Chemin de navigation

Left navigation

Additional tools

Europese Commissie

Persbericht

Brussel, 26 maart 2013

Kwartaaloverzicht van de werkgelegenheid en de sociale situatie in de EU: de sociale crisis verergert

De werkgelegenheid en de sociale situatie in de EU bleven onrustbarend in het vierde kwartaal van 2012. De werkgelegenheid liep over het geheel genomen terug en de werkeloosheid nam verder toe, terwijl de financiële situatie van huishoudens zorgwekkend bleef. Dit bleek uit het laatste Kwartaaloverzicht van de werkgelegenheid en de sociale situatie van de Europese Commissie. De negatieve effecten van de bezuinigingen op de overheidsuitgaven en de belastingverhogingen op de werkgelegenheid en levensstandaard zijn in toenemende mate waarneembaar in bepaalde lidstaten. De Commissie meldt in het Kwartaaloverzicht ook dat de netto-immigratie van buiten de EU is afgenomen en dat de crisis een negatieve invloed heeft gehad op de geboortecijfers.

László Andor, Europees commissaris voor Werkgelegenheid, Sociale Zaken en Inclusie, zei: "De sociale crisis in Europa wordt alsmaar erger en in een aantal lidstaten is er geen uitzicht op tastbare verbeteringen. Vaak worden de armsten het hardst getroffen. Regeringen moeten investeren om inclusieve groei te kunnen verwezenlijken en mensen een reële kans te geven om in hun levensonderhoud te voorzien. In het recente pakket sociale investeringen van de Commissie wordt een aantal manieren uitgelicht waarmee dit kan worden bereikt. We hebben echter vooral meer solidariteit nodig: binnen afzonderlijke landen en ook onderling. Alleen door saamhorig te zijn, kunnen wij deze crisis te boven komen."

De werkloosheid steeg verder in januari 2013, naar 26,2 miljoen werklozen in de EU (19 miljoen in de eurozone), ofwel 10,8 % van de beroepsbevolking (11,9 % in de eurozone). Het verschil in de werkloosheidspercentages in het zuiden/de periferie en het noorden van de eurozone bereikte in 2012 een nieuw hoogtepunt van 10 procentpunten. Het BBP nam in de EU met 0,5 % af in het vierde kwartaal van 2012; dit is de grootste daling sinds begin 2009. De algehele werkgelegenheid in de EU daalde in 2012 met 0,4 %, waarbij alleen positieve ontwikkelingen waren te zien voor parttime werknemers. De werkgelegenheid daalde alleen al in het vierde kwartaal van 2012 met 0,2 % in vergelijking met het voorgaande kwartaal

Uitgaven voor sociale zekerheid dalen sneller dan in vorige economische crises

De bezuinigingen op de overheidsbegrotingen hebben een direct negatief effect gehad op de werkgelegenheid door de vermindering van de banen in de publieke sector. Daarnaast hebben de bezuinigingen indirect gezorgd voor een verlaging van de totale macro-economische vraag. Veranderingen van de belastingstelsels en socialezekerheidsvoorzieningen en bezuinigingen op de lonen in de overheidssector hebben geleid tot aanzienlijke verlagingen van de reële inkomens van huishoudens, waardoor de levensstandaard van huishoudens met een laag inkomen in het geding is gekomen. Bezuinigingen en belastingverhogingen hebben verschillende effecten gehad op groepen met een hoog en groepen met een laag inkomen. Uit de analyse blijkt dat een zorgvuldig ontwerp van begrotingshervormingen van cruciaal belang is om te voorkomen dat de armsten overmatig getroffen worden, zoals in een paar landen het geval was (bv. Estland en Litouwen). Bijna één op de vier huishoudens met een laag inkomen geeft aan in ernstige financiële moeilijkheden te verkeren; dit percentage van EU-bevolking ligt ver boven de niveaus die in het voorgaande decennium werden aangetroffen.

In de beginfase van de crisis hebben uitgaven voor sociale zekerheid een belangrijke rol gespeeld bij de compensatie van verliezen in huishoudinkomens en hebben ze geholpen de economie te stabiliseren. Sinds medio 2010 is het effect ervan afgenomen en in 2012 was de invloed verwaarloosbaar, zelfs in landen waar de werkloosheid is blijven stijgen. De uitgaven voor sociale zekerheid zijn veel verder verlaagd dan in vorige recessies; dit is deels te wijten aan de uitzonderlijke behoefte aan begrotingsconsolidatie in het licht van de eurocrisis. Hierdoor is de economisch stabiliserende functie van de socialezekerheidsstelsels in veel lidstaten tenietgedaan en kan de recessie, althans op de korte termijn, zijn verergerd.

