Έκδοση εκτύπωσης | Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Τι νέα; | Διερεύνηση | Επικοινωνία | Ευρετήριο | Γλωσσάριο | Πληροφορίες για τον παρόντα δικτυακό τόπο
Σύνταγμα της Ευρώπης Προσπεράστε την επιλογή της γλώσσας και πηγαίνετε κατευθείαν στον κατάλογο των δελτίων σύνοψης (πλήκτρο πρόσβασης=1)
EUROPA > Σύνοψη της νομοθεσίας > Πολιτικές της Ένωσης

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ >

Πολιτικές της Ένωσης


Εσωτερικές πολιτικές και δράσεις


Εισαγωγή
Τροποποιήσεις που αφορούν όλες τις πολιτικές
Προσαρμογές που αφορούν τους τομείς συντρέχουσας αρμοδιότητα
Πολιτικές σε συγκεκριμένους άλλους τομείς
Προσαρμογές που έχουν σχέση με τις συντονιστικές, συμπληρωματικές ή υποστηρικτικές δράσεις
Ανακεφαλαιωτικός πίνακας

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Το τρίτο μέρος του Συντάγματος περιλαμβάνει τις διατάξεις που αφορούν στις πολιτικές της Ένωσης. Ο Τίτλος III αυτού του μέρους αφορά κυρίως τις εσωτερικές πολιτικές και δράσεις, ενώ οι επόμενοι δύο τίτλοι αφορούν την εξωτερική δράση της Ένωσης .

Η Συνέλευση και η Διακυβερνητική Διάσκεψη (ΔΚΔ) αποδίδουν όλως ιδιαίτερη σημασία στη μεταρρύθμιση ορισμένων πολιτικών όπως η πολιτική δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων , η οικονομική και νομισματική πολιτική και η κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ). ¶λλωστε, οι άλλες πολιτικές, με κάποιες πολύ συγκεκριμένες εξαιρέσεις, δεν υπέστησαν ιδιαίτερα σημαντικές τροποποιήσεις και επαναλαμβάνουν τις ουσιώδεις διατάξεις των συνθηκών ΕΚ και ΕΕ.

Ανεξάρτητα από τις λίγες αυτές τροποποιήσεις, οι εσωτερικές πολιτικές και δράσεις της Ένωσης επηρεάστηκαν έμμεσα από τις θεσμικές αλλαγές γενικής έκτασης που περιλαμβάνει το πρώτο μέρος της συνταγματικής συνθήκης (τύποι αρμοδιοτήτων, ταξινόμηση των νομικών πράξεων, νομοθετική διαδικασία, ειδική πλειοψηφία, ρήτρες ολοκλήρωσης και συνοχής).

[ Αρχή της σελίδας ]

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ

Το Σύνταγμα περιλαμβάνει οριζόντιες καινοτομίες που έχουν έμμεσες επιπτώσεις στο σύνολο των πολιτικών της Ένωσης.

Δεν έχει τροποποιηθεί η περιγραφή των κλασικών κοινών πολιτικών (αγροτική, μεταφορών, εσωτερικής αγοράς κλπ.) και το σχέδιο περιλαμβάνει τα σχετικά άρθρα ομαδοποιημένα και ταξινομημένα συνεκτικά ως προς τους νέους τύπους αρμοδιοτήτων που περιγράφονται στο άρθρο I-12.
Αρχικώς εξετάζονται οι πολιτικές που ανήκουν σε τομείς κοινής αρμοδιότητας: η εσωτερική αγορά, η οικονομική και νομισματική πολιτική, οι πολιτικές σε άλλους ειδικούς τομείς (απασχόληση, κοινωνική πολιτική, οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή, γεωργία, αλιεία, περιβάλλον, προστασία των καταναλωτών, μεταφορές, διευρωπαϊκά δίκτυα, έρευνα και ανάπτυξη, ενέργεια και διάστημα ) και ο χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης.
Στη συνέχεια εξετάζονται οι τομείς όπου η Ένωση μπορεί να διεξάγει συντονιστικές, συμπληρωματικές ή υποστηρικτικές δράσεις. Πρόκειται για τη δημόσια υγεία, τη βιομηχανία, τον πολιτισμό, τον τουρισμό, την παιδεία, την επαγγελματική εκπαίδευση, τη νεολαία και τον αθλητισμό, την πολιτική προστασία και τη διοικητική συνεργασία.

