Navigation path

Left navigation

Additional tools

Η Επιτροπή επιβάλει πρόστιμο σε δέκα εταιρείες για σύμπραξη στον τομέα του αυτοαντιγραφικού χαρτιού

European Commission - IP/01/1892   20/12/2001

Other available languages: EN FR DE DA ES NL IT SV PT FI

IP/01/1892

Βρυξέλλες, 20 Δεκεμβρίου 2001

Η Επιτροπή επιβάλει πρόστιμο σε δέκα εταιρείες για σύμπραξη στον τομέα του αυτοαντιγραφικού χαρτιού

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέβαλε σήμερα στην Arjo Wiggins Appleton και άλλες εννέα εταιρείες στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ισπανία πρόστιμα συνολικού ύψους 313,7 για τη συμμετοχή τους σε σύμπραξη σχετικά με τον καθορισμό των τιμών και την κατανομή της αγοράς στον τομέα του αυτοαντιγραφικού χαρτιού. Ο αρμόδιος επίτροπος για τον ανταγωνισμό κ. Mario Monti δήλωσε: « η νέα αυτή υπόθεση εμφανίζεται στο τέλος μιας χρονιάς κατά την οποία η Επιτροπή έλαβε πολλές αποφάσεις για καρτέλ παντός τύπου. Αυτό το άνευ προηγουμένου επίπεδο δραστηριότητας δείχνει δύο πράγματα: καταρχάς ότι οι μυστικές πρακτικές είναι δυστυχώς ιδιαίτερα εκτεταμένες· αλλά και ότι η Επιτροπή διαθέτει τα μέσα για να τις ανιχνεύει, να τις ερευνά και να τις τιμωρεί αποτελεσματικά».

Μετά από έρευνα σε βάθος που ξεκίνησε το 1996, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακάλυψε ότι οι εταιρείες Arjo Wiggins Appleton Plc και Carrs Paper Ltd (Ηνωμένο Βασίλειο), Mitsubishi HiTech Paper Bielefeld GmbH, Papierfabrik August Koehler AG, Zanders Feinpapiere AG (Γερμανία), Bollorιe SA et Papeteries Mougeot SA (Γαλλία), Distribuidora Vizcaina de Papeles S.L, Papelera Guipuzcoana de Zicuρaga SA, Torraspapel SA (€?σπανία), και Sappi Limited (Νότιο Αφρική) συμμετείχαν, από το 1992 έως το 1995, σε σύμπραξη που εκτεινόταν στο σύνολο της Ευρώπης με στόχο κυρίως συνεννοημένες αυξήσεις τιμών.

Τα πρόστιμα για κάθε εταιρεία έχουν ως εξής (σε εκατ. ευρώ):

  • Arjo Wiggins Appleton Plc : 184,27

  • Papierfabrik August Koehler AG : 33,07

  • Zanders Feinpapiere AG : 29,76

  • Bollorι SA : 22,68

  • Mitsubishi HiTech Paper Bielefeld GmbH : 21,24

  • Torraspapel SA : 14,17

  • Papeteries Mougeot SA : 3,64

  • Distribuidora Vizcaina de Papeles S.L. : 1,75

  • Carrs Paper Ltd : 1,57

  • Papelera Guipuzcoana de Zicuρaga SA : 1,54

Η Arjo Wiggins υπήρξε βασικός υποκινητής του καρτέλ και είναι και ο μεγαλύτερος κατασκευαστής αυτοαντιγραφικού χαρτιού στην Ευρώπη, εξ ου και το υψηλότερο πρόστιμο που της επεβλήθη.

Η Sappi επωφελήθηκε από πλήρη απαλλαγή κατ' εφαρμογή των κανόνων επιείκειας της Επιτροπής του 1996, γιατί ήταν η πρώτη εταιρεία που συνεργάστηκε στην έρευνα και υπέβαλε αποφασιστικές αποδείξεις για τη σύμπραξη. Είναι η δεύτερη φορά που η Επιτροπή παρέχει μείωση κατά 100% του προστίμου (μετά την Aventis S.A., στην υπόθεση των βιταμινών A και E).

