Navigation path

Left navigation

Additional tools

UE zacieśnia więzy ze swoimi sąsiadami i kontynuuje wspieranie ich reform

European Commission - IP/09/625   23/04/2009

Other available languages: EN FR DE DA ES NL IT SV PT FI EL CS ET HU LT LV MT SK SL BG RO

IP/09/625

Bruksela, dnia 23 kwietnia 2009 r.

UE zacieśnia więzy ze swoimi sąsiadami i kontynuuje wspieranie ich reform

W swoich corocznych sprawozdaniach z postępów Komisja Europejska przedstawia bilans konkretnych osiągnięć reformatorskich w krajach objętych europejską polityką sąsiedztwa (EPS) w 2008 r., równocześnie wskazując te obszary, w których należy podjąć dalsze wysiłki. W dokumencie poświęconym realizacji EPS przedstawionym w dniu dzisiejszym Komisja zaprezentowała przegląd zmian, które dokonały się w 12 krajach objętych tą polityką. W dokumencie ukazano również wpływ kryzysu finansowego na te kraje oraz zaproponowano szereg sposobów, w jaki UE może przyczynić się do ich gospodarczego ożywienia. Mimo trudnych uwarunkowań w 2008 r. wynikających z problemów politycznych i gospodarczych oraz ogólnego wyhamowania impetu reform, w szczególności w dziedzinie systemu rządzenia, odnotowano szereg osiągnięć krajów partnerskich w kluczowych dziedzinach współpracy, takich jak dużo większe zbliżenie w kontaktach politycznych, intensyfikacja wymiany handlowej, pogłębiona współpraca w dziedzinie badań i innowacji, większa mobilność młodych osób itd. Doszło również do znaczącego zacieśnienia więzów między partnerami dzięki dwóm nowym ramowym porozumieniom regionalnym, stanowiącym uzupełnienie zróżnicowanych relacji dwustronnych: Unii dla Śródziemnomorza oraz partnerstwa wschodniego. Do dokumentu dołączono indywidualne sprawozdania krajowe dotyczące poszczególnych krajów wraz z planem działania w dziedzinie EPS[1] i sprawozdaniem sektorowym.

„Rok 2008 jasno wykazał strategiczne znaczenie europejskiej polityki sąsiedztwa. Kryzys gospodarczy i finansowy, gwałtowne konflikty w naszym sąsiedztwie oraz destabilizacja polityczna – wszystkie te czynniki mają wpływ na bezpieczeństwo i dobrobyt obywateli UE. Kluczowym celem UE pozostaje zatem udzielenie naszym sąsiadom wymiernego, ściśle ukierunkowanego i solidnego wsparcia, które przyniesie konkretne rezultaty w postaci wzrostu bezpieczeństwa i dobrobytu dla wszystkich stron” – powiedziała Benita Ferrero-Waldner, komisarz ds. stosunków zewnętrznych i europejskiej polityki sąsiedztwa.

Mimo ogólnie trudnego klimatu (światowy kryzys gospodarczy i finansowy, konflikt między Rosją i Gruzją w sierpniu 2008 r., interwencja Izraela w Gazie w grudniu 2008 r./styczniu 2009 r.), kontakty UE z jej sąsiadami nasiliły się jeszcze w 2008 r. Partnerzy Europy poczynili postępy w reformie swoich gospodarek oraz tworzeniu większych możliwości dla swoich społeczeństw dzięki wysiłkom modernizacyjnym.

Benita Ferrero-Waldner dodała: „Mimo trudnej sytuacji międzynarodowej w 2008 r., EPS w dalszym ciągu przynosiła pozytywne rezultaty i została dodatkowo pogłębiona przez dwie nowe inicjatywy: Unię dla Śródziemnomorza i partnerstwo wschodnie. Nasi partnerzy poczynili znaczące postępy w kluczowych dziedzinach, takich jak handel, opodatkowanie i tworzenie lepszego otoczenia biznesowego, istnieją jednak dziedziny, w których konieczne są znacznie większe wysiłki, w szczególności w zakresie reform politycznych, właściwego systemu rządów i praw człowieka. EPS będzie zatem nadal wykorzystywana jako instrument UE służący pobudzaniu reform w naszym bezpośrednim sąsiedztwie”.

Zacieśnienie współpracy politycznej

  • Armenia, Azerbejdżan, Gruzja, Mołdawia i Ukraina poparły większość oświadczeń złożonych w ramach wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, o których poparcie zostały poproszone, przemawiając z UE jednym głosem na arenie międzynarodowej.
  • Komisja Europejska współprzewodniczyła konferencji donatorów na rzecz Palestyńczyków (obiecując pomoc w kwocie 440 mln EUR w 2008 r.) oraz wspiera stabilizacją polityczną i pojednanie narodowe (reforma wyborcza) w Libanie.
  • UE odegrała kluczową rolę w doprowadzeniu do zawieszenia broni w Gruzji podczas konfliktu zbrojnego z Rosją, wspierała integralność terytorialną Gruzji, wysłała szybko na miejsce unijnych obserwatorów, udzieliła bezzwłocznej pomocy humanitarnej dla osób, które musiały opuścić swoje domy oraz patronowała rozmowom prowadzonym w Genewie w celu rozwiązania konfliktu. KE współprzewodniczyła międzynarodowej konferencji donatorów na rzecz Gruzji oraz obiecała pomoc w kwocie do 500 mln EUR w latach 2008-2010.

Przyśpieszenie integracji gospodarczej i intensyfikacja wymiany handlowej

  • Ukraina wstąpiła do Międzynarodowej Organizacji Handlu i obecnie negocjuje z UE pogłębioną, kompleksową umowę o wolnym handlu w kontekście nowej umowy stowarzyszeniowej (pierwszej tego rodzaju umowy ze wschodnim sąsiadem).
  • Zakończono analizy służące zbadaniu możliwości zawarcia w przyszłości pogłębionych, kompleksowych porozumień o wolnym handlu z Gruzją i Armenią.
  • Zakończono negocjacje handlowe dotyczące produktów rolnych i produktów rybołówstwa prowadzone z Egiptem i Izraelem; podobne negocjacje prowadzone są obecnie z Marokiem i Tunezją. Wszczęto negocjacje z Egiptem, Marokiem i Tunezją w sprawie liberalizacji świadczenia usług i działalności gospodarczej.
  • UE jest najważniejszym partnerem handlowych krajów EPS. W 2008 r. eksport do UE zwiększył się o wartość dwucyfrową w przypadku Egiptu, Jordanii, Libanu i Ukrainy.

Ułatwienia wizowe i walka z nielegalną migracją

  • W dniu 1 stycznia 2008 r. weszły w życie umowy o ułatwieniach wizowych i readmisji z Ukrainą i Mołdawią.
  • W październiku 2008 r. rozpoczęto dialog wizowy z Ukrainą w celu ustanowienia, w perspektywie długoterminowej, reżimu bezwizowego. Zintensyfikowano podobny dialog z Gruzją, w celu zawarcia umów o ułatwieniach wizowych i readmisji oraz uruchomienia partnerstwa na rzecz mobilności w celu stworzenia lepszych warunków legalnej migracji, przy równoczesnym zwalczaniu migracji nielegalnej. W połowie 2008 r. zainicjowano realizację takiego partnerstwa z Mołdawią.
  • Pogłębiono dialog polityczny i współpracę w dziedzinie bezpieczeństwa z Marokiem, w zakresie dotyczącym zwalczania nielegalnej migracji.
  • Tunezja udoskonaliła posiadane wyposażenie i infrastrukturę w celu lepszego kontrolowania granic oraz przyjęła nowe, biometryczne paszporty; mimo to liczba nielegalnych imigrantów z Maroka znacznie wzrosła w 2008 r.

Współpraca w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości

  • Poprawiły się warunki szkolenia palestyńskich sędziów i prokuratorów dzięki ustanowieniu finansowanego ze środków WE Palestyńskiego Instytutu Kształcenia Kadr Wymiaru Sprawiedliwości. W Libanie przygotowywane są specjalistyczne szkolenia dla sędziów, adwokatów i urzędników sądowych.
  • Komisja dostarczyła pojazdy palestyńskiej policji, co znacznie podniosło skuteczność tej ostatniej.
  • Gruzja odnotowała znaczne postępy w walce z korupcją, poprawiła warunki pozbawienia wolności oraz walkę z torturami i niewłaściwym traktowaniem.
  • Nowe przepisy przyjęte w Armenii w odniesieniu do uchodźców i azylu zmierzają do zbliżenia prawa do standardów unijnych i międzynarodowych.

Współpraca w dziedzinie energetyki wkroczyła w nową fazę

  • Rozpoczęto negocjacje w sprawie przystąpienia Mołdawii i Ukrainy do Traktatu o Wspólnocie Energetycznej, z czym wiąże się między innymi zobowiązanie się obu państw do stopniowego osiągnięcia zgodności z unijnymi normami dotyczącymi wewnętrznego rynku energetycznego.
  • Środki finansowe UE mają zasadnicze znaczenie dla zapewnienia bezpiecznej energii jądrowej na Ukrainie, ponieważ finansują modernizację posowieckich reaktorów. KE nadal udziela Armenii wsparcia finansowego na rzecz zagwarantowania minimalnych standardów bezpieczeństwa w elektrowni jądrowej w Medzamorze.
  • UE podpisała protokół ustaleń w sprawie współpracy energetycznej z Egiptem, będącym ważnym producentem energii. Azerbejdżan jest strategicznym partnerem UE jeżeli chodzi o kaspijskie złoża ropy naftowej i gazu, zarówno jako producent, jak i kraj tranzytowy.
  • Izrael, Autonomia Palestyńska oraz Komisja Europejska powróciły do trójstronnego projektu współpracy w dziedzinie energetyki „Solar for Peace”, natomiast Autonomia Palestyńska opracowała plany elektrowni słonecznej w Jerychu.
  • Na szczycie Unii dla Śródziemnomorza w dniu 13 lipca 2008 r. zatwierdzono „śródziemnomorski plan słoneczny”, jako jedną z priorytetowych inicjatyw Unii Śródziemnomorskiej: procesu barcelońskiego.

Poprawa połączeń transportowych

  • Umowa o transporcie lotniczym z Marokiem obowiązująca od 2007 r. doprowadziła do zwiększenia ruchu powietrznego o 17% – stworzono 52 nowych połączeń, a na rynek weszło 12 nowych przewoźników powietrznych. Prowadzi to do obniżenia cen przelotów i przyczynia się do wzbogacenia oferty turystycznej, wspierając jednocześnie rozbudowę branży turystycznej i tworzenie miejsc pracy. Negocjacje w sprawie podobnego porozumienia wszczęto z Ukrainą, planuje się także rozpocząć je z Gruzją.
  • Podpisano horyzontalne porozumienia o transporcie lotniczym z Armenią, Izraelem i Jordanią, rozpoczęto również negocjacje w sprawie euro-śródziemnomorskich porozumień lotniczych z dwoma ostatnimi krajami.
  • Na południowym Kaukazie rozpoczął się remont linii kolejowej Erewań-Tbilisi (łączącej Armenię z Gruzją).
  • Ze środków Sąsiedzkiego Funduszu Inwestycyjnego wspierane są takie projekty jak: linia tramwajowa w Rabacie oraz budowa dróg na obszarach wiejskich w Maroku, modernizacja lotniska w Kiszyniowie oraz remont dróg w Mołdawii.

A ponadto...

  • WE wspiera finansowo organizacje pozarządowe i władze lokalne w Egipcie, Gruzji, Jordanii, okupowanym terytorium palestyńskim, Tunezji i na Ukrainie.
  • Udzielana jest pomoc finansowa na rzecz reformy systemu edukacyjnego w Maroku, mającej na celu ograniczenia zjawiska analfabetyzmu (którym dotknięte jest 38% ludności, głównie kobiety).
  • Nastąpiła dalsza poprawa sytuacji kobiet i ochrony ich praw w Jordanii, Tunezji i Egipcie.
  • Wsparcie ze strony UE pozwoliło na wprowadzenie obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego w Maroku oraz jest kluczowym czynnikiem reformy sektora opieki zdrowotnej w Mołdawii.
  • Udoskonalenie systemu dystrybucji wody w Jordanii finansowane przez UE umożliwić ma zaspokojenie potrzeb irackich uchodźców w regionie Zarqa.
  • W 2008 r. uruchomiono wspólnotowy mechanizm ochrony ludności, aby pomóc Gruzji po wojnie z Rosją oraz pomóc Ukrainie i Mołdawii w zaradzeniu skutkom tragicznych powodzi.
  • Niektóre kraje, w szczególności Izrael (jako członek stowarzyszony), a także Egipt, Jordania i Maroko wzięły z powodzeniem udział w pierwszych konkursach organizowanych w kontekście siódmego ramowego programu badań.
  • Nastąpił znaczny wzrost liczby młodych osób z krajów EPS uczestniczących w akcjach wolontariackich w ramach unijnego programu „Młodzież w działaniu” (+87,5%), znacząco wzrosła również liczba młodych osób, w tym młodych pracowników, uczestniczących w wymianie (+23%).

Unia dla Śródziemnomorza, oparta na osiągnięciach procesu barcelońskiego, doprowadziła do ponownego ożywienia stosunków Europy z jej południowymi sąsiadami. Komisja Europejska zaproponowała również ambitne partnerstwo wschodnie z Armenią, Azerbejdżanem, Białorusią, Gruzją, Mołdawią i Ukrainą, stanowiące szeroko zakrojony, ambitny program pogłębienia więzi łączących UE z tymi krajami.

Zwiększyła się również pomoc UE dla partnerów w ramach EPS: w 2008 r. przydzielono na nią 1,71 mld EUR w porównaniu z 1,67 mld EUR w roku 2007 r.

Dostępne dokumenty:

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie realizacji europejskiej polityki sąsiedztwa w 2008 r. (Bruksela, 23 kwietnia 2009 r.) oraz indywidualne sprawozdania krajowe dotyczące Armenii, Azerbejdżanu, Egiptu, Gruzji, Izrael, Jordania, Liban, Maroko, Mołdawia, okupowanego terytorium palestyńskiego, Tunezji i Ukrainy, jak również sektorowe sprawozdanie z postępów dostępne są pod następującym adresem:

http://ec.europa.eu/world/enp/documents_en.htm

Krótkie podsumowania sytuacji poszczególnych państw dostępne są pod następującym adresem:

Armenia MEMO/09/182

Azerbejdżan MEMO/09/183

Egipt MEMO/09/179

Gruzja MEMO/09/184

Izrael MEMO/09/185

Jordania MEMO/09/186

Liban MEMO/09/187

Maroko MEMO/09/188

Mołdawia MEMO/09/180

okupowane terytorium palestyńskie MEMO/09/181

Tunezja MEMO/09/178

Ukraina MEMO/09/189

Bliższe informacje na temat EPS dostępne są pod następującym adresem:

http://ec.europa.eu/world/enp/index_en.htm


[1] Armenia, Azerbejdżan, Egipt, Gruzja, Izrael, Jordania, Liban, Maroko, Mołdawia, okupowane terytorium palestyńskie, Tunezja i Ukraina.


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website