Navigation path

Left navigation

Additional tools

European Commission - Press release

Státchabhair: Tús curtha ag an gCoimisiún le fiosrúchan earnála ar shásraí a chinntíonn an soláthar leictreachais

Brussels, 29 Aibreán 2015

Tá tús curtha ag an gCoimisiún Eorpach le fiosrúchán earnála ar bhearta náisiúnta atá ceaptha soláthar leordhóthanach leictreachais a chinntiú chun lánmhúchadh a sheachaint (''sásraí acmhainneachta''mar a thugtar orthu). Leis an bhfiosrúchan baileofar eolas faoi shásraí acmhainneachta lena chinneadh, go háirithe, an gcuirtear soláthar leordhóthanach leictreachais ar fáil gan cur isteach ar iomaíocht nó ar thrádáil i Margadh Aonair an Aontais. Comhlánóidh sé straitéis an Choimisiúin maidir le hAontas Fuinnimh, mar atá margadh fuinnimh atá nasctha, comhtháite agus slán a chruthú san Eoraip. Féach an bhileog eolais chun tuilleadh eolais a fháil.

Tá méadú ar an líon Ballstát atá ag tabhairt isteach sásraí acmhainneachta chun infheistíocht i stáisiúin chumhachta a spreagadh nó chun stáisiúin chumhachta a dhreasú le leanúint de bheith ag feidhmiú, d'fhonn a chinntiú gur leor an soláthar leictreachais chun an t-éileamh a shásamh i gcónaí. Glacann an Coimisiún leis go bhféadfadh na bearta náisiúnta seo a bheith dlisteanach i gcásanna áirithe, agus sna Treoirlínte i gcomhair chosaint an chomhshaoil agus fuinnimh 2014 leag sé síos den chéad uair critéir lena chinneadh an bhfuil na sásraí ag cloí leis na rialacha maidir le státchabhair. Ní mór do na Ballstáit, ar an gcéad dul síos, a bheith in ann a léiriú go bhfuil na bearta riachtanach. Thairis sin, ní mór dóibh a chinntiú go bhfuil sásraí acmhainneachta ceaptha ar bhealach nach gcuireann isteach ar an iomaíocht i Margadh Aonair an Aontais Eorpaigh — mar shampla, níor cheart go gcuideoidís go míchuí le táirgeoirí áirithe nó le saghasanna áirithe teicneolaíochtaí, nó go gcuirfidís bacainní roimh shreabhadh an leictreachais idir tír amháin agus tír eile san Aontas Eorpach.

Tá an fiosrúchán earnála seo ar an gcéad fhiosrúchán dá shórt a reáchtáladh riamh faoi rialacha an Aontais maidir le státchabhair. I dtús báire, iarrfar eolas ar shampla ionadaíoch de Bhallstáit a bhfuil sásraí acmhainneachta curtha ar bun acu nó a bhfuil siad beartaithe acu, eadhon: An Bheilg, an Chróit, an Danmhairg, Éire, an Fhrainc, an Ghearmáin, an Iodáil, an Pholainn, an Phortaingéal, an Spáinn agus an tSualainn.

Is é a dúirt an Coimisinéir Margrethe Vestager, arb é an beartas iomaíochta an cúram atá uirthi: ''Tá leas dlisteanach ag rialtais a chinntiú gur leor an soláthar leictreachais atá ar fáil – níor cheart go mbeadh ar theaghlaigh ná ar lucht tionscail lánmhúchadh leictreachais a fhulaingt. Is é an ról atá agamsa a chinntiú nach ndéanann na bearta náisiúnta, lena dtugtar tacaíocht infheistíochta sa soláthar leictreachais, fabhar míchuí do tháirgeoirí ná do theicneolaíochtaí faoi leith agus nach gcruthaítear bacainní ar thrádáil thar theorainneacha náisiúnta, de thoradh na mbeart a dhéanann údaráis phoiblí. I gcásanna áirithe, mar shampla, d'fhéadfadh sé gurbh éifeachtaí infheistiú chun feabhas a chur ar na naisc idir na heangacha leictreachais i dtíortha éagsúla den Aontas Eorpach, nó stáisiúin nua cumhachta a thógail.''

