Navigation path

Left navigation

Additional tools

Digitale Agenda: door de Commissie gefinancierd onderzoek brengt onzichtbaarheid een stap dichterbij

European Commission - IP/10/1538   23/11/2010

Other available languages: EN FR DE DA ES IT SV PT FI EL CS ET HU LT LV MT PL SK SL BG RO

IP/10/1538

Brussel, 23 november 2010

Digitale Agenda: door de Commissie gefinancierd onderzoek brengt onzichtbaarheid een stap dichterbij

Dankzij door de Commissie gefinancierd nanotechnologisch onderzoek komt de 'onzichtbaarheidsmantel' van Harry Potter een stap dichterbij de realiteit. Wetenschappers uit Duitsland, Griekenland, Turkije en het Verenigd Koninkrijk zijn erin geslaagd de lichtstroom aan te passen met behulp van nanotechnologie. Dit maakt niet alleen de weg vrij voor mogelijke toepassingen in lenzen en optische schakelsystemen, maar ook voor exotische driedimensionale apparaten als 'onzichtbaarheidsmantels'. Momenteel is het project nog beperkt tot het verhullen van objecten van minder dan een millimeter, maar het heeft de principiële bruikbaarheid van optische eigenschappen van materialen aangetoond op manieren die tot nu toe onmogelijk werden geacht. Het project maakt deel uit van het initiatief van de Commissie om risicovol ICT-onderzoek in toekomstige en opkomende informatietechnologieën te stimuleren. Dat is één van de doelstellingen van de digitale agenda voor Europa (zie IP/10/581, MEMO/10/199 en MEMO/10/200)

Neelie Kroes, vicevoorzitter van de Europese Commissie en commissaris voor de Digitale Agenda, zei: "Ik sta versteld van de vindingrijkheid van Europese onderzoekers. Met dit project is in de realiteit bereikt wat we tot nu toe alleen van de speciale effecten in de bioscoop kenden. Zulk baanbrekend onderzoek is van cruciaal belang om de basis te leggen voor nieuwe technologieën die essentieel zijn voor het concurrentievermogen van Europa."

De wetenschappers van het PHOME-project hebben "fotonische metamaterialen" ontworpen en vervaardigd die het gedrag van lichtstralen beïnvloeden. De doorbraak is gebaseerd op het door het team achter dit project ingeluide principe van de transformatie-optiek.

De "onzichtbaarheidsmantel" zelf bestaat uit zeer kleine staafjes van slechts een paar honderd nanometer die zijn geordend in een structuur die op een houtstapel lijkt. De staafjes zijn zo geordend dat ze lichtgolven gedeeltelijk kunnen ombuigen.

Door de snelheid en de richting van het licht te veranderen, kunnen de wetenschappers lichtgolven zodanig rond een oneffenheid van micrometergrootte leiden, dat ze in drie dimensies onzichtbaar worden op golflengten van licht die dichtbij die van de voor de mens zichtbare golflengten liggen. Er wordt nu aan gewerkt het effect uit te breiden naar het zichtbare gebied. De resultaten daarvan worden in januari verwacht.

Tot nu toe werkten zulke "onzichtbaarheidsmantels" slechts in twee dimensies: het gecamoufleerde object was onzichtbaar als de waarnemer er van voren naar probeerde te kijken, maar werd zichtbaar wanneer hij er vanaf de zijkant naar keek. Bij dit onderzoek zijn wetenschappers er voor het eerst in geslaagd een apparaat te vervaardigen dat een object in alle drie de dimensies onzichtbaar maakt.

Toekomstige toepassingen van dit onderzoek zouden in de ontwikkeling van volledig nieuwe optische onderdelen kunnen liggen, zoals perfecte lenzen, apparaten voor lichtopslag en belangrijke onderdelen voor lasers en opto-elektronica, zoals modulatoren en isolatoren. Hoewel onzichtbaarheidsmantels voor het hele lichaam nog buiten het bereik van de huidige wetenschap blijven, heeft dit onderzoek een belangrijk principe aangetoond dat tot nu toe onmogelijk werd geacht.

Achtergrond

Het onderzoek in het kader van het PHOME-project werd in april 2008 gestart en wordt in 2011 afgerond. De totale kosten van het project bedragen 1,88 miljoen euro, waarvan de Commissie 1,43 miljoen euro beschikbaar stelt in het kader van het ICT-onderzoeksbudget van het zevende kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling 2007-2013.

Het succes van het programma voor toekomstige en opkomende informatietechnologieën (FET-Open) bij het ontwikkelen van baanbrekend Europees onderzoek heeft ertoe geleid dat de Commissie heeft voorgesteld de beschikbare financiële middelen voor FET-onderzoek tegen 2015 te verdubbelen (MEMO/10/140 en IP/09/608).

Fet-Open staat voortdurend open voor veelbelovende onderzoeksvoorstellen met een nieuw concept en een langetermijnvisie. Bij het PHOME-project zijn onderzoekers van drie Europese academische instellingen betrokken, namelijk het Foundation for Research and Technology uit Griekenland, het Karlsruhe Institute of Technology uit Duitsland en het Imperial College London uit het Verenigd Koninkrijk. Bilkent University uit Turkije is een partner in dit project dankzij haar samenwerkingsverband met de EU op het gebied van onderzoek.

Lees meer over het project:http://esperia.iesl.forth.gr/~ppm/PHOME/


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website