Navigation path

Left navigation

Additional tools

AN CHOMHAIRLE EORPACH AN tUACHTARÁN

GA

An Bhruiséil, 18 Feabhra 2013 (20.02)

(OR. en)

EUCO 41/13

PRESSE 60

PR PCE 34

Óráid ó Herman Van Rompuy, Uachtarán na Comhairle Eorpaí, ag Parlaimint na hEorpa

An 7 agus an 8 Feabhra, tháinig na Ceannairí Stáit nó Rialtais ónár 27 dtíortha ar chomhréiteach, ag an leibhéal sin, maidir le Creat Airgeadais an Aontais don seacht mbliana atá romhainn.

I gcomparáid leis an gcreat a bhí roimhe sin (2007-2013), tá na huasteorainneacha foriomlána caiteachais laghdaithe beagáinín, ach tá athrú soiléir tagtha ar na tosaíochtaí laistigh de na huasteorainneacha sin, ina bhfeictear ardú i gcion na n-infheistíochtaí don fhás agus don fhostaíocht. Léirítear an dá phríomhghné is bonn leis na roghanna a rinneamar: oiriúnú do shrianta móra ar bhuiséid ar fud na hEorpa, agus ag infheistiú sa todhchaí ag an am céanna.

Mar atá soiléir ó na preaseisiúintí, rinne gach ceannaire a seacht ndícheall chun an margadh is fearr a fháil dá dtíortha agus dá saoránaigh. Tá ciall leis seo, mar atá i gcás roinnt ceannairí a dhírigh níos mó ar ábhar imní a gcáiníocóirí agus riachtanais a dtairbhithe i gcás ceannairí eile. An rud is tábhachtaí domsa gur thángamar ar chomhréiteach le chéile agus gur margadh maith é don Eoraip i gcoitinne.

Bhí orainn teacht ar chomhréiteach maidir le trí ghné: an méid, na tosaíochtaí caiteachais agus na foinsí ioncaim, agus sinn ag díriú ag an am céanna ar bhuiséad atá nuachóirithe, réadúil agus dírithe ar na riachtanais is mó.

Ar an gcéad dul síos, méid: faoi mar atá cúrsaí faoi láthair ó thaobh an gheilleagair de, ní raibh an dara rogha ann seachas buiséad measarthachta. Tá na pócaí teann ar fud an Aontais agus níor cheart go mbeadh an tAontas ina eisceacht. Tá roinnt daoine den tuairim gur céim sa treo mícheart é an laghdú 3% maidir le huasteorainn fhoriomlán na ngealltanas. Ach níl sé sin fíor. Mar atá sé san Eoraip tríd síos, caithfear níos mó a dhéanamh ar níos lú airgid agus a áirithiú go gcaithfear gach euro ar an mbealach is fearr. Ní hionann níos mó airgid agus níos mó den Eoraip.

Ach ní mór dom a chur in iúl chomh maith go bhféadfadh sé tarlú nach mbeidh laghdú sna híocaíochtaí iarbhír sna buiséid bhliantúla a ghlacann sibh de bharr an laghdaithe sin in uasteorainn na dtiomantas. Le seacht mbliana anuas, bhí na híocaíochtaí ar vótáil an Pharlaimint ina dtaobh faoi uasteorainn CAI, €875 billiún ar an iomlán le linn na tréimhse ar fad - i bhfad níos ísle ná an €908bn atá formheasta don seacht mbliana atá romhainn.

Ar aon nós, ní raibh na huasteorainneacha CAI chun athrú mórán, suas nó síos, níos mó ná céatadán nó dhó, nuair a chuirtear san áireamh an gá atá leis an aontoilíocht, ach tá roinnt den tráchtaireacht pholaitiúil dírithe ar an ngné sin, agus uirthi sin amháin. I mí na Samhna seo caite, chuir mé togra chun cinn - uasteorainn fhoriomlán chaiteachais €970 billiún, agus bhí an comhréiteach deireanach €960 gar don bhfigiúr sin --cé go raibh roinnt mhaith ballstát ag iarraidh dul €30 billiún faoin togra a bhí agam. Nuair a fhéachfaimid ar ábhar an chaiteachais, feicimid na fíor-athruithe, agus is díol sásaimh dúinn na hathruithe céanna sin. Is suntasaí iadsan ar fad ná an t‑athrú beag san uasteorainn fhoriomlán agus ní foláir aird níos mó a thabhairt orthu sin.

