Navigation path

Left navigation

Additional tools

Komisja Europejska

Komunikat prasowy

Bruksela, 25 listopada 2013 r.

Międzynarodowy Dzień przeciw Przemocy wobec Kobiet – Komisja Europejska podejmuje działania przeciwko okaleczaniu żeńskich narządów płciowych

Z okazji Międzynarodowego Dnia przeciw Przemocy wobec Kobiet Komisja Europejska ogłosiła dzisiaj – w dokumencie strategicznym – nowe działania na rzecz zwalczania okaleczania narządów płciowych kobiet w Unii Europejskiej i poza nią. Przyjmuje się, że praktyka ta, uznawana na poziomie międzynarodowym za naruszenie przysługujących kobietom praw człowieka oraz za formę znęcania się nad dzieckiem, dotyka 500 tys. kobiet w samej UE i ponad 125 mln na całym świecie. Do walki z obrzezaniem kobiet Komisja w pełni wykorzysta przyszłe środki finansowe UE, aby pomóc zapobiegać temu zjawisku, udzielić lepszej pomocy ofiarom, wesprzeć pracowników służby zdrowia, skuteczniej egzekwować przepisy zakazujące okaleczania żeńskich narządów płciowych, a także zwiększyć ochronę zagrożonych kobiet w ramach unijnych przepisów dotyczących azylu. Komisja i Europejska Służba Działań Zewnętrznych angażują się również – za pomocą dwustronnego i wielostronnego dialogu – we wspieranie działań w celu wyeliminowania na całym świecie praktyk okaleczania żeńskich narządów płciowych. Poza tym Komisja będzie wspierać bardziej intensywne badania dotyczące liczby kobiet i dziewcząt będących w grupie ryzyka. Ogłoszony dziś plan działania jest następstwem konsultacji społecznych zainicjowanych przez Komisję w marcu, dotyczących problemu okaleczania kobiecych narządów płciowych (IP/13/189).

„Na początku tego roku Komisja Europejska razem z pełnymi zapału aktywistami zaangażowała się w kampanię, która miała na celu wezwanie do zerowej tolerancji dla okaleczania żeńskich narządów płciowych”, powiedziała wiceprzewodnicząca Viviane Reding, komisarz UE ds. sprawiedliwości. „Dzisiaj podejmujemy konkretne kroki. W planie działania Komisja ponownie przypomina o swoim zobowiązaniu na rzecz zwalczania przemocy wobec kobiet i wyeliminowania okaleczania żeńskich narządów płciowych, zarówno w UE, jak i na całym świecie. Powiedzmy to jednak wyraźnie: Komisja sama tego nie dokona. Będziemy ściśle współpracować z państwami członkowskimi, z ONZ, organizacjami pozarządowymi i ze społecznościami dotkniętymi tym problemem. Jestem przekonana, że wspólnie możemy sprawić, że obrzezanie kobiet odejdzie do przeszłości”.

Unia Europejska dokłada wszelkich starań, by w ramach swoich działań zewnętrznych prowadzić politykę zerowej tolerancji dla okaleczania kobiecych narządów płciowych. Wspólnie z naszymi z krajami partnerskimi na całym świecie działamy na rzecz wyeliminowania tej praktyki, która narusza prawa kobiet i dziewcząt i szkodzi ich zdrowiu w różny sposób. Przyjęcie tej strategii jest wyrazem naszego wspólnego zaangażowania. Narzędzia i zasoby UE, zarówno polityczne, jak i ekonomiczne, będą wykorzystywane do wspierania inicjatyw i propagowania przepisów prawnych pomocnych w stworzeniu świata, w którym żadna dziewczynka nie będzie musiała być poddawana tego rodzaju brutalnym i niedopuszczalnym praktykom”, powiedziała wysoka przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz wiceprzewodnicząca Komisji Europejskiej Catherine Ashton.

W dzisiejszym komunikacie Komisji określono szereg działań, jakie należy podjąć, aby wyeliminować okaleczanie kobiecych narządów płciowych. Do działań tych należą:

lepsze zrozumienie tego zjawiska: opracowanie wskaźników (z pomocą Europejskiego Instytutu ds. Równości Kobiet i Mężczyzn oraz na poziomie krajowym), aby lepiej poznać liczbę kobiet i dziewcząt, które padły ofiarą obrzezania lub są nim zagrożone;

