Navigation path

Left navigation

Additional tools

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Δελτίο Τύπου

Νέα στρατηγική για να τεθεί ο πολιτισμός στο επίκεντρο των διεθνών σχέσεων της ΕΕ

Βρυξέλλες, 8 Ιουνίου 2016

Η στρατηγική που εγκρίθηκε σήμερα είναι σύμφωνη με την προτεραιότητα της Επιτροπής να καταστεί η ΕΕ ένας ισχυρότερος παγκόσμιος παράγοντας. Ο πολιτισμός μπορεί να διαδραματίσει καίριο ρόλο για την ενίσχυση των διεθνών εταιρικών σχέσεων.

Η «Στρατηγική στον τομέα των διεθνών πολιτιστικών σχέσεων» που παρουσίασαν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας αποσκοπεί στην ενθάρρυνση της πολιτιστικής συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και των χωρών εταίρων και στην προώθηση μιας διεθνούς τάξης πραγμάτων που θα βασίζεται στην ειρήνη, το κράτος δικαίου, την ελευθερία της έκφρασης, την αμοιβαία κατανόηση και τον σεβασμό των θεμελιωδών αξιών.

Η Ύπατη Εκπρόσωπος και Αντιπρόεδρος της Επιτροπής, κ. Φεντερίκα Μογκερίνι, δήλωσε: «Ο πολιτισμός πρέπει να αναπόσπαστο τμήμα της εξωτερικής μας πολιτικής. Ο πολιτισμός είναι ένα ισχυρό εργαλείο για να δημιουργηθούν γέφυρες ανάμεσα στους ανθρώπους, ιδιαίτερα τους νέους, και για να ενισχυθεί η αμοιβαία κατανόηση. Μπορεί να αποτελέσει, επίσης, την κινητήριο δύναμη για οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη. Επειδή αντιμετωπίζουμε κοινές προκλήσεις, ο πολιτισμός μπορεί να μας βοηθήσει, όλους, στην Ευρώπη, στην Αφρική, στη Μέση Ανατολή, στην Ασία, να μείνουμε ενωμένοι, να καταπολεμήσουμε τη ριζοσπαστικοποίηση και να οικοδομήσουμε μια συμμαχία πολιτισμών κατά αυτών που προσπαθούν να μας διαιρέσουν. Για το λόγο αυτό, η πολιτισμική διπλωματία πρέπει να τεθεί στο επίκεντρο των σχέσεών μας με τον σημερινό κόσμο.»

Ο επίτροπος Παιδείας, Πολιτισμού, Νεολαίας και Άθλησης, κ. Τίμπορ Νάβρατσιτς, δήλωσε: «Ο πολιτισμός είναι το κρυμμένο διαμάντι της εξωτερικής μας πολιτικής. Συμβάλλει στην προώθηση του διαλόγου και της αμοιβαίας κατανόησης. Ο πολιτισμός είναι, συνεπώς, σημαντικός για την οικοδόμηση μακροχρόνιων σχέσεων με χώρες σε ολόκληρο τον κόσμο: πρέπει να διαδραματίσει ακόμη πιο σημαντικό ρόλο, ώστε να καταστεί η ΕΕ ένας ισχυρότερος παγκόσμιος παράγοντας.»

Ο ευρωπαίος επίτροπος Διεθνούς Συνεργασίας και Ανάπτυξης, κ. Νέβεν Μίμιτσα, και ο επίτροπος για την Ευρωπαϊκή Πολιτική Γειτονίας και τις Διαπραγματεύσεις για τη Διεύρυνση, κ. Γιοχάνες Χαν, χαιρέτισε τη στρατηγική, σύμφωνα με την πρόσφατα εγκριθείσα Ατζέντα 2030 που αναγνωρίζει την ιδιότητα του παγκόσμιου πολίτη, την πολιτιστική πολυμορφία και τον διαπολιτισμικό διάλογο ως βασικές αρχές της αειφόρου ανάπτυξης και των πολιτικών γειτονίας και διεύρυνσης της ΕΕ.