"De bharr an fhiosrúcháin earnála seo, cuirtear in iúl go soiléir do na Ballstáit nach mór dóibh cloí le rialacha an Aontais Eorpaigh maidir le státchabhair agus sásraí acmhainneachta á gcur chun feidhme acu, agus cuidítear le sprioc an Choimisiúin Aontas Fuinnimh dáiríre a thógáil san Eoraip.''

An gá atá le sásraí acmhainneachta

Tá méadú ar líon na mBallstát a léirigh go bhfuil imní orthu nach mbeidh an soláthar leictreachais leordhóthanach chun freastal ar éileamh faoi 2020 toisc nach ndearnadh go leor infheistíochta de dheasca neamhchinnteacht sa mhargadh agus idirghabhálacha rialála. Ina theannta sin, caithfidh an soláthar an t-éileamh a shásamh fiú nuair nach leor an méid leictreachais atá le fáil ó na foinsí inathnuaite a bhíonn luaineach ar uairibh (e.g. d'fhéadfadh easpa gaoithe nó gréine a bheith ann ag am ar leith).

Cuireann Ballstáit sásraí acmhainneachta ar bun chun an soláthar leictreachais a chur in oiriúint don éileamh a bheidh ann sa mheántéarma agus san fhadtéarma. Ceaptar iad chun infheistíocht a spreagadh ionas go ndúnfar an bhearna atá tuartha san acmhainneacht agus chun slándáil an tsoláthair a chinntiú. De ghnáth, cuirtear luaíochtaí breise ar fáil do sholáthraithe acmhainneachta, sa bhreis ar an ioncam a thuilleann siad ó leictreachas a dhíol ar an margadh, mar chúiteamh ar an acmhainneacht atá ann a choinneáil nó ar infheistiú i mbreis acmhainneachta a theastaíonn chun slándáil an tsoláthair leictreachais a chinntiú. Is féidir le sásraí acmhainneachta tacú le gineadh cumhachta, ach thairis sin, d'fhéadfaidís tacú le bearta freagartha ar éileamh (e.g. dreasachtaí a spreagfadh teaghlaigh agus gnólachtaí chun úsáid an leictreachais a laghdú le linn buaicuaireanta).

Raon feidhme an fhiosrúcháin earnála

I dtús báire, seolfaidh an Coimisiún tacair éagsúla ceisteanna chuig údaráis phoiblí áirithe agus chuig rannpháirithe áirithe sa mhargadh in aon tír déag de chuid an Aontais Eorpaigh (An Bheilg, an Chróit, an Danmhairg, Éire, an Fhrainc, an Ghearmáin, an Iodáil, an Pholainn, an Phortaingéal, an Spáinn agus an tSualainn). Déanfar measúnú ansin ar na freagraí agus iarrfar tráchtanna ar a réamhthorthaí roimh dheireadh 2015. Tá sé beartaithe na torthaí deireanacha a fhoilsiú i lár na bliana 2016.

Tríd an bhfiosrúchán earnála seo is mian leis an gCoimisiún tuiscint níos fearr a fháil ar na sásraí acmhainneachta atá curtha chun feidhme nó atá á mbeartú. Cinnfear freisin an ann do thréithe áirithe a bhaineann leis an gcaoi ar ceapadh sásraí acmhainneachta a chuireann isteach ar iomaíocht idir soláthraithe acmhainneachta nó a chuireann bacainní ar thrádáil thar theorainneacha náisiúnta.

Beidh an fiosrúchan earnála seo ina chomhlánú agus ina thaca ag cur chun feidhme na dTreoirlínte maidir le státchabhair i gcomhair chosaint an chomhshaoil agus fuinnimh a tháinig i bhfeidhm i mí Iúil 2014. Thairis sin, cuirfidh an fiosrúchán earnála leis an togra reachtach ón gCoimisiún maidir le ceapadh margaí fuinnimh faoi straitéis an Aontais Eorpaigh maidir le hAontas Fuinnimh.

Tá tuilleadh eolais faoin bhfiosrúchan earnála ar shásraí acmhainneachta le fáil ar:

http://www.ec.europa.eu/competition/sectors/energy/state_aid_to_secure_electricity_supply_en.html

IP/15/4891

Press contacts

General public inquiries:


Side Bar