Έκδοση εκτύπωσης | Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Τι νέα; | Διερεύνηση | Επικοινωνία | Ευρετήριο | Γλωσσάριο | Πληροφορίες για τον παρόντα δικτυακό τόπο
Τα αποτελέσματα της Ευρωπαϊκής Συνέλευσης Προσπεράστε την επιλογή της γλώσσας και πηγαίνετε κατευθείαν στον κατάλογο των δελτίων σύνοψης (πλήκτρο πρόσβασης=1)
EUROPA > Σύνοψη της νομοθεσίας > Οι διαδικασίες λήψης αποφάσεων της Ένωσης

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ >

Αρχεία   Αρχεία   Αρχεία   Αρχεία

Οι διαδικασίες λήψης αποφάσεων της Ένωσης


Η ειδική πλειοψηφία


Εισαγωγή
Ένα νέο σύστημα ειδικής πλειοψηφίας
Μεταβατικές ρήτρες
Η επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία
Ανακεφαλαιωτικός πίνακας

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία αποτελεί κεντρικό σημείο της θεσμικής μεταρρύθμισης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ενόψει της διεύρυνσής της. Η επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία, που προβλέπεται από τις ιδρυτικές συνθήκες και επεκτείνεται σε νέες διατάξεις με κάθε μεταρρύθμιση των συνθηκών, είναι ζωτικής σημασίας για μια διευρυμένη Ένωση, δεδομένου ότι θα είναι όλο και πιο δύσκολη η επίτευξη ομοφωνίας.

Η Συνέλευση προτείνει, ολοκληρώνοντας τις εργασίες της, ένα εντελώς νέο σύστημα ειδικής πλειοψηφίας που καταργεί το τρέχον σύστημα (κατανομή ψήφων στα κράτη μέλη και καθορισμός κατωφλίου ειδικής πλειοψηφίας) και αποσκοπεί στην αντικατάστασή του από ένα σύστημα διπλής πλειοψηφίας : πλειοψηφία των κρατών μελών αφενός και του πληθυσμού της Ένωσης αφετέρου.

Επιπλέον, το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης προτείνει την επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία μέσω είκοσι περίπου συμπληρωματικών διατάξεων. Τέλος, μια νέα μεταβατική ρήτρα θα επιτρέψει τη μετάβαση, κατόπιν ομοφωνίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τελευταία φορά, στην ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία σε ορισμένους τομείς.

[ Αρχή της σελίδας ]

ΕΝΑ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑΣ

Το άρθρο I-24 του σχεδίου συνταγματικής συνθήκης καθορίζει το νέο σύστημα ειδικής πλειοψηφίας ως εξής: επιτυγχάνεται ειδική πλειοψηφία όταν μια απόφαση συγκεντρώνει την πλειοψηφία των κρατών μελών και αντιπροσωπεύει παράλληλα τουλάχιστον τα τρία πέμπτα του πληθυσμού της Ένωσης. Στην περίπτωση που το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ή το Συμβούλιο των Υπουργών δεν αποφασίζουν κατόπιν πρότασης της Επιτροπής ή κατόπιν πρωτοβουλίας του Υπουργού Εξωτερικών της Ένωσης , η ειδική πλειοψηφία επιτυγχάνεται εάν τα δύο τρίτα των κρατών μελών αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον τα τρία πέμπτα του πληθυσμού της Ένωσης.

Συνεπώς, οι προτάσεις της Συνέλευσης καταργούν τη στάθμιση των ψήφων στο Συμβούλιο και την αντικαθιστούν με ένα απλό και ευέλικτο σύστημα· κατ' αυτόν τον τρόπο θα αποφεύγονται, κατά τις περαιτέρω διευρύνσεις, οι μακρές διαπραγματεύσεις σχετικά με την κατανομή των ψήφων στα κράτη μέλη και τον καθορισμό του κατωφλίου ειδικής πλειοψηφίας. Το νέο αυτό σύστημα λαμβάνει υπόψη τη διττή φύση της Ένωσης που αποτελεί τόσο ένωση κρατών όσο και ένωση λαών.

