Navigation path

Left navigation

Additional tools

Komisja wprowadza w życie kompleksowy plan naprawczy na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, by zwiększyć popyt i przywrócić zaufanie do gospodarki europejskiej

European Commission - IP/08/1771   26/11/2008

Other available languages: EN FR DE DA ES NL IT SV PT FI EL CS ET HU LT LV MT SK SL BG RO

IP/08/1771

Bruksela, dnia 26 listopada 2008 r.

Komisja wprowadza w życie kompleksowy plan naprawczy na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, by zwiększyć popyt i przywrócić zaufanie do gospodarki europejskiej

Komisja Europejska zaprezentowała dziś kompleksowy plan wyprowadzenia Europy z aktualnego kryzysu gospodarczego. Plan naprawczy opiera się na dwóch wzajemnie wspierających się głównych elementach. Po pierwsze na środkach krótkoterminowych, których celem jest zwiększenie popytu, ochrona zatrudnienia i pomoc w przywróceniu zaufania. Po drugie na „inteligentnych inwestycjach”, których zadaniem jest w dłuższej perspektywie czasowej zapewnić wyższą stopę wzrostu i trwały dobrobyt. Plan zakłada wprowadzenie w latach 2009-2010 szybkiego, ukierunkowanego i przejściowego bodźca budżetowego wynoszącego ok. 200 mld EUR lub 1,5% PKB Unii, pochodzącego zarówno z budżetów krajowych (ok. 170 mld EUR, 1,2% PKB), jak i z budżetów UE oraz Europejskiego Banku Inwestycyjnego (około 30 mld EUR, 0,3% PKB). Każde państwo członkowskie wzywa się do podjęcia znaczących działań korzystnych zarówno z perspektywy jego obywateli, jak i reszty Europy. Plan naprawczy zakłada ułatwienie i przyspieszenie realizacji reform wdrażanych już w ramach strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Uwzględnia on szeroko zakrojone działania na szczeblu poszczególnych krajów i całej Unii, mające na celu wsparcie gospodarstw domowych i przemysłu oraz skierowanie pomocy do najbardziej dotkniętych kryzysem. W planie Komisja proponuje konkretne działania w zakresie promowania przedsiębiorczości, badań i innowacji, między innymi w przemyśle samochodowym i budowlanym. Celem planu naprawczego jest intensyfikacja starań zmierzających do rozwiązania problemu zmian klimatycznych, przy jednoczesnym tworzeniu tak bardzo potrzebnych miejsc pracy, na przykład poprzez strategiczne inwestycje w energetycznie efektywne budynki i technologie.

Przewodniczący Komisji José Manuel Barroso stwierdził: „Wyjątkowe czasy wymagają wyjątkowych środków. Gra toczy się o miejsca pracy i dobrobyt naszych obywateli. Europa musi rozszerzyć bezprecedensową koordynację rynków finansowych na realną gospodarkę. Plan naprawczy jest kompleksowy i śmiały, a jednocześnie strategiczny i zrównoważony. Opiera się on na propozycjach Komisji z dnia 29 października, które stanowiły pierwszy projekt wychodzący poza udzielenie wsparcia kryzysowego dla sektora finansowego i poruszający problemy realnej gospodarki. Cieszę się widząc, że była to inspiracja dla działań zapowiedzianych od tego czasu przez państwa członkowskie.”

Przewodniczący dodał: W perspektywie krótkoterminowej plan naprawczy może uratować miliony osób przed utratą pracy. Może przekształcić kryzys finansowy w szansę uzyskania czystego wzrostu gospodarczego i większej liczby lepszych miejsc pracy w przyszłości. Szybki, ukierunkowany i przejściowy bodziec budżetowy pomoże przywrócić właściwe funkcjonowanie gospodarki w ramach Paktu na rzecz stabilności i wzrostu. Inteligentne inwestycje w umiejętności i technologie jutra przyspieszą przejście Europy w XXI wieku w kierunku dynamicznej gospodarki opartej na technologiach niskoemisyjnych zgodnie ze strategią lizbońską na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Jeżeli Europa podejmie szybkie decyzje i wdroży plan naprawczy, będziemy mogli wrócić na ścieżkę zrównoważonego rozwoju i spłacić rządowe pożyczki krótkoterminowe. Jeśli nie zadziałamy teraz, ryzykujemy wpadnięciem błędne koło recesji, powodujące spadek siły nabywczej pieniądza i wpływów z podatków, wzrost bezrobocia oraz coraz wyższe deficyty budżetowe.”