zapobieganie okaleczaniu żeńskich narządów płciowych i udzielanie pomocy ofiarom: wykorzystanie instrumentów finansowych UE (takich jak unijne programy „Daphne”, „Uczenie się przez całe życie”, „Młodzież w działaniu” oraz przyszły Fundusz Migracji i Azylu), aby wspierać działania zapobiegające obrzezaniu kobiet, zwiększać świadomość tego problemu, wspomagać kobiety i dziewczęta ze środowisk emigracyjnych oraz zapewniać odpowiednie szkolenia dla pracowników służby zdrowia i osób zajmujących się ofiarami okaleczenia. W 2013 r. Komisja przeznaczyła 2,3 mln euro na projekty dotyczące walki z okaleczaniem żeńskich organów płciowych (zob. przykłady w załączniku 1);

skuteczniejsze ściganie sprawców takich czynów w państwach członkowskich: wsparcie dla egzekwowania obowiązujących przepisów krajowych, które zakazują okaleczania żeńskich narządów płciowych, przez analizowanie prawa karnego i spraw wniesionych dotychczas do sądu, rozpowszechnianie materiałów szkoleniowych wśród prawników oraz zapewnienie ofiarom specjalistycznego wsparcia przysługującego im zgodnie z przepisami UE;

ochrona kobiet z grupy ryzyka na obszarze UE: zapewnienie odpowiedniego stosowania zasad UE dotyczących azylu (zwłaszcza zmienionej dyrektywy w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych i dyrektywy dotyczącej procedur azylowych), aby zagwarantować ochronę kobietom narażonym na obrzezanie; informowanie o tym zjawisku pracowników zajmujących się osobami ubiegającymi się o azyl i zachęcanie państw członkowskich do przesiedlania zagrożonych dziewcząt i kobiet, za pomocą wsparcia z Europejskiego Funduszu na Rzecz Uchodźców oraz przyszłego Funduszu Migracji i Azylu;

dążenie do eliminacji zjawiska okaleczenia narządów płciowych kobiet na całym świecie: poruszanie tematyki dotyczącej obrzezania kobiet podczas dwustronnych rozmów z odpowiednimi krajami partnerskimi, współpraca z Unią Afrykańską i Organizacją Narodów Zjednoczonych, aby wspierać inicjatywy o zasięgu globalnym podejmowane przeciwko okaleczeniu żeńskich narządów płciowych, popieranie doskonalenia przepisów krajowych i wspieranie inicjatyw społeczeństwa obywatelskiego w krajach, których dotyczy omawiany problem, organizowanie szkoleń i udzielanie doradztwa z przedmiotowego zakresu dla pracowników delegatur UE.

Aby zagwarantować ciągłość różnych inicjatyw i zapewnić im stałe miejsce w programie działań, Komisja zobowiązała się m.in. do monitorowania i podsumowania rocznych postępów około 6 lutego – Międzynarodowego Dnia Zerowej Tolerancji dla Okaleczania Narządów Płciowych Kobiet.

Kontekst

Zgodnie z definicją Światowej Organizacji Zdrowia obrzezanie kobiet obejmuje całość zabiegów mających na celu częściowe lub całkowite usunięcie zewnętrznych żeńskich narządów płciowych lub inny rodzaj okaleczenia żeńskich narządów płciowych bez medycznego uzasadnienia.

Proceder ten ma podłoże kulturowe, religijne lub społeczne i są mu poddawane młode dziewczęta w okresie między niemowlęctwem a 15. rokiem życia. Jest to forma znęcania się nad dzieckiem oraz stosowania przemocy wobec kobiet i dziewcząt. Okaleczanie narządów płciowych ma poważne krótko- i długoterminowe skutki dla zdrowia psychicznego i fizycznego ofiary.

W państwach członkowskich Unii, gdzie mieszkają kobiety i dziewczęta, które padły lub mogą paść ofiarą okaleczenia, praktyka ta ma miejsce głównie podczas pobytu w kraju pochodzenia, ale istnieją też przesłanki, że sporadycznie jest stosowana na obszarze UE.

Z opublikowanego niedawno raportu Europejskiego Instytutu ds. Równości Kobiet i Mężczyzn wynikało, że ofiarami lub potencjalnymi ofiarami tej praktyki są kobiety i dziewczęta w co najmniej 13 państwach członkowskich Unii: Austrii, Belgii, Danii, Niemczech, Hiszpanii, Finlandii, Francji, Irlandii, Włoszech, Holandii, Portugalii, Szwecji i Wielkiej Brytanii. W raporcie zwrócono jednak uwagę na potrzebę dysponowania bardzo dokładnymi danymi jako podstawy walki z tym problemem.