Το Σύνταγμα ομαδοποιεί εκ νέου σε έναν ενιαίο τίτλο στην αρχή του Μέρους ΙΙΙ τις ρήτρες γενικής εφαρμογής ως προς την ολοκλήρωση και τη συνεκτικότητα που πρέπει να καθοδηγούν τον καθορισμό και την εφαρμογή όλων των πολιτικών. Το άρθρο III-115 περιλαμβάνει μια νέα διάταξη δυνάμει της οποίας «η Ένωση μέριμνα για τη συνοχή μεταξύ των διαφόρων πολιτικών και δράσεων λαμβάνοντας υπόψη το πλήρες φάσμα των στόχων της Ένωσης». Η νέα αυτή ρήτρα συνοδεύεται από ειδικές ρήτρες σχετικές με τη λήψη υπόψη της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών, την προστασία του περιβάλλοντος και του καταναλωτή, και την καλή λειτουργία των υπηρεσιών γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος που περιέχονται ήδη στη Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (Συνθήκη ΕΚ). Επιπλέον, στον κατάλογο αυτό προστέθηκαν τρεις νέες ειδικές ρήτρες. Οι ρήτρες αυτές αφορούν :

Επίσης, το Σύνταγμα επιβεβαιώνει τη σημασία των υπηρεσιών γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος, εμπνεόμενο από το άρθρο 16 της συνθήκης ΕΚ. Επιπλέον, το Σύνταγμα δημιουργεί μία νέα νομική βάση για τη θέσπιση νόμων που καθορίζουν τις αρχές και τις προϋποθέσεις, ιδίως οικονομικές και δημοσιονομικές, οι οποίες αποτελούν τη βάση λειτουργίας των υπηρεσιών γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος. Το άρθρο III-122 διευκρινίζει επίσης ότι οι νόμοι αυτοί δεν πρέπει να θίγουν την αρμοδιότητα των κρατών μελών να παρέχουν, να αναθέτουν την εκτέλεση ή να χρηματοδοτούν τις υπηρεσίες αυτές σύμφωνα με το Σύνταγμα.

Το Σύνταγμα προβαίνει σε αναλυτική κατανομή των νομικών βάσεων, ήτοι στον καθορισμό για κάθε νομική βάση των τύπων πράξεων στις οποίες πρέπει να προσφεύγουν τα θεσμικά όργανα για την εφαρμογή του. Συνεπώς, οι διατάξεις σχετικά με κάθε πολιτική δεν κάνουν πλέον μνεία στη δυνατότητα θέσπισης «πράξεων» ή «μέτρων», αλλά καθορίζουν με ακρίβεια τους τύπους πράξεων που πρέπει να χρησιμοποιούνται , και συνεπώς τις διαδικασίες που πρέπει να ακολουθούνται.

Συνεπώς, όταν η δράση της Ένωσης λαμβάνει τη μορφή νόμου ή νόμου-πλαισίου, οι πράξεις αυτές εκδίδονται τις περισσότερες φορές από κοινού από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Ωστόσο, τριάντα περίπου νομικές βάσεις προβλέπουν τη θέσπιση νόμων ή νόμων-πλαισίων μόνο από το Συμβούλιο των Υπουργών. Σε πολύ εξαιρετικές περιπτώσεις, αυτό μπορεί να γίνει μόνο από το Κοινοβούλιο.

Η αναγνώριση της διαδικασίας συναπόφασης ως συνήθης νομοθετική διαδικασία και η γενίκευση του μονοπωλίου νομοθετικής πρωτοβουλίας της Επιτροπής έχουν ως αποτέλεσμα τη σημαντική απλούστευση των διατάξεων που, στην υφιστάμενη συνθήκη, προβλέπουν τη συναπόφαση: οι αναφορές στην πρόταση της Επιτροπής και στη διαδικασία συναπόφασης συγχωνεύονται σε μία μόνη αναφορά σε νόμους ή ευρωπαϊκούς νόμους-πλαίσια.