Ar an gcéad dul síos, beidh méadú 37.3% ar an gcaiteachas ar Cheannteideal 1a i gcomparáid leis an CAI roimhe sin; airítear air sin, an Taighde agus an Nuálaíocht, an fuinneamh trasteorann, an t‑iompar agus líonraí digiteacha, Galileo agus Erasmus. Thairis sin, is treocht sheasta an t-ardú sin, sa tslí go mbeidh méadú 40% tagtha ar an gcaiteachas sin faoin mbliain dheireanach. I gcomparáid leis an gcás atá ann faoi láthair, is feabhas mór atá i gceist. Arís, d'fhéadfadh sé bheith ina chúis áiféala nár cuireadh na tograí infheistíochta ar fad ón gCoimisiún san áireamh, ach tá sé ina míthreorach coigeartuithe maidir le togra a chur i láthair mar "laghduithe", nuair a fhéachann tú ar fhírinne an scéil, gur aontaíomar i bhfad níos mó airgid a infheistiú san fhás ná mar atá i gceist don chreat atá ann faoi láthair.

Ar an dara dul síos, beidh an caiteachas ar an gcomhtháthú dírithe ar bhealach níos fearr agus beidh dreasachtaí ann maidir le torthaí, agus cuirfear airgead ar leataobh don fheidhmíocht is fearr. Beidh coinníollacht mhaicreacnamaíoch ann chun sineirge a mhéadú idir maoiniú an chomhtháthaithe agus rialachas eacnamaíoch. Beidh na cláir mhaoiniúcháin níos simplí tríd síos agus rialófar ar bhealach níos fearr iad. Beidh ráta ard cómhaoinithe ón AE i dtíortha an chomhtháthaithe ina gcaitear go fabhrach le CBL, a bheidh ina chabhair i dteannta a chéile do na buiséid náisiúnta i dtíortha an chomhtháthaithe. Agus cistí struchtúracha á leithdháileadh, gheobhaidh tíortha bochta cion níos mó de mhaoiniú an chomhtháthaithe. Ní beartas a chaitheann súil siar i gcónaí an comhtháthú, is infheistíocht don todhchaí atá ann. Ina theannta sin, tá ár dtacaíocht do na daoine is díorthaí slán.

Ar an tríú dul síos, ag freagairt don mhéadú atá le feiceáil maidir le dífhostaíocht i measc an ógra - a bhfuil tionchar aige sin ar dhuine amháin as gach ceathrar i measc na n‑Eorpach óg, duine as gach beirt i roinnt tíortha, beidh tionscnamh nua ar fiú €6 bhilliún é ina chabhair chun dul i ngleic leis an gcruachás seo. Is sampla iontach é den ghné shóisialta atá inár mbuiséad.

Ar an gceathrú dul síos, maidir leis an talmhaíocht -- réimse beartais a mhaoinítear ar leibhéal na hEorpa don chuid is mó -- díreofar tuilleadh ar an gcaighdeán maireachtála i gceantair thuaithe, ar chleachtais níos glaise agus ar tháirgeadh inbhuanaithe bia, atá bunriachtanach dúinn go léir. Ní rud í an talmhaíocht a bhaineann leis an "aimsir chaite", ach a bhuíochas sin do na hathchóirithe a rinneadh ar an gComhbheartas Talmhaíochta, tá a mheáchan coibhneasta sa bhuiséad ag laghdú agus leanfar den treocht sin. Faoi dheireadh na tréimhse seacht mbliana, léireofar leis an gcéad cholún de chaiteachas CBT 27% den bhuiséad foriomlán -- i bhfad níos ísle ná an 75% a bhí sna seachtóidí!

Ar an gcúigiú dul síos, beidh ardú 27% ar chaiteachas maidir leis an tSlándáil agus an tSaoránacht. Is réimse é sin den chomhar Eorpach atá ag fás agus léirítear an fás sin leis an ardú.

Ar an séú dul síos, níor dhearnadh faillí ar ár gcaidreamh seachtrach. Beidh ardú 3.3% ar an réimse sin i dtéarmaí réadúla. Ina theannta sin, chuireamar i ngeall ár dtiomantas do Spriocanna Forbartha na Mílaoise a chomhlíonadh. Caomhnaítear na modhanna lean gcumasaítear don Eoraip aghaidh a thabhairt ar na saincheisteanna domhanda is práinne, amhail an cúnamh forbraíochta agus an t-athrú aeráide. I gcodarsnacht leis an méid a tuairiscíodh - ainneoin a bhfuil feicthe agam - níor laghdaíodh an Ciste Eorpach Forbraíochta, ach méadaíodh.

