Navigation path

Left navigation

Additional tools

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Δελτίο Τύπου

Αντιμονοπωλιακή νομοθεσία: η Επιτροπή λαμβάνει περαιτέρω μέτρα στο πλαίσιο έρευνας για εικαζόμενη παραβίαση από τη Google των κανόνων της ΕΕ λόγω των πρακτικών της σχετικά με τη σύγκριση τιμών και των διαφημιστικών πρακτικών της*

Βρυξέλλες, 14 Ιουλίου 2016

Η Επιτροπή απέστειλε δύο κοινοποιήσεις αιτιάσεων στη Google. Η Επιτροπή υπεραμύνεται, σε συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων, του προκαταρκτικού συμπεράσματός της ότι η Google έχει καταχραστεί τη δεσπόζουσα θέση της ευνοώντας συστηματικά τη δική της υπηρεσία σύγκρισης τιμών στις οικείες σελίδες αποτελεσμάτων αναζήτησης.

Μεμονωμένα η Επιτροπή γνωστοποίησε επίσης στη Google με κοινοποίηση αιτιάσεων την προκαταρκτική άποψή της ότι η εταιρεία έχει καταχραστεί τη δεσπόζουσα θέση της περιορίζοντας τεχνητά τη δυνατότητα ιστοτόπων τρίτων μερών να εμφανίζουν διαφημίσεις αναζήτησης των ανταγωνιστών της Google.

Η Επίτροπος Margrethe Vestager , αρμόδια για θέματα πολιτικής ανταγωνισμού, δήλωσε: «Η Google έχει παρουσιάσει πολλά καινοτόμα προϊόντα που έχουν βελτιώσει τη ζωή μας. Ωστόσο, αυτό δεν δίνει στη Google το δικαίωμα να στερεί από άλλες εταιρείες τη δυνατότητα να ανταγωνίζονται και να καινοτομούν. Σήμερα υπεραμυνόμαστε περαιτέρω της θέσης μας ότι η Google έχει αδικαιολόγητα ευνοήσει τη δική της υπηρεσία σύγκρισης τιμών στις οικείες ιστοσελίδες γενικών αποτελεσμάτων αναζήτησης. Αυτό σημαίνει ότι οι καταναλωτές ενδέχεται να μη λαμβάνουν τα πλέον συναφή αποτελέσματα όταν υποβάλλουν αίτημα αναζήτησης. Έχουμε επίσης εκφράσει τις ανησυχίες μας για το ότι η Google παρεμποδίζει τον ανταγωνισμό, περιορίζοντας τη δυνατότητα των ανταγωνιστών της να τοποθετούν διαφημίσεις αναζήτησης σε ιστοτόπους τρίτων μερών, γεγονός που περιορίζει τις επιλογές των καταναλωτών και αποτελεί τροχοπέδη στην καινοτομία.

Η Google έχει πλέον την ευκαιρία να απαντήσει στις ανησυχίες που διατυπώνουμε σήμερα. Θα εξετάσω τα επιχειρήματά της προσεκτικά πριν αποφασίσω για την περαιτέρω πορεία των δύο υποθέσεων. Αλλά, εάν οι έρευνες μας καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι η Google έχει παραβιάσει τους κανόνες της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας της ΕΕ, η Επιτροπή έχει καθήκον να αναλάβει δράση με σκοπό την προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών και του θεμιτού ανταγωνισμού στις ευρωπαϊκές αγορές.»

Η συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων σχετικά με τη σύγκριση τιμών έπεται της κοινοποίησης αιτιάσεων που εκδόθηκε για την ίδια υπόθεση τον Απρίλιο του 2015. Αμφότερες οι κοινοποιήσεις αιτιάσεων απευθύνονται στη Google και στη μητρική της εταιρεία, την Alphabet. Η αποστολή κοινοποίησης αιτιάσεων δεν προδικάζει το πόρισμα της έρευνας.