Dnia 21 września 2010 r. Komisja przyjęła strategię na rzecz równości kobiet i mężczyzn na lata 2010–2015, w której określone zostały priorytety w dziedzinie równości płci, w tym położenie kresu przemocy ze względu na płeć. W strategii odniesiono się konkretnie do walki z okaleczaniem żeńskich narządów płciowych. W obchodzonym 6 lutego 2013 r. Międzynarodowym Dniu Zerowej Tolerancji dla Okaleczania Narządów Płciowych Kobiet Komisja Europejska potwierdziła swoje zdecydowane zaangażowanie w walkę przeciwko tej brutalnej praktyce (MEMO/13/67).

Dnia 6 marca 2013 r. wiceprzewodnicząca Komisji Europejskiej Viviane Reding oraz komisarz Cecilia Malmström przyłączyły się do apelu obrońców praw człowieka o zero tolerancji dla okaleczania narządów płciowych kobiet. Apel wystosowano na spotkaniu wysokiego szczebla poświęconemu temu, w jaki sposób Unia Europejska może pomóc państwom członkowskim walczyć z praktykami okaleczania (IP/13/189). Komisja zapowiedziała, że przeznaczy 3,7 mln euro na wsparcie działań państw członkowskich mających na celu pogłębienie wiedzy na temat przemocy przeciwko kobietom oraz kolejne 11,4 mln euro dla organizacji pozarządowych i innych organizacji zajmujących się ofiarami tego rodzaju przemocy. Poza tym Komisja zainicjowała konsultacje społeczne dotyczące walki z okaleczaniem narządów płciowych kobiet. Wyniki konsultacji pomogły w opracowaniu dzisiejszego komunikatu.

Według raportu wyeliminowanie praktyki obrzezania kobiet wymaga podjęcia szeregu działań skoncentrowanych na gromadzeniu danych, działaniach prewencyjnych, ochronie dziewcząt będących w grupie ryzyka, ściganiu sprawców oraz zapewnianiu ofiarom odpowiednich świadczeń. Ofiary okaleczania mogą liczyć na ochronę przewidzianą w unijnej dyrektywie w sprawie praw ofiar przyjętej dnia 4 października 2012 r., w której wyraźnie odniesiono się do tego problemu jako formy przemocy ze względu na płeć (IP/12/1066).

Choć we wszystkich państwach członkowskich Unii obowiązują przepisy prawne umożliwiające ściganie sprawców okaleczania, zawarte w ogólnych lub konkretnych ustawach karnych, to sprawy rzadko trafiają do sądu. Przyczyną tego stanu rzeczy są trudności związane z wykrywaniem spraw i zebraniem dostatecznych dowodów, opór przed powiadamianiem o przestępstwie, ale przede wszystkim brak wiedzy na temat tego zjawiska.

W oddzielnym sprawozdaniu Europejskiego Instytut ds. Równości Kobiet i Mężczyzn określono szereg dobrych praktyk zwalczania obrzezania kobiet, stosowanych w dziewięciu państwach członkowskich. Wśród najlepszych praktyk znalazły się m.in.:

holenderski projekt dotyczący zapobiegania zjawisku obrzezania kobiet poprzez współpracę między pracownikami służby zdrowia, policją, szkołami, przedstawicielami służb ochrony dzieci oraz organizacjami migrantów;

działająca we Francji organizacja zajmująca się przede wszystkim zaskarżaniem przypadków okaleczania i występująca w rozprawach sądowych jako strona cywilna;

wyspecjalizowana służba zdrowia w Wielkiej Brytanii dysponująca 15 klinikami, w których kobiety będące ofiarą okaleczenia narządów płciowych mogą liczyć na profesjonalną opiekę.

Więcej informacji

Komisja Europejska – Położenie kresu przemocy ze względu na płeć:

http://ec.europa.eu/justice/gender-violence

Raport Europejskiego Instytutu ds. Równości Kobiet i Mężczyzn – Okaleczanie żeńskich narządów płciowych w UE i Chorwacji

Raport Europejskiego Instytutu ds. Równości Kobiet i Mężczyzn – Okaleczanie żeńskich narządów płciowych w UE i Chorwacji

Strona internetowa wiceprzewodniczącej Viviane Reding, unijnej komisarz ds. sprawiedliwości:

http://ec.europa.eu/reding

Facebook: Prześlij swoje zdjęcia pod hasłem „Zero tolerancji”:

COMM-SOCIAL-MEDIA-TEAM@ec.europa.eu

Hashtag na Twitterze: #zeroFGM

Viviane Reding na Twitterze

@ vivianeredingeu

Wymiar sprawiedliwości UE na Twitterze

@ eu_justice

Kontakt :

Mina Andreeva (+32 2 299 13 82)

Natasha Bertaud (+32 2 296 74 56)