Άλλωστε, γίνεται σεβαστή η ισότητα μεταξύ των κρατών μελών, διότι κάθε κράτος μέλος διαθέτει ψήφο, λαμβάνοντας πάντοτε υπόψη τη διαφορετική δημογραφική βαρύτητα του καθενός.

Η Συνέλευση προτείνει την εφαρμογή του νέου αυτού συστήματος από την 1η Νοεμβρίου 2009, ημερομηνία ανάληψης καθηκόντων της νέας Επιτροπής που θα συσταθεί μετά τις εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το 2009. Κατά την περίοδο 2004 - 2009, θα ισχύει το τρέχον σύστημα που προβλέπεται από τη συνθήκη της Νίκαιας και έχει καθοριστεί από τη συνθήκη προσχώρησης με τα δέκα νέα κράτη μέλη. Η Συνέλευση προτείνει τον καθορισμό αυτών των διατάξεων στο «πρωτόκολλο σχετικά με την αντιπροσώπευση των πολιτών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τη στάθμιση των ψήφων στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και στο Συμβούλιο των Υπουργών» που θα επισυναφθεί στο Σύνταγμα.

[ Αρχή της σελίδας ]

ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΡΗΤΡΕΣ

Η Συνέλευση προτείνει μια γενική μεταβατική ρήτρα για την επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία σε θέματα για τα οποία, σύμφωνα με το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης, εξακολουθεί να ισχύει η ψηφοφορία με ομοφωνία. Εφόσον το Σύνταγμα προβλέπει στο Μέρος ΙΙΙ ότι το Συμβούλιο των Υπουργών αποφασίζει ομόφωνα σε ένα συγκεκριμένο τομέα, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο μπορεί να εκδίδει ομόφωνα, με δική του πρωτοβουλία και κατόπιν ελάχιστης περιόδου εξέτασης έξι μηνών, απόφαση που επιτρέπει στο Συμβούλιο των Υπουργών να αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο οφείλει να ενημερώνει τα εθνικά κοινοβούλια τουλάχιστον τέσσερις μήνες πριν από τη λήψη αποφάσεως.

Βάσει της ιδίας λογικής, μια απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που λαμβάνεται έπειτα από ελάχιστη περίοδο εξέτασης έξι μηνών μπορεί να προβλέπει ότι, εφόσον το Σύνταγμα προνοεί ότι νόμοι και νόμοι-πλαίσια εκδίδονται σύμφωνα με ειδική νομοθετική διαδικασία, θα εφαρμόζεται η συνήθης νομοθετική διαδικασία, πράγμα το οποίο σημαίνει επίσης την έκδοση της πράξης με ειδική πλειοψηφία. Σ' αυτή την περίπτωση, διεξάγεται διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και ενημερώνονται τα εθνικά κοινοβούλια.

Συνεπώς, αυτή η ρήτρα θα επιτρέψει τη μετάβαση στην ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία και στη συνήθη νομοθετική διαδικασία κατόπιν ομοφωνίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τελευταία φορά, χωρίς να υπάρξει προσφυγή σε διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος και επικύρωσής του από όλα τα κράτη μέλη. Κατ' αυτόν τον τρόπο, αυτή η μεταβατική ρήτρα ανοίγει τον δρόμο για τη μελλοντική επέκταση της εφαρμογής της ειδικής πλειοψηφίας.

Το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης προτείνει επιπλέον άλλες ειδικές μεταβατικές ρήτρες σε ορισμένες πολιτικές της Ένωσης: το άρθρο I-39 θα επιτρέπει στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να αποφασίζει την ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία για ορισμένες διατάξεις της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας .

Στα πλαίσια μιας ενισχυμένης συνεργασίας, το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ομόφωνα με τις ψήφους μόνον των κρατών μελών τα οποία αυτή αφορά, δύναται να αποφασίζει σχετικά με την εφαρμογή της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία. Συνεπώς, τα κράτη μέλη που συνιστούν μια ενισχυμένη σύμπραξη είναι ελεύθερα να επεκτείνουν την εφαρμογή της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία μεταξύ τους.

Τέλος, τα άρθρα III-104 (κοινωνική πολιτική), III-130 (πολιτική στον τομέα του περιβάλλοντος) και III-170 (δικαστική συνεργασία σε υποθέσεις αστικού δικαίου) περιλαμβάνουν ορισμένες διατάξεις που επιτρέπουν στο Συμβούλιο των Υπουργών να αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

[ Αρχή της σελίδας ]

ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ

Το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης προτείνει την επέκταση της εφαρμογής της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία σε είκοσι περίπου διατάξεις. Σε πολλές περιπτώσεις, η επέκταση αυτή συνοδεύεται από την εφαρμογή της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας.

Εσωτερική αγορά

Άρθρο III-21
Η Συνέλευση προτείνει την εφαρμογή της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας σε θέματα που αφορούν στην ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων. Αυτό συνεπάγεται την ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-26
Το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης προβλέπει την εφαρμογή της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας σε θέματα που αφορούν στην ελευθερία εγκατάστασης σχετικά με την ανάληψη και την άσκηση μη μισθωτών δραστηριοτήτων. Αυτό συνεπάγεται την ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-62
Τα μέλη της Συνέλευσης προτείνουν ότι τα μέτρα που αφορούν τη διοικητική συνεργασία, καθώς και την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και της παράνομης φοροαποφυγής στον τομέα των έμμεσων φόρων, μπορούν να θεσπίζονται με ειδική πλειοψηφία, κατόπιν προηγούμενης ομοφωνίας του Συμβουλίου των Υπουργών.

Οικονομική και νομισματική πολιτική

Άρθρο III-77
Το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης προτείνει την εφαρμογή της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας για την ανάθεση συγκεκριμένων καθηκόντων στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), συγκεκριμένα όσον αφορά την προληπτική εποπτεία των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Αυτό συνεπάγεται την ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-79
Η Συνέλευση προτείνει να μπορούν συγκεκριμένες διατάξεις του καταστατικού του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών (ΕΣΚΤ) και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) να τροποποιούνται με νόμο, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Πολιτική συνοχής

Άρθρο III-119
Όσον αφορά την πολιτική συνοχής, η Συνέλευση προτείνει να ορίζει νόμος τα καθήκοντα, τους στόχους και την οργάνωση των Διαρθρωτικών Ταμείων. Η εφαρμογή της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία θα τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2007, δηλαδή η επόμενη περίοδος προγραμματισμού για την περίοδο 2007 -2013 θα εγκριθεί με ομοφωνία.

Πολιτική των μεταφορών

Άρθρο III-134
Το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης προτείνει τη θέση σε εφαρμογή της κοινής πολιτικής μεταφορών με ευρωπαϊκό νόμο, πράγμα το οποίο συνεπάγεται την εφαρμογή της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία.

Χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης

Άρθρο III-164
Η Συνέλευση προτείνει να εκδίδει το Συμβούλιο των Υπουργών ευρωπαϊκούς κανονισμούς για να εξασφαλίζει τη διοικητική συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών των κρατών μελών και μεταξύ των εν λόγω υπηρεσιών και της Επιτροπής. Το Συμβούλιο των Υπουργών θα αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-166
Το σχέδιο συνταγματικής συνθήκης προβλέπει την ανάπτυξη από την Ένωση πολιτικής σχετικά με τους ελέγχους στα σύνορα. Ένας νόμος-πλαίσιο θα θεσπίζει συγκεκριμένες διατάξεις, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-167
Σχετικά με την κοινή πολιτική σε θέματα ασύλου και προσωρινής προστασίας, ένας νόμος ή ένας νόμος-πλαίσιο θα θεσπίζει μέτρα για ένα κοινό ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-168
Η Συνέλευση προτείνει να θεσπίζονται από ένα νόμο ή ένα νόμο-πλαίσιο τα κατάλληλα μέτρα για την ανάπτυξη κοινής μεταναστευτικής πολιτικής. Αυτό συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία, με την εξής εξαίρεση: δεν θίγεται το δικαίωμα αρνησικυρίας των κρατών μελών όσον αφορά τον καθορισμό του όγκου των πολιτών τρίτων χωρών των εισερχομένων στο έδαφός τους με σκοπό να ζητήσουν εργασία.