Η απλούστευση αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι το Σύνταγμα εφαρμόζει τη συναπόφαση σε περίπου είκοσι νομικές βάσεις στις οποίες προς το παρόν δεν προβλέπεται.

Το άρθρο I-23 θέτει ως γενικό κανόνα την ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία του Συμβουλίου . Αυτό έχει ως συνέπεια την εξάλειψη της αναφοράς στο γεγονός ότι το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία για όλες τις σχετικές νομικές βάσεις.
¶λλωστε, είκοσι περίπου νομικές βάσεις, που προς το παρόν προβλέπουν την ψηφοφορία με ομοφωνία, θεσπίζονται στο εξής με ειδική πλειοψηφία και δημιουργήθηκαν είκοσι περίπου νέες νομικές βάσεις με ειδική πλειοψηφία .

Διαδικασία απλουστευμένης αναθεώρησης των εσωτερικών πολιτικών και δράσεων

Το άρθρο IV-445 περιλαμβάνει μία γενική καινοτομία που επιτρέπει την τροποποίηση των διατάξεων του τίτλου III του μέρους III του Συντάγματος, χωρίς ωστόσο να αυξάνονται οι αρμοδιότητες της Ένωσης, μέσω απόφασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, αποφεύγοντας με τον τρόπο αυτό τη σύγκληση ΔΚΔ. Η διάταξη αυτή αφήνει να διαφανεί η δυνατότητα ευκολότερης τροποποίησης των εσωτερικών πολιτικών και δράσεων της Ένωσης στο μέλλον, αν και το Συμβούλιο εξακολουθεί να αποφασίζει ομόφωνα και η απόφασή του πρέπει να επικυρώνεται από όλα τα κράτη μέλη.

[ Αρχή της σελίδας ]

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙΣ ΣΥΝΤΡΕΧΟΥΣΑΣ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑΣ

Εσωτερική αγορά

Το κεφάλαιο που είναι αφιερωμένο στην εσωτερική αγορά περιλαμβάνει επτά τμήματα (εγκαθίδρυση της εσωτερικής αγοράς, ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και των υπηρεσιών, κεφάλαια και πληρωμές, κανόνες ανταγωνισμού, φορολογικές διατάξεις και κοινές διατάξεις). Παρ' ό,τι το σύνολο σχεδόν των διατάξεων του εν λόγω κεφαλαίου περιλαμβάνεται ήδη στη Συνθήκη ΕΚ, είναι συμφέρον να επισημανθεί η αναδιοργάνωση των εν λόγω άρθρων σε ένα ενιαίο κεφάλαιο.

Παροχές στον τομέα της κοινωνικής ασφάλισης (άρθρο III-136)

Η νομική βάση που επιτρέπει τη διευκόλυνση της ελεύθερης κυκλοφορίας μέσω του συντονισμού των νομοθεσιών περί παροχών κοινωνικής ασφάλισης επεκτείνεται ώστε να καλύπτει όχι μόνον τους μισθωτούς εργαζόμενους, αλλά επίσης τους μη μισθωτούς. Πρέπει, ωστόσο, να υπογραμμιστεί ότι η εν λόγω νομική βάση δεν επιτρέπει τη θέσπιση διατάξεων που ισχύουν σε άλλες κατηγορίες ευρωπαίων πολιτών (συνταξιούχους, φοιτητές). Η Συνέλευση είχε προτείνει τον κανόνα της ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία για τη θέσπιση νόμων και νόμων-πλαισίων βάσει του άρθρου αυτού. Η ΔΔ μετρίασε την καινοτομία αυτή με την εισαγωγή του λεγόμενου μηχανισμού «πέδης έκτακτης ανάγκης» («emergency brake»). Πρόκειται για μηχανισμό που επιτρέπει σε ένα κράτος μέλος, το οποίο κρίνει ότι ένα σχέδιο νομοθετικής πράξης ενδέχεται να θίξει θεμελιώδεις πτυχές του συστήματός του κοινωνικής ασφάλισης ή να επηρεάσει την οικονομική του ισορροπία, να φέρει το θέμα αυτό ενώπιον του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αναστέλλοντας με τον τρόπο αυτό τη νομοθετική διαδικασία για διάστημα μέγιστης διάρκειας τεσσάρων μηνών.

