Navigation path

Left navigation

Additional tools

Περιβάλλον: Ο Επίτροπος κ. Δήμας αναφέρεται στις προτεραιότητες το 2006 βάσει της ώθησης που δόθηκε κατά το έτος ορόσημο 2005

European Commission - IP/06/178   16/02/2006

Other available languages: EN FR DE

IP/06/178

Βρυξέλλες, 16 Φεβρουαρίου 2006

Περιβάλλον: Ο Επίτροπος κ. Δήμας αναφέρεται στις προτεραιότητες το 2006 βάσει της ώθησης που δόθηκε κατά το έτος ορόσημο 2005

Ο Επίτροπος Περιβάλλοντος κ. Σταύρος Δήμας σήμερα περιέγραψε τις ευρύτερες προτεραιότητες για το τρέχον έτος επ’ ευκαιρία της δημοσίευσης εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της ετήσιας επισκόπησης της πολιτικής περιβάλλοντος για το 2005. Η επισκόπηση υπογραμμίζει ότι τον προηγούμενο χρόνο η πολιτική για την αντιμετώπιση της αλλαγής του κλίματος σε παγκόσμιο επίπεδο και σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης σημείωσε σοβαρές προόδους και ότι ετέθησαν τοιουτοτρόπως τα θεμέλια για μια νέας γενεάς πολιτική περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τη θέσπιση των πρώτων τεσσάρων από μια σειρά θεματικών στρατηγικών. Οι νέες πολιτικές τονίζουν το γεγονός ότι είναι δυνατόν να συνδυαστεί η προστασία του περιβάλλοντος με την τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης. Κατά το 2006 ο Επίτροπος κ. Δήμας προτίθεται να αξιοποιήσει την επιτευχθείσα πρόοδο αναλαμβάνοντας σειρά περαιτέρω πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση της αλλαγής του κλίματος και συνεχίζοντας τις δράσεις που έχουν αναληφθεί για να προστατεύεται ταυτόχρονα το περιβάλλον και προκειμένου να τονωθεί η οικονομική ανάπτυξη κατά τρόπο φιλικό προς το περιβάλλον μέσω της τεχνολογικής καινοτομίας και της καλύτερης κανονιστικής ρύθμισης. Ιδιαίτερη σημασία θα αποδοθεί επίσης κατά το τρέχον έτος και στη διαφύλαξη της βιοποικιλότητας ενώ παράλληλα θα αναβαθμιστούν οι προσπάθειες που έχουν ως στόχο να εξασφαλιστεί η ορθή και έγκαιρη εφαρμογή εκ μέρους των κρατών μελών της περιβαλλοντικής νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο Επίτροπος κ. Δήμας δήλωσε τα εξής: «Είμαι αποφασισμένος να διαφυλάξω την έντονη ώθηση που εδόθη κατά το 2005, το οποίο αποτέλεσε έτος ορόσημο για την αλλαγή του κλίματος λόγω της θέσης σε ισχύ του Πρωτοκόλλου του Κυότο ακριβώς πριν από ένα χρόνο, για να εξασφαλιστεί η επιτυχία του συστήματος εμπορίας των εκπομπών στην Ευρωπαϊκή Ένωση και η έναρξη των παγκόσμιων συνομιλιών για την ανάληψη μελλοντικής δράσης. Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι το υπό εξέταση έτος υπήρξε έτος μεγάλων επιτυχιών για ένα νέο κύμα περιβαλλοντικών πολιτικών που θα αποδώσουν τόσο περιβαλλοντικά όσο και οικονομικά οφέλη. Ενώ θα αξιοποιούμε τα εν λόγω επιτεύγματα θα πρέπει παράλληλα κατά το τρέχον έτος να κλιμακώσουμε τις προσπάθειές μας για την αντιμετώπιση της υποβάθμισης των οικοσυστημάτων, που καταδεικνύεται από τη συνεχιζόμενη υποβάθμιση της βιοποικιλότητας και απειλεί να υποσκάψει το υπόβαθρο επί του οποίου βασίζονται οι οικονομίες μας. Είναι ιδιαίτερα ευτυχής που διαθέτουμε ως μέσον την επισκόπηση της περιβαλλοντικής πολιτικής που μας επιτρέπει να κάνουμε μια αποτίμηση της κατάστασης και να προσαρμόζουμε τις προτεραιότητές μας».