Bodziec budżetowy o wartości 1,5% PKB

Plan naprawczy wykorzysta wszystkie dostępne możliwości polityczne. Obejmuje to wprowadzenie skoordynowanego bodźca budżetowego wynoszącego około 200 mld EUR lub 1,5% PKB, z czego ok. 170 mld EUR (1,2% PKB) zostanie wypłacone na poziomie państw członkowskich w charakterze działań finansowanych z własnych środków budżetowych oraz ok. 30 mld EUR (0,3% PKB) w ramach działań finansowanych z budżetu UE i Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Bodziec ten mieści się w ramach paktu stabilności i wzrostu, jednocześnie wykorzystuje pełną elastyczność oferowaną przez pakt. Państwa członkowskie, które zdecydują się na wprowadzenie pakietów bodźców budżetowych odniosą korzyści dwojakiej natury: zwiększą popyt w ramach własnej gospodarki, a także pobudzą popyt w innych państwach członkowskich, zapewniając tym samym poważny impuls własnym eksporterom. Skoordynowane działania przyniosą większe efekty i umożliwią uniknięcie problemów wynikających z podejścia fragmentarycznego.

W ramach udziału UE w kosztach proponowanego bodźca, w planie proponuje się podwyższenie wypłat [do wysokości 6,3 mld EUR] w ramach funduszy strukturalnych i społecznych. W celu poprawy połączeń w zakresie energii oraz infrastruktury szerokopasmowej, w latach 2009-2010 Komisja wyasygnuje kolejne 5 mld EUR.

Roczne interwencje ze strony Europejskiego Banku Inwestycyjnego wzrosną o około 15 mld EUR w roku 2009 i o zbliżoną kwotę w 2010 r.

Ochrona i tworzenie miejsc pracy

Najwyższym priorytetem jest ochrona obywateli europejskich przed najgorszymi skutkami kryzysu finansowego. Ich dotkną one w pierwszej kolejności jako pracowników, gospodarstwa domowe czy przedsiębiorców.

Komisja proponuje uproszczenie kryteriów ubiegania się o wsparcie z Europejskiego Funduszu Społecznego, przeprogramowanie wydatków oraz podwyższenie zaliczek od początku 2009 r., tak by państwa członkowskie miały wcześniej dostęp do sięgającej 1,8 mld EUR kwoty w celu wzmocnienia aktywnych polityk w dziedzinie zatrudnienia, skierowania pomocy do najbardziej dotkniętych kryzysem, zintensyfikowania działań zmierzających do podwyższania kwalifikacji, a także, w miarę potrzeby, ubiegania się o pełne finansowanie wspólnotowe projektów w tym okresie.

Udostępnionych zostanie również do 4,5 mld EUR funduszy polityki spójności, wraz z innymi środkami umożliwiającymi przyspieszenie realizacji najważniejszych projektów inwestycyjnych, co także przyczyni się do ochrony i tworzenia miejsc pracy.

Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji zostanie poddany ocenie pod kątem przyspieszenia jego działania oraz rozszerzenia zakresu, by umożliwić obywatelom utrzymanie ich miejsc pracy i wspomóc ich w znajdowaniu nowych. Również budżet EGAF zostanie przeanalizowany.

Aby utworzyć popyt na siłę roboczą plan zachęca państwa członkowskie do rozważenia możliwości obniżenia obciążeń socjalnych od niższych wynagrodzeń ponoszonych przez pracodawców oraz wzywa Radę do przyjęcia proponowanej dyrektywy w sprawie wprowadzenia stałej obniżonej stawki podatku VAT w odniesieniu do usług pracochłonnych do czasu wiosennej sesji Rady Europy 2009.

Inteligentne inwestycje
Plan naprawczy zawiera szczegółowe propozycje partnerstw między sektorem publicznym – przy wykorzystaniu funduszy wspólnotowych, EBI oraz krajowych – a sektorem prywatnym na rzecz popularyzacji czystych technologii poprzez wspieranie innowacji. Obejmują one europejską inicjatywę „ekologicznych samochodów” o łącznym budżecie wynoszącym co najmniej 5 mld EUR, europejską inicjatywę budynków efektywnych energetycznie o budżecie 1 mld EUR oraz inicjatywę w zakresie „fabryk jutra”, której budżet szacowany jest na 1,2 mld EUR.

Plan naprawczy kładzie nacisk na „inteligentne inwestycje”. Wyższe inwestycje w kształcenie i przekwalifikowanie pomagają ludziom utrzymać swoje miejsca pracy i wrócić na rynek pracy, jednocześnie zwiększając ich wydajność w pracy. Inwestycje w infrastrukturę i efektywność energetyczną zapewniają pracę dla osób zatrudnionych w przemyśle budowlanym, umożliwiają oszczędność energii i zwiększają wydajność. Inwestowanie w samochody o niskiej emisji spalin pomaga chronić naszą planetę i zapewni przedsiębiorstwom europejskim przewagę na bardzo konkurencyjnym rynku.

