Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ >

Οι διαδικασίες λήψης αποφάσεων της Ένωσης

Επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία

: Εισαγωγή
Επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία
Ομοφωνία
Κατάλογος άρθρων που πλέον απαιτούν ειδική πλειοψηφία
Ειδική πλειοψηφία με «δικλίδα ασφαλείας»
Κατάλογος νέων άρθρων με ειδική πλειοψηφία
Ανακεφαλαιωτικός πίνακας

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η επέκταση της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία αποτελεί κεντρικό άξονα της θεσμικής μεταρρύθμισης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ενόψει της διεύρυνσής της. Η ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία, όπως προβλέφθηκε από τις ιδρυτικές συνθήκες και επεκτάθηκε σε νέες διατάξεις μετά από κάθε μεταρρύθμιση των συνθηκών, έχει ζωτική σημασία στη διευρυμένη Ένωση, όπου η ομοφωνία θα καθίσταται όλο και πιο δύσκολη.

Δεύτερον, η ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία έχει σημαντικό αντίκτυπο στη φύση των διαπραγματεύσεων μεταξύ των κρατών μελών στο πλαίσιο του Συμβουλίου. Εάν προσφέρεται η δυνατότητα για ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία, οι αντιπροσωπείες είναι πιο ανοικτές σε προτάσεις συμβιβασμού, καθώς γνωρίζουν πως δεν είναι πλέον δυνατόν να ακινητοποιήσουν τη διαδικασία λήψης απόφασης με βέτο. Ωστόσο, στην πράξη, το Συμβούλιο επιχειρεί πάντα να συγκεντρώνει την ευρύτερη δυνατή πλειοψηφία και επιτυγχάνει συχνά συναίνεση, παρά το γεγονός ότι είναι δυνατή η ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Η Συνέλευση πρότεινε τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής της ειδικής πλειοψηφίας . Η Διακυβερνητική Διάσκεψη σε γενικές γραμμές υιοθέτησε τις εν λόγω προτάσεις, παρά το γεγονός ότι για ορισμένους ευαίσθητους τομείς η ομοφωνία εξακολουθεί να αποτελεί τον κανόνα. Επιπλέον, σύμφωνα με τη συνταγματική συνθήκη, η ειδική πλειοψηφία θα εφαρμόζεται σε ορισμένα νέα άρθρα.

Σε τρεις τομείς εισήχθησαν ειδικές ρήτρες που επιτρέπουν σε ένα κράτος μέλος να απευθυνθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προκειμένου αυτό να επιληφθεί του θέματος (ρήτρα διασφάλισης, γνωστή ως «δικλίδα ασφαλείας»). Αυτός ο μηχανισμός κατέστησε δυνατή την εφαρμογή της ειδικής πλειοψηφίας στα εν λόγω άρθρα.

Τέλος, μια νέα ρήτρα « γέφυρας » θα καταστήσει δυνατή τη μετάβαση, μετά από την τελευταία ψηφοφορία με ομοφωνία στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στην ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία στο πλαίσιο του τίτλου III (εσωτερικές πολιτικές και ενέργειες) του μέρους III της συνταγματικής συνθήκης. Η εν λόγω ρήτρα παρουσιάζεται στο δελτίο που αφορά τις τελικές διατάξεις.

[ Αρχή σελίδας ]

ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΜΕ ΕΙΔΙΚΗ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ

Η συνταγματική συνθήκη επεκτείνει την ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία σε περίπου 20 διατάξεις. Σε πολλές περιπτώσεις, η εν λόγω επέκταση συνοδεύεται από την εφαρμογή της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας. ( Κατάλογος άρθρων )

Σε τρεις συγκεκριμένες περιπτώσεις, η συνταγματική συνθήκη προβλέπει την ειδική πλειοψηφία, αλλά περιλαμβάνει την ειδική ρήτρα διασφάλισης, τη λεγόμενη «δικλίδα ασφαλείας». Εφαρμόζεται στον τομέα της ελεύθερης κυκλοφορίας των εργαζομένων και σε δύο τομείς που υπάγονται στο χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης. ( Κατάλογος άρθρων )