Οι προτεραιότητες αυτού του έτους

Αλλαγή του κλίματος: Η ΕΕ αφού κατέβαλε κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να προωθήσει την έγκαιρη έναρξή τους, θα συμβάλει ιδιαίτερα ενεργά και εποικοδομητικά στις διεθνείς συνομιλίες για τη δράση που επιβάλλεται να αναληφθεί μελλοντικά σε παγκόσμιο επίπεδο με στόχο να καταπολεμηθεί η αλλαγή του κλίματος. Οι εν λόγω συνομιλίες αποφασίστηκαν στην παγκόσμια διάσκεψη για το κλίμα που πραγματοποιήθηκε τον προηγούμενο Δεκέμβριο στο Μόντρεαλ. Η πρώτη συνάντηση θα πραγματοποιηθεί το Μάιο. Εσωτερικά, η Επιτροπή θα υποβάλει πρόγραμμα δράσης για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης. Θα επανεξετάσει τη λειτουργία του συστήματος εμπορίας εκπομπών αερίων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεδομένου ότι αποτελεί καθοριστικής σημασίας μέσο για την επίτευξη των στόχων που έχουν θεσπιστεί βάσει του Πρωτοκόλλου του Κυότο σε ό,τι αφορά τις εκπομπές και θα προτείνει τις τυχόν απαραίτητες αλλαγές. Παράλληλα θα υποβάλει νομοθετική πρόταση για να περιληφθούν οι εκπομπές των αεροσκαφών στο σύστημα εμπορίας εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου. Μείζων επιδίωξη της Επιτροπής κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους θα αποτελέσει ο έλεγχος και η έγκριση των σχεδίων των κρατών μελών για την κατανομή των ποσοστώσεων (δικαιωμάτων) εκπομπής σε εταιρείες για την περίοδο εμπορίας 2008-2012.

Το δεύτερο στάδιο του Ευρωπαϊκού Προγράμματος για την Αλλαγή του Κλίματος (ECCP), εγκαινιάστηκε το προηγούμενο φθινόπωρο με στόχο να προσδιοριστούν περαιτέρω αποτελεσματικοί ως προς το κόστος τρόποι μείωσης των εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου και αναμένεται να αρχίσει να αποδίδει αποτελέσματα κατά το παρόν έτος με συνέπεια ενδεχομένως τη λήψη μέτρων για όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Επιτροπή προτίθεται επίσης να εκδώσει Πράσινη Βίβλο για την προσαρμογή στην αλλαγή του κλίματος η οποία να περιλαμβάνει συστάσεις αποδοτικών ως προς το κόστος πρακτικών για την ανάπτυξη των πολιτικών προσαρμογής.

Βιοποικιλότητα: Η διαφύλαξη της βιολογικής ποικιλότητας – ήτοι της ποικιλίας των γονιδίων, των ειδών και των οικοσυστημάτων που από κοινού οικοδομούν το δίκτυο της ζωής – είναι, όπως και η αλλαγή του κλίματος, πιεστική παγκόσμια πρόκληση. Η Επιτροπή θα εκδώσει φιλόδοξο χάρτη πορείας για την επίτευξη του στόχου της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με τη διακοπή της απώλειας της βιοποικιλότητας στην Ευρώπη έως το 2010. Κατά την Πράσινη Εβδομάδα που θα πραγματοποιηθεί στα τέλη Μαΐου και τις αρχές του Ιουνίου, η οποία αποτελεί το ετήσιο πρόγραμμα περιβαλλοντικών διασκέψεων της Επιτροπής, η προσοχή θα εστιαστεί σε λύσεις για τη διαφύλαξη της βιοποικιλότητας οι οποίες να βασίζονται στην ανάληψη δράσης. Το δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000 θα συμπληρωθεί και για τα 25 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα διευρυνθεί ώστε να καλύπτει και το θαλάσσιο περιβάλλον.

