Navigation path

Left navigation

Additional tools

De taskforce Griekenland en zijn tweede driemaandelijks verslag: vragen en antwoorden

European Commission - MEMO/12/184   15/03/2012

Other available languages: EN FR DE DA ES IT SV PT FI EL CS ET HU LT LV MT PL SK SL BG RO

MEMO/12/184

Brussel, 15 maart 2012

De taskforce Griekenland en zijn tweede driemaandelijks verslag: vragen en antwoorden

Zie ook: IP/12/242

1. Wat is de taak van de taskforce Griekenland?

De taskforce Griekenland (TFGR) van de Commissie is opgericht om de Griekse autoriteiten te helpen in de komende jaren hervormingen uit te voeren en groei tot stand te brengen, in overeenstemming met het tussen Griekenland, de EU en het IMF overeengekomen programma.

De taskforce is in juli 2011 op verzoek van de Griekse regering door Commissievoorzitter Barroso opgericht en is in september met zijn werkzaamheden begonnen. Hij heeft zich sindsdien met twee belangrijke taken beziggehouden:

  • (1) hij moet vaststellen op welke gebieden Griekenland technische bijstand van de lidstaten nodig heeft om het aanpassingsprogramma van de EU, het IMF en de ECB ten uitvoer te leggen, en hij moet deze bijstand coördineren. Nu de evaluatie is voltooid, moet in de behoeften worden voorzien door de expertise die door veel lidstaten en organisaties zoals het IMF op een groot aantal terreinen wordt aangeboden, zoals belastinginning, grondregistratie, de modernisering van de gezondheidszorg, administratieve hervorming en capaciteitsverbetering, privatisering en verbetering van het ondernemingsklimaat;

  • (2) hij moet ervoor zorgen dat de beschikbare EU-middelen sneller worden ingezet om groei- en werkgelegenheidsbevorderende projecten te stimuleren. De grootste prioriteit is de EU-middelen te herbestemmen voor circa 181 belangrijke groeibevorderende projecten. In een volgende stap zullen de beschikbare middelen voor deze projecten worden aangewend.

2. Op welke gebieden is de taskforce actief?

De werkzaamheden van de taskforce richten zich, in lijn met het economisch aanpassingsprogramma en het memorandum van overeenstemming dat tussen Griekenland, de EU, de ECB en het IMF is gesloten, en na overleg met de Griekse autoriteiten en de lidstaten, op de onderstaande negen gebieden; de hervormingen op deze gebieden zijn derhalve het meest spoedeisend en cruciaal voor de toekomstige ontwikkeling van Griekenland.

  • Cohesieprogramma's, milieu en vervoer;

  • Begroting en belastingen;

  • Financiële sector/toegang tot financiering;

  • Ondernemingsklimaat (openbare aanbestedingen en concurrentie);

  • Administratieve hervormingen/e-overheid;

  • Arbeidsmarkt;

  • Gezondheidszorg;

  • Justitie en binnenlandse zaken;

  • Privatisering en voltooiing van openbare werken.

3. Tot dusverre is zeer weinig tot stand gebracht. Is dit weer een nieuwe bureaucratische structuur?

In de afgelopen zes maanden,

  • was de grootste prioriteit voor de taskforce om de vele lopende, door de EU gecofinancierde projecten te inventariseren die wegens gebrek aan financiering door de Griekse autoriteiten zijn stopgezet. Verder is een lijst opgesteld van belangrijke groeibevorderende projecten, en momenteel wordt een aanzienlijk deel van de EU-middelen voor deze projecten herbestemd;

  • was de tweede prioriteit voor de taskforce een vruchtbare samenwerking en goede werkverhoudingen met de Griekse autoriteiten op te bouwen. Dit heeft ertoe geleid dat de Griekse autoriteiten een duidelijke reeks verzoeken om technische bijstand konden formuleren. Intussen is de taskforce erin geslaagd om, op bepaalde belangrijke gebieden, de passende technische bijstand van de lidstaten te mobiliseren om in deze behoeften te voorzien.

4. Maar wat heeft de taskforce tot dusverre concreet bereikt?

Allereerst worden de EU-middelen – een van de enige bronnen waarover Griekenland momenteel nog beschikt om zijn groei te financieren – beter op bepaalde doelen gericht.