Η εν λόγω ρήτρα προσφέρει τη δυνατότητα σε ένα κράτος μέλος, που εκτιμά ότι απειλούνται οι θεμελιώδεις αρχές που διέπουν αντίστοιχα το σύστημα κοινωνικής ασφάλισής του και το νομικό του σύστημα, τη δυνατότητα να απευθυνθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προκειμένου αυτό να επιληφθεί του θέματος. Στην προκείμενη περίπτωση, αναστέλλεται η νομοθετική διαδικασία. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο πρέπει να επεξεργαστεί την εν λόγω πρόταση, και, εντός προθεσμίας τριών μηνών, είτε:

να διαβιβάσει το σχέδιο στο Συμβούλιο που προωθεί τη διαδικασία λαμβάνοντας υπόψη τις συζητήσεις στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου·
να ζητήσει από την Επιτροπή (ή, στον τομέα της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων, από τα κράτη μέλη που κατέθεσαν την πρόταση), να υποβάλει νέα πρόταση, που συνεπάγεται ότι το αρχικό σχέδιο κρίνεται ως μη εγκεκριμένο.

Στον τομέα της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων , εάν η πρόταση ή το τροποποιημένο σχέδιο παραμείνει ακινητοποιημένο για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, η συνταγματική συνθήκη προβλέπει τη δυνατότητα ενισχυμένης συνεργασίας, που μπορεί να εφαρμοστεί μεταξύ τουλάχιστον του ενός τρίτου των κρατών μελών, βάσει της συγκεκριμένης πρότασης.

Η συνταγματική συνθήκη επίσης θεσπίζει ορισμένα νέα άρθρα στα οποία θα εφαρμόζεται η ειδική πλειοψηφία. Ορισμένες φορές πρόκειται για πραγματική καινοτομία και δημιουργούνται τα θεμέλια για μια νέα ευρωπαϊκή πολιτική, όπως για παράδειγμα η πολιτική για το διάστημα. Σε άλλες περιπτώσεις, το σύνταγμα θεσπίζει απλώς ειδική νομική βάση για μέτρα που έχουν ήδη εγκριθεί με ειδική πλειοψηφία με άλλη νομική βάση, όπως για παράδειγμα στην περίπτωση της ανθρωπιστικής βοήθειας. Στις εν λόγω περιπτώσεις, η συνταγματική συνθήκη διασαφηνίζει συνεπώς την ισχύουσα πρακτική και της παρέχει μεγαλύτερη διαφάνεια. ( Κατάλογος άρθρων )

[ Αρχή σελίδας ]

ΟΜΟΦΩΝΙΑ

Ωστόσο, ορισμένα άρθρα -στο σύνολό τους ή εν μέρει- θα συνεχίσουν να απαιτούν ψηφοφορία με ομοφωνία, καθώς έχουν ιδιαίτερη σημασία για την Ένωση και τα κράτη μέλη της. Η συνταγματική συνθήκη δημιουργεί επίσης νέες νομικές βάσεις που, δεδομένης της ιδιαίτερης σημασίας τους, υπόκεινται σε ομοφωνία.

Μεταξύ των τομέων που εξακολουθούν να απαιτούν ομοφωνία συγκαταλέγονται για παράδειγμα:

η φορολογία·
τα μέτρα εναρμόνισης στον τομέα της κοινωνικής ασφάλισης και της κοινωνικής προστασίας·
ορισμένες διατάξεις στον τομέα της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων (Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, οικογενειακό δίκαιο, επιχειρησιακή αστυνομική συνεργασία...)·
η ρήτρα ευελιξίας (άρθρο I-18) που επιτρέπει στην Ένωση να ενεργεί για την επίτευξη ενός από τους στόχους της, χωρίς να προβλέπεται ρητά νομική βάση στο πλαίσιο του συντάγματος·
η κοινή εξωτερική πολιτική και η πολιτική ασφάλειας, εκτός μερικών σαφώς καθορισμένων περιπτώσεων·
η κοινή πολιτική ασφάλειας και άμυνας, εκτός της εδραίωσης μόνιμης διαρθρωμένης συνεργασίας·
τα οικονομικά της Ένωσης (ίδιοι πόροι, πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο)·
η ιδιότητα μέλους της Ένωσης (έναρξη διαπραγματεύσεων για την προσχώρηση, σύνδεση, διαπίστωση σοβαρής παραβίασης των αξιών της Ένωσης...)·
η ιθαγένεια (χορήγηση νέων δικαιωμάτων στους ευρωπαίους πολίτες, μέτρα κατά των διακρίσεων)·
ορισμένα θεσμικά θέματα (εκλογικό σύστημα και σύνθεση του Κοινοβουλίου, ορισμένοι διορισμοί, σύνθεση της Επιτροπής των Περιφερειών και της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, έδρες των θεσμικών οργάνων, γλωσσικό καθεστώς, αναθεώρηση του συντάγματος, συμπεριλαμβανομένων των ρητρών «γέφυρας»...).