Περιορισμοί στην ελεύθερη κυκλοφορία κεφαλαίων (άρθρα III-157 και III-158)

Το άρθρο III-157 περιλαμβάνει παράταση της προθεσμίας για τους εθνικούς περιορισμούς που έχουν γίνει δεκτοί όσον αφορά την Εσθονία και την Ουγγαρία, η οποία έχει ληφθεί απευθείας από την Πράξη Προσχώρησης του 2003.
Στο άρθρο III-158 προστίθεται μια νέα παράγραφος για τις προϋποθέσεις αποδοχής των περιοριστικών φορολογικών μέτρων που λαμβάνει ένα κράτος μέλος έναντι μιας ή περισσοτέρων τρίτων χωρών, απουσία ευρωπαϊκού νόμου ή νόμου-πλαισίου. Για το σκοπό αυτό απαιτείται η άδεια της Επιτροπής ή, αν αυτή δεν λάβει θέση εντός τριμήνου, του Συμβουλίου.

Δέσμευση περιουσιακών στοιχείων (άρθρο III-160)

Προβλέπεται νέα νομική βάση που επιτρέπει τη θέσπιση νόμων που καθορίζουν τα διοικητικά μέτρα που είναι απαραίτητα για τον περιορισμό της ελεύθερης κυκλοφορίας κεφαλαίων και για να καθίσταται δυνατή η δέσμευση των περιουσιακών στοιχείων φυσικών ή νομικών προσώπων, ομάδων ή μη κρατικών οντοτήτων ως μέτρο για την πρόληψη και την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και των συναφών δραστηριοτήτων.

Κανονισμοί εξαίρεσης από τους κανόνες ανταγωνισμού που είναι εφαρμοστέοι επί των επιχειρήσεων (άρθρο III-165) και κανονισμοί εξαίρεσης από τους κανόνες σχετικά με τις ενισχύσεις που χορηγούνται από τα κράτη μέλη (άρθρο III-168)

Προβλέπεται ρητώς η δυνατότητα για την Επιτροπή να θεσπίζει αυτούς τους κανονισμούς, έπειτα από εξουσιοδότηση του Συμβουλίου των Υπουργών. Τούτο κατέστη απαραίτητο με τους νέους τύπους πράξεων αλλά αποτελεί και την τρέχουσα πρακτική.

Συμβιβάσιμο των κρατικών ενισχύσεων (άρθρο III-168)

Το άρθρο αυτό παρουσιάζει δύο καινοτομίες σε σχέση με το άρθρο 87 της συνθήκης ΕΚ:

Εναρμόνιση της έμμεσης φορολογίας (άρθρο III-171)

Το άρθρο ΙΙΙ-171 αντιστοιχεί στην ουσία στο άρθρο 93 της συνθήκης ΕΚ, με πρόσθετη ειδική αναφορά στην αποφυγή των στρεβλώσεων του ανταγωνισμού.

Προσέγγιση των εθνικών νομοθεσιών για την εγκαθίδρυση και τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς (άρθρα III-172 και III-173)

Η σχέση μεταξύ του κανόνα και της εξαίρεσης έχει αντιστραφεί συγκριτικά με τη Συνθήκη ΕΚ. Το άρθρο III-172, το οποίο αφορά τις εθνικές διατάξεις που έχουν ως στόχο την εγκαθίδρυση και λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και προβλέπει το νόμο ή το νόμο-πλαίσιο και τη συνήθη νομοθετική διαδικασία, αποτελεί τον κανόνα και το άρθρο III-173, το οποίο αφορά τις εθνικές διατάξεις που επηρεάζουν άμεσα την εγκαθίδρυση και λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και προβλέπει το νόμο-πλαίσιο του Συμβουλίου των Υπουργών και την ομοφωνία, αποτελεί την εξαίρεση.

