Έκδοση εκτύπωσης | Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Τι νέα; | Διερεύνηση | Επικοινωνία | Ευρετήριο | Γλωσσάριο | Πληροφορίες για τον παρόντα δικτυακό τόπο
Τα αποτελέσματα της Ευρωπαϊκής Συνέλευσης Προσπεράστε την επιλογή της γλώσσας και πηγαίνετε κατευθείαν στον κατάλογο των δελτίων σύνοψης (πλήκτρο πρόσβασης=1)
EUROPA > Σύνοψη της νομοθεσίας > Τα θεσμικά όργανα της Ένωσης

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ >

Αρχεία   Αρχεία   Αρχεία   Αρχεία

Τα θεσμικά όργανα της Ένωσης


Το θεσμικό πλαίσιο


Εισαγωγή
Το δικαστικό σύστημα
Λοιπά όργανα της Ένωσης
Τα συμβουλευτικά όργανα της Ένωσης
Ανακεφαλαιωτικός πίνακας

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Το σχέδιο του Συντάγματος επανεξετάζει το βασικό θεσμικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) που προς το παρόν περιλαμβάνει πέντε θεσμικά όργανα (Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Συμβούλιο των Υπουργών, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκό Δικαστήριο και Ελεγκτικό Συνέδριο) και τέσσερα άλλα σημαντικά όργανα (Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, Επιτροπή των Περιφερειών, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων).
Πράγματι, τα μέλη της Συνέλευσης διευκρινίζουν στο άρθρο I-18 του Τίτλου IV που είναι αφιερωμένος στα θεσμικά όργανα ότι « το θεσμικό πλαίσιο περιλαμβάνει : το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το Συμβούλιο των Υπουργών, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Δικαστήριο».

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο λαμβάνεται ως πλήρες θεσμικό όργανο, αλλά το Ελεγκτικό Συνέδριο εξαιρείται του βασικού θεσμικού πλαισίου. Αναφέρεται χωριστά στο Κεφάλαιο II του Τίτλου IV «Λοιπά όργανα και οργανισμοί», μαζί με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) που λαμβάνει το καθεστώς θεσμικού οργάνου. Αυτή η νέα παρουσίαση σε δύο χωριστά κεφάλαια επισημαίνει ότι παράλληλα με τα πέντε κύρια θεσμικά όργανα (Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, Συμβούλιο των Υπουργών, Ευρωπαϊκή Επιτροπή και Δικαστήριο) συνυπάρχουν δύο δευτερεύοντα όργανα (το Ελεγκτικό Συνέδριο και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα).

Τα όργανα ή οι οργανισμοί που έχουν λάβει τον τίτλο του θεσμικού οργάνου ανέρχονται τελικά σε επτά.
Μεταξύ αυτών, τα τέσσερα κύρια θεσμικά όργανα ( Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο , Ευρωπαϊκό Συμβούλιο , Συμβούλιο των Υπουργών και Ευρωπαϊκή Επιτροπή ) έχουν υποστεί σημαντικές αλλαγές, ενώ όσον αφορά το Δικαστήριο μόνο ορισμένες διατάξεις του τροποποιήθηκαν ουσιαστικά.
Η Συνέλευση, στα αποτελέσματα των εργασιών της, προτείνει τη διασαφήνιση της ονομασίας των δύο επιπέδων δικαστικών αρχών, την ενίσχυση της επιτήρησης της διαδικασίας διορισμού δικαστών και γενικών εισαγγελέων, την παροχή της δυνατότητας δημιουργίας ειδικών δικαστηρίων και την ενίσχυση της πρόσβασης των ιδιωτών στο Δικαστήριο.
Τέλος, όσον αφορά τα λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της ΕΕ, οι τροποποιήσεις είναι σχεδόν ανύπαρκτες διότι τροποποιείται μόνον η θητεία των μελών της Επιτροπής των Περιφερειών (ΕτΠ) και της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΟΚΕ).

[ Αρχή της σελίδας ]

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΑΙ ΤΑΚΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

Έπειτα από τις σημαντικές τροποποιήσεις που εισήγαγε η Συνθήκη της Νίκαιας στο δικαστικό σύστημα περιλαμβανομένων, μεταξύ άλλων, της καλύτερης κατανομής των αρμοδιοτήτων μεταξύ των δύο αρχών και τη δυνατότητα δημιουργίας ειδικών δικαιοδοτικών τμημάτων υπαγόμενων στο Τακτικό Δικαστήριο , το σχέδιο του Συντάγματος προτείνει με τη σειρά του ορισμένες συμπληρωματικές τροποποιήσεις.

Το σχέδιο του Συντάγματος δεν εισάγει τροποποιήσεις στις αποστολές του Δικαστηρίου. Ωστόσο, διευκρινίζει ότι «τα κράτη μέλη καθορίζουν τα μέσα έννομης προστασίας που απαιτούνται για να διασφαλίζεται δραστική δικαστική προστασία στον τομέα του δικαίου της Ένωσης» (άρθρο I-18).
Τα μέλη της Συνέλευσης επέλεξαν την τροποποίηση της ονομασίας του Δικαστηρίου. Η έκφραση «Δικαστήριο» ορίζει εφεξής επίσημα τη δικέφαλη δικαστική αρχή στο σύνολό της. Η ανώτατη αρχή ορίζεται με την ονομασία «Ευρωπαϊκό Δικαστήριο» και το Πρωτοδικείο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων μετονομάζεται σε «Τακτικό Δικαστήριο». Το άρθρο I-28 διευκρινίζει ότι το Δικαστήριο περιλαμβάνει: «το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, το Τακτικό Δικαστήριο και ειδικά δικαστήρια».