[ Αρχή σελίδας ]

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΑΡΘΡΩΝ ΠΟΥ ΠΛΕΟΝ ΑΠΑΙΤΟΥΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ

Άρθρο I-24: Προεδρία των συνθέσεων του Συμβουλίου
Το σύνταγμα προβλέπει στο άρθρο I-24.7 ότι η προεδρία των διαφόρων συνθέσεων του Συμβουλίου, πλην της σύνθεσης των Εξωτερικών Υποθέσεων, ασκείται βάσει συστήματος ισότιμης εναλλαγής, σύμφωνα ΅ε τις προϋποθέσεις που προβλέπει ευρωπαϊκή απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, η οποία πλέον λαμβάνεται με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο I-37: Άσκηση των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων της Επιτροπής
Το άρθρο I-37.3 της συνταγματικής συνθήκης προβλέπει ότι ευρωπαϊκός νόμος θεσπίζει γενικούς κανόνες και αρχές σχετικά ΅ε τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη ΅έλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή ("επιτροπολογία"), που πλέον απαιτεί ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-141: Πρόσβαση σε μη μισθωτές δραστηριότητες και άσκησή τους
Σε ό,τι αφορά την πρόσβαση σε μη μισθωτές δραστηριότητες και την άσκησή τους, το σύνταγμα προβλέπει ότι η συνήθης νομοθετική διαδικασία θα εφαρμόζεται σε θέματα που αφορούν την ελευθερία εγκατάστασης, που πλέον απαιτεί ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-179: Συντονισμός οικονομικών πολιτικών
Η συνταγματική συνθήκη προβλέπει στο άρθρο III-179.4 ότι το Συμβούλιο μπορεί να απευθύνει συστάσεις σε κράτος μέλος του οποίου η οικονομική πολιτική αντιβαίνει προς τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών ή θέτει σε κίνδυνο την καλή λειτουργία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης. Σε αυτήν την περίπτωση, εφαρμόζεται η ειδική πλειοψηφία, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η ψήφος του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους. Οι ισχύουσες συνθήκες προβλέπουν ειδική πλειοψηφία, που απαιτείται στις περιπτώσεις που μια πράξη δεν εγκρίνεται βάσει πρότασης της Επιτροπής.

Άρθρο III-184 : Διαπίστωση υπερβολικού ελλείμματος
Το σύνταγμα προβλέπει στο άρθρο III-184 τη διαδικασία που εφαρμόζεται σε περίπτωση διαπίστωσης υπερβολικού ελλείμματος σε κράτος μέλος. Στις παραγράφους 6, 9, 10 και 11, η συνταγματική συνθήκη προβλέπει ότι εφαρμόζεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η ψήφος του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους. Οι ισχύουσες συνθήκες προβλέπουν την ειδική πλειοψηφία (δύο τρίτα των κρατών μελών, αντί της απλής πλειοψηφίας) στις περιπτώσεις που μια πράξη δεν εγκρίνεται βάσει πρότασης της Επιτροπής. Συνεπώς, διευκολύνεται η λήψη της απόφασης.

Άρθρο III-187: Καθεστώς του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών (ΕΣΚΤ)
Το σύνταγμα προβλέπει, στο άρθρο III-187.3, ότι ορισμένες διατάξεις του ΕΣΚΤ μπορούν να τροποποιούνται από ευρωπαϊκό νόμο. Συνεπώς εφαρμόζεται η ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-223: Καθήκοντα, πρωταρχικοί στόχοι και οργάνωση των διαρθρωτικών ταμείων και του ταμείου συνοχής
Σε ό,τι αφορά την πολιτική συνοχής, το σύνταγμα προβλέπει ότι η ευρωπαϊκή νομοθεσία καθορίζει τα καθήκοντα, τους πρωταρχικούς στόχους και την οργάνωση των διαρθρωτικών ταμείων και του ταμείου συνοχής. Το εν λόγω άρθρο θα υπόκειται σε ειδική πλειοψηφία από την 1η Ιανουαρίου 2007· αυτό σημαίνει ότι η επόμενη περίοδος προγραμματισμού που καλύπτει την περίοδο 2007 έως 2013 θα εγκριθεί με ομοφωνία.

