Navigation path

Left navigation

Additional tools

Ευκολότερος ο επαναπατρισμός των παράνομα απομακρυνθέντων εθνικών θησαυρών

European Commission - IP/13/477   30/05/2013

Other available languages: EN FR DE DA ES NL IT SV PT FI CS ET HU LT LV MT PL SK SL BG RO

Ευρωπαϊκη Επιτροπη

Δελτιο Τυπου

Βρυξέλλες, 30 Μαΐου 2013

Ευκολότερος ο επαναπατρισμός των παράνομα απομακρυνθέντων εθνικών θησαυρών

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναλαμβάνει νέα δράση προκειμένου να βοηθήσει τα κράτη μέλη να ανακτήσουν εθνικούς θησαυρούς που έχουν απομακρυνθεί παράνομα από το έδαφός τους. Ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κ. Antonio Tajani, πρότεινε σήμερα να ενισχυθεί η δυνατότητα ανάκτησης που έχουν τα κράτη μέλη, αφού η ισχύουσα νομοθεσία δεν αποδεικνύεται επαρκώς αποτελεσματική όσον αφορά την επιστροφή παράνομα απομακρυνθέντων εθνικών θησαυρών. Οι αλλαγές θα εξασφαλίσουν την επιστροφή περισσότερων πολιτιστικών αγαθών, την παράταση της προθεσμίας για τις αγωγές επιστροφής, την υποχρέωση κάθε κατόχου που ζητεί αποζημίωση προκειμένου να επιστρέψει το σχετικό αντικείμενο να αποδεικνύει ότι αυτό δεν αποκτήθηκε, εν γνώσει του, με παράνομο τρόπο και, τέλος, τη βελτίωση της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των εθνικών αρχών σχετικά με την κυκλοφορία πολιτιστικά σημαντικών αγαθών. Η απώλεια πολιτιστικών αγαθών που χαρακτηρίζονται ως «εθνικοί θησαυροί καλλιτεχνικής, ιστορικής ή αρχαιολογικής αξίας» είναι μια ιδιαίτερα σοβαρή μορφή παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών. Στερεί από τους πολίτες την ιστορία και την ταυτότητά τους και θέτει σε κίνδυνο την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς των κρατών μελών.

Ο αντιπρόεδρος κ. Antonio Tajani, ο οποίος είναι αρμόδιος για τη βιομηχανία και την επιχειρηματικότητα, δήλωσε τα εξής: «Η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς όλων των κρατών μελών είναι υψίστης σημασίας για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Για τον λόγο αυτό, η πρότασή μας είναι αναγκαία ώστε να γίνει πιο αποτελεσματική η καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών. Οι δυσμενείς επιπτώσεις στους εθνικούς μας θησαυρούς συνιστούν σοβαρή απειλή όσον αφορά την προσπάθειά μας να προστατεύσουμε τις ρίζες και την ιστορία του πολιτισμού μας.»

Η κα Ανδρούλλα Βασιλείου, επίτροπος αρμόδια για την εκπαίδευση, τον πολιτισμό, την πολυγλωσσία και τη νεολαία, δήλωσε τα εξής: «Όλοι συμφωνούμε ότι η ευρωπαϊκή κληρονομιά έχει μεγάλη αξία και ότι πρέπει να χρησιμοποιήσουμε κάθε διαθέσιμο μέσο για να την προστατεύσουμε, συμπεριλαμβανομένων μέτρων σε επίπεδο ΕΕ. Πιστεύω ότι οι πληροφορίες σχετικά με τα παρανόμως απομακρυνθέντα αγαθά πρέπει να διαδίδονται ταχύτερα και ευρύτερα, ενώ χρειάζεται εντατικότερη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών.»

Ισχύουσα οδηγία για την επιστροφή παράνομα απομακρυνθέντων πολιτιστικών αγαθών

Περισσότερες πληροφορίες

Προτάσεις για την ενίσχυση του μηχανισμού ανάκτησης παράνομα απομακρυνθέντων πολιτιστικών αγαθών

Οι προτεινόμενες αλλαγές θα εφαρμόζονται στα πολιτιστικά αγαθά που χαρακτηρίζονται ως «εθνικοί θησαυροί» και απομακρύνθηκαν παράνομα μετά το 1993 και βρίσκονται πλέον στο έδαφος άλλου κράτους μέλους.