Ar an seachtú dul síos, beidh ardú íseal ar an gceannteideal Riarachán. Léirítear leis sin na riachtanais a eascraíonn as méadú agus as na tascanna nua a chuireann na Ballstáit ar an Aontas. Cumhdaítear leis sin an iarracht shuntasach a dhéanfaidh ár bhfoireann a fheicfidh, de réir mar a mhol an Coimisiún, laghdú foriomlán i líon na foirne, ardú in uaireanta oibre agus aois scoir níos sine. Ach, beidh seirbhís phoiblí éifeachtach ag an AE fós. Léirigh cuid agaibh amhras faoi sin: tá na figiúirí soiléir.

Ar deireadh, chaitheamar roinnt ama freisin ag plé foinsí, nó i dteanga an AE: "acmhainní dílse". Chinneamar cúiteamh níos lú do Bhallstáit as costais bhailiúcháin dleachtanna agus tobhach, ní lena n-ardófaí dá réir iontógáil na n‑acmhainní dílse traidisiúnta. D'osclaíomar peirspictíochtaí le haghaidh acmhainní dílse nua a d'fhéadfadh a bheith ann, maidir le córas nua CBL agus leis an gCáin ar Idirbhearta Airgeadais a bheidh ann. Thángamar ar chomhréiteach maidir le fadhb dheacair na lacáistí.

Lig dom cúpla focal a rá freisin maidir le cáineadh sonrach a rinneadh maidir leis an gcomhaontú seo, eadhon cáineadh maidir leis an neamhréiteach idir ceangaltais agus íocaíochtaí. Go deimhin, tá sé sin an-ghar don méid dá bhforáladh sa CAI deiridh, ach d'oibríomar an tráth seo ar scéim chun an bearna a líonadh. Chomhaontaíomar ar sholúbthacht níos fearr - ar "an tsolúbthacht is fearr is féidir" fiú - ionas go mbeidh leithreasuithe leordhóthanacha íocaíochta chun ceangaltais dhlíthiúla a chomhlíonadh. Mhínigh bhur nUachtarán, Martin Schulz, dúinn go líofa an gá atá leis sin ag tús ár gcruinnithe.

Go deimhin, ba mhaith liom a chur in iúl go láidir go raibh na pointí a rinne Parlaimint na hEorpa ríthábhachtach le linn an phróisis sin, níos tábhachtaí ná mar a cheap sibh b'fhéidir. Chabhraigh Parlaimint na hEorpa lena chur in iúl nach bhfuil caiteachas an AE inchomparáide go díreach le caiteachas náisiúnta, toisc go bhfuil sé dírithe ar chumas infheistíochta. Chaomhnaigh Parlaimint na hEorpa an tsaincheist maidir le hacmhainní dílse, nach raibh suim ach ag líon beagaghaidh a thabhairt uirthi. D'iarr Parlaimint na hEorpa clásal solúbthachta nua agus clásal athbhreithnithe agus bhí rath áirithe uirthi mar go bhfuil an dá chlásal luaite san conclúidí ón gComhairle Eorpach. Agus dhírigh Parlaimint na hEorpa i gcónaí ar an ngá atá le hacmhainní a athrú chuig na réimsí nua beartais lena gcothófaí an fás. Fiú nach bhfuil sé sin déanta a mhéad ar foráladh dó sa togra tosaigh ón gCoimisiún, léirítear le haon chomparáid a dhéantar idir creataí comhionanna - comparáid idir an CAI seo agus an creat roimhe sin - gur ardú suntasach atá i gceist. Fiú maidir leis an leibhéal foriomlán caiteachais, meabhraím gur laghdaíodh an togra ón gCoimisiún i bhfad níos mó an uair dheireanach a rinneadh caibidlíocht maidir leis an CAI: - 13% i gcomparáid le 8% an tráth seo.

