Komisja podejmuje działania w celu zwiększenia do 500 mln EUR środków przeznaczonych dla osób najbardziej potrzebujących

Komisja Europejska – Komunikat prasowy

Komisja podejmuje działania w celu zwiększenia do 500 mln EUR środków przeznaczonych dla osób najbardziej potrzebujących

Bruksela, dnia 28 lutego 2012 r. – W dniu dzisiejszym komitet zarządzający zatwierdził w głosowaniu ostateczny podział środków z programu pomocy dla osób najbardziej potrzebujących na 2012 r., który zostanie wkrótce opublikowany w Dzienniku Urzędowym. Oznacza to, że w bieżącym roku program będzie dysponował łączną kwotą w wysokości 500 mln EUR – szacuje się, że skorzysta z niego 18–19 mln osób z 20 państw członkowskich. Dzisiejsze głosowanie miało miejsce po tym, jak nowe ramy legislacyjne zostały w ubiegłym tygodniu formalnie przyjęte przez Parlament Europejski i Radę.

W ubiegłym roku w wyniku wyroku Trybunału Europejskiego z dnia 13 kwietnia 2011 r., w którym Trybunał orzekł, że cała żywność objęta programem może pochodzić wyłącznie z publicznych zapasów interwencyjnych (a nie z otwartego rynku), środki przewidziane w 2012 r. na ten cel zmniejszono do zaledwie 113 mln EUR, co odpowiadało wartości pozostałych zapasów publicznych (zob. IP/11/756). Komisja już wcześniej była świadoma tego, że obowiązujące rozporządzenie może być źródłem potencjalnego problemu związanego z wyczerpaniem się zapasów publicznych, dlatego już w 2008 r. wystąpiła z wnioskami mającymi na celu uniknięcie problemów z pozyskaniem zapasów żywnościowych. Ponieważ wnioski Komisji zostały zablokowane w Radzie (pomimo poparcia ze strony Parlamentu Europejskiego), aby ułatwić osiągnięcie porozumienia, Komisja zmieniła je we wrześniu 2010 r. (zob. IP/10/1141) i ponownie w październiku 2011 r. (zob. IP/11/1148). W grudniu 2011 r. ministrowie rolnictwa z państw członkowskich UE osiągnęli porozumienie w sprawie nowych przepisów umożliwiających przyznanie środków pieniężnych na zakup produktów żywnościowych na rynku w przypadku braku zapasów interwencyjnych. Przepisy te zostały następnie zatwierdzone w drugim czytaniu w Parlamencie Europejskim i w Radzie, a w ubiegłym tygodniu opublikowane w Dzienniku Urzędowym. W ostatnich tygodniach Komisja współpracowała z państwami członkowskimi (oraz organizacjami charytatywnymi) w celu zapewnienia możliwości sfinalizowania ostatecznie dostępnych środków możliwie jak najszybciej po przyjęciu nowego rozporządzenia.

Wypowiadając się po dzisiejszym głosowaniu, komisarz ds. rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich, Dacian Cioloș, powiedział: „Jestem szczęśliwy, że w końcu udało nam się przyjąć środki, które pozwolą na wykorzystanie całego budżetu programu pomocy dla osób najbardziej potrzebujących dostępnego na 2012 r. Program ten nigdy nie miał takiego znaczenia jak dziś, w dobie kryzysu gospodarczego. Uważam, że przekazanie na ten cel z unijnych środków kwoty 500 mln EUR stanowi ważny przejaw solidarności w tych trudnych czasach.”

Komisarz ds. zatrudnienia, spraw społecznych i włączenia społecznego, László Andor, powiedział: „Cieszę się, że Europa nie zawiodła tych, którzy najbardziej potrzebują naszej pomocy. UE potrzebuje silnego i widocznego instrumentu do walki z wyłączeniem społecznym. Zobowiązaliśmy się ograniczyć liczbę osób biednych w UE o przynajmniej 20 mln do końca dekady, a wspomniany program jest i powinien zostać częścią tych starań.”

Kontekst

Unijny program dystrybucji żywności dla osób najbardziej potrzebujących we Wspólnocie został zainicjowany w 1987 r. po przyjęciu przez Radę zasad dotyczących udostępniania publicznych zapasów interwencyjnych produktów rolnych państwom członkowskim, które chciały zagospodarować je jako pomoc żywnościową dla osób najbardziej potrzebujących we Wspólnocie.

Po intensywnych negocjacjach, w dniu 15 grudnia 2011 r. Rada osiągnęła porozumienie polityczne w sprawie kontynuowania obecnego programu do 2013 r. Podczas sesji plenarnej w lutym Parlament Europejski zatwierdził stanowisko Rady, aby umożliwić jak najszybsze wejście nowych przepisów w życie. Rozporządzenie (UE) nr 121/2012 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie dystrybucji produktów żywnościowych wśród osób najbardziej potrzebujących w Unii przyjęto w dniu 15 lutego 2012 r.

Główne założenia zmienionego programu są następujące:

• program będzie nadal w pełni finansowany z budżetu UE z zachowaniem pułapu wynoszącego 500 mln EUR rocznie.

• obecny program pomocy będzie stopniowo wygaszany i dobiegnie końca wraz z zakończeniem realizacji rocznego planu pomocy na 2013 r.

• podstawa prawna programu pomocy UE dla osób najbardziej potrzebujących pozostaje niezmieniona (art. 42 i 43 ust. 2) przez cały okres stopniowego wygaszania programu.

• zakupy na rynku są, obok zapasów interwencyjnych, regularnym uzupełniającym źródłem dostaw w ramach programu. Niemniej jednak w pierwszej kolejności wykorzystywane będą stosowne zapasy interwencyjne, o ile będą dostępne.

• państwa członkowskie wybierają produkty żywnościowe w oparciu o obiektywne kryteria, uwzględniając wartości odżywcze i przydatność do dystrybucji.

• państwa członkowskie mogą przyznawać pierwszeństwo produktom pochodzącym z Unii.

• koszty przechowywania ponoszone przez organizacje charytatywne kwalifikują się do zwrotu.

• zmienione zasady mają zastosowanie z mocą wsteczną od dnia 1 stycznia 2012 r.

Więcej informacji:

• więcej informacji oraz dokumentację na temat programu dystrybucji żywności dla osób najbardziej potrzebujących można znaleźć na stronie internetowej: http://ec.europa.eu/agriculture/most-deprived-persons/index_en.htm

• załącznik: Środki finansowe ogółem dostępne na realizację programu w 2012 r.

Załącznik: Środki finansowe ogółem dostępne na realizację programu w 2012 r. (w EUR)

Uwaga: * Formalnie rzecz biorąc przydzielone środki wg stanu z czerwca 2011 r. uzupełniono kwotą w wysokości 7 mln EUR przeznaczoną na wewnątrzunijne przesunięcia w budżecie, której jednak nigdy nie podzielono między poszczególne państwa członkowskie;.

Aby zapoznać się z podziałem środków w ramach programu na 2011 r., zob. IP/10/1284.