Το Σύνταγμα προβλέπει στο άρθρο του III-264 ότι τα ειδικά δικαστήρια μπορούν αν υπάγονται στο Τακτικό Δικαστήριο βάσει ευρωπαϊκού νόμου που έχει εκδοθεί βάσει της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας . Αυτός ο νόμος που εκδίδεται μετά από πρόταση του Δικαστηρίου ή της Επιτροπής, καθορίζει επίσης τους κανόνες σχετικά με τη σύνθεση του εν λόγω δικαστηρίου και προσδιορίζει το εύρος των αρμοδιοτήτων που του ανατίθενται.

Το άρθρο III-262 του Συντάγματος δημιουργεί επιτροπή με σκοπό την παροχή γνωμοδοτήσεων σχετικά με την επάρκεια των υποψηφίων για την άσκηση των καθηκόντων του δικαστή και του γενικού εισαγγελέα, πριν από τη σχετική απόφαση των κυβερνήσεων των κρατών μελών.

Τέλος, η πρόσβαση των ιδιωτών στο Δικαστήριο διευκολύνεται με το άνοιγμα της διαδικασίας άσκησης προσφυγής εκ μέρους κάθε φυσικού ή νομικού προσώπου κατά «των κανονιστικών πράξεων που απευθύνονται σε αυτό άμεσα χωρίς να περιλαμβάνονται εκτελεστικά μέτρα» (άρθρο III-270). Συνεπώς, το σχέδιο του Συντάγματος πρέπει να επιτρέπει στους πολίτες να προσβάλλουν ευκολότερα τους κανονισμούς της Ένωσης που αποτελούν τη βάση κυρώσεων, ακόμη και αν δεν τους επηρεάζουν σε ατομικό επίπεδο (όπως επιβάλλεται σήμερα από τις συνθήκες).

[ Αρχή της σελίδας ]

ΛΟΙΠΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Η Συνέλευση προτείνει την ανάθεση καθεστώτος θεσμικού οργάνου στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Το άρθρο I-29 περιλαμβάνει τις γενικές διατάξεις σχετικά με την ΕΚΤ και το Ευρωπαϊκό Σύστημα Κεντρικών Τραπεζών (ΕΣΚΤ), χωρίς ωστόσο να εισάγει μεταβολές επί της ουσίας. Χάρη στο εν λόγω άρθρο I-29 που περιλαμβάνει τις αποστολές της ΕΚΤ, αυτές παρουσιάζονται σαφέστερα και ευκρινέστερα. ¶λλωστε, διατηρείται το πρωτόκολλο σχετικά με το καθεστώς του ΕΣΚΤ και της ΕΚΤ.

Το άρθρο Ι-30 παρέχει του σχεδίου του Συντάγματος παρέχει σύντομη περιγραφή των λειτουργιών του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Οι πλέον συγκεκριμένες διατάξεις παρατίθενται στα άρθρα III-290 και III-291, χωρίς να έχει μεταβληθεί το περιεχόμενό τους.

[ Αρχή της σελίδας ]

ΤΑ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Το σχέδιο του Συντάγματος δεν παρέχει καθεστώς θεσμικού οργάνου στα συμβουλευτικά όργανα όπως το διεκδικούσε η Επιτροπή των Περιφερειών. Η μόνη τροποποίηση που έχει εισαχθεί αφορά τη θητεία των μελών των δύο συμβουλευτικών οργάνων της ΕΕ που είναι η ΕτΠ και η ΟΚΕ. Η θητεία τους μετατρέπεται σε πενταετής (αντί της τετραετούς), και συνεπώς ευθυγραμμίζεται με την κοινοβουλευτική περίοδο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (άρθρο III-292 για την ΕτΠ και III-296 για την ΟΚΕ).
Τέλος, πρέπει να επισημανθεί ότι η σύνθεση των οργάνων δεν καθορίζεται πλέον στο Σύνταγμα. Πλέον καθορίζεται δυνάμει ευρωπαϊκής απόφασης που εκδίδει ομόφωνα το Συμβούλιο (άρθρα III-292 για την ΕτΠ και III-295 για την ΟΚΕ).

[ Αρχή της σελίδας ]

ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ

¶ρθρα Θέμα Παρατηρήσεις
I-29 και III-77 έως III-87 Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα -
I-30 και III-290 έως III-291 Το Ελεγκτικό Συνέδριο
I-28 και III-258 έως III-289 Το Δικαστήριο
I-28 Το Δικαστήριο (ονομασία) Σημαντικές τροποποιήσεις
III-262 Το Δικαστήριο (επιλογή δικαστών και γενικών εισαγγελέων)
III-264 Το Δικαστήριο (ειδικά δικαστήρια)

III-270
Το Δικαστήριο (προσφυγές των πολιτών)
I-31 Τα συμβουλευτικά όργανα -
III-292 έως III-294 Η Επιτροπή των Περιφερειών
III-295 έως III-298 Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή

[ Αρχή της σελίδας ] [ Προηγούμενο δελτίο ] [ Επόμενο δελτίο ] [ Περιεχόμενα ]


Τα εν λόγω δελτία δεν δεσμεύουν νομικά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δεν καλύπτουν διεξοδικά όλους τους τομείς και δεν ερμηνεύουν το κείμενο της Συνέλευσης.


Έκδοση εκτύπωσης | Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Τι νέα; | Διερεύνηση | Επικοινωνία | Ευρετήριο | Γλωσσάριο | Πληροφορίες για τον παρόντα δικτυακό τόπο | Αρχή σελίδας