Navigation path

Left navigation

Additional tools

IP/ 09/1508

Βρυξέλλες, 14 Οκτωβρίου 2009

Η Επιτροπή προτείνει να απλουστευθεί η ρύθμιση των διεθνών κληρονομικών διαδοχών και να αυξηθεί η προβλεψιμότητα των κανόνων που τη διέπουν

Η Επιτροπή εξέδωσε σήμερα πρόταση που αποβλέπει στη σημαντική απλούστευση της ρύθμισης των διεθνών κληρονομικών διαδοχών στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Σκοπός της πρότασης είναι η διευκόλυνση των πολιτών μέσω της θέσπισης κοινών κανόνων βάσει των οποίων οι πολίτες μπορούν με ευκολία να γνωρίζουν ποια είναι η αρμόδια αρχή και ποιο είναι το εφαρμοστέο δίκαιο για το σύνολο των στοιχείων που απαρτίζουν μια κληρονομική διαδοχή, όπου και αν βρίσκονται αυτά. Εκτός από την καλύτερη εξασφάλιση των δικαιωμάτων των κληρονόμων, των κληροδόχων και των λοιπών ενδιαφερομένων, ο προτεινόμενος κανονισμός θα προσφέρει στον διαθέτη δυνατότητες επιλογής όσον αφορά το δίκαιο που θα διέπει τη μεταβίβαση του συνόλου των περιουσιακών του στοιχείων, επιτρέποντάς του να αναλογισθεί με περισσότερη ηρεμία την κληρονομική του διαδοχή. Η Επιτροπή προτείνει επίσης τη θέσπιση ενός ευρωπαϊκού κληρονομητηρίου το οποίο θα επιτρέπει στους κληρονόμους ή στους διαχειριστές μιας κληρονομικής διαδοχής να αποδεικνύουν με ευκολία το καθεστώς τους σε ολόκληρη την Ένωση.

Ο αντιπρόεδρος Jacques Barrot, Επίτροπος αρμόδιος για ζητήματα δικαιοσύνης, ελευθερίας και ασφάλειας, εξέφρασε την ικανοποίησή του για την έκδοση της πρότασης και δήλωσε: « Είναι εξαιρετικά σημαντικό να επιτρέψουμε στους πολίτες και στους ασκούντες συναφή προς τη δικαιοσύνη επαγγέλματα να κατανοήσουν, και ως ένα βαθμό να επιλέξουν, τους εφαρμοστέους κανόνες για το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων που απαρτίζουν μια κληρονομική διαδοχή, όπου και αν βρίσκονται αυτά. Το γεγονός ότι η πρόταση προβλέπει ότι ο τόπος συνήθους κατοικίας αποτελεί αυτομάτως το κριτήριο βάσει του οποίου καθορίζεται η αρμόδια αρχή και το εφαρμοστέο δίκαιο ενώ παράλληλα παρέχει στον διαθέτη τη δυνατότητα να επιλέξει, εφόσον το επιθυμεί, να ρυθμιστεί η διαδοχή του βάσει του δικαίου της ιθαγενείας του, εγγυάται μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου καθώς και περισσότερη ελαστικότητα, άρα και περισσότερη ηρεμία. Το δε ευρωπαϊκό κληρονομητήριο θα επιτρέπει την αναγνώριση, χωρίς άλλες διατυπώσεις, του καθεστώτος του κληρονόμου ή διαχειριστή της κληρονομικής διαδοχής σε όλη την Ένωση. Η πρόταση αποτελεί ένα ακόμα βήμα για την εγκαθίδρυση ενός πραγματικού ευρωπαϊκού δικαστικού χώρου σε θέματα αστικού δικαίου» .

Η συνολική αξία των 450.000 διεθνών κληρονομικών διαδοχών που ανοίγουν κάθε χρόνο στην Ευρωπαϊκή Ένωση υπολογίζεται ότι υπερβαίνει τα 120 δισεκατομμύρια EUR . Ωστόσο, οι κανόνες που διέπουν αυτές τις κληρονομικές διαδοχές είναι ιδιαίτερα περίπλοκοι και ελάχιστα προβλέψιμοι. Οι κανόνες περί της δικαιοδοσίας αλλά και περί του εφαρμοστέου δικαίου ποικίλλουν σημαντικά μεταξύ των κρατών μελών. Ως συνέπεια της κατάστασης αυτής, επικρατεί ελάχιστη ασφάλεια δικαίου και προκαλούνται προβλήματα, όχι μόνο για τους κληρονόμους, οι οποίοι εμπλέκονται συχνά στα γρανάζια της δικαιοσύνης και της γραφειοκρατίας σε περίπτωση που κληρονομήσουν ένα περιουσιακό στοιχείο το οποίο βρίσκεται σε άλλο κράτος μέλος, αλλά και για όσους επιθυμούν να ρυθμίσουν ενόσω ζουν την κληρονομική τους διαδοχή.