  • De taskforce en de Griekse autoriteiten zijn doende een groot deel van de 20,4 miljard EUR aan middelen die in het kader van het EU-cohesiebeleid voor Griekenland beschikbaar zijn, een nieuwe bestemming te geven. Met name wordt getracht 181 groeibevorderende projecten van de grond te krijgen die in dit verband zijn aangewezen. Belangrijkste voorbeelden: vijf concessies voor de aanleg en exploitatie van autowegen (1 400 kilometer en 30 000 potentiële arbeidsplaatsen) en steun aan kleine en middelgrote ondernemingen.

  • Griekenland heeft zijn absorptievermogen van EU-middelen verhoogd tot 35% (meer dan het EU-gemiddelde in deze fase van de programmaperiode); het absorptiepercentage van de betalingen bedroeg meer dan 98% van de in het memorandum van overeenstemming vastgestelde streefcijfer voor 2011.

Ten tweede hebben bijna 20 lidstaten, de Commissie en het IMF in de afgelopen zes maanden op ongekende schaal technische bijstand verleend. In de loop van het jaar wordt nog meer bijstand verwacht. Deze concrete expertise draagt bij aan de reorganisatie van de Griekse economie en de overheidsadministratie. Er zijn veel positieve ontwikkelingen die als basis kunnen dienen voor verdere technische bijstand:

  • er werd reeds een bedrag van 946 miljoen EUR aan achterstallige belasting geïnd terwijl het oorspronkelijke streefcijfer 400 miljoen EUR bedroeg;

  • de achterstand van bij de rechtbank aanhangige belastingzaken is in 4 maanden met 15% afgenomen (deze moet eind 2012 met 80% zijn teruggedrongen);

  • Frankrijk en Duitsland steunen een grootscheepse bestuurlijke hervorming van de centrale en lokale overheden: in mei 2012 wordt interministeriële coördinatie tot stand gebracht, sinds januari worden de vaardigheden van ambtenaren geïnventariseerd, en sinds februari wordt gewerkt aan de totstandbrenging van horizontale structuren op het gebied van ICT en het personeelsbeheer in de ministeries;

  • de liberalisering van de toegang tot en de uitoefening van gereglementeerde beroepen werd in februari, met hulp van de taskforce, goedgekeurd.

5. Richt u een schaduwregering in Griekenland op?

Daar is geen sprake van. De taskforce Griekenland heeft geen uitvoerende bevoegdheden en kan de Griekse regering geen enkele juridische of financiële beslissing opleggen. De taskforce is er om Griekenland te helpen de hervormingen ten uitvoer te leggen die met de Commissie, de ECB en het IMF zijn afgesproken en die door het Griekse parlement zijn goedgekeurd. Wij werken met de Grieken voor Griekenland!

6. Hoe werkt de taskforce samen met de trojka van EU/IMF/ECB?

De taskforce van de Commissie vult de door de trojka verrichte werkzaamheden aan. De taak van de trojka is om samen met de Griekse autoriteiten na te gaan welke structurele hervormingen in Griekenland het meest noodzakelijk zijn, en vervolgens op driemaandelijkse basis toezicht te houden op de uitvoering daarvan.

De taskforce van de Commissie is er om Griekenland te helpen deze hervormingen uit te voeren door technische bijstand van de lidstaten aan te trekken en het gebruik van EU-middelen te stroomlijnen. In het verslag van de taskforce worden de concrete vorderingen op deze beide niveaus in kaart gebracht.

Ter wille van de samenhang brengen de personeelsleden van de Commissie die deel uitmaken van de trojka en van de taskforce, verslag uit aan vicevoorzitter Rehn.

7. Hoeveel mensen werken voor de taskforce?

De taskforce is gevestigd in Brussel en heeft een vaste vertegenwoordiging in Athene. De taskforce heeft 45 medewerkers, van wie 15 in Athene werkzaam zijn. De meeste zijn ambtenaren van de Commissie. Hoofd van de taskforce is Horst Reichenbach, bijzonder adviseur van de voorzitter. De coördinatie van de technische bijstand vindt plaats in het kader van coördinatiebijeenkomsten op hoog niveau die regelmatig in Brussel worden gehouden (de laatste bijeenkomst was op 6 maart).

Verder zijn er een aantal gedetacheerde nationale deskundigen aangetrokken uit Frankrijk (2), het Verenigd Koninkrijk (2), Duitsland (2), Nederland (2), België en Tsjechië. Verder worden momenteel deskundigen uit Oostenrijk en Zweden gerekruteerd. Ook andere lidstaten hebben zich bereid verklaard deskundigen te detacheren. Vooralsnog gelden deze detacheringen voor 1 jaar.