Άρθρο III-236: Κοινή πολιτική μεταφορών
Η συνταγματική συνθήκη προβλέπει ότι η κοινή πολιτική μεταφορών τίθεται σε εφαρμογή με ευρωπαϊκό νόμο, που συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-263: Δικαιοσύνη και εσωτερικές υποθέσεις: Διοικητική συνεργασία
Το σύνταγμα προβλέπει ότι το Συμβούλιο εκδίδει ευρωπαϊκούς κανονισμούς για την εξασφάλιση της διοικητικής συνεργασίας μεταξύ των αρμοδίων υπηρεσιών των κρατών μελών, καθώς και μεταξύ των εν λόγω υπηρεσιών και της Επιτροπής. Το Συμβούλιο υπουργών αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-265: Έλεγχοι στα σύνορα
Η συνταγματική συνθήκη προβλέπει ότι η Ένωση αναπτύσσει πολιτική σχετικά με τους ελέγχους στα σύνορα. Νόμος ή νόμος-πλαίσιο θεσπίζει τις σχετικές ειδικές διατάξεις, γεγονός που προϋποθέτει ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-266: Άσυλο
Σε ό,τι αφορά την κοινή πολιτική σε θέματα ασύλου, νόμος ή νόμος-πλαίσιο θα θεσπίζει τα μέτρα για ένα κοινό ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου, γεγονός που συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-267: Μετανάστευση
Το σύνταγμα προβλέπει ότι νόμος ή νόμος-πλαίσιο θεσπίζει τις σχετικές διατάξεις για την ανάπτυξη κοινής πολιτικής για τη μετανάστευση. Αυτό συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία με μια εξαίρεση: τα κράτη μέλη διατηρούν το δικαίωμα σε αρνησικυρία σε ό,τι αφορά τον καθορισμό του όγκου των υπηκόων τρίτων κρατών που εισέρχονται στο έδαφός τους για αναζήτηση εργασίας.

Άρθρο III-272: Πρόληψη εγκλήματος
Η συνταγματική συνθήκη προβλέπει ότι νόμος ή νόμος-πλαίσιο θεσπίζει μέτρα ενθάρρυνσης στον τομέα της πρόληψης του εγκλήματος, και το Συμβούλιο αποφασίζει με ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-273: Eurojust
Σε ό,τι αφορά την Eurojust, το σύνταγμα προβλέπει ότι νόμος καθορίζει τη δομή, τη λειτουργία, το πεδίο δράσης και τα καθήκοντά της, γεγονός που συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-275: Μη επιχειρησιακή αστυνομική συνεργασία
Σε ό,τι αφορά τη μη επιχειρησιακή αστυνομική συνεργασία, το άρθρο III-275.2 προβλέπει ότι νόμος ή νόμος-πλαίσιο θεσπίζει τα απαιτούμενα μέτρα και το Συμβούλιο αποφασίζει με ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-276: Europol
Σύμφωνα με τις διατάξεις της συνταγματικής συνθήκης, νόμος ή νόμος-πλαίσιο καθορίζει τη δομή, τη λειτουργία, το πεδίο δράσης και τα καθήκοντα της Europol, γεγονός που συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-280: Πολιτισμός
Στον τομέα του πολιτισμού, η συνταγματική συνθήκη προβλέπει ότι η Ένωση μπορεί, βάσει νόμου ή νόμου-πλαισίου, να θεσπίζει ενέργειες ενθάρρυνσης (αποκλειόμενης οποιασδήποτε εναρμόνισης), γεγονός που συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-300: Πρωτοβουλίες του υπουργού εξωτερικών
Γενικά, η αρχή της ομοφωνίας διατηρείται στον τομέα της ΚΕΠΠΑ . Ωστόσο, το σύνταγμα προβλέπει ορισμένες εξαιρέσεις: το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία όταν εγκρίνει αποφάσεις που αφορούν:

ενέργειες και θέσεις της Ένωσης·
αποφάσεις που λαμβάνονται μετά από πρωτοβουλία του υπουργού εξωτερικών, σε συνέχεια σχετικού αιτήματος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου·
αποφάσεις για την εφαρμογή ενέργειας ή θέσης της Ένωσης·
αποφάσεις για το διορισμό ειδικού εντεταλμένου.