Το προϊόν

Το αυτοαντιγραφικό χαρτί είναι ένα χαρτί που προορίζεται για την αντιγραφή εγγράφων και αποτελείται από χαρτί στο οποίο προστίθενται στρώσεις χημικών προϊόντων. Η αρχή του αυτοαντιγραφικού χαρτιού συνίσταται στη λήψη αντιγράφου με την αντίδραση μεταξύ δύο συμπληρωματικών στρώσεων κάτω από την πίεση της γραφής ή εκτυπωτή υπολογιστή ή γραφομηχανής. Τα εμπορικά έντυπα όπως τα τιμολόγια παραλαβής και τα έντυπα για τα τραπεζικά εμβάσματα, αντιπροσωπεύουν την πιο εκτεταμένη χρήση των αυτοαντιγραφικών χαρτιών, με πάνω από το 90% της συνολικής κατανάλωσης. Πελάτες είναι οι εκτυπωτές που αγοράζουν το αυτοαντιγραφικό χαρτί σε κυλίνδρους (80%) και σε φύλλα (20%).

Κατά τη διάρκεια της περιόδου που αφορά η παράβαση (1992-1995), η σχετική αγορά είχε ετήσια αξία περίπου 850 εκατ. ευρώ στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο δηλαδή τα 15 κράτη μέλη της ΕΕ συν την Νορβηγία, την Ισλανδία και το Λιχτενστάιν. Η παραγωγική ικανότητα σε αυτοαντιγραφικό χαρτί στην Δυτική Ευρώπη υπολογιζόταν σε 1.010.000 τόνους το 1995 (τελευταίο έτος της παράβασης), εκ των οποίων 890.000 τόνοι για τα μέλη της « Association of European Manufacturers of Carbonless Paper » (AEMCP). Μαζί, τα μέλη της l'AEMCP αντιπροσώπευαν 85 ως 90 % των πωλήσεων αυτοαντιγραφικού χαρτιού των ΕΟΧ.

Η σύμπραξη

Η έρευνα που διεξήγαγε η Επιτροπή αποκάλυψε ότι τα μέλη της AEMCP και τρεις άλλοι ευρωπαίοι παραγωγοί ή διανομείς αυτοαντιγραφικού χαρτιού(Carrs, Divipa, Zicuρaga) €eκπόνησαν ένα παράνομο σχέδιο με στόχο τη βελτίωση της κερδοφορίας των συμμετεχόντων με συλλογικές αυξήσεις τιμών. Κύριος στόχος της σύμπραξης ήταν ο σχεδιασμός των αυξήσεων των τιμών και το χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή τους.

Τα μέλη του καρτέλ οργάνωναν συναντήσεις σε δύο διαφορετικά επίπεδα: γενικές συναντήσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο στις οποίες συμμετείχαν οι γενικοί διευθυντές, οι εμπορικοί διευθυντές ή στελέχη ανάλογου επιπέδου του τομέα του αυτοαντιγραφικού χαρτιού, και εθνικές περιφερειακές συναντήσεις του καρτέλ, όπου συμμετείχαν οι εθνικοί περιφερειακοί διευθυντές πωλήσεων, συχνά συνοδευόμενοι από τα προαναφερθέντα υψηλότερα στελέχη.

Η Επιτροπή διαθέτει αποδείξεις για την πραγματοποίηση πέντε γενικών συναντήσεων από το Σεπτέμβριο του 1993 ως το Φεβρουάριο του 1995 σε ξενοδοχεία στη Φρανκφούρτη και το Παρίσι, κατά τη διάρκεια των οποίων οι συμμετέχοντες συμφώνησαν για διάφορες διαδοχικές αυξήσεις τιμών για κάθε χώρα του ΕΟΧ.

Κατά τη διάρκεια των εθνικών και περιφερειακών συναντήσεων, οι συμμετέχοντες συμφώνησαν για τις αυξήσεις των τιμών και έλεγξαν την εφαρμογή των αυξήσεων που είχαν αποφασίσει προηγουμένως. Η Επιτροπή διαθέτει λεπτομερή στοιχεία σχετικά με την πραγματοποίηση είκοσι εθνικών συναντήσεων που αφορούν τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ισπανία και την Πορτογαλία. Εξάλλου, διάφορα μέρη του καρτέλ ομολόγησαν τη συμμετοχή τους σε συναντήσεις που αφορούσαν τη Γερμανία και την Ιταλία καθώς και τη Δανία, τη Φινλανδία, τη Νορβηγία και τη Σουηδία.