8. Afgelopen maand heeft de Eurogroep de Commissie verzocht de taskforce uit te breiden. Wat zijn de plannen van de Commissie?

Het tweede economische aanpassingsprogramma voor Griekenland legt nog meer nadruk op het bevorderen van de groei, de werkgelegenheid en het concurrentievermogen dan het eerste; daardoor zal de bijdrage van de taskforce nog belangrijker worden.

De Commissie zal binnenkort, in nauw overleg met de Griekse autoriteiten, besluiten hoe zij haar bijstandscapaciteit ter plaatse zal uitbreiden.

9. Wat houdt technische bijstand precies in?

Het verlenen van technische bijstand houdt in dat expertise wordt ingezet op belangrijke gebieden waar in Griekenland dergelijke kennis of praktische ervaring ontbreken. Veel lidstaten hebben zich bereid verklaard nationale deskundigen gedurende korte of soms langere tijd te detacheren om de technische-bijstandsprojecten te ondersteunen. Ook het IMF verschaft expertise. De taskforce moet deze expertise coördineren en ervoor zorgen dat deze aansluit op de daadwerkelijke behoeften. In bepaalde gevallen verleent de taskforce de technische bijstand zelf, soms samen met andere diensten van de Commissie.

10. Wie betaalt voor de technische bijstand?

De deskundigen, die gewoonlijk gedurende een periode van enkele dagen in Griekenland verblijven, worden door de lidstaten betaald. De Commissie betaalt uitsluitend hun dienstreisvergoeding.

11. Hoe werkt technische bijstand in de praktijk?

De behoefte aan technische bijstand wordt opgesplitst naar concrete beleidsterreinen (begroting en belastingen; financiële sector; cohesiefondsen en landbouw; ondernemingsklimaat, overheidsopdrachten en concurrentie; arbeidsmarkt, volksgezondheid, justitie en binnenlandse zaken; bestuurlijke hervorming, e-overheid, statistiek; civiele samenleving en sociale partners).

Wanneer wordt ingegaan op een verzoek om technische bijstand stelt de taskforce in overleg met de Griekse autoriteiten een werkprogramma waarin duidelijke resultaten en tussentijdse stappen worden beschreven. Verder helpt de taskforce de Griekse autoriteiten om de input te mobiliseren die nodig is om het werkprogramma uit te voeren (het aantrekken van de relevante deskundigheid van andere lidstaten en Europese of internationale organisaties).

Technische bijstand kan op de volgende manieren worden verleend:

  • korte bezoeken door deskundigen of het organiseren van workshops waar vertegenwoordigers van nationale overheden hun oplossingen aan hun Griekse collega's presenteren. Dit moet de Griekse autoriteiten in staat stellen de meest geschikte oplossing voor hun problemen te kiezen;

  • langduriger steun van welbepaalde lidstaten of organisaties met een gespecialiseerde knowhow, hetzij in de vorm van een langdurige aanwezigheid van deskundigen, hetzij in de vorm van samenwerking met de Griekse autoriteiten om technische oplossingen te vinden op gebieden zoals ICT;

  • in bepaalde gevallen kan een lidstaat met een goede staat van dienst op een bepaald gebied een leiderschapsrol op zich nemen voor dat specifieke gebied. Deze 'domeinleider' kan in een vroeg stadium bij het project worden betrokken, zoals bij het opstellen van routekaarten. In dergelijke gevallen faciliteert de taskforce de samenwerking tussen de Griekse autoriteiten, de lidstaat die de leiding heeft en andere instanties die technische bijstand verlenen.

Het aanbod van en de vraag naar technische bijstand worden op elkaar afgestemd tijdens driemaandelijkse coördinatiebijeenkomsten op hoog niveau die door de taskforce worden georganiseerd en waarbij de Griekse autoriteiten, (eventueel) de technische-bijstandsverleners en de diensten van de Commissie betrokken zijn. Voorafgaand aan deze bijeenkomsten worden de lidstaten en andere internationale organisaties verzocht mee te delen of zij bereid zijn voor bepaalde projecten technische bijstand te verlenen.