Σύγκριση τιμών

Μετά την κοινοποίηση αιτιάσεων που εκδόθηκε τον Απρίλιο του 2015 και την απάντηση της Google τον Αύγουστος 2015*, η Επιτροπή διεξήγαγε περαιτέρω έρευνες. Η σημερινή συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεωνπεριγράφει ένα ευρύ φάσμα πρόσθετων αποδεικτικών στοιχείων και δεδομένων που ενισχύουν το προκαταρκτικό συμπέρασμα της Επιτροπής σύμφωνα με το οποίο η Google καταχράστηκε τη δεσπόζουσα θέση της ευνοώντας συστηματικά τη δική της υπηρεσία σύγκρισης τιμών στα οικεία γενικά αποτελέσματα αναζήτησης. Πρόσθετη απόδειξη αποτελούν, μεταξύ άλλων, ο τρόπος με τον οποίο η Google ευνοεί τη δική της υπηρεσία σύγκρισης τιμών εις βάρος των υπηρεσιών των ανταγωνιστών της, οι επιπτώσεις από πλευράς κυκλοφορίας της εμφάνισης ενός ιστοτόπου σε περίοπτη θέση στα αποτελέσματα αναζήτησης της Google, και οι εξελίξεις από πλευράς κυκλοφορίας στην υπηρεσία σύγκρισης τιμών της Google σε σύγκριση με τους ανταγωνιστές της. Η Επιτροπή εκφράζει την ανησυχία της ότι οι χρήστες δεν λαμβάνουν απαραιτήτως τα πλέον συναφή αποτελέσματα ως απάντηση στο αίτημα αναζήτησής τους, πράγμα που αποβαίνει εις βάρος των καταναλωτών και αποτελεί τροχοπέδη στην καινοτομία.

Επιπλέον, η Επιτροπή εξέτασε επισταμένως το επιχείρημα της Google ότι οι υπηρεσίες σύγκρισης τιμών δεν θα πρέπει να εξετάζονται μεμονωμένα, αλλά σε συνδυασμό με τις υπηρεσίες που παρέχουν εμπορικές πλατφόρμες, όπως η Amazon και η eBay. Η Επιτροπή εξακολουθεί να θεωρεί ότι οι υπηρεσίες σύγκρισης τιμών και οι εμπορικές πλατφόρμες ανήκουν σε διαφορετικές αγορές. Σε κάθε περίπτωση, με τη σημερινή συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων διαπιστώνεται ότι, ακόμη και αν οι εμπορικές πλατφόρμες περιλαμβάνονται στην αγορά που θίγεται από τις πρακτικές της Google, οι υπηρεσίες σύγκρισης τιμών αποτελούν σημαντικό μέρος της εν λόγω αγοράς και η συμπεριφορά της Google έχει αποδυναμώσει ή ακόμα και περιθωριοποιήσει τον ανταγωνισμό από τους πλησιέστερους ανταγωνιστές της.

Με την αποστολή συμπληρωματικής κοινοποίησης αιτιάσεων, η Επιτροπή υπεραμύνεται του προκαταρκτικού συμπεράσματός της, ενώ ταυτόχρονα προστατεύει το δικαίωμα υπεράσπισης της Google, δίνοντάς της την ευκαιρία να απαντήσει επίσημα στα πρόσθετα αποδεικτικά στοιχεία. Η Google και η Alphabet έχουν στη διάθεσή τους 8 εβδομάδες για να απαντήσουν στη συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων.

AdSense

Η Επιτροπή απέστειλε επίσης κοινοποίηση αιτιάσεων στη Google σχετικά με τους περιορισμούς που έχει επιβάλει η εταιρεία όσον αφορά τη δυνατότητα ορισμένων ιστοτόπων τρίτων μερών να εμφανίζουν διαφημίσεις αναζήτησης των ανταγωνιστών της Google.

Η προκαταρκτική άποψη της Επιτροπής, η οποία παρατίθεται στη σημερινή κοινοποίηση αιτιάσεων, είναι ότι οι εν λόγω πρακτικές επέτρεψαν στη Google να προστατεύει τη δεσπόζουσα θέση της στις διαδικτυακές διαφημίσεις αναζήτησης. Η Google έχει παρεμποδίσει τους υφιστάμενους και τους δυνητικούς ανταγωνιστές της, συμπεριλαμβανομένων και άλλων παρόχων υπηρεσιών αναζήτησης και διαδικτυακών πλατφορμών διαφημίσεων, να εισέλθουν και να αναπτυχθούν σε αυτόν τον σημαντικό από εμπορική άποψη τομέα.