Η Επιτροπή ανακάλυψε αποδείξεις σύμφωνα με τις οποίες για τη διασφάλιση της εφαρμογής των συμφωνηθεισών αυξήσεων τιμών, συμφωνήθηκαν ποσοστώσεις πωλήσεων για κάθε συμμετέχοντα ενώ συμφωνήθηκε μερίδιο αγοράς για καθένα απ' αυτούς κατά τις εθνικές συναντήσεις του καρτέλ (για παράδειγμα το Φθινόπωρο του 1993 για την ισπανική και τη γαλλική αγορά).

Για να διευκολυνθεί η σύναψη των συμφωνιών σχετικά με τις αυξήσεις τιμών και τις ποσοστώσεις πωλήσεων και να ελεγχθεί η τήρηση των συμφωνιών, οι παραγωγοί αυτοαντιγραφικού χαρτιού αντάλλαξαν μεμονωμένες εμπιστευτικές πληροφορίες (λεπτομερείς και μεμονωμένες πληροφορίες για τις τιμές και το ύψος των πωλήσεών τους).

Οι δηλώσεις της Sappi δείχνουν ότι υπήρξαν παράνομες επαφές μεταξύ των ευρωπαίων κατασκευαστών από τη δημιουργία ήδη της επαγγελματικής τους οργάνωσης, της AEMCP, το 1981 και κυρίως από τα μέσα της δεκαετίας του '80. Ειδικότερα, οι πληροφορίες που υπέβαλε η Sappi δείχνουν ότι οι συναντήσεις του καρτέλ ξεκίνησαν το 1989. Ωστόσο, η Επιτροπή περιόρισε την έρευνά της στην περίοδο που αρχίζει τον Ιανουάριο του 1992, ημερομηνία για την οποία διαθέτει συγκλίνουσες δηλώσεις των συμμετεχόντων στη συνεννόηση και επιβεβαιωμένες αποδείξεις για τακτικές παράνομες επαφές μεταξύ παραγωγών αυτοαντιγραφικού χαρτιού.

Σε ό,τι αφορά το τέλος της περιόδου, υπάρχουν υποψίες ότι ορισμένα τουλάχιστον στοιχεία των παράνομων συνεννοήσεων συνεχίστηκαν και μετά το Σεπτέμβριο του 1995. Η Επιτροπή, κατά την αποστολή της κοινοποίησης των αιτιάσεων στις επιχειρήσεις είχε καταλήξει στην ύπαρξη της παράβασης ως το Φεβρουάριο/Μάρτιο του 1997. Ωστόσο, όλα τα μέρη, με την εξαίρεση της AWA, της Carrs και της Sappi, αρνούνται οποιαδήποτε συνέχιση της συμμετοχής τους στην παράνομη συνεργασία μετά την ημερομηνία αυτή. Επιπλέον, οι δηλώσεις της AWA, της Carrs και της Sappi διαφέρουν σημαντικά ως προς τη φύση και τις ημερομηνίες των παράνομων επαφών και δεν είναι επαρκώς λεπτομερείς ούτε επιβεβαιώνονται από αποδείξεις ώστε να διαπιστωθεί ότι η συμπεριφορά που αποτελεί αντικείμενο της παρούσας έρευνας συνεχίστηκε και μετά το Σεπτέμβριο του 1995.

Έτσι, και μετά από σύσταση του Συμβούλου-Ελεγκτή (του οποίου η τελική έκθεση επισυνάπτεται στην απόφαση), η Επιτροπή περιόρισε την διαδικασία στην περίοδο ως το Σεπτέμβριο του 1995, για την οποία και διαθέτει διασταυρωμένες αποδείξεις σχετικά με την ύπαρξη της σύμπραξης.

Η συμπεριφορά των εν λόγω εταιρειών αποτέλεσε πολύ σοβαρή παράβαση των κανόνων ανταγωνισμού, σύμφωνα με το άρθρο 81 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και το άρθρο 53 της συμφωνίας ΕΟΧ.

Η έρευνα της Επιτροπής

Η Επιτροπή άρχισε να ερευνά την υπόθεσή αυτή το Φθινόπωρο του 1996 αφού η Sappi, επικαλούμενη τις διατάξεις της ανακοίνωσης επιείκειας, ενημέρωσε την Επιτροπή σχετικά με την ύπαρξη της σύμπραξης.

Πραγματοποιήθηκαν επιτόπου έρευνες στις εγκαταστάσεις πολλών παραγωγών. Μετά από τις επιθεωρήσεις αυτές και τις αιτήσεις πληροφοριών του Μαρτίου και του Δεκεμβρίου του 1999, η γαλλική επιχείρηση Mougeot πλησίασε την Επιτροπή, αποδεχόμενη τη συμμετοχή της στο καρτέλ και προτείνοντας να συνεργαστεί στο πλαίσιο της ανακοίνωσης επιείκειας.