12. In welke concrete gevallen hebben lidstaten technische bijstand verleend?

De taskforce heeft, in overleg met de Griekse overheid, een aantal projecten opgestart. Tot dusverre zijn concrete werkzaamheden afgesproken op de volgende gebieden:

  • belastingadministratie, met een gezamenlijk actieplan van IMF/EU (DG TAXUD en taskforce), dat reeds ondersteund wordt door een aantal lidstaten (Oostenrijk, België, Bulgarije, Denemarken, Estland, Finland, Frankrijk, Duitsland, Italië, Nederland, Portugal, Spanje en Zweden);

  • beheer van de overheidsfinanciën, met name uitgavenbeheersing;

  • bestuurlijke hervorming (met Frankrijk als domeinleider op het niveau van de centrale overheid en Duitsland als domeinleider op het niveau van de regionale overheden);

  • Duitsland heeft er tevens mee ingestemd de leiding op zich te nemen op het gebied van de gezondheidszorg, doch concrete maatregelen moeten nog worden vastgesteld.

  • Verder worden verscheidene maatregelen op het gebied van het ondernemingsklimaat besproken, waarbij de taskforce in veel gevallen zelf als domeinleider zal optreden.

Coördinatie vindt plaats tijdens driemaandelijkse coördinatiebijeenkomsten op hoog niveau die door de taskforce worden georganiseerd en waarbij de Griekse autoriteiten, (eventueel) de technische-bijstandsverleners en diensten van de Commissie betrokken zijn. Voorafgaand aan deze bijeenkomsten worden de lidstaten en andere internationale organisaties verzocht mee te delen of zij bereid zijn voor bepaalde projecten technische bijstand te verlenen.

In het driemaandelijks verslag van de taskforce wordt een overzicht gegeven van de gemobiliseerde expertise en wordt de in de praktijk geboekte vooruitgang geëvalueerd.

13. Hoeveel EU-geld staat Griekenland ter beschikking? En wordt dit geld zinvol besteed?

De EU heeft in het kader van de structuurfondsen een bedrag van 20 miljard EUR voor Griekenland uitgetrokken voor de periode 2007-2013, waarvan bijna 8 miljard EUR reeds is uitbetaald. Wat de overige programmaperiode betreft is circa 12 miljard EUR nog niet uitgegeven, hoewel de middelen in veel gevallen wel reeds aan projecten zijn toegewezen.

Dit geld – of een deel ervan – zou kunnen worden gebruikt om het groeipotentieel van Griekenland te verbeteren door middel van gerichte projecten, en meer bepaald projecten ter ondersteuning van kmo's, ter bestrijding van de werkloosheid, en met het oog op de ontwikkeling van belangrijke infrastructuurvoorzieningen. Samen met de Griekse autoriteiten is een lijst van 181 prioritaire projecten opgesteld die in november 2011 is gepubliceerd. Deze projecten vertegenwoordigen 56% van de gedurende de programmaperiode beschikbare middelen, en de uitvoering ervan zal door de Griekse overheid en de Commissie krachtdadig worden gecontroleerd en gesteund.

Tenslotte is het belangrijk erop te wijzen dat Griekenland een goede staat van dienst heeft wat de absorptiecapaciteit van de beschikbare middelen betreft. Tegen eind 2011 had Griekenland 35% van de EU-middelen van 20,4 miljard EUR gebruikt, meer dan het EU-gemiddelde van 33,5%. Dit goede resultaat wordt waargenomen met betrekking tot de Regionale Fondsen (39,6% voor GR en 34,6% voor de EU) evenals voor het Cohesiefonds (29,2% voor GR en 28,5% voor EU). Wat het Sociaal Fonds betreft werd 24,4% van de aan Griekenland toegewezen middelen geabsorbeerd tegenover een EU-gemiddelde van 27%.

14. Waarover gaat het tweede verslag?

In het verslag wordt uiteengezet hoe de taskforce het verlenen van technische bijstand organiseert en coördineert en bijkomende gebieden aanwijst waarop in de toekomst technische bijstand wellicht noodzakelijk zal zijn.

Verder wordt de balans opgemaakt van de eerste zes maanden waarin de taskforce actief was. Een belangrijk hoofdstuk van het verslag is gewijd aan het gebruik van middelen uit het Cohesiefonds om groei en de schepping van banen te bevorderen. In het deel over de versnelde uitvoering van projecten op het gebied van het cohesiebeleid worden een aantal positieve ontwikkelingen geschetst en wordt ingegaan op de nog niet opgeloste problemen. Volgens het verslag is met de 181 prioritaire projecten bemoedigende vooruitgang geboekt. Verder bevat het verslag actuele informatie over de stand van zaken ten aanzien van de politiek en economisch belangrijke snelwegconcessies. Voorts wordt het risicodelingsinstrument gepresenteerd dat binnenkort in werking zal treden.