Η Google τοποθετεί διαφημίσεις αναζήτησης απευθείας στον ιστότοπο αναζήτησης της Google, αλλά και ως διαμεσολαβητής σε ιστοτόπους τρίτων μερών μέσω της δικής της πλατφόρμας, της «AdSense for Search» («διαμεσολάβηση για διαφημίσεις αναζήτησης»). Αυτές περιλαμβάνουν ιστοτόπους διαδικτυακών λιανοπωλητών, εταιρειών τηλεπικοινωνιών και εφημερίδων. Οι ιστότοποι περιλαμβάνουν πεδίο αναζήτησης που δίνει στους χρήστες τη δυνατότητα να αναζητούν πληροφορίες. Κάθε φορά που ο χρήστης εισάγει αίτημα αναζήτησης, εκτός από τα αποτελέσματα της αναζήτησης εμφανίζονται επίσης και διαφημίσεις αναζήτησης. Αν ο χρήστης κάνει κλικ σε μια διαφήμιση αναζήτησης, τόσο η Google όσο και το τρίτο μέρος λαμβάνουν προμήθεια.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι στο παρόν στάδιο η Google κατέχει δεσπόζουσα θέση στην αγορά διαμεσολάβησης διαφημίσεων αναζήτησης εντός του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ), με μερίδιο αγοράς περίπου 80% κατά την τελευταία δεκαετία. Μεγάλο μέρος των εσόδων της Google από τη διαμεσολάβηση διαφημίσεων αναζήτησης προέρχεται από συμφωνίες της με περιορισμένο αριθμό ισχυρών τρίτων μερών, των επονομαζόμενων «άμεσων εταίρων». Η Επιτροπή εκφράζει τις ανησυχίες της διότι στις εν λόγω συμφωνίες με τους άμεσους εταίρους, η Google έχει παραβιάσει τους κανόνες της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας της ΕΕ επιβάλλοντας τους ακόλουθους όρους:

  • Αποκλειστικότητα: απαίτηση από τα τρίτα μέρη να μην προμηθεύονται διαφημίσεις αναζήτησης από τους ανταγωνιστές της Google.
  • Τοποθέτηση σε περίοπτη θέση ελάχιστου αριθμού διαφημίσεων αναζήτησης της Google: απαίτηση από τα τρίτα μέρη να λαμβάνουν ελάχιστο αριθμό διαφημίσεων αναζήτησης από την Google και να τοποθετούν τις διαφημίσεις αναζήτησης της Google στην πλέον εμφανή θέση των οικείων ιστοσελίδων αποτελεσμάτων αναζήτησης. Επιπλέον, ανταγωνιστικές διαφημίσεις αναζήτησης δεν πρέπει να τοποθετούνται πάνω από τις διαφημίσεις αναζήτησης της Google ή δίπλα σε αυτές.
  • Δικαίωμα να επιτρέπονται οι ανταγωνιστικές διαφημίσεις: απαίτηση από τα τρίτα μέρη να εξασφαλίζουν την έγκριση της Google πριν προβούν σε οποιαδήποτε αλλαγή στην εμφάνιση των ανταγωνιστικών διαφημίσεων αναζήτησης.

Η Επιτροπή υποστηρίζει την προκαταρκτική άποψη ότι οι πρακτικές, οι οποίες εφαρμόζονται εδώ και δέκα χρόνια, παρακωλύουν τον ανταγωνισμό σε αυτή την σημαντική από εμπορική άποψη αγορά. Η κοινοποίηση αιτιάσεων καταδικάζει την πρακτική αποκλειστικότητας που ισχύει από το 2006. Η εν λόγω πρακτική αντικαταστάθηκε σταδιακά από το 2009 στις περισσότερες συμβάσεις από την απαίτηση της τοποθέτησης σε περίοπτη θέση/ της τοποθέτησης ελάχιστου αριθμού διαφημίσεων και το δικαίωμα της Google να δίνει την έγκρισή της για τη δημοσίευση ανταγωνιστικών διαφημίσεων. Η Επιτροπή εκφράζει την ανησυχία της ότι οι εν λόγω πρακτικές έχουν τεχνητά μειώσει τις επιλογές και καταπνίξει την καινοτομία στην αγορά όλο αυτό το διάστημα. Επίσης, οι πρακτικές αυτές έχουν μειώσει τεχνητά τις ευκαιρίες των ανταγωνιστών της Google στην εν λόγω σημαντική από εμπορικής πλευράς αγορά και, ως εκ τούτου, τη δυνατότητα των ιστοτόπων τρίτων μερών να επενδύουν στην παροχή επιλογών και καινοτόμων υπηρεσιών στους καταναλωτές.

Η Επιτροπή λαμβάνει υπό σημείωση ότι, στο πλαίσιο των αντιμονοπωλιακών διαδικασιών της, η Google αποφάσισε πρόσφατα να αλλάξει τους όρους των οικείων συμβάσεων AdSense με τους άμεσους εταίρους προκειμένου να τους δώσει μεγαλύτερη ελευθερία να αναρτούν ανταγωνιστικές διαφημίσεις αναζήτησης. Η Επιτροπή θα παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τις εν λόγω αλλαγές όσον αφορά τις πρακτικές της Google, προκειμένου να αξιολογήσει ποιες είναι οι επιπτώσεις τους στην αγορά.  

Η Google και η Alphabet έχουν στη διάθεσή τους 10 εβδομάδες για να απαντήσουν στην κοινοποίηση αιτιάσεων.

Ιστορικό

Ναυαρχίδα των προϊόντων της Google είναι η γενική αναζήτηση στο Διαδίκτυο. Αυτή παρέχει αποτελέσματα αναζήτησης στους καταναλωτές, συμπεριλαμβανομένων των διαδικτυακών διαφημίσεων που απαντούν σε αιτήματα αναζήτησης. Σημαντικό μέρος των εσόδων της Google προέρχεται από διαφημίσεις αναζήτησης. Συνεπώς, η Google έχει συμφέρον να μεγιστοποιηθεί ο αριθμός των χρηστών που βλέπουν τις διαφημίσεις που τοποθετεί, είτε στις δικούς της ιστοτόπους ή σε ιστοτόπους τρίτων.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η Google κατέχει δεσπόζουσα θέση στην παροχή γενικών υπηρεσιών αναζήτησης στο Διαδίκτυο, καθώς και στην τοποθέτηση διαφημίσεων αναζήτησης σε ιστοτόπους τρίτων μερών σε ολόκληρο τον ΕΟΧ, με μερίδιο αγοράς άνω του 90% και 80%, αντίστοιχα. Η δεσπόζουσα θέση δεν αποτελεί, αφ’ εαυτής, πρόβλημα σύμφωνα με το δίκαιο ανταγωνισμού της ΕΕ. Ωστόσο, οι εταιρείες με δεσπόζουσα θέση έχουν την υποχρέωση να μην προβαίνουν σε κατάχρηση της ισχυρής θέσης τους στην αγορά περιορίζοντας τον ανταγωνισμό, είτε στην αγορά στην οποία κατέχουν δεσπόζουσα θέση είτε σε γειτονικές αγορές.

Η Επιτροπή είχε κινήσει τον Νοέμβριο του 2010 διαδικασία με αντικείμενο την ευνοϊκή μεταχείριση από τη Google της δικής της υπηρεσίας σύγκρισης τιμών, καθώς και τους περιορισμούς που έθετε όσον αφορά τη δυνατότητα ορισμένων ιστοτόπων τρίτων μερών να εμφανίζουν διαφημίσεις αναζήτησης των ανταγωνιστών της Google. Οι σημερινές κοινοποιήσεις αιτιάσεων σκιαγραφούν τις προκαταρκτικές απόψεις της Επιτροπής ότι ο τρόπος με τον οποίο επιδιώκει η Google να μεγιστοποιήσει την κυκλοφορία στους δικούς της ιστοτόπους και να περιορίσει τη δυνατότητα των ανταγωνιστών της να τοποθετούν διαφημίσεις αναζήτησης σε ιστοτόπους τρίτων μερών γίνεται κατά παράβαση των αντιμονοπωλιακών κανόνων της ΕΕ.

Η Επιτροπή έχει επίσης επί του παρόντος κινήσει νομικές διαδικασίες και θα συνεχίσει να ερευνά την ευνοϊκή μεταχείριση από τη Google, στα γενικά της αποτελέσματα αναζήτησης, των άλλων οικείων εξειδικευμένων υπηρεσιών αναζήτησης, ενώ έχει εκφράσει τις ανησυχίες της όσον αφορά την αντιγραφή διαδικτυακού περιεχομένου ανταγωνιστών της (γνωστή ως «ξεπατίκωμα»), και τους αδικαιολόγητους περιορισμούς που επιβάλλονται στους διαφημιστές.