Άρθρο III-171
Όσον αφορά τη δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις , το Σχέδιο Συνταγματικής Συνθήκης προβλέπει να καθίσταται δυνατή η θέσπιση με νόμο ή νόμο-πλαίσιο μέτρων με σκοπό να εξασφαλίζεται η αμοιβαία αναγνώριση και η προσέγγιση των νομοθετικών και κανονιστικών διατάξεων των κρατών μελών. Το γεγονός αυτό συνεπάγεται τη χρήση ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία από το Συμβούλιο των Υπουργών.

Άρθρο III-172
Η Συνέλευση προτείνει να καθίσταται δυνατή η θέσπιση με νόμο ή νόμο-πλαίσιο ελάχιστων κανόνων για τον ορισμό των ποινικών κανόνων, αδικημάτων και κυρώσεων, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-173
Τα μέλη της Συνέλευσης προτείνουν να καθίσταται δυνατή η θέσπιση από νόμο ή νόμο-πλαίσιο μέτρων ενθάρρυνσης στον τομέα της πρόληψης του εγκλήματος, πράγμα το οποίο συνεπάγεται τη χρήση ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία από το Συμβούλιο των Υπουργών.

Άρθρο III-174
Όσον αφορά τη Eurojust, η Συνέλευση προτείνει να καθοριστεί με νόμο η δομή, η λειτουργία, οι τομείς δράσης και τα καθήκοντα της, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-176
Όσον αφορά τη μη επιχειρησιακή αστυνομική συνεργασία, νόμος ή νόμος-πλαίσιο θα μπορεί να θεσπίζει τα απαραίτητα μέτρα, ενώ το Συμβούλιο θα αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. Ωστόσο, η Συνέλευση διατηρεί την ψηφοφορία με ομοφωνία σχετικά με τα μέτρα που αφορούν τη επιχειρησιακή συνεργασία μεταξύ των αρχών που αναφέρονται στο παρόν άρθρο.

Άρθρο III-177
Σύμφωνα με τις προτάσεις της Συνέλευσης, η δομή, η λειτουργία, ο τομέας δράσης και τα καθήκοντα της Europol θα μπορούν να καθορίζονται με νόμο, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Πολιτισμός

Άρθρο III-181
Στον τομέα του πολιτισμού, τα μέλη της Συνέλευσης προτείνουν να δύναται η Ένωση, χάρη σε νόμο ή νόμο-πλαίσιο, να αναλαμβάνει δράσεις προώθησης, εκτός της εναρμόνισης των εθνικών διατάξεων, πράγμα το οποίο συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ)

Άρθρο III-201
Κατά κανόνα, η αρχή της ομοφωνίας διατηρείται στον τομέα της ΚΕΠΠΑ . Η Συνέλευση προτείνει, ωστόσο, να αποφασίζει το Συμβούλιο με ειδική πλειοψηφία όταν εκδίδει αποφάσεις που αφορούν δράσεις και θέσεις της Ένωσης, αποφάσεις που λαμβάνονται κατόπιν πρωτοβουλίας του Υπουργού Εξωτερικών της Ένωσης, αποφάσεις για την εφαρμογή δράσης ή θέσης της Ένωσης, καθώς επίσης αποφάσεις για το διορισμού ειδικού εκπροσώπου. Μια μεταβατική ρήτρα παρέχει τη δυνατότητα επέκτασης της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία σε άλλες ακόμη περιπτώσεις.