Ευρωπαϊκοί τίτλοι πνευματικής ιδιοκτησίας και άλλες κεντρικές διαδικασίες (άρθρο III-176)

Προβλέπεται νέα νομική βάση που επιτρέπει τη θέσπιση νόμων ή νόμων-πλαισίων που θεσπίζουν τα μέτρα σχετικά με τη δημιουργία και την προστασία ευρωπαϊκών τίτλων πνευματικής ιδιοκτησίας, καθώς και σχετικά με την εφαρμογή άλλων καθεστώτων έγκρισης, συντονισμού και ελέγχου στο επίπεδο της Ένωσης. Ωστόσο, τα γλωσσικά καθεστώτα των εν λόγω τίτλων διέπονται από νόμο του Συμβουλίου που θεσπίζεται με ομοφωνία.

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΣΕ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ ΤΟΜΕΙΣ

Απασχόληση (άρθρα III-203 έως III-209)

Οι διατάξεις στον εν λόγω τομέα δεν έχουν υποστεί ουσιαστικές τροποποιήσεις , αλλά πρέπει να επισημανθεί ότι η διασφάλιση του συντονισμού των πολιτικών απασχόλησης των κρατών μελών εφεξής αναγνωρίζεται ως ιδιαίτερη αρμοδιότητα της Ένωσης, όπως ακριβώς και ο συντονισμός των οικονομικών πολιτικών (άρθρα I-12 και I-15 ).

Συνεργασία των κρατών μελών στον κοινωνικό τομέα (άρθρο III-213)

Σ' αυτήν τη διάταξη, η οποία προβλέπει ότι η Επιτροπή προωθεί τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών σε αυτόν τον τομέα, έχει προστεθεί ότι η δράση της Επιτροπής μπορεί να μεταφραστεί σε πρωτοβουλίες ίδιες της ανοιχτής μεθόδου συντονισμού (καθορισμός κατευθυντήριων γραμμών και δεικτών, οργάνωση της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών, τακτική παρακολούθηση και αξιολόγηση). Προβλέπεται επίσης η ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Σε δήλωση που έχει προσαρτηθεί στην τελική πράξη επισημαίνεται ότι οι πρωτοβουλίες αυτές έχουν συμπληρωματικό χαρακτήρα σε σχέση με τις αρμοδιότητες των εθνικών αρχών και ότι δεν αποσκοπούν στην εναρμόνιση των εθνικών συστημάτων.

Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή (άρθρα III-220 έως III-224)

Πρέπει να σημειωθεί η προσθήκη της αναφοράς στην εδαφική συνοχή, σύμφωνα με τον ορισμό που περιλαμβάνεται στη διάταξη σχετικά με τους γενικούς στόχους της Ένωσης (άρθρο I-3).

Το άρθρο III-220, το οποίο ορίζει τους ουσιαστικούς στόχους της εν λόγω πολιτικής, συμπληρώθηκε με ένα εδάφιο στο οποίο απαριθμούνται οι περιφέρειες τις οποίες αφορά ιδιαίτερα η δράση της Ένωσης όπως, για παράδειγμα, οι νησιωτικές περιφέρειες. Μία δήλωση στην τελική πράξη της ΔΚΔ διευκρινίζει ότι ως «νησιωτικές περιφέρειες» είναι δυνατόν να νοούνται νησιωτικά κράτη στο σύνολό τους, εφόσον πληρούνται οι απαραίτητες προϋποθέσεις.
Το άρθρο III-223 προβλέπει την έκδοση του νόμου του Συμβουλίου μόνο με έγκριση του Κοινοβουλίου και ψηφοφορία με ομοφωνία για τη θέσπιση των «πρώτων διατάξεων» όσον αφορά τα Διαρθρωτικά Ταμεία και το Ταμείο Συνοχής, μετά από εκείνες που ισχύουν κατά την ημερομηνία υπογραφής του Συντάγματος. Στη συνέχεια, ο ευρωπαϊκός νόμος εκδίδεται στο πλαίσιο της διαδικασίας συναπόφασης και με ειδική πλειοψηφία.