Το Ιούλιο του 2000, η Επιτροπή απέστειλε κοινοποίηση αιτιάσεων στους παραγωγούς αυτοαντιγραφικού χαρτιού και/ή τις μητρικές τους επιχειρήσεις. Οι επιχειρήσεις υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους γραπτώς και η πλειονότητά τους συμμετείχε σε ακρόαση υπό την προεδρία του Συμβούλου-Ελεγκτή στις 8 και 9 Μαρτίου 2001.

Υπολογισμός του ύψους των προστίμων

Για να υπολογιστούν τα πρόστιμα σε υποθέσεις που αφορούν συμπράξεις, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τη σοβαρότητα της παράβασης, τη διάρκειά της καθώς και την ύπαρξη ενδεχομένων επιβαρυντικών ή ελαφρυντικών περιστάσεων. Λαμβάνει επίσης υπόψη το μερίδιο αγοράς που κατέχει η εν λόγω επιχείρηση καθώς και το συνολικό της μέγεθος, ώστε να διασφαλιστεί ότι η κύρωση θα είναι αναλογική με την παράβαση και θα έχει αποτρεπτικό αποτέλεσμα.

Τα πρόστιμα δεν υπολογίζονται συνεπώς αποκλειστικά βάσει του κύκλου εργασιών μιας εταιρείας, μολονότι δεν μπορούν ποτέ να υπερβαίνουν το 10% του κύκλου εργασιών, σύμφωνα με τον κανονισμό αριθ. 17/62.

Το ύψος των προστίμων καθορίστηκε λαμβάνοντας υπόψη:

  • τη σημαντική διάσταση της σχετικής αγοράς (850 εκατ. ευρώ κατά την περίοδο της παράβασης)

  • το μερίδιο αγοράς για το αυτοαντιγραφικό χαρτί των επιχειρήσεων που ήταν μέλη του καρτέλ (η AWA κατείχε μόνη περίπου το 32 % της ευρωπαϊκής αγοράς ενώ η Carrs, η Divipa και η Zicuρnaga κατείχαν η καθεμία λιγότερο από 2%)

  • και τη συνολική διάσταση ορισμένων ενεχομένων επιχειρήσεων (η AWA, η Sappi και η Bollorιe είναι πολυεθνικοί όμιλοι με συνολικό κύκλο εργασιών πολύ μεγαλύτερο από τις άλλες επιχειρήσεις· συνεπώς έπρεπε να καθοριστεί το πρόστιμο για τις μεγάλες αυτές επιχειρήσεις σε επίπεδο που να έχει επαρκώς αποτρεπτικό χαρακτήρα.

Η σύμπραξη για το αυτοαντιγραφικό χαρτί είχε μεσαία διάρκεια (από 1 έως 5 έτη).

Δεδομένου ότι η AWA ήταν ο υποκινητής της σύμπραξης, γεγονός που αποτελεί επιβαρυντική περίσταση, το βασικό ύψος του προστίμου αυξήθηκε κατά 50%, γεγονός που αντιστοιχεί στην πάγια πρακτική της Επιτροπής.

Τα πρόστιμα που υπολογίστηκαν με τον τρόπο αυτό μειώθηκαν σε ορισμένες περιπτώσεις ώστε να ληφθεί υπόψη η συνεργασία των επιχειρήσεων με την Επιτροπή κατά τη διεξαγωγή της έρευνας:

Εφαρμογή της ανακοίνωσης του 1996 για την επιείκεια

Η Επιτροπή, για να διευκολύνει την ανακάλυψη και την πάταξη των καρτέλ, προέβλεψε τη μείωση του ύψους των προστίμων ή πλήρη απαλλαγή για τις εταιρείες που συνεργάζονται μαζί της. (Βλ. ανακοίνωση της Επιτροπής στις 18 Ιουλίου 1996 σχετικά με τη μη επιβολή προστίμων ή τη μείωση του ύψους τους σε υποθέσεις συμπράξεων, λεγόμενη "Ανακοίνωση επιείκειας": http://ec.europa.eu/competition/antitrust/legislation/96c207_en.html).