Οικολογική καινοτομία και καλύτερες νομοθετικές ρυθμίσεις

Η προαγωγή των περιβαλλοντικών τεχνολογιών και της οικολογικής καινοτομίας αποτελεί στόχο του προγράμματος δράσης για τις περιβαλλοντικές τεχνολογίες (ETAP) που εγκαινιάστηκε το 2004 και συμβάλλει άμεσα στους στόχους της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την οικονομική ανάπτυξη και την απασχόληση (στρατηγική της Λισσαβώνας). Η εφαρμογή του ETAP θα προχωρήσει περαιτέρω κατά το τρέχον έτος με σειρά δράσεων.

Η Επιτροπή θα υποβάλει έκθεση σχετικά με τους εθνικούς χάρτες πορείας που τα κράτη μέλη έχουν θεσπίσει για το ΕΤΑΡ στο άτυπο Περιβαλλοντικό Συμβούλιο που θα πραγματοποιηθεί το Μάιο. Θα συγκροτηθεί ευρωπαϊκή επιτροπή για τις περιβαλλοντικές τεχνολογίες με στόχο να διευκολυνθεί η κινητοποίηση καθοριστικής σημασίας παραγόντων, να ευαισθητοποιηθεί περαιτέρω το κοινό και να καθοριστούν τα επόμενα βήματα για την ανάληψη δράσης στο πλαίσιο του ΕΤΑΡ. Κατά το εν λόγω έτος αναμένεται επίσης να προχωρήσουν οι εργασίες για τον καθορισμό των λεπτομερειών σε ό,τι αφορά το νέο πρόγραμμα ανταγωνιστικότητας και δράσης για την περίοδο 2007-2013. Η πολιτική περιβάλλοντος θα εξακολουθήσει να διαδραματίζει το ρόλο της στις προσπάθειες που καταβάλλονται για καλύτερες κανονιστικές ρυθμίσεις μεταξύ άλλων με δύο θεματικές στρατηγικές που αναμένεται να υποβληθούν για το περιβάλλον κατά τους επόμενους μήνες με θέμα την προστασία των εδαφών και την αειφόρο χρήση των φυτοφαρμάκων. Η απλοποίηση της νομοθεσίας στο μέτρο του δυνατού θα εξακολουθήσει να αποτελεί καθοριστικής σημασίας στοιχείο των ευρύτερων επανεξετάσεων των πολιτικών όπως για παράδειγμα στον τομέα των βιομηχανικών εκπομπών.

Εφαρμογή:

Η έγκαιρη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο και η ορθή εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενίοτε συνεπάγονται δυσκολίες για τα κράτη μέλη με αποτέλέσμα η προστασία του περιβάλλοντος να μην είναι η καλύτερη δυνατή. Με τη στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, η Επιτροπή προτίθεται να ενισχύσει τις προσπάθειες που καταβάλλει για να τα βοηθήσει να αντιμετωπίζουν ανάλογα προβλήματα εγκαίρως ενώ παράλληλα επιφυλάσσεται να εξακολουθήσει να ασκεί όπου αυτό είναι απαραίτητο τις εξουσίες που της έχουν εκχωρηθεί για την αντιμετώπιση τυχόν παραβάσεων. Παράλληλα η Επιτροπή προτίθεται να υποβάλει πρόγραμμα αρωγής για τη συμμόρφωση προς τις κείμενες διατάξεις ώστε να διευκολυνθούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις κατά την αντιμετώπιση των δυσκολιών που αντιμετωπίζουν σε επίπεδο εφαρμογής.