Η πρόταση επιδιώκει τριπλό στόχο : να αυξήσει την ασφάλεια δικαίου εξασφαλίζοντας την προβλεψιμότητα και τη συνοχή των εφαρμοστέων κανόνων· να προσφέρει στους πολίτες περισσότερες δυνατότητες επιλογής όσον αφορά το εφαρμοστέο δίκαιο για την κληρονομική τους διαδοχή· τέλος, να εξασφαλίσει τα δικαιώματα των κληρονόμων και/ή των κληροδόχων, καθώς και των λοιπών ενδιαφερομένων (π.χ. των πιστωτών).

Ωστόσο, η πρωτοβουλία αυτή δεν τροποποιεί τους εθνικούς κανόνες ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόζονται στις κληρονομικές διαδοχές. Επίσης, οι εθνικοί κανόνες εξακολουθούν να διέπουν την απάντηση σε ερωτήματα όπως «ποιος είναι κληρονόμος;» ή «ποιο μερίδιο της περιουσίας μου θα κληρονομήσουν τα παιδιά μου και ο/η σύζυγός μου;». Αλλά ούτε και το εμπράγματο ή το οικογενειακό δίκαιο των κρατών μελών επηρεάζεται στο ελάχιστο από την πρόταση. Τέλος, η φορολόγηση των περιουσιακών στοιχείων που απαρτίζουν μια κληρονομική διαδοχή δεν τροποποιείται από την πρόταση και εξακολουθεί να ρυθμίζεται από το εθνικό δίκαιο.

Πώς θα λειτουργήσει ο μελλοντικός κανονισμός;

Η πρόταση προβλέπει την εφαρμογή ενός ενιαίου κριτηρίου που επιτρέπει τον καθορισμό τόσο της δικαιοδοσίας των αρχών όσο και του δικαίου που εφαρμόζεται αυτομάτως σε περίπτωση διασυνοριακής κληρονομικής διαδοχής: πρόκειται για τον τόπο συνήθους κατοικίας του αποβιώσαντος. Οι κάτοικοι εξωτερικού θα μπορούν, ωστόσο, να επιλέγουν να διέπεται το σύνολο της κληρονομικής διαδοχής τους από το δίκαιο της ιθαγενείας τους. Το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων που απαρτίζουν την κληρονομική διαδοχή θα διέπεται, επομένως, από ένα και το αυτό δίκαιο, στοιχείο που θα περιορίσει τον κίνδυνο έκδοσης αντικρουόμενων αποφάσεων σε διαφορετικά κράτη μέλη. Ομοίως, μία μόνο αρχή θα είναι αρμόδια για τη ρύθμιση της κληρονομικής διαδοχής: η αρχή του τόπου συνήθους κατοικίας, η οποία θα μπορεί, ωστόσο, να παραπέμψει την υπόθεση στην αρχή του κράτους ιθαγενείας εάν η τελευταία είναι σε θέση να κρίνει καλύτερα την εν λόγω υπόθεση. Τέλος, οι αποφάσεις και τα δημόσια έγγραφα σε υποθέσεις κληρονομικής διαδοχής θα αποτελούν αντικείμενα πλήρους και αμοιβαίας αναγνώρισης.

Θα θεσπισθεί επίσης το ευρωπαϊκό κληρονομητήριο , το οποίο θα επιτρέπει στον ενδιαφερόμενο να αποδεικνύει χωρίς άλλες διατυπώσεις το καθεστώς του ως κληρονόμου ή τις εξουσίες του ως διαχειριστή ή ως εκτελεστή κληρονομικής διαδοχής. Πρόκειται για σημαντική βελτίωση εν σχέσει προς την παρούσα κατάσταση υπό την οποία σε ορισμένες περιπτώσεις οι πολίτες δύσκολα μπορούν να ασκήσουν τα δικαιώματά τους. Το αποτέλεσμα της πρότασης θα είναι η επιτάχυνση των διαδικασιών και η μείωση του κόστους τους.

Π ερισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις δραστηριότητες του αντιπροέδρου Barrot δημοσιεύονται στον ακόλουθο δικτυακό τόπο:

http://ec.europa.eu/commission_barroso/barrot/welcome/default_el.htm


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website