Γεωργία και αλιεία (άρθρο III-231)

Καθορίζεται ανάλυση των νομικών πράξεων στον συγκεκριμένο τομέα: νόμος ή νόμος-πλαίσιο ορίζει την κοινή οργάνωση των γεωργικών αγορών, καθώς και τις άλλες αναγκαίες διατάξεις για την επίτευξη των στόχων της κοινής γεωργικής και αλιευτικής πολιτικής. ¶λλωστε, το Συμβούλιο, μετά από πρόταση της Επιτροπής, αλλά χωρίς διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, εκδίδει κανονισμούς και αποφάσεις σχετικά με τον καθορισμό των τιμών, των εισφορών, των ενισχύσεων, των ποσοτικών περιορισμών, καθώς και σχετικά με τον καθορισμό και την κατανομή των αλιευτικών δυνατοτήτων.

Μεταφορές (άρθρα III-236 έως ΙΙΙ-245)

Εξαλείφθηκε η μετάβαση που προβλέπεται στη Συνθήκη ΕΚ (απόφαση του Συμβουλίου των Υπουργών με ειδική πλειοψηφία) για τη θέσπιση μέτρων στον τομέα των θαλασσίων και εναέριων μεταφορών -που άλλωστε κατέστη πεπαλαιωμένη.

Το άρθρο III-236 περιλαμβάνει στο εξής μία παράγραφο σκοπός της οποίας είναι να υποχρεώσει την Ένωση να λάβει υπόψη της ορισμένες ειδικές πτυχές κατά τη θέσπιση της νομοθεσίας στον τομέα των μεταφορών.
Η διάταξη που προβλέπει ειδικό καθεστώς προκειμένου να ληφθεί υπόψη η διαίρεση της Γερμανίας (άρθρο III-243) είχε την ίδια τύχη με την αντίστοιχη διάταξη στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων.

Έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη (άρθρα III-248 έως III-255)

Στο άρθρο ΙΙΙ-250 που προβλέπει ότι η Επιτροπή προωθεί τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών στον τομέα της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης, έχει προστεθεί ότι η δράση της Επιτροπής μπορεί να μεταφραστεί σε πρωτοβουλίες ίδιες της ανοιχτής μεθόδου συντονισμού (καθορισμός κατευθυντήριων γραμμών και δεικτών, οργάνωση της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών, τακτική παρακολούθηση και αξιολόγηση). Προβλέπεται επίσης η ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Το άρθρο III-248 είναι αφιερωμένο στην έννοια του ευρωπαϊκού χώρου έρευνας. Οι ευρωπαϊκοί νόμοι θα μπορούν να θεσπίζουν τα μέτρα που είναι απαραίτητα για την υλοποίηση του ευρωπαϊκού χώρου έρευνας (άρθρο III-251), χωρίς να θίγονται οι ειδικές πτυχές των πολιτικών των κρατών μελών στον τομέα της έρευνας.
Ωστόσο, η δράση της Ένωσης θα εξακολουθήσει να αφορά κατά κύριο λόγο τη χρηματοδοτική στήριξη της έρευνας στην Ευρώπη μέσω του προγράμματος-πλαισίου και των ειδικών προγραμμάτων. Το πρόγραμμα-πλαίσιο θεσπίζεται με συνήθη νόμο (συναπόφαση), ενώ τα ειδικά προγράμματα λαμβάνουν τη μορφή νόμων του Συμβουλίου. Το Κοινοβούλιο απλώς γνωμοδοτεί (άρθρο III-251).

Διάστημα (άρθρο III-254)

Προβλέπεται νέα νομική βάση που επιτρέπει τη θέσπιση νόμων ή νόμων-πλαίσια για τη θέσπιση των κατάλληλων μέτρων για την ευρωπαϊκή διαστημική πολιτική, υπό τη μορφή διαστημικού προγράμματος. Επίσης, το άρθρο ΙΙΙ-254 διευκρινίζει ότι η Ένωση συνάπτει τις ενδεδειγμένες σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος.

Ενέργεια (άρθρο III-256)

Προβλέπεται νέα νομική βάση που επιτρέπει τη θέσπιση νόμων ή νόμων-πλαίσια που θεσπίζουν μέτρα σχετικά με την ενεργειακή πολιτική, ανεξάρτητα από τις επιλογές των κρατών μελών όσον αφορά τις διαφορετικές πηγές ενέργειας και τη διάρθρωση του ενεργειακού τους εφοδιασμού. Διευκρινίζεται ότι οι εν λόγω νόμοι ή νόμοι-πλαίσια δεν θίγουν τις υπόλοιπες διατάξεις του Συντάγματος (ιδίως τις διατάξεις για την εσωτερική αγορά).