Trí theacht ar chomhréiteach, léiríodh go raibh meon d'fhreagracht chomhchoiteann ag ceannairí na hEorpa, ach bhí a fhios go mhaith againn nár mhór teacht ar chomhaontú deiridh in éineacht le Parlaimint na hEorpa. Chuir mé i gcuimhne do mo chomhghleacaithe nár chinn an Chomhairle Eorpach ach sainordú - cé gur sainordú an-láidir atá ann - chun go dtógfaidh an ghnáth-Chomhairle agus a hUachtaránacht chun tosaigh é san idirphlé le Parlaimint na hEorpa. Leis sin, chomhlíon an Chomhairle Eorpach an ról atá aici faoi Airteagal 15 den Chonradh, is é sin le rá go "saineoidh sí na treoirlínte agus na tosaíochtaí polaitiúla ginearálta" de chuid an Aontais. Fágaimid anois faoin gComhairle dul i mbun oibre le Parlaimint na hEorpa chun na gníomhartha riachtanacha a ghlacadh.

Agus ba cheart go gcuimhneoimís: go mbraitheann tairbhithe agus infheisteoirí ar an CAI nua sin ón 1 Eanáir 2014. Baineann féith láidir intuarthachta le buiséad infheistíochta seacht mbliana. Ní fhéadfaimid airgead a gheallúint ach ó bhliain go chéile dá uireasa. Buille a bheadh ansin d'eolaithe, d'eagraíochtaí neamhrialtasacha agus d'ollscoileanna, agus d'údaráis áitiúla agus réigiúnacha ar fud na hEorpa. Braitheann tionscadail mhóra ar pheirspictíocht níos fadtéarmaí. Tráth a bhfuil méadú ag teacht ar mhuinín inár ngeilleagair de réir a chéile, beidh tabhairt i gcrích na peirspictíochta seacht mbliana seo ina chomhartha dearfach.

Chun moilleanna nó neamhchinnteacht a sheachaint, gríosaím an Chomhairle agus Parlaimint na hEorpa an t-idirphlé a chríochnú go mear. Leis an rogha eile atá ann, sé sin leas a bhaint as na huasteorainneacha a leagadh síos sa bhliain dheireanach den CAI roimhe seo, bheimis sáite i bpatrún an chaiteachais atá ann cheana, chaillfimis na hathchóirithe a comhaontaíodh agus bheadh dúsháinn ann i nuachóiriú a dhéanamh ar bhoinn dhlíthiúla a bhfuil gá leo. Dá bhrí sin, guím gach rath oraibh agus ar Éirinn, agus Uachtaránacht na Comhairle ina seilbh aici, agus é sin á tabhairt ar aghaidh. Creidim fós gur féidir linn teacht ar chomhaontú foriomlán maidir leis an CAI. Beidh sé sin indéanta le hidirphlé oscailte a bheidh bunaithe ar fíricí agus ar figiúirí.

Sa bhreis ar an CAI, bhí idirphlé faoin trádáil ar an gclár oibre a bhí againn. Féadfaidh an trádáil cabhrú linn an méid céanna a bhaint amach don fhás agus do phoist agus na hinfheistíochtaí a baineadh amach mar thoradh ar ár mbeart CAI! Tar éis dúinn a chur in iúl go bhfuilimid i bhfábhar idirphlé trasatlantach faoin trádáil a thosú le Meiriceá, lean dearbhú comhpháirteach ón Uachtarán Obama, uaim féin agus ón Uachtarán Barroso go dtosóidh an dá thaobh na nósanna imeachta inmheánacha atá riachtanach chun caibidlíocht a sheoladh maidir le Comhpháirtíocht Thrasatlantach Trádála agus Infheistíochta.

Chríochnaíomar an t-idirphlé le scrúdú ar na forbairtí a tharla sa domhan Arabach. Ba é an t-am ceart é tacaíocht na hEorpa do na haistrithe daonlathacha sa réigiún a bhreithniú, dhá bhliain tar éis do mhúscailt na nArabach a thosú. Cuirtear in iúl go láidir an athuair, le heachtraí a tharla le déanaí, an chaoi a bhféadfadh na haistrithe sin a bheith ina ndúshláin. Tá an tAontas i gcónaí gafa le cúrsaí sa réigiún.

Mar fhocal scoir maidir le Mailí: is díol sásaimh dúinn an ghníomhaíocht chinntitheach a rinne an Fhrainc, le tacaíocht ó chomhpháirtithe eile san Eoraip agus san Afraic. Tá an tAontas tiomanta do thacaíocht a thabhairt don iarracht sin trí leas a bhaint as raon iomlán a ionstraimí chun cabhrú le daonlathas agus ord bunreachtúil a athbhunú i Mailí. Is cuid ríthábhachtach den athbhunú sin seoladh láithreach an mhisin Eorpaigh Oiliúna.

Leis sin, tá deireadh le mo thuairisc agus táim ag fanacht ar bhur mbarúlacha.


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website