Το 2005 ως «έτος ορόσημο»
Η επισκόπηση της περιβαλλοντικής πολιτικής περιγράφει τις πλέον σημαντικές πολιτικές που εγκαινιάστηκαν κατά το προηγούμενο έτος όπως το σύστημα εμπορίας εκπομπών και οι τέσσερις θεματικές στρατηγικές για το περιβάλλον, που ρυθμίζουν θέματα λίαν πολύπλοκα όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση και η διαχείριση των αποβλήτων. Η επισκόπηση της περιβαλλοντικής πολιτικής αναφέρεται σε νέα ευρήματα σχετικά με τις ολοένα αυξανόμενες περιβαλλοντικές πιέσεις ιδίως στους τομείς της αλλαγής του κλίματος και της απώλειας της βιοποικιλότητας. Παράλληλα στρέφεται και προς το μέλλον. Ως νέο στοιχείο, η επισκόπηση περιλαμβάνει γενική θεώρηση των σχεδίων των κρατών μελών για την επιτάχυνση της οικονομικής ανάπτυξης μέσω της περιβαλλοντικής πολιτικής.
Η επισκόπηση αναφέρεται στο 2005 ως έτος ορόσημο σε ό,τι αφορά την εξέλιξη της πολιτικής περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεδομένου ότι

  • Προχώρησε πολύ σημαντικά η πολιτική για την αντιμετώπιση της αλλαγής του κλίματος. Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στη συμφωνία στην οποία κατέληξαν περισσότερα από 180 κράτη στη διάσκεψη του Μόντρεαλ για την έναρξη του διαλόγου σχετικά με τη δράση που επιβάλλεται να αναληφθεί μελλοντικά για την καταπολέμηση της αλλαγής του κλίματος. Τα 157 συμβαλλόμενα μέρη του Πρωτοκόλλου του Κυότο αποφάσισαν να ενισχύσουν τους μηχανισμούς του Πρωτοκόλλου του Κυότο μετά από τη θέση του σε ισχύ στις 16 Φεβρουαρίου 2005 και να αρχίσουν άμεσα το διάλογο για νέους στόχους. Κατά το 2005 το σύστημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την εμπορία εκπομπών αερίων που συμβάλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου εγκαινιάστηκε εντυπωσιακά με την εμπορία περισσοτέρων των 260 εκατομμυρίων δικαιωμάτων εκπομπής συνολικής αξίας περίπου 5 δισεκατομμυρίων ευρώ.

Τοιουτοτρόπως αποδείχθηκε η χρησιμότητα και η αποτελεσματική αξιοποίηση του κόστους των μέσων που βασίζονται στην αγορά. Η Επιτροπή άρχισε επίσης το νέο στάδιο του ECCP-ΕΠΑΚ.

  • Ωρίμασε η νέα προσέγγιση όσον αφορά τη χάραξη πολιτικών με την εγκαινίαση τεσσάρων «θεματικών» στρατηγικών που αντιμετωπίζουν την ατμοσφαιρική ρύπανση, το θαλάσσιο περιβάλλον, τη διαχείριση των αποβλήτων και τους φυσικούς πόρους. Τα ως άνω χαρακτηριστικά παραδείγματα «αρτιότερης κανονιστικής ρύθμισης» αναπτύχθηκαν επί σειρά ετών και βασίζονται στα πλέον πρόσφατα επιστημονικά επιτεύγματα και τις πλέον προηγμένες γνώσεις. Τοιουτοτρόπως καθορίζονται βραχυ- και μεσοπρόθεσμοι πολιτικοί στόχοι που θα πρέπει να επιτευχθούν με την ανάληψη δράσης σε σειρά πολιτικών τομέων απλοποιώντας παράλληλα την υφιστάμενη νομοθεσία. Τον Ιανουάριο υποβλήθηκε μια πέμπτη στρατηγική για το αστικό περιβάλλον ενώ αναμένεται ότι θα κατατεθούν δύο επιπλέον (σχετικά με το έδαφος και τα φυτοφάρμακα) αργότερα κατά το τρέχον έτος.
  • Η ανανέωση της στρατηγικής της Λισσαβώνας υπογράμμισε το ρόλο που διαδραματίζει το περιβάλλον όσο αφορά την οικονομική ανάπτυξη. Η οικολογική καινοτομία ιδιαίτερα έχει τις δυνατότητες να αυξήσει την ανταγωνιστικότητα και να δημιουργήσει θέσεις εργασίας ενώ παράλληλα θα προστατεύει το περιβάλλον. Οι οικολογικοί κλάδοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης αντιπροσωπεύουν σήμερα περίπου το ένα τρίτο της αντίστοιχης παγκόσμιας αγοράς, απασχολούν περισσότερα από 2 εκατομμύρια άτομα και αυξάνουν περίπου κατά 5% ετησίως. Η οικολογική καινοτομία αναφέρεται τόσο από τα κράτη μέλη στα εθνικά μεταρρυθμιστικά της προγράμματα (βλ. IP/06/71) όσο και από την Επιτροπή, ως σαφής τρόπος τόνωσης του διεθνούς εμπορίου, της απόδοσης και των περιβαλλοντικών προτύπων. Η πρόταση της Επιτροπής για την αναθεώρηση της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αειφόρο ανάπτυξη (2001) διευκρινίζει ότι η οικονομική ανάπτυξη που επιδιώκει η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να συμβαδίζει με την κοινωνική ένταξη και την προστασία του περιβάλλοντος.