Μια ρήτρα «γέφυρας» δημιουργεί τη δυνατότητα επέκτασης της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία για την κάλυψη άλλων επιπρόσθετων περιπτώσεων, εφόσον το Συμβούλιο αποφασίζει σχετικά με ομοφωνία.

Άρθρο III-311: Ευρωπαϊκός Οργανισμός Άμυνας
Το σύνταγμα προβλέπει τη σύσταση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας. Σχετική ευρωπαϊκή απόφαση του Συμβουλίου καθορίζει το καταστατικό, την έδρα και τους κανόνες λειτουργίας του οργανισμού, και το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-382: Διορισμός των μελών του διοικητικού συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ)
Το σύνταγμα προβλέπει ότι ο πρόεδρος, ο αντιπρόεδρος και τα υπόλοιπα μέλη του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ διορίζονται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, που αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

[ Αρχή σελίδας ]

ΕΙΔΙΚΗ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ ΜΕ «ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΔΙΚΛΙΔΑ»

Άρθρο III-136: Ελεύθερη κυκλοφορία εργαζομένων / Κοινωνική ασφάλιση
Το σύνταγμα προβλέπει ότι η συνήθης νομοθετική διαδικασία εφαρμόζεται στα μέτρα συντονισμού των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης των διακινούμενων εργαζομένων. Αυτό συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία. Ωστόσο, εάν ένα κράτος μέλος εκτιμά ότι σχέδιο νόμου ή νόμος-πλαίσιο θα έθιγε θεμελιώδεις πτυχές του συστήματός του κοινωνικής ασφάλισης (πεδίο εφαρμογής, κόστος ή οικονομική δομή), μπορεί να απευθυνθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προκειμένου αυτό να επιληφθεί του θέματος.

Άρθρο III-270: Δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις
Σε ό,τι αφορά τη δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις , η συνταγματική συνθήκη προβλέπει ότι νόμος ή νόμος-πλαίσιο μπορεί να θεσπίζει τους ελάχιστους κανόνες με σκοπό τη διευκόλυνση της αμοιβαίας αναγνώρισης των δικαστικών αποφάσεων και διαταγών, καθώς και την αστυνομική και δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις με διασυνοριακές διαστάσεις. Αυτό συνεπάγεται ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία. Ωστόσο, εάν ένα κράτος μέλος θεωρεί ότι σχέδιο νόμου ή νόμος-πλαίσιο θα έθιγε θεμελιώδεις πτυχές του δικαστικού του συστήματος, μπορεί να απευθυνθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προκειμένου αυτό να επιληφθεί του θέματος.

Άρθρο III-271: Προσέγγιση ποινικών κανόνων
Η συνταγματική συνθήκη προβλέπει ότι, νόμος ή νόμος-πλαίσιο μπορεί να θεσπίζει τους ελάχιστους κανόνες για τον καθορισμό των ποινικών αδικημάτων και των κυρώσεων στους τομείς της ιδιαιτέρως σοβαρής εγκληματικότητας ΅ε διασυνοριακή διάσταση (τρομοκρατία, εμπορία ανθρώπων, γενετήσια εκμετάλλευση γυναικών και παιδιών...). Δεύτερον, νόμος-πλαίσιο μπορεί να καθορίζει τους ελάχιστους κανόνες για την προσέγγιση των κανόνων ποινικού δικαίου. Και στις δύο περιπτώσεις το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. Ωστόσο, εάν ένα κράτος μέλος θεωρεί ότι σχέδιο νόμου ή νόμος-πλαίσιο θα έθιγε θεμελιώδεις πτυχές του νομικού του συστήματος, μπορεί να απευθυνθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προκειμένου αυτό να επιληφθεί του θέματος.