Ο πολιτισμός μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην εξωτερική πολιτική της ΕΕ. Η πολιτιστική συνεργασία αντικρούει τα στερεότυπα και τις προκαταλήψεις ευνοώντας τον διάλογο, την ευρύτητα πνεύματος, την αξιοπρέπεια και τον αμοιβαίο σεβασμό. Ο διαπολιτισμικός διάλογος μπορεί να συμβάλει στην πρόληψη συγκρούσεων και να προωθήσει τη συμφιλίωση εντός και μεταξύ των χωρών. Ο πολιτισμός μπορεί να συμβάλει στην αντιμετώπιση παγκόσμιων προκλήσεων, όπως η ένταξη των προσφύγων, η αντιμετώπιση της βίαιης ριζοσπαστικοποίησης και η προστασία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Ο πολιτισμός μπορεί επίσης να αποτελέσει εργαλείο για την επίτευξη σημαντικών κοινωνικών και οικονομικών οφελών, τόσο εντός όσο και εκτός της ΕΕ.

Η σημερινή ανακοίνωση προτείνει ένα πλαίσιο στρατηγικής για την προαγωγή πιο ουσιαστικών και πιο αποτελεσματικών διεθνών πολιτιστικών σχέσεων, καθώς και ένα νέο υπόδειγμα συνεργασίας με τα κράτη μέλη, τα εθνικά πολιτιστικά ιδρύματα, τους ιδιωτικούς και δημόσιους φορείς από την ΕΕ και τις χώρες εταίρους της, που θα αυξάνει τις ευκαιρίες, θα δημιουργεί συνέργειες και θα μεγιστοποιεί τα κοινωνικοοικονομικά οφέλη.

Ο πολιτισμός αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία για την οικονομική ανάπτυξη, όχι μόνο στις παραδοσιακές του μορφές αλλά, ιδίως, μέσω των κλάδων του πολιτισμού και της δημιουργίας, των ΜΜΕ και του τουρισμού. Αυτό ενισχύει την άποψη ότι η δημιουργία συνεργειών με άλλους τομείς είναι αποφασιστικής σημασίας και ότι ο δημόσιος και ο ιδιωτικός τομέας και η κοινωνία των πολιτών θα πρέπει να έχουν μεγαλύτερη συμμετοχή.

Ο πολιτισμός διαδραματίζει σημαντικό ρόλο και σε επίπεδο τοπικής αυτοδιοίκησης. Η συμμετοχή πολιτών, κρατικών παραγόντων και πολιτιστικών φορέων αποτελεί κύριο πόρο για την ενίσχυση των δήμων και των κοινοτήτων και για τη δημιουργία ευκαιριών στην αγορά.

Ως εκ τούτου, η παρούσα ανακοίνωση εντάσσεται στο πλαίσιο της ένατης προτεραιότητας, που σκιαγράφησε ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κ. Γιούνκερ, στις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές του 2014, και αντικατοπτρίζει τις φιλοδοξίες της ΕΕ για την επικείμενη παγκόσμια στρατηγική που καταρτίζει η Ύπατη Εκπρόσωπος. Η Επιτροπή ανακοίνωσε επίσης ότι θα προτείνει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο της ΕΕ τη διοργάνωση Ευρωπαϊκού Έτους Πολιτιστικής Κληρονομιάς το 2018.

Ιστορικό

Ο πολιτισμός στο πλαίσιο των εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ αποτελεί έναν από τους τρεις πυλώνες της ευρωπαϊκής ατζέντας για τον πολιτισμό (2007). Η ανάπτυξη μιας στρατηγικής προσέγγισης στον τομέα αυτόν αποτελεί προτεραιότητα για τα προγράμματα εργασίας του Συμβουλίου για τον πολιτισμό από το 2011. Ένα μεγάλο βήμα έγινε με την προπαρασκευαστική δράση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου «Πολιτισμός στις εξωτερικές σχέσεις της ΕΕ» (2013-14), η οποία επισημαίνει το σημαντικό δυναμικό του πολιτισμού στο πλαίσιο των εξωτερικών σχέσεων της Ευρώπης και υπογραμμίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της έχουν να κερδίσουν πολλά από τον καλύτερο συντονισμό της πολιτιστικής διπλωματίας.