Η ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ θα πρέπει να ενισχυθεί με τους ακόλουθους τρόπους:

  • Επέκταση του πεδίου εφαρμογής του ορισμού των πολιτιστικών αγαθών. Ο ορισμός θα πρέπει να καλύπτει όλα τα πολιτιστικά αγαθά που χαρακτηρίζονται ως «εθνικοί θησαυροί καλλιτεχνικής, ιστορικής ή αρχαιολογικής αξίας» σύμφωνα με τη νομοθεσία ή τις διοικητικές διαδικασίες των χωρών της ΕΕ·

  • Επέκταση της προθεσμίας για την έναρξη των διαδικασιών επιστροφής που μπορούν να κινήσουν τα κράτη μέλη που έχουν υποστεί απώλεια πολιτιστικού αγαθού ενώπιον των δικαστηρίων της χώρας όπου βρίσκεται πλέον το εν λόγω αγαθό·

  • Χρήση του συστήματος πληροφόρησης για την εσωτερική αγορά, ώστε να διευκολύνεται η διοικητική συνεργασία και η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των εθνικών αρχών·

  • Ανάθεση του βάρους της απόδειξης στον νομέα (αν ζητείται αποζημίωση). Όταν η επιστροφή του πολιτιστικού αγαθού διατάσσεται από εθνικό δικαστήριο, αν ο νομέας ζητεί αποζημίωση για την επιστροφή του εν λόγω αγαθού, θα πρέπει να αποδεικνύει ότι, κατά τον χρόνο της απόκτησής του, επέδειξε τη δέουσα επιμέλεια και προσοχή, ώστε να εξασφαλίσει τη νόμιμη προέλευση του πολιτιστικού αγαθού.

Επόμενα βήματα

Η πρόταση επικαιροποίησης της οδηγίας θα συζητηθεί πλέον από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Όταν εκδοθεί, τα κράτη μέλη θα έχουν στη διάθεσή τους ένα έτος για να συμμορφωθούν με τις νέες διατάξεις.

Ιστορικό

Η παράνομη διακίνηση πολιτιστικών αγαθών καλύπτει ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων που κυμαίνονται από την παράνομη απομάκρυνση πολιτιστικών αγαθών χωρίς ρητή άδεια έως την εμπορία κλεμμένων αγαθών. Συχνά πρόκειται για το αποτέλεσμα οργανωμένου εγκλήματος, ιδίως σε μια εσωτερική αγορά χωρίς σύνορα με σημαντική πολιτιστική και ιστορική κληρονομιά.

Η ισχύουσα οδηγία 93/7/ΕΟΚ του Συμβουλίου εκδόθηκε για να εξασφαλιστεί η επιστροφή πολιτιστικών αγαθών που χαρακτηρίζονται ως «εθνικοί θησαυροί καλλιτεχνικής, ιστορικής ή αρχαιολογικής αξίας» και ανήκουν στις κατηγορίες που αναφέρονται στο παράρτημα της οδηγίας ή αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα δημόσιων συλλογών ή καταλόγων εκκλησιαστικών ιδρυμάτων. Το παράρτημα περιλαμβάνει κατάλογο με διάφορες κατηγορίες πολιτιστικών αγαθών που πληρούν τα κριτήρια επιστροφής τους στα κράτη μέλη καταγωγής τους, ταξινομημένα κατά ηλικία και ορισμένη αξία ή οικονομικό όριο (π.χ. αρχαιολογικά αντικείμενα ηλικίας άνω των 100 ετών, εικόνες και πίνακες ζωγραφισμένοι με το χέρι ηλικίας άνω των 50 ετών και αξίας 150.000 ευρώ).

Από εθνικές εκθέσεις και αξιολογήσεις της Επιτροπής προκύπτει ότι η οδηγία χρησιμοποιείται σπάνια και έχει περιορισμένο αποτέλεσμα. Προς το παρόν, ούτε αποτρέπει επαρκώς τους εγκληματίες που βάζουν στο στόχαστρό τους ειδικά πολιτιστικά αγαθά ούτε προλαμβάνει τη διακίνηση πολιτιστικών αγαθών άγνωστης προέλευσης.

Αρμόδιοι επικοινωνίας:

Carlo Corazza (+32 2 295 17 52) Twitter: @ECspokesCorazza

Sara Tironi (+32 2 299 04 03)


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website