Επιπλέον, οι σημερινές κοινοποιήσεις αιτιάσεων είναι ανεξάρτητες από την εν εν εξελίξει αντιμονοπωλιακή έρευνα της Επιτροπής σε σχέση με το λειτουργικό σύστημα Android της Google και ορισμένες κινητές εφαρμογές. Εν προκειμένω, τον Απρίλιο του 2016, η Επιτροπή απηύθυνε κοινοποίηση αιτιάσεων στη Google και στην Alphabet.

Διαδικαστικό ιστορικό

Σήμερα η Επιτροπή αποφάσισε να κινήσει διαδικασία και κατά της Alphabet, μητρικής εταιρείας της Google, η οποία συστάθηκε αφού η Επιτροπή είχε κινήσει διαδικασία κατά της Google. Αμφότερες οι κοινοποιήσεις αιτιάσεων που συνοψίζονται ανωτέρω απευθύνονται τόσο στη Google όσο και στην Alphabet. Επιπλέον, η κοινοποίηση αιτιάσεων του Απριλίου του 2015 έχει κοινοποιηθεί και στην Alphabet.

Το άρθρο 102 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) απαγορεύει την κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης η οποία μπορεί να επηρεάσει το εμπόριο και να παρακωλύσει ή να περιορίσει τον ανταγωνισμό. Η εφαρμογή της εν λόγω διάταξης ορίζεται στον αντιμονοπωλιακό κανονισμό (κανονισμός αριθ. 1/2003), ο οποίος μπορεί να εφαρμόζεται από την Επιτροπή και από τις εθνικές αρχές ανταγωνισμού των κρατών μελών της ΕΕ.

Η κοινοποίηση των αιτιάσεων αποτελεί επίσημο στάδιο των ερευνών της Επιτροπής σε εικαζόμενες παραβιάσεις των αντιμονοπωλιακών κανόνων της ΕΕ. Η Επιτροπή ενημερώνει την εμπλεκόμενη εταιρεία σχετικά με τις αιτιάσεις που εγείρονται εναντίον της. Η εταιρεία μπορεί στη συνέχεια να εξετάσει τα έγγραφα του φακέλου έρευνας της Επιτροπής, να απαντήσει γραπτώς, και να ζητήσει προφορική ακρόαση για να υποβάλει τις παρατηρήσεις της για την υπόθεση ενώπιον εκπροσώπων της Επιτροπής και ενώπιον των εθνικών αρχών ανταγωνισμού.

Η συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων επιτρέπει στην Επιτροπή να ενισχύσει τα προκαταρκτικά της συμπεράσματα και να αναπτύξει σημεία τα οποία έθεσε η εταιρεία στην απάντησή της στην πρώτη κοινοποίηση αιτιάσεων. Προστατεύει επίσης το δικαίωμα υπεράσπισης της εταιρείας, δίνοντάς της την ευκαιρία να απαντήσει επίσημα στα πρόσθετα αποδεικτικά στοιχεία.

Η αποστολή (συμπληρωματικής) κοινοποίησης αιτιάσεων δεν προδικάζει το αποτέλεσμα της έρευνας, δεδομένου ότι η Επιτροπή λαμβάνει οριστική απόφαση μόνον αφού οι διάδικοι ασκήσουν το δικαίωμα υπεράσπισής τους.

Δεν υφίσταται νόμιμη προθεσμία για την ολοκλήρωση των αντιμονοπωλιακών ερευνών της Επιτροπής σχετικά με αντιανταγωνιστική συμπεριφορά. Η διάρκεια έρευνας για παραβίαση της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας εξαρτάται από σειρά παραγόντων, όπως η πολυπλοκότητα της υπόθεσης, ο βαθμός στον οποίο η ενδιαφερόμενη εταιρεία συνεργάζεται με την Επιτροπή και η άσκηση του δικαιώματος υπεράσπισης.

Περισσότερες πληροφορίες διατίθενται στον ιστότοπο της Επιτροπής για τον ανταγωνισμό, στο δημόσιο μητρώο υποθέσεων με τους αριθμούς 39740 (υπηρεσία σύγκρισης τιμών της Google) και 40411 (Google AdSense).

 

* Ενημερώθηκε στις 14/07/2016, 17:30 : "Αύγουστος 2015" αντικαθίσταται με "Σεπτέμβριος 2015"

 

IP/16/2532

Αρμόδιοι επικοινωνίας:

Ερωτήσεις του κοινού: Europe Direct τηλεφωνικά 00 800 67 89 10 11 ή με ηλεκτρονικό μήνυμα


Side Bar