική βάσει λίστας ή η ενιαία μεταβιβάσιμη ψήφος (ιδιομορφία της Ιρλανδίας)·
• η ψήφος μπορεί να είναι προτιμησιακή·
• οι διάφορες εκλογικές περιφέρειες (εθνικές ή περιφερειακές) μπορούν να υπάρχουν εφόσον δεν θέτουν σε κίνδυνο την αναλογικότητα της ψηφοφορίας. Σε μεταγενέστερο στάδιο μπορεί να δημιουργηθούν περιφερειακές εκλογικές περιφέρειες στα κράτη με πληθυσμό άνω των είκοσι εκατομμυρίων·
• το ελάχιστο όριο για τη συμμετοχή στην κατανομή των εδρών ανέρχεται σε 5% των ψήφων.

Οι περισσότεροι κανόνες σχετικά με την ψηφοφορία και την εκλογή εξακολουθούν ωστόσο να διαφέρουν: ιδίως, οι ημερομηνίες διεξαγωγής των εκλογών, οι εκλογικές περιφέρειες, η εφαρμογή της αναλογικής, η σώρευση των θητειών, οι όροι ψηφοφορίας και εκλογιμότητας και ιδίως η προώθηση της ισότητας.

Όσον αφορά τις εκλογικές περιφέρειες, τα περισσότερα κράτη μέλη υιοθέτησαν το σύστημα της ενιαίας εκλογικής περιφέρειας - η εθνική επικράτεια αποτελεί μία μόνο εκλογική περιφέρεια. Τα άλλα κράτη μέλη έχουν διάφορες περιφέρειες: η Ιρλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία, η Ιταλία, η Ελλάδα, το Βέλγιο, η Πολωνία και η Γαλλία η οποία με νόμο του Απριλίου 2003 αντικατέστησε την ενιαία εκλογική περιφέρεια με οκτώ διαπεριφερειακές εκλογικές περιφέρειες.

Μακροπρόθεσμα, το Κοινοβούλιο επιθυμεί να οδεύσει προς ενιαία εκλογική περιφέρεια σε κλίμακα Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Βλέπε:

• Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
• Εσωτερικός κανονισμός των βουλευτών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
• Καθεστώς των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων