IP/09/609

Bruksela, dnia 21 kwietnia 2009 r.

Obszary o niekorzystnych warunkach gospodarowania (LFA): Komisja pogłębia współpracę z władzami krajowymi, by uprościć i lepiej ukierunkować pomoc

Komisja Europejska przyjęła dziś komunikat umożliwiający nową kwalifikację obszarów rolniczych z utrudnieniami naturalnymi. Z pomocą ekspertów naukowych Komisja stworzyła podstawę obiektywnej i jasnej klasyfikacji takich obszarów, wydzielając osiem kryteriów opierających się na czynnikach gruntowych i klimatycznych. Jednak przed przedstawieniem wniosku legislacyjnego potrzebne są dodatkowe dane, które pozwoliłyby ocenić możliwości praktycznego wykorzystania tych kryteriów. Dlatego Komisja zwraca się z prośbą do państw członkowskich o przeprowadzenie symulacji w oparciu o dane krajowe, by wykazać, jakie mogą być skutki stosowania tych kryteriów. Nowy system klasyfikacji zacznie być stosowany najprawdopodobniej w 2014 roku; do tego czasu obowiązuje obecny system. Przegląd ten nie wpłynie na tereny górskie (już objęte klasyfikacją opartą na wspólnych, obiektywnych kryteriach) ani na tereny, na których utrudnienia mają specyficzny charakter (np. wyspy i obszary przybrzeżne) i które są zaklasyfikowane zgodnie z tymi konkretnymi utrudnieniami.

„Wydzielanie obszarów z utrudnieniami naturalnymi dla rolnictwa należy zracjonalizować, a pomoc lepiej ukierunkować. W interesie rolników i nas wszystkich leży zapobieganie szkodom w środowisku poprzez nieprzerwaną uprawę tych obszarów”, powiedziała Mariann Fischer Boel, komisarz ds. rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich. „Celem nie jest redukcja lub powiększenie obszarów o niekorzystnych warunkach gospodarowania, ale stworzenie systemu wydzielania, który będzie jasny i przejrzysty, a jednocześnie dostosowany do specyfiki obszaru tak rozległego i różnorodnego jak Unia Europejska.”

Wydzielanie obszarów w sposób prostszy i bardziej przejrzysty
W całej Unii Europejskiej istnieje obecnie ponad 100 różnych kryteriów krajowych, pozwalających ocenić, czy dany obszar może otrzymać wsparcie finansowe jako obszar o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Na tę różnorodność zwrócił uwagę Trybunał Obrachunkowy, stwierdzając, że może być źródłem nierównego traktowania. Z pomocą ekspertów naukowych Komisja opracowała osiem kryteriów, które opierają się na czynnikach gruntowych i klimatycznych^[1] i mogą stanowić dobrą podstawę obiektywnej i jasnej klasyfikacji takich obszarów.

Jednak możliwości praktycznego wykorzystania nowego systemu wydzielania opartego na tych kryteriach należy ocenić na podstawie symulacji przeprowadzonych przez kraje członkowskie z wykorzystaniem szczegółowych danych krajowych.

Ukierunkowanie na cele

By zachować krajobrazy, siedliska naturalne i różnorodność biologiczną, zapobiegać pożarom lasów i ulepszyć gospodarowanie zasobami wodnymi oraz gruntami należy utrzymać zrównoważone systemy gospodarki rolnej na obszarach, gdzie klimat i gleba stają się przeszkodą.

Dotacje unijne na utrzymanie gospodarki rolnej na takich obszarach powinny być zarezerwowane dla tych miejsc, gdzie utrudnienia naturalne są poważne i wpływają na gospodarkę rolną. Podczas przydzielania pomocy gospodarstwom rolnym na tych obszarach należy również skoncentrować się na gospodarstwach najbardziej zagrożonych możliwością zaprzestania działalności rolniczej.

Intensywna współpraca

Dotychczas Komisja i państwa członkowskie uczestniczyły w ponad 100 spotkaniach w tej sprawie. W wyniku konsultacji społecznych rozpoczętych dnia 22 maja 2008 r. otrzymano też 121 uwag. Podsumowano je w ocenie skutków dołączonej do komunikatu.

Przyjęty dzisiaj komunikat w większym stopniu włącza instytucje unijne, regiony i grupy zainteresowane użytkowaniem gruntów dla celów rolniczych w analizę poprzedzającą wprowadzenie nowego systemu wydzielania obszarów.

Przeprowadzając symulacje, które będą miały zasadnicze znaczenie dla przygotowywania wniosku Komisji, państwa członkowskie również zwiększą swój udział w tym procesie.

Ograniczony zakres

Przegląd ten nie wpłynie na tereny górskie (już zaklasyfikowane zgodnie z obiektywnymi kryteriami wspólnymi) lub tereny z konkretnymi utrudnieniami (np. wyspy i obszary przybrzeżne), które zaklasyfikowano zgodnie z tymi konkretnymi utrudnieniami.

Kolejne kroki

Władze krajowe powinny przesłać swoje symulacje do Komisji do dnia 21 października 2009 r. Nowy system klasyfikacji wejdzie do użycia najprawdopodobniej w 2014 roku.

Dalsze informacje

Strona internetowa Komisji dotycząca pomocy dla rolników na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania

http://ec.europa.eu/agriculture/rurdev/lfa/index_en.htm

Strona Komisji dotycząca polityki rozwoju obszarów wiejskich w latach 2007-2013

http://ec.europa.eu/agriculture/rurdev/index_pl.htm

^[1] Jest to 8 następujących kryteriów: niska temperatura, stres termiczny, osuszanie gleby, tekstura i kamienistość gleby, głębokość przenikania korzeni w glebie, właściwości chemiczne gleby, równowaga wilgotności gleby i nachylenie.