Νέα ευρήματα

Κατά το 2005 παρατηρήθηκε επιδείνωση των περιβαλλοντικών πιέσεων. Η επισκόπηση της περιβαλλοντικής πολιτικής εντοπίζει εν προκειμένω ορισμένες χαρακτηριστικές τάσεις.

  • Στην Ευρώπη σημειώθηκαν καταστροφές που σχετίζονται με το περιβάλλον που κυμάνθηκαν από πλημμύρες έως ξηρασίες και δασικές πυρκαγιές στην Ευρώπη. Από τα δεδομένα της NASA προκύπτει ότι το 2005 ήταν το θερμότερο από τα έτη για τα οποία μέχρι σήμερα διαθέτουμε σχετικά δεδομένα.
  • Η αξιολόγηση των οικοσυστημάτων που πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών επ’ ευκαιρία της χιλιετίας αποδεικνύει ότι υποβαθμίζονται ή χρησιμοποιούνται κατά μη βιώσιμο τρόπο πολλές από τις υπηρεσίες οικοσυστημάτων που είναι καθοριστικής σημασίας για την οικονομική μας ευμάρεια.
  • Η ατμοσφαιρική ρύπανση σήμερα μειώνει τον προσδόκιμο χρόνο ζωής των Ευρωπαίων κατά μέσο όρο κατά εννέα μήνες φθάνοντας εντούτοις σε μειώσεις μέχρι και κατά δύο χρόνια στις περιοχές με τη χειρότερη ποιότητα ατμοσφαιρικού αέρα.
  • Η έκθεση για την κατάσταση του περιβάλλοντος που συνέταξε ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος αναφέρει ότι πολλά από τα ευρωπαϊκά είδη εξακολουθούν να απειλούνται - για παράδειγμα 42% των αυτοχθόνων θηλαστικών, 15% των πτηνών, 45% των πεταλούδων και 52% των ψαριών του γλυκού νερού.
  • Το Οικολογικό Ίχνος της Ευρώπης - ήτοι η περιοχή που απαιτείται για την παραγωγή των τροφίμων και των ινών που καταναλώνουμε, για την απορρόφηση του CO2 που εκπέμπουμε και για την εξασφάλιση του χώρου που είναι απαραίτητος για τις υποδομές μας ανέρχεται σε 4,9 συνολικά εκτάρια ανά άτομο ενώ οι περιορισμένοι πόροι της γης επιτρέπουν τη διάθέση μόνο 1,8 εκταρίων κατά κεφαλήν.

Η επισκόπηση της περιβαλλοντικής πολιτικής και περαιτέρω σχετικές πληροφορίες παρατίθενται στη διεύθυνση:

http://ec.europa.eu/environment/lisbon.htm


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website