[ Αρχή σελίδας ]

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΝΕΩΝ ΑΡΘΡΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΗ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ

Άρθρο I-9: Προσχώρηση στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα δικαιώματα του ανθρώπου
Το άρθρο I-9.2 προβλέπει ότι η Ένωση προσχωρεί στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προάσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών. Το άρθρο III-325 προβλέπει ότι το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο I-24: Κατάλογος συνθέσεων του Συμβουλίου
Το άρθρο I-24.4 προβλέπει ότι το Συμβούλιο εγκρίνει ευρωπαϊκή απόφαση για την κατάρτιση του καταλόγου των συνθέσεων του Συμβουλίου, με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο I-32: Συμβουλευτικά όργανα της Ένωσης
Το σύνταγμα προβλέπει στο άρθρο I-32.5 ότι το Συμβούλιο επανεξετάζει τακτικά τη σύνθεση των συμβουλευτικών οργάνων της Ένωσης. Αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο I-47: Λαϊκή πρωτοβουλία
Οι πολίτες της Ένωσης, μέσω λαϊκής πρωτοβουλίας, μπορούν να καλέσουν την Επιτροπή να υποβάλει πρόταση. Οι διατάξεις σχετικά με τις διαδικασίες και τους όρους της εν λόγω λαϊκής πρωτοβουλίας αποφασίζονται με ευρωπαϊκό νόμο, και κατά συνέπεια το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο I-54: Ίδιοι πόροι
Η συνταγματική συνθήκη προβλέπει στο άρθρο I-54.4 ότι ευρωπαϊκός νόμος καθορίζει τα μέτρα εφαρμογής του συστήματος ιδίων πόρων της Ένωσης. Το σύστημα ιδίων πόρων της Ένωσης, αυτό καθ' εαυτό, εξακολουθεί ωστόσο να απαιτεί ομοφωνία.

Άρθρο I-60: Εθελούσια αποχώρηση από την Ένωση
Το σύνταγμα προβλέπει ότι η συμφωνία εθελούσιας αποχώρησης κράτους μέλους της Ένωσης συνάπτεται από το Συμβούλιο με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-122: Υπηρεσίες γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος
Οι αρχές και προϋποθέσεις λειτουργίας των υπηρεσιών γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος αποφασίζονται από ευρωπαϊκό νόμο και το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-127: Διπλωματική και προξενική προστασία
Το σύνταγμα προβλέπει ότι τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις απαιτούμενες διατάξεις για την εξασφάλιση της διπλωματικής και προξενικής προστασίας των πολιτών της Ένωσης σε τρίτες χώρες. Τα απαιτούμενα μέτρα για τη διευκόλυνση της εν λόγω προστασίας αποφασίζονται με ευρωπαϊκό νόμο του Συμβουλίου. Κατά συνέπεια το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-176: Διανοητική ιδιοκτησία
Το σύνταγμα προβλέπει ότι ευρωπαϊκός νόμος ή νόμος-πλαίσιο θεσπίζει τα μέτρα για την εξασφάλιση ομοιόμορφης προστασίας των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας στην Ένωση, καθώς και την δημιουργία κεντρικών καθεστώτων έγκρισης, συντονισμού και ελέγχου στο επίπεδο της Ένωσης. Κατά συνέπεια το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-196 : Θέση του ευρώ στο διεθνές νομισματικό σύστημα
Το άρθρο 196 προβλέπει ότι το Συμβούλιο μπορεί να λαμβάνει αποφάσεις για τις κοινές θέσεις και την ενιαία εκπροσώπηση των κρατών μελών της ζώνης του ευρώ, με ειδική πλειοψηφία (ειδικός υπολογισμός, καθώς μόνον τα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ συμμετέχουν στην ψηφοφορία)

Άρθρο III-254: Πολιτική διαστήματος
Η συνταγματική συνθήκη δημιουργεί νέα νομική βάση για μια ευρωπαϊκή πολιτική διαστήματος. Τα σχετικά απαιτούμενα μέτρα θεσπίζονται με ευρωπαϊκό νόμο ή νόμο-πλαίσιο και το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-256: Ενέργεια
Το σύνταγμα δημιουργεί νομική βάση για μια ευρωπαϊκή πολιτική ενέργειας. Τα σχετικά απαιτούμενα μέτρα θεσπίζονται με ευρωπαϊκό νόμο ή νόμο-πλαίσιο, και το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. Αξίζει να σημειωθεί ότι η πλειονότητα των μέτρων της ΕΕ στον τομέα της ενέργειας έχει ήδη εγκριθεί με ειδική πλειοψηφία, αλλά σύμφωνα με άλλη νομική βάση.