Η τελευταία παράγραφος του άρθρου αναφέρει ότι τα μέτρα που έχουν κυρίως φορολογικό χαρακτήρα θεσπίζονται με νόμο ή νόμο-πλαίσιο του Συμβουλίου, με απλή γνωμοδότηση του Κοινοβουλίου και ομόφωνη ψηφοφορία.

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΕΣ, ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ Ή ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ

Δημόσια υγεία (άρθρο III-278)

Παρόλο που έχει τοποθετηθεί στο κεφάλαιο που αφορά τις υποστηρικτικές, συντονιστικές ή συμπληρωματικές δράσεις, το άρθρο αυτό αντικατοπτρίζει τη διπλή φύση της αρμοδιότητας στον εν λόγω τομέα:

Επίσης, το πεδίο αρμοδιοτήτων των κρατών μελών στον τομέα αυτό οριοθετείται καλύτερα. Η παράγραφος 7 του άρθρου ΙΙΙ-278 διευκρινίζει ότι, εκτός από τον καθορισμό των πολιτικών τους στον τομέα της υγείας και τη διοργάνωση και την παροχή υπηρεσιών υγείας και ιατρικής περίθαλψης, οι αρμοδιότητες των κρατών μελών περιλαμβάνουν τη διαχείριση των υπηρεσιών υγείας και της ιατρικής περίθαλψης, καθώς και την κατανομή των πόρων που διατίθενται γι' αυτές.

Βιομηχανία (άρθρο III-279)

Στη διάταξη, η οποία προβλέπει ότι η Επιτροπή προωθεί τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών στον τομέα της βιομηχανίας, έχει προστεθεί ότι η δράση της Επιτροπής μπορεί να μεταφραστεί σε πρωτοβουλίες ίδιες της ανοιχτής μεθόδου συντονισμού (καθορισμός κατευθυντήριων γραμμών και δεικτών, οργάνωση της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών, τακτική παρακολούθηση και αξιολόγηση). Προβλέπεται επίσης η ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Τουρισμός (άρθρο III-281)

Αντίθετα με τη θέση που είχε διατυπώσει η Συνέλευση, η ΔΚΔ περιέλαβε τον τουρισμό στις υποστηρικτικές, συντονιστικές ή συμπληρωματικές δράσεις της Ένωσης και προέβλεψε μια νέα νομική βάση για το σκοπό αυτό. Το άρθρο ΙΙΙ-281 καθορίζει τους στόχους της πολιτικής αυτής και προσδιορίζει τα μέσα δράσης. Προς το παρόν, η συνθήκη ΕΚ περιορίζεται στη μνεία του τουρισμού στο άρθρο 3 (κατάλογος των δράσεων της Κοινότητας), χωρίς να προβλέπει ειδικές διατάξεις στον τομέα αυτό.

Παιδεία, εκπαίδευση, νεολαία και αθλητισμός (άρθρο III-282)

Στο εν λόγω άρθρο έχει εισαχθεί μια ειδική αρμοδιότητα όσον αφορά τον αθλητισμό. Η νέα αυτή αρμοδιότητα αντανακλάται σε μια νομική βάση που επιτρέπει τη θέσπιση νόμων ή νόμων-πλαίσια για τη θέσπιση μέτρων σχετικά με την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής διάστασης του αθλητισμού. Δεδομένου ότι πρόκειται για τομέα δράσης στήριξης, συντονισμού και συμπλήρωσης, απαγορεύεται η εναρμόνιση των εθνικών νομοθεσιών.
Πρέπει επίσης να υπογραμμιστεί η προσθήκη σύμφωνα με την οποία η Ένωση αποσκοπεί ρητώς στην ενθάρρυνση της συμμετοχής των νέων στο δημοκρατικό βίο της Ευρώπης.