Pod względem udzielania pomocy na rzecz wszystkich małych i średnich przedsiębiorstw plan naprawczy opiera się na programie Small Business Act, między innymi likwidując wymóg sporządzania rocznych sprawozdań finansowych przez mikroprzedsiębiorstwa, ułatwiając dostęp do zamówień publicznych i zapewniając regulowanie należności przez władze publiczne w ciągu miesiąca.

Plan proponuje również inicjatywy dotyczące stosowania zasad pomocy państwa w sposób zapewniający maksymalną elastyczność w zażegnywaniu kryzysu, przy jednoczesnym zachowaniu jednakowych warunków dla wszystkich obecnych na rynku podmiotów. Te nowe działania obejmują pakiet uproszczeń zmierzających do przyspieszenia procesu podejmowania decyzji, przejściowe podwyższenie progów bezpieczeństwa dla kapitału podwyższonego ryzyka do 2,5 mln EUR oraz, również przejściowe, zwiększenie możliwości państw członkowskich w zakresie udzielania gwarancji na kredyty dla przedsiębiorstw.

Wyważone i zróżnicowane podejście

Proponowany bodziec budżetowy ma na celu zapewnienie uczestnictwa wszystkich państw członkowskich i uniknięcie przyjmowania ujednoliconego podejścia, które mogłoby nie odnieść zamierzonego efektu ze względu na różne punkty wyjścia państw członkowskich (zob. IP/08/1617 w sprawie jesiennych prognoz gospodarczych Komisji). Największe możliwości manewru mają te państwa, które wykorzystały dobrą koniunkturę do stabilizacji finansów publicznych.

Wysokość bodźca jest wyważona. Z jednej strony jest wystarczająca by skutecznie ograniczyć bezrobocie i przeprowadzić miliony MŚP przez kryzys. Z drugiej strony umożliwia uniknięcie powstania zadłużenia długoterminowego, które w dłuższej perspektywie czasowej mogłoby podważyć podstawy gospodarcze Europy i doprowadzić do masowego bezrobocia w przyszłości.

Bodziec ten jest przewidziany na czas określony, po którym państwa członkowskie powinny zacząć poprawiać swoją sytuację budżetową. Państwa członkowskie zostaną poproszone o określenie planowanego sposobu osiągnięcia tego celu i zagwarantowania jego trwałości w zaktualizowanych programach stabilności lub konwergencji.

Reformy strukturalne

Aby przyspieszyć proces wychodzenia z kryzysu finansowego i utrwalić skutki działań, a także zapobiec kryzysom w przyszłości, w planie naprawczym Komisja proponuje również ambitne reformy strukturalne dostosowane do potrzeb poszczególnych państw członkowskich. Niektóre z tych reform mają charakter uzupełniający w stosunku do bodźca budżetowego pod względem stymulowania popytu, na przykład poprzez wspieranie siły nabywczej konsumentów w drodze usprawniania funkcjonowania rynków. Odpowiednie reformy strukturalne oparte na strategii lizbońskiej w połączeniu z inteligentnymi inwestycjami pomogą państwom członkowskim polepszyć swoją konkurencyjność i osiągnąć silną pozycję umożliwiającą spłatę zadłużenia oraz utworzenie platformy zrównoważonego rozwoju.

Plan wzmacnia instrumenty umożliwiające państwom członkowskim spełnienie zobowiązań wynikających ze strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu i zatrudnienia. W publikowanych 16 grudnia w ramach rocznego pakietu strategii lizbońskiej rozdziałach dotyczących poszczególnych państw, Komisja oceni sytuację w każdym z państw i przedstawi propozycje zaleceń dla każdego z nich, o których zatwierdzenie zwróci się następnie do Rady Europejskiej w czasie sesji wiosennej. Oznacza to, że przywódcy UE wspólnie zadecydują jakie indywidualne działania podejmie każde z państw członkowskich w ramach realizacji planu naprawczego, jednocześnie zapewniając stabilność finansową w średniej perspektywie czasowej, przede wszystkim poprzez przyspieszenie reform lizbońskich zmierzających do zwiększenia konkurencyjności.

Realizacja planu

Na sesji Rady Europejskiej w dniach 11-12 grudnia Komisja Europejska poprosi głowy państw i rządów o zatwierdzenie planu naprawczego i wykazanie determinacji w skoordynowanym współdziałaniu. Umożliwi to Europie odegranie wiodącej roli w zdecydowanych działaniach wspierających realną gospodarkę, podobnie jak w przypadku jej działań na rynkach finansowych, które doprowadziły do zawarcia porozumienia na szczycie G20 w Waszyngtonie w dniu 15 listopada.

Więcej informacji na ten temat znajduje się w MEMO/08/735.

Pełny tekst planu naprawczego zostanie udostępniony w najbliższym możliwym terminie na stronie:

http://ec.europa.eu/commission_barroso/president/index_en.htm


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website