Onder de titel toegang tot financiering/financiële sector geeft het verslag een overzicht van de aanzienlijke middelen die voor de financiering van kmo's voorhanden zijn. Het verslag gaat in op de lopende maatregelen om de liquiditeitsproblemen van de Griekse nationale banken aan te pakken, en beschrijft de nieuw in te voeren instrumenten die de toegang van kmo's tot financiering kunnen bevorderen.

In het tweede deel van het verslag wordt nader ingegaan op de technische bijstand ter ondersteuning van de structurele hervormingen die in het economisch aanpassingsprogramma als voorwaarden voor het toekomstig herstel van groei en concurrentievermogen worden beschouwd.

In het deel begroting en belastingen wordt verslag uitgebracht over de vorderingen die op dit gebied zijn gemaakt, zoals de succesvolle inning van achterstallige belastingen. Verder wordt aangegeven waar meer vooruitgang nodig is, zoals het innen van belasting bij welgestelde belastingplichtigen. Ook worden de inspanningen beschreven om een uitvoerig actieplan op het gebied van de belastingadministratie ten uitvoer te leggen waarbij gebruik wordt gemaakt van omvangrijke steun van de lidstaten, het IMF en de diensten van de Commissie. Voorts wordt aandacht besteed aan maatregelen tegen het witwassen van geld, waar grote behoefte is aan een betere coördinatie tussen de verschillende Griekse spelers. Ook moet vooruitgang worden geboekt met betrekking tot het beheer van de overheidsfinanciën, met name ten aanzien van de uitgavenbeheersing.

Volgens het verslag is op het gebied van hervorming van de overheidsadministratie en e-overheid goede vooruitgang geboekt. De Griekse regering heeft een stuurgroep opgericht onder leiding van de premier. De Franse autoriteiten leveren een aanzienlijke bijdrage op het gebied van technische bijstand; zij leiden de werkzaamheden met betrekking tot de administratieve hervorming van de centrale overheid. Tegelijkertijd worden, met Duitse steun, vorderingen gemaakt met de hervorming van de gedecentraliseerde, regionale en lokale overheden.

Wat de structurele hervormingen betreft ter verbetering van het ondernemingsklimaat worden voorbereidingen getroffen voor technische bijstand met betrekking tot de verbetering van de export, de hervorming van de wetgeving en administratie op het gebied van overheidsopdrachten, gereglementeerde beroepen en vereenvoudiging van de regelgeving. Een aantal projecten moeten nog definitief door de Griekse autoriteiten worden goedgekeurd.

De gezondheidszorg is ook een gebied waar een grote behoefte aan technische bijstand is vastgesteld, en waar mogelijke bijstandsverleners zijn aangewezen. De technische bijstand richt zich in dit geval op de vaststelling van de prijzen van geneesmiddelen, een betere organisatie van de wijze waarop van diensten en producten op het gebied van gezondheidszorg gebruik wordt gemaakt, en de randvoorwaarden waaronder de gezondheidszorg plaatsvindt. Op dit laatste punt zal technische bijstand worden verleend voor het opzetten van een geïntegreerd ziekenfonds.

Evenzo is vooruitgang geboekt met de hervorming van het rechtsstelsel. Na een eerste evaluatie van de stand van zaken waarbij de Griekse autoriteiten en potentiële technische-bijstandsverleners waren betrokken, kon de behoefte aan bijstand met betrekking tot, bijvoorbeeld, de versnelde afhandeling van rechtsprocedures, de achterstand van belastingzaken bij de rechtbanken en de buitengerechtelijke regeling van geschillen worden geregistreerd en kon hiermee ten dele een begin worden gemaakt.

Op het gebied van migratie, asiel en grenzen is reeds begonnen met concrete werkzaamheden; voor een deel van de technische bijstand die hier nodig is, bijvoorbeeld voor de tenuitvoerlegging van het Griekse actieplan van 2010 inzake migratie en asiel, is nog geen bijstand aangeboden.

Onder alle rubrieken worden de bijdragen van de verleners van technische bijstand beschreven, evenals de dikwijls cruciale bijdragen van andere diensten van de Commissie. In een bijlage bij het verslag wordt verder de stand van zaken van de gesteunde projecten besproken en worden de lidstaten en organisaties vermeld die daarbij betrokken zijn.

Voor meer informatie:

Het 2e driemaandelijks verslag is beschikbaar op:

http://ec.europa.eu/commission_2010-2014/president/taskforce-greece/index_en.htm


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website