De Europese Raad van maart 2013 heeft bevestigd dat de aanpak van de werkloosheid en van de sociale gevolgen van de crisis een belangrijke prioriteit blijft van het EU- en het nationale beleid. In februari 2013 heeft de Commissie een pakket sociale investeringen gelanceerd, met daarin richtsnoeren voor de lidstaten voor efficiënter en doeltreffender sociaal beleid om te reageren op de grote uitdagingen waarmee zij worden geconfronteerd (zie IP/13/125, MEMO/13/117, MEMO/13/118 en SPEECH/13/141). In het pakket wordt benadrukt dat overheidsuitgaven, zoals die voor kinderopvang, onderwijs, of ondersteuning van actief en gezond ouder worden, moeten worden behouden of versterkt, ook wanneer er op nationale begrotingen wordt gekort, aangezien veel mensen zonder deze uitgaven geen deel kunnen nemen aan de samenleving of hun economisch potentieel niet kunnen ontwikkelen.

Jeugdwerkloosheid en -inactiviteit op hoogste niveau ooit

Niet alleen heeft de jeugdwerkloosheid een nieuw hoogtepunt bereikt in de hele EU (23,6 % van de actieve jongeren was in januari 2013 werkloos), maar ook zijn jongeren doorgaans langer werkloos. 7,1 % van de actieve jongeren was in het derde kwartaal van 2012 langer dan een jaar werkloos, in vergelijking met 6,3 % een jaar eerder. Door deze trend bestaat er een ernstig risico dat jongeren vervreemd raken van de arbeidsmarkt, en daardoor van de samenleving als geheel. Een ander belangrijk zorgwekkend verschijnsel is het toenemend aantal jongeren onder 25 jaar die geen werk hebben, noch onderwijs of een opleiding volgen (NEET). Dit zijn nu ongeveer 8 miljoen jongeren.

Om een bijdrage te leveren aan de aanpak van de onacceptabel hoge jeugdwerkloosheid presenteerde de Commissie op 5 december 2012 een jeugdwerkgelegenheidspakket (zie IP/12/1311, MEMO/12/938 en SPEECH/12/910). Dit pakket bevatte een voorstel voor een aanbeveling betreffende de invoering van een jongerengarantie in elke lidstaat, die ervoor moet zorgen dat alle jongeren tot 25 jaar binnen vier maanden na het verlaten van hun formele opleiding of na hun werkloosheidsaanvraag een degelijke werkaanbieding, verdere scholing, een praktijkopleidingsplaats of een stage krijgen. De Raad van Ministers heeft op 28 februari 2013 een politiek akkoord bereikt over deze aanbeveling (zie MEMO/13/152). Daarnaast heeft de Commissie onlangs een voorstel gedaan voor operationele voorschriften, waarmee het Werkgelegenheidsinitiatief voor jongeren ter bestrijding van de jeugdwerkloosheid snel uitgevoerd kan worden (zie IP/13/217). Het Werkgelegenheidsinitiatief voor jongeren is door de Europese Raad van 7-8 februari 2013 voorgesteld en beschikt over een budget van 6 miljard euro voor de periode 2014-20.

Crisis beïnvloedt geboortecijfers

Het Kwartaaloverzicht bevat eveneens een analyse van het nadelige effect van de crisis op de geboortecijfers. De toename van de geboorten is na 2009 gestopt en het geboortecijfer is nu stabiel op bijna 1,6 kinderen per vrouw in de EU-27. De gemiddelde leeftijd van vrouwen bij geboorte van hun eerste kind is verder gestegen en de drempel van 30 jaar is inmiddels bereikt. Daarnaast is de levensverwachting blijven stijgen; deze ligt nu op 77,4 jaar voor mannen en op 83,1 jaar voor vrouwen. De migratie van buiten de EU is gedaald sinds de piek van 2007, maar ook in 2011 meldden de EU-27 een nettotoename van 0,5 miljoen; dit komt overeen met één immigrant van buiten de EU per duizend inwoners van de EU. Het aantal naturalisaties nam toe en bereikte bijna één miljoen. Het is duidelijk dat de krimpende en ouder wordende beroepsbevolking op de lange termijn een ernstige uitdaging zal blijven vormen voor de arbeidsmarkt in de EU.

Meer informatie

Kwartaaloverzicht van de werkgelegenheid en de sociale situatie

Pakket sociale investeringen

Jeugdwerkgelegenheidspakket

Werkgelegenheidspakket

Webpagina analyse van arbeidsmarkt en samenleving

Website van László Andor

Volg László Andor op Twitter

Gratis nieuwsbrief per e-mail

Contactpersonen :

Jonathan Todd (+32 2 299 41 07)

Cécile Dubois (+32 2 295 18 83)


Side Bar

Mon compte

Gérez vos recherches et notifications par email


Aidez-nous à améliorer ce site