Κοινή πολιτική ασφάλειας και άμυνας

Άρθρο III-212
Η Συνέλευση προτείνει τη σύσταση Ευρωπαϊκού Οργανισμού Εξοπλισμών. Το Συμβούλιο των Υπουργών εκδίδει με ειδική πλειοψηφία απόφαση για τον καθορισμό του καταστατικού, της έδρας και των κανόνων λειτουργίας του οργανισμού αυτού.

Νομικές βάσεις που υπόκεινται σε ομοφωνία

Ορισμένες νομικές βάσεις, ωστόσο, και συγκεκριμένα η αποφυγή των διακρίσεων και η ιθαγένεια, η φορολογία, η κοινωνική πολιτική, η πλειονότητα των διατάξεων που αφορούν την κοινή εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας, ορισμένες διατάξεις που αφορούν τη μετανάστευση και τη σύναψη διεθνών εμπορικών συμβάσεων, εξακολουθούν να υπόκεινται, πλήρως ή εν μέρει, σε ομοφωνία και . Σ' αυτές τις περιπτώσεις, η Συνέλευση δεν μπόρεσε να καταλήξει σε συμφωνία, έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η μετάβαση στην ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

[ Αρχή της σελίδας ]

ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ

Άρθρα Θέμα Παρατηρήσεις
I-24 Η ειδική πλειοψηφία Νέες διατάξεις
I-39 Κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας Σημαντικές τροποποιήσεις
III-21 Ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων, παροχές κοινωνικής ασφάλισης -
III-26 Ελευθερία εγκατάστασης, ανάληψη μη μισθωτών δραστηριοτήτων -
III-62 Διοικητική συνεργασία και καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και της παράνομης φοροαποφυγής στον τομέα των έμμεσων φόρων -
III-77 Συγκεκριμένα καθήκοντα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας -
III-79 Τροποποιήσεις του καταστατικού του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών -
III-104 Κοινωνική πολιτική -
III-119 Καθορισμός των καθηκόντων και των στόχων των Διαρθρωτικών Ταμείων -
III-130 Περιβάλλον -
III-134 Παρεκκλίσεις στον τομέα των μεταφορών -
III-164 Διοικητική συνεργασία στον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης -
III-166 Έλεγχος στα σύνορα -
III-167 Άσυλο -
III-168 Μετανάστευση -
III-170 Δικαστική συνεργασία σε αστικές υποθέσεις -
III-171 Δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις -
III-172 Προσέγγιση των ποινικών κανόνων, αδικημάτων και κυρώσεων -
III-173 Μέτρα ενθάρρυνσης στον τομέα της πρόληψης του εγκλήματος -
III-174 Eurojust -
III-176 Μη επιχειρησιακή αστυνομική συνεργασία -
III-177 Europol -
III-181 Νόμοι, νόμοι-πλαίσια και συστάσεις στον τομέα του πολιτισμού -
III-201 Ειδική πλειοψηφία στον τομέα της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας -
III-212 Καταστατικό και έδρα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Εξοπλισμού -
III-328 Ειδική πλειοψηφία στις περιπτώσεις ενισχυμένης συνεργασίας -
Πρωτόκολλο σχετικά με την αντιπροσώπευση των πολιτών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τη στάθμιση των ψήφων στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και στο Συμβούλιο των Υπουργών Μεταβατικές διατάξεις -

[ Αρχή της σελίδας ] [ Προηγούμενο δελτίο ] [ Επόμενο δελτίο ] [ Περιεχόμενα ]


Τα εν λόγω δελτία δεν δεσμεύουν νομικά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δεν καλύπτουν διεξοδικά όλους τους τομείς και δεν ερμηνεύουν το κείμενο της Συνέλευσης.


Έκδοση εκτύπωσης | Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Τι νέα; | Διερεύνηση | Επικοινωνία | Ευρετήριο | Γλωσσάριο | Πληροφορίες για τον παρόντα δικτυακό τόπο | Αρχή σελίδας