Πολιτική προστασία (άρθρο III-284)

Προβλέπεται νέα νομική βάση, η οποία επιτρέπει τη θέσπιση νόμων ή νόμων-πλαίσια που καθορίζουν τα αναγκαία μέτρα για τη στήριξη των αντίστοιχων εθνικών δράσεων και την προώθηση της επιχειρησιακής συνεργασίας. Δεδομένου ότι πρόκειται για τομέα δράσης στήριξης, συντονισμού και συμπλήρωσης, απαγορεύεται η εναρμόνιση των εθνικών νομοθεσιών.

Διοικητική συνεργασία (άρθρο III-285)

Προβλέπεται νέα νομική βάση που επιτρέπει τη θέσπιση νόμων για τη βελτίωση της διοικητικής ικανότητας των κρατών μελών με στόχο την αποτελεσματική εφαρμογή της νομοθεσίας της Ένωσης. Δεδομένου ότι πρόκειται για τομέα υποστηρικτικών, συντονιστικών και συμπληρωματικών δράσεων, απαγορεύεται η εναρμόνιση των εθνικών νομοθεσιών. Η συγκεκριμένη συνεργασία δεν θίγει τις υποχρεώσεις των κρατών μελών όσον αφορά την εφαρμογή της νομοθεσίας της Ένωσης, ούτε τις εξουσίες και τις υποχρεώσεις της Επιτροπής (επί παραδείγματι στο πλαίσιο των διαδικασιών επί παραβάσει).

[ Αρχή της σελίδας ]

ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ

¶ρθρα Θέμα Παρατηρήσεις
III-122 Υπηρεσίες γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος Σημαντικές τροποποιήσεις
- - -
- - -
III-136 Παροχές κοινωνικής ασφάλισης Σημαντικές τροποποιήσεις
ΙΙΙ-157 και ΙΙΙ-158 Περιορισμός της ελεύθερης κυκλοφορίας κεφαλαίων -
III-160 Δέσμευση περιουσιακών στοιχείων Νέες διατάξεις
III-165 και III-168 Κανονισμοί εξαίρεσης από τους κανόνες ανταγωνισμού που είναι εφαρμοστέοι επί των επιχειρήσεων και κανονισμοί εξαίρεσης από τους κανόνες σχετικά με τις ενισχύσεις που χορηγούνται από τα κράτη μέλη -
ΙΙΙ-168 Συμβιβάσιμο των κρατικών ενισχύσεων -
III-170 και III-171 Εναρμόνιση της έμμεσης φορολογίας -
III-172 και III-173 Προσέγγιση των εθνικών νομοθεσιών για την εγκαθίδρυση και λειτουργία της εσωτερικής αγοράς -
III-176 Ευρωπαϊκοί τίτλοι πνευματικής ιδιοκτησίας και άλλες κεντρικές διαδικασίες Νέες διατάξεις
III-203 έως 209 Απασχόληση -
III-213 Ανοιχτή μέθοδος συντονισμού στον κοινωνικό τομέα (συνεργασία των κρατών μελών) -
III-220 έως 224 Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή Σημαντικές τροποποιήσεις
III-231 Γεωργία και αλιεία -
III-236 έως ΙΙΙ-245 Μεταφορές -
III-248 έως 255 Έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη Σημαντικές τροποποιήσεις
III-254 Διάστημα Νέες διατάξεις
III-256 Ενέργεια Νέες διατάξεις
III-278 Δημόσια υγεία Σημαντικές τροποποιήσεις
III-279 Βιομηχανία Σημαντικές τροποποιήσεις
ΙΙΙ-281 Τουρισμός Νέες διατάξεις
III-282 Παιδεία, εκπαίδευση, νεολαία και αθλητισμός Νέες διατάξεις
III-284 Πολιτική προστασία Νέες διατάξεις
III-285 Διοικητική συνεργασία Νέες διατάξεις

[ Αρχή της σελίδας ] [ Προηγούμενο δελτίο ] [ Επόμενο δελτίο ] [ Περίληψη ]


Τα εν λόγω δελτία δεν δεσμεύουν νομικά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δεν καλύπτουν διεξοδικά όλους τους τομείς και δεν ερμηνεύουν το κείμενο του Συντάγματος.


Έκδοση εκτύπωσης | Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Τι νέα; | Διερεύνηση | Επικοινωνία | Ευρετήριο | Γλωσσάριο | Πληροφορίες για τον παρόντα δικτυακό τόπο | Αρχή σελίδας