Άρθρο III-281: Τουρισμός
Η συνταγματική συνθήκη δημιουργεί νέα νομική βάση για τα συμπληρωματικά μέτρα της ΕΕ στον τομέα του τουρισμού. Για τη συμπλήρωση των ενεργειών που πραγματοποιούνται στα κράτη μέλη, θεσπίζονται συγκεκριμένα μέτρα με ευρωπαϊκό νόμο ή νόμο-πλαίσιο, αποκλειόμενης οποιασδήποτε εναρμόνισης.

Άρθρο III-282: Αθλητισμός
Η συνταγματική συνθήκη δημιουργεί νέα νομική βάση για τις ενέργειες ενθάρρυνσης στον τομέα του αθλητισμού, αποκλειόμενης οποιασδήποτε εναρμόνισης. Οι εν λόγω ενέργειες ενθάρρυνσης θεσπίζονται με ευρωπαϊκό νόμο ή νόμο-πλαίσιο, και το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.

Άρθρο III-284: Πολιτική προστασία
Η συνταγματική συνθήκη δημιουργεί ρητή νομική βάση προκειμένου η Ένωση να ενθαρρύνει τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών με σκοπό την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των συστημάτων πρόληψης των φυσικών ή ανθρωπογενών καταστροφών και προστασίας από αυτές. Τα σχετικά απαιτούμενα μέτρα θεσπίζονται με ευρωπαϊκό νόμο ή νόμο-πλαίσιο, αποκλειόμενης οποιασδήποτε εναρμόνισης. Πρέπει να σημειωθεί ότι τα μέτρα στον τομέα της πολιτικής προστασίας προς το παρόν εγκρίνονται με ειδική πλειοψηφία, αλλά βασίζονται σε άλλη νομική βάση.

Άρθρο III-285: Διοικητική συνεργασία
Το σύνταγμα προβλέπει ότι η Ένωση μπορεί να λαμβάνει μέτρα για τη διευκόλυνση της διοικητικής συνεργασίας, π.χ. για τη διευκόλυνση των ανταλλαγών πληροφοριών και δημοσίων υπαλλήλων. Τα σχετικά απαιτούμενα μέτρα θεσπίζονται με ευρωπαϊκό νόμο, αποκλειόμενης οποιασδήποτε εναρμόνισης.

Άρθρο III-312: Άμυνα: μόνιμη διαρθρωμένη συνεργασία
Το σύνταγμα προβλέπει τη δυνατότητα μόνιμης διαρθρωμένης συνεργασίας σε θέματα άμυνας. Οι αποφάσεις που αφορούν τη θέσπιση τέτοιας συνεργασίας, την συμμετοχή κράτους μέλους στη συνεργασία και την ενδεχόμενη αναστολή της υπόκεινται σε ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία. Αντίθετα, οι αποφάσεις που λαμβάνονται στο πλαίσιο της μόνιμης διαρθρωμένης συνεργασίας εξακολουθούν να υπόκεινται στην ομοφωνία των συμμετεχόντων κρατών μελών.

Άρθρο III- 321: Ανθρωπιστική βοήθεια
Η συνταγματική συνθήκη δημιουργεί ρητή νομική βάση για την ανθρωπιστική βοήθεια. Τα μέτρα για τον καθορισμό του πλαισίου στο οποίο εφαρμόζονται οι δράσεις ανθρωπιστικής βοήθειας αποφασίζονται με ευρωπαϊκό νόμο ή νόμο-πλαίσιο. Δεύτερον, συγκροτείται Ευρωπαϊκό Σώμα Εθελοντών Ανθρωπιστικής Βοήθειας, του οποίου το καθεστώς και οι όροι λειτουργίας προβλέπονται από ευρωπαϊκό νόμο. Πρέπει να σημειωθεί ότι τα μέτρα στον τομέα της ανθρωπιστικής βοήθειας προς το παρόν εγκρίνονται με ειδική πλειοψηφία αλλά στηρίζονται σε άλλη νομική βάση.

