Navigation path

Left navigation

Additional tools

EU vijf jaar na de uitbreiding: blijvende voordelen voor de burger en betere mogelijkheden voor Europa om huidige crisis aan te pakken

European Commission - IP/09/300   20/02/2009

Other available languages: EN FR DE DA ES IT SV PT FI EL CS ET HU LT LV MT PL SK SL BG RO

IP/09/300

Brussel, 20 februari 2009

EU vijf jaar na de uitbreiding: blijvende voordelen voor de burger en betere mogelijkheden voor Europa om huidige crisis aan te pakken

De recente uitbreidingen van de Europese Unie zijn een mijlpaal geweest in de Europese eenwording en hebben de burgers in de gehele Unie blijvende voordelen opgeleverd. Economisch gezien heeft de uitbreiding in de nieuwe lidstaten geleid tot een stijging van de levensstandaard. Voor de oude lidstaten ontstonden nieuwe export- en investeringsmogelijkheden. Ook de democratie, stabiliteit en veiligheid op ons continent hebben er baat bij gehad. Een grotere EU legt meer gewicht in de schaal bij de aanpak van mondiale problemen als klimaatverandering of de vormgeving van het economische bestel in de wereld. Vijf jaar later is de EU er echter niet alleen groter, maar ook sterker, dynamischer en cultureel rijker op geworden. Onder de huidige moeilijke mondiale omstandigheden is het vooral zaak om protectionistische neigingen te onderdrukken omdat deze de enorme voordelen die een interne markt zonder grenzen de 500 miljoen EU-inwoners heeft opgeleverd, teniet kunnen doen.

De uitbreidingen van 2004 en 2007 waren een historische stap. Er kwam een eind aan de deling van Europa, de democratie kreeg een stevigere basis en alle EU-landen voeren er economisch wel bij omdat het concurrentievermogen, de economische groei en de werkgelegenheid toenamen. Dit is onmiskenbaar een groot succes. Daarover mag de crisis geen schaduw werpen. Samen kunnen we een oplossing vinden voor mondiale problemen als klimaatverandering, en kunnen we vorm geven aan een nieuwe internationale financiële orde. Als we verdeeld zijn, zullen we niets bereiken, aldus Joaquín Almunia, Commissaris voor economische en monetaire zaken.

En Commissaris voor uitbreiding Olli Rehn: De uitbreiding heeft tot stabiliteit geleid en is een drijvende kracht achter de democratie en de rechtstaat in Europa gebleken. Economisch hebben zowel de nieuwe als de oude lidstaten als de EU als geheel van deze ontwikkelingen geprofiteerd. Met de uitbreiding is één groot gebied met bijna 500 miljoen inwoners ontstaan waarin vrede en voorspoed heersen. Tegelijk is onze invloed wereldwijd toegenomen.

Vijf jaar geleden traden tien nieuwe lidstaten uit Midden- en Oost-Europa[1][1] tot de EU toe. Daarmee kwam een eind aan decennia van verdeeldheid als gevolg van de Koude Oorlog. Twee andere landen, Bulgarije en Roemenië, volgden in 2007. Uit een mededeling over de EU vijf jaar na de uitbreiding blijkt dat de uitbreiding beide zijden enorm economisch voordeel heeft opgeleverd.

De uitgebreide EU is nu het grootste economisch geïntegreerde gebied in de wereld. Zij is goed voor meer dan 30% van het mondiale bbp en meer dan 17% van de wereldhandel. Daardoor kan de EU op mondiaal niveau een doorslaggevende rol spelen en haar stem laten horen als het erom gaat het mondialiseringsproces te sturen en de burgers daarvan te laten profiteren.

In de nieuwe lidstaten is het inkomen per hoofd van de bevolking gestegen van 40% van het gemiddelde van de oude lidstaten in 1999 naar 52% in 2008. In de periode 2004-2008 bedroeg de gemiddelde groei 5,5%, tegen 3,5% in de periode 1999-2003. Dit is echter niet ten koste gegaan van de oude lidstaten: daar bedroeg de groei in de periode 2004-2008 2,2% per jaar, evenveel als in de periode 1999-2003.

Ook ontstonden nieuwe handelsmogelijkheden. In 2007 is bijna 80% van de uitvoer van de nieuwe lidstaten naar andere EU-landen gegaan. De oude lidstaten zagen hun verkopen aan de nieuwe lidstaten toenemen tot ongeveer 7,5% van hun totale uitvoer in 2007, tegen 4¾% tien jaar geleden.

De aanvankelijk zeer hoge werkloosheid is in de nieuwe lidstaten gedaald naar het niveau van de rest van de EU: circa 7% in 2007. De bezorgdheid in de oude lidstaten over een massale toestroom van arbeidskrachten is niet terecht gebleken. In de meeste lidstaten bedraagt het aantal werknemers uit de nieuwe lidstaten niet meer dan 1% van de binnenlandse beroepsbevolking en konden tekorten aan arbeidskrachten worden opgevuld. Vaak gaat het om tijdelijke migratie. Zo is in het VK 50% van de recent aangekomen migranten inmiddels al weer teruggekeerd naar eigen land.

De huidige mondiale crisis zorgt in alle landen, en dus ook in de EU, voor problemen. Overal stijgt de werkloosheid.

Een groot, verenigd Europa is evenwel beter in staat om deze en andere problemen het hoofd te bieden dan de lidstaten ieder voor zich. De EU heeft al gecoördineerde maatregelen getroffen om het bankwezen te stabiliseren en het economisch herstel te stimuleren. Bovendien wordt nog gewerkt aan andere maatregelen om met name de cruciale kredietstroom naar de reële economie weer op gang te brengen. Dit zou moeten uitmonden in een geleidelijk herstel vanaf het einde van dit jaar.

De nieuwe lidstaten die momenteel met een diepe economische inzinking te kampen hebben, ontvangen aanzienlijke steun in het kader van het EU-cohesiebeleid. Met de zogeheten betalingsbalansfaciliteit kan de EU lidstaten buiten het eurogebied die tijdelijke steun nodig hebben, te hulp schieten.

De mededingings- en staatssteunregels zullen zorgen voor een gelijk speelveld voor bedrijven.

Op basis van de Lissabonstrategie voor groei en werkgelegenheid kan worden vastgesteld welke hervormingen nodig zijn om het groeipotentieel van de Europese economieën te verhogen en deze bestendiger te maken tegen mondiale schokken.

Samen met de lidstaten werkt de Commissie momenteel aan een herprogrammering van het Europees Sociaal Fonds om werkgelegenheid in de oude en de nieuwe lidstaten te behouden. Ook probeert de Commissie, onder meer middels het globalisatieaanpassingsfonds, de bredere sociale gevolgen van de crisis te verzachten.

Het hervormde stabiliteits- en groeipact is een stabiel kader dat de mogelijkheid biedt om op korte termijn de vraag te stimuleren en banen te scheppen en op middellange en lange termijn een koers te varen die gericht blijft op solide en houdbare overheidsfinanciën.

Full Communication and analytical report available on:

http://ec.europa.eu/economy_finance/thematic_articles/article13913_en.htm

http://ec.europa.eu/enlargement/5years


[1] Tsjechië, Cyprus, Estland, Hongarije, Letland, Litouwen, Malta, Polen, Slowakije en Slovenië.


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website