Załącznik 1: Przykłady projektów finansowanych przez Komisję Europejską w celu wspierania państw członkowskich i organizacji społeczeństwa obywatelskiego w działaniach informacyjnych na temat okaleczania żeńskich narządów płciowych

  1. The French Women’s Rights and Gender Equality Administration will create a campaign aimed at raising awareness of measures recently introduced to combat female genital mutilation (FGM). A leaflet will be designed and widely distributed. (258,000 EUR)

  2. The UK Home Office will develop a project that aims to raise awareness about FGM as a child protection issue and to combat the practice. It includes a targeted communications campaign signposting the National Society for the Prevention of Cruelty to Children (NSPCC) FGM helpline, the development of training programmes about FGM and the procedures to follow for professionals with responsibilities for safeguarding and protecting children, and organising a European FGM Skill Exchange Workshop. (340,000 EUR)

  1. The National Commission for the Promotion of Equality for Men and Women in Malta will raise awareness of and provide information on FGM, including among professionals who work with victims or perpetrators. Activities include a study on female genital mutilation in Malta, leaflets for healthcare professionals and for migrant women on FGM and training for relevant professionals and legal experts who encounter victims or perpetrators in their work. (300,000 EUR)

  2. The project "CREATE YouthNet" implemented by FORWARD (UK) aims to safeguard young people from harmful practices, in particular female genital mutilation (FGM) and forced marriage, by empowering them to be confident advocates for change and peer mentors within their communities. The project consists of training and mentoring young people, mapping key agencies' work with young people, creating a European Network of youth advocates and a National Youth Network, and developing youth-friendly materials and creative campaigns targeting schools, young people and community stakeholders. (317,000 EUR)

  3. The project "Change: Promoting Behaviour Change Towards the Eradication of FGM" run by Terre des Femmes (Germany) aims to enable practising communities across the EU to advocate against FGM by empowering influential members within these communities. The project includes specialised training for key professionals and promotes dialogue within the communities. The project will develop a Europe-wide training manual for Member States, NGOs and wider stakeholders. An international conference organised by Euronet-FGM – a network of more than 35 member organisations from 15 European countries tackling FGM – will guarantee a broad dissemination of the project’s results and the training manual. (380,000 EUR)

  4. Coventry University is developing a project involving working with the original Somali and Sudanese communities from the REPLACE project funded under Daphne in 2010-11, which took a health behaviour change approach, combined with participatory action research methods to identify particular behaviours and attitudes that contribute to FGM within the EU. It will apply the findings and the REPLACE approach and devise new strategies for change in these communities. Activities include applying the REPLACE approach and toolkit to FGM-practising communities in other EU countries through community-based workshops to identify facilitators and barriers to change. (535,000 EUR)

Załącznik 2: Szacowana liczba kobiet, które padły lub mogą paść ofiarą procederu okaleczenia narządów płciowych, oraz dziewcząt znajdujących się w grupie ryzyka (o ile dostępne są badania na ten temat)

Country

Criminal law provisions against FGM

Estimated no. of women with FGM (date of study)

Estimated no. of girls at risk of FGM

Estimated no. of women from FGM-affected regions living in the EU (where no FGM-specific data is available)

Belgium

Specific

6,260 (2011)

1,975

Bulgaria

General

No data available

No data available

Czech Republic

General

No data available

No data available

Denmark

Specific

No data available

No data available

15,116

Germany

General

19,000 (2007)

4,000

Estonia

General

No data available

No data available

Ireland

Specific

3,170 (2011)

No data available

Greece

General

1,239 (2006)

No data available

Spain

Specific

No data available

No data available

30,439

France

General

61,000 (2007)

No data available

Italy

Specific

35,000 (2009)

1,000

Cyprus

Specific

No data available

No data available

1,500

Latvia

General

No data available

No data available

Lithuania

General

No data available

No data available

Luxembourg

General

No data available

No data available

Hungary

General

170-350 (2012)

No data available

Malta

General

No data available

No data available

Netherlands

General

29,210 (2013)

40-50 each year

Austria

Specific

8,000 (2000)

No data available

Poland

General

No data available

No data available

Portugal

General

No data available

No data available

9,263

Romania

General

No data available

No data available

Slovenia

General

No data available

No data available

Slovakia

General

No data available

No data available

Finland

General

No data available

No data available

4,400

Sweden

Specific

No data available

No data available

91,420

UK

General

65,790 (2007)

30,000

Croatia

Specific

No data available

No data available

Source: EIGE: Female genital mutilation in the European Union and Croatia, except from the Netherlands: Marja Exterkate - Female Genital Mutilation in the Netherlands. Prevalence, incidence and determinants (2013)


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website