Η υπόθεση του αυτοαντιγραφικού χαρτιού είναι μία από τις πρώτες εφαρμογές αυτής της ανακοίνωσης δεδομένου ότι η Sappi ήρθε σε επαφή με την Επιτροπή το Φθινόπωρο του 1996.

Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή χορήγησε πλήρη απαλλαγή σχετικά με το πρόστιμο στη Sappi γιατί η επιχείρηση αυτή υπέβαλε πληροφορίες για το καρτέλ πριν αναλάβει η Επιτροπή οποιαδήποτε έρευνα, και διατήρησε συνεχή και πλήρη συνεργασία καθόλη τη διάρκεια της έρευνας, ενώ δε συμμετείχε πλέον στο καρτέλ και δεν υποχρέωσε καμία επιχείρηση να συμμετάσχει στο καρτέλ ούτε έδρασε ως υποκινητής του.

Η Επιτροπή χορήγησε μείωση του προστίμου κατά 50 % στη Mougeot, 35% στην AWA και 20% στη Bollorιe, γιατί οι επιχειρήσεις αυτές υπέβαλαν πριν την αποστολή της κοινοποίησης των αιτιάσεων πληροφορίες που επιβεβαίωσαν τις εν λόγω παράνομες πρακτικές.

Η Επιτροπή χορήγησε μείωση του προστίμου κατά 10 % στην Carrs, την MHTP και την Zanders γιατί οι επιχειρήσεις αυτές δεν αρνήθηκαν τα γεγονότα που περιγράφονται στην κοινοποίηση των αιτιάσεων.

Ο κ. Monti δήλωσε ακόμη: « Σήμερα, ελπίζω ότι οι επιχειρήσεις έχουν συνειδητοποιήσει πλήρως τους κινδύνους που διατρέχουν όταν έχουν παράνομη συμπεριφορά. Πρέπει επίσης να γνωρίζουν ότι η μόνη περίπτωση για να ελαφρύνουν το βάρος των δικαστικών και χρηματικών συνεπειών που αντιμετωπίζουν είναι να έρθουν σε επαφή μαζί μας. »

Προορισμός των προστίμων

Οι επιχειρήσεις διαθέτουν τρεις μήνες για να πληρώσουν το πρόστιμο. Τα πρόστιμα εγγράφονται στο γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τη στιγμή που αποκτούν οριστικό χαρακτήρα. Δεδομένου ότι ο γενικός προϋπολογισμός της Ένωσης είναι προκαθορισμένος, οποιοδήποτε απρόβλεπτο έσοδο αφαιρείται από τις εισφορές των κρατών μελών στον κοινοτικό προϋπολογισμό, προς όφελος, τελικά, του ευρωπαίου φορολογούμενου.

10 συνολικές αποφάσεις για καρτέλ το 2001

Το 2001, η Επιτροπή έλαβε 10 αποφάσεις εναντίον καρτέλ (περιλαμβανομένης και της σημερινής απόφασης για το αυτοαντιγραφικό χαρτί) :

  • αεροπορική γραμμή Κοπεγχάγης/Στοκχόλμης (SAS / Maersk Air) (IP/01/1009)

  • ηλεκτρόδια γραφίτη (IP/01/1010)

  • γλυκονικό νάτριο (IP/01/1355)

  • βιταμίνες (IP/01/1625)

  • βελγικές ζυθοποιίες (IP/01/1739)

  • λουξεμβουργιανές ζυθοποιίες (IP/01/1740)

  • κιτρικό οξύ (IP/01/1743)

  • προμήθειες συναλλάγματος των γερμανικών τραπεζών (IP/01/1796)

  • φωσφορικός ψευδάργυρος (IP/01/1797)

Συνολικά, επιβλήθηκαν πρόστιμα σε 56 επιχειρήσεις το 2001 (εκ των οποίων σε 3 δύο φορές) συνολικού ύψους 1 836.

10 υψηλότερα πρόστιμα σε καρτέλ : Συνολικά πρόστιμα ανά υπόθεση

*πρόστιμα που μειώθηκαν από απόφαση του Δικαστηρίου

τος πόθεση υνολικό πρόστιμο (εκατ. ευρώ)
2001Vitamins855,23
2001Carbonless Paper313,69
1998TACA272,94
2001Graphite Electrodes218,8
2001Citric Acid135,22
1994Cartonboard*119,38
2000Amino acids109,990
1994Cement*109,335
2001Commissions/banques allemandes108,0
1999Seamless steel tubes99,0

Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website