Στον πολιτιστικό και τον δημιουργικό τομέα, η ΕΕ έχει ήδη χρηματοδοτήσει πολλά σχέδια, όπως τα δίκτυα δημιουργικών κόμβων ή το πρόγραμμα «Πολιτισμός+» των κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) και τα προγράμματα για τη στήριξη της πολιτιστικής διακυβέρνησης και την προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου. Το πρόγραμμα «Δημιουργική Ευρώπη» είναι επίσης ανοικτό στην συμμετοχή των γειτονικών και των υποψήφιων χωρών. Οι αντιπροσωπείες της ΕΕ διοργανώνουν τακτικά δραστηριότητες πολιτισμικής διπλωματίας, ενώ και η αναπτυξιακή συνεργασία της ΕΕ περιλαμβάνει από καιρό στις δράσεις της θέματα που αφορούν τον πολιτισμό και την πολιτιστική κληρονομιά (για παράδειγμα, την αποκατάσταση των χειρογράφων του Τιμπουκτού στο Μαλί). Η στήριξη της ΕΕ προς το Ίδρυμα Anna Lindh στη Νότια Μεσόγειο αποτελεί ένα ακόμα καλό παράδειγμα πώς ο πολιτισμός θα επηρεάσει την εξωτερική πολιτική της ΕΕ. Για παράδειγμα, το πρόγραμμα «Young Arab Voices» (που έχει πλέον διευρυνθεί προς την ευρωμεσογειακή περιφέρεια) εμβαθύνει τον διάλογο μεταξύ νεαρών ηγετών και εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών και αναπτύσσει εναλλακτικά αφηγήματα έναντι του εξτρεμισμού και της βίαιης ριζοσπαστικοποίησης. Ένα άλλο παράδειγμα είναι η υποστήριξη της ΕΕ για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς στη Συρία, που υλοποιείται από την UNESCO, μέσω της οποίας παρέχεται στήριξη στους τοπικούς φορείς για την παρακολούθηση της κατάστασης της κληρονομιάς, τη διατήρησή της και την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου. Στο πλαίσιο της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης (ΑΕΣ), το πρόγραμμα για τον πολιτισμό υποστηρίζει τη συμβολή των κλάδων του πολιτισμού και της δημιουργίας στην αειφόρο ανθρωπιστική, κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη. Ταυτόχρονα, το έργο «Community-Led Urban Strategies in Historic Towns» (αστικές στρατηγικές σε ιστορικές πόλεις με πρωτοβουλία των τοπικών κοινοτήτων ) επιδιώκει να ενθαρρύνει την κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη με την αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς σε εννέα ιστορικές πόλεις στην Αρμενία, τη Λευκορωσία, τη Γεωργία, τη Δημοκρατία της Μολδαβίας και την Ουκρανία.

Το πρόγραμμα «Ορίζοντας 2020» στηρίζει επίσης την έρευνα σχετικά με την πολιτισμική διπλωματία και δραστηριότητες για την πολιτιστική κληρονομιά μέσω πολυεθνικών και διεπιστημονικών έργων. Σχεδιάζονται μελλοντικά προγράμματα για να στηρίξουν χώρες εταίρους σε διάφορες περιφέρειες· συγκεκριμένα, για την ενίσχυση των κλάδων του πολιτισμού και της δημιουργίας και για την προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου.

Για να στηριχθεί η ΕΕ στην υλοποίηση της στρατηγικής και στη δημιουργία συνεργειών μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων φορέων της ΕΕ (αντιπροσωπείες της ΕΕ, εθνικοί πολιτιστικοί φορείς και ιδρύματα, ιδιωτικές και δημόσιες επιχειρήσεις, κοινωνία των πολιτών), τον Φεβρουάριο του 2016, δημιουργήθηκε η πλατφόρμα πολιτισμικής διπλωματίας, με έμφαση σε στρατηγικές χώρες. Η πλατφόρμα λειτουργεί από κοινοπραξία πολιτιστικών ιδρυμάτων των κρατών μελών και άλλων εταίρων και θα παρέχει συμβουλές σε θέματα πολιτικής, θα διευκολύνει τη δικτύωση, θα υλοποιεί δραστηριότητες με πολιτιστικούς φορείς και θα αναπτύξει προγράμματα κατάρτισης για την πρωτοπορία στον τομέα του πολιτισμού.

Για περισσότερες πληροφορίες

Ανακοίνωση για τις διεθνείς πολιτιστικές σχέσεις

Ερωτήσεις και απαντήσεις για την ανακοίνωση για τις διεθνείς πολιτιστικές σχέσεις

Ομιλία της Ύπατης Εκπροσώπου της ΕΕ και Αντιπροέδρου κ. Φεντερίκα Μοργκερίνι στο πολιτιστικό φόρουμ

IP/16/2074

Αρμόδιοι επικοινωνίας:

Ερωτήσεις του κοινού: Europe Direct τηλεφωνικά 00 800 67 89 10 11 ή με ηλεκτρονικό μήνυμα


Side Bar