Άρθρο III-398: Διοίκηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Η συνταγματική συνθήκη δημιουργεί νέα νομική βάση σε ό,τι αφορά τη διοίκηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κατά την εκπλήρωση των αποστολών, τα θεσμικά όργανα, καθώς και οι οργανισμοί της Ένωσης στηρίζονται σε ευρωπαϊκή διοίκηση ανοιχτή, αποτελεσματική και ανεξάρτητη. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει τις διατάξεις και το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. Πρέπει να σημειωθεί ότι τα μέτρα στον εν λόγω τομέα προς το παρόν εγκρίνονται με ειδική πλειοψηφία αλλά βασίζονται σε άλλη νομική βάση.

[ Αρχή σελίδας ]

ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ

Άρθρα	Θέμα	Παρατηρήσεις
I-9	Προσχώρηση στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα δικαιώματα του ανθρώπου	Νέες διατάξεις
I-18	Ρήτρα ευελιξίας	-
I-24	Συνθέσεις του Συμβουλίου	Νέες διατάξεις
I-32	Συμβουλευτικά όργανα της Ένωσης	Νέες διατάξεις
I-37	Εκτελεστικές αρμοδιότητες της Επιτροπής	Σημαντικές τροποποιήσεις
I-47	Λαϊκή πρωτοβουλία	Νέες διατάξεις
I-54	Ίδιοι πόροι	Νέες διατάξεις
I-60	Εθελούσια αποχώρηση από την Ένωση	Νέες διατάξεις
III-122	Υπηρεσίες γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος	Νέες διατάξεις
III-127	Διπλωματική και προξενική προστασία	Νέες διατάξεις
III-136	Κοινωνική ασφάλιση των διακινούμενων εργαζομένων	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-141	Πρόσβαση σε μη μισθωτές δραστηριότητες και άσκησή τους	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-176	Διανοητική ιδιοκτησία	Νέες διατάξεις
III-179	Συντονισμός οικονομικών πολιτικών	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-184	Διαπίστωση υπερβολικού ελλείμματος	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-187	Τροποποιήσεις του καθεστώτος του ΕΣΚΤ	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-196	Θέση του ευρώ στο διεθνές νομισματικό σύστημα	Νέες διατάξεις
III-223	Διαρθρωτικά ταμεία και ταμείο συνοχής	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-236	Μεταφορές	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-254	Πολιτική διαστήματος	Νέες διατάξεις
III-256	Ενέργεια	Νέες διατάξεις
III-263	Δικαιοσύνη και εσωτερικές υποθέσεις - Διοικητική συνεργασία	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-265	Έλεγχοι στα σύνορα	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-266	Άσυλο	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-267	Μετανάστευση	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-270	Δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-271	Προσέγγιση ποινικών κανόνων	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-272	Πρόληψη του εγκλήματος	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-273	Eurojust	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-275	Αστυνομική μη επιχειρησιακή συνεργασία	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-276	Europol	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-280	Πολιτισμός	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-281	Τουρισμός	Νέες διατάξεις
III-282	Αθλητισμός	Νέες διατάξεις
III-284	Πολιτική προστασία	Νέες διατάξεις
III-285	Διοικητική συνεργασία	Νέες διατάξεις
III-300	ΚΕΠΠΑ - Πρωτοβουλίες του υπουργού εξωτερικών	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-311	Ευρωπαϊκός Οργανισμός Άμυνας	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-312	Άμυνα - Μόνιμη διαρθρωμένη συνεργασία	Νέες διατάξεις
III-321	Ανθρωπιστική βοήθεια	Νέες διατάξεις
III-382	Διορισμός των μελών του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ	Σημαντικές τροποποιήσεις
III-398	Διοίκηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης	Νέες διατάξεις

[ Αρχή σελίδας ][ Προηγούμενο δελτίο ] [ Επόμενο δελτίο ] [ Περίληψη ]

Τα εν λόγω δελτία δεν δεσμεύουν νομικά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δεν καλύπτουν διεξοδικά όλους τους τομείς και δεν ερμηνεύουν το κείμενο του Συντάγματος.