Navigation path

Left navigation

Additional tools

Figures and graphics available in PDF and WORD PROCESSED

Persbericht

ECA/14/30
Luxemburg, 2 juli 2014

Het Europees bankentoezicht krijgt vorm, aldus EU-controleurs

    Uit een verslag dat de Europese Rekenkamer vandaag publiceert, blijkt dat de hervorming van de wetgeving inzake de banksector door de Commissie en de oprichting van de Europese Bankautoriteit belangrijke eerste stappen waren als antwoord op de financiële crisis. De Europese Bankautoriteit heeft de elementen aangedragen voor een nieuw regulerings- en toezichtsysteem voor de banksector, voor zover haar middelen en haar beperkte juridische bevoegdheden het toelieten. Er werden echter tekortkomingen geconstateerd in het grensoverschrijdend toezicht op het bankwezen, de beoordeling van de veerkracht van de banken in de EU en de bevordering van de consumentenbescherming.

De financiële crisis heeft gezorgd voor schokgolven in de hele banksector van de EU, wat heeft geleid tot de economische en staatsschuldcrisis, en door haar optreden heeft de EU dit gestabiliseerd”, stelt de heer Milan Martin Cvikl, het voor dit verslag verantwoordelijke ERK-lid. “De Europese Bankautoriteit heeft echter niet de bevoegdheid om beslissingen inzake de convergentie van het toezicht te nemen of ten uitvoer te doen leggen, en zij had een beperkt wettelijk mandaat en beperkte personele middelen om de stresstesten van 2011 uit te voeren. Nu, met het akkoord over het gemeenschappelijk toezichtmechanisme en andere elementen van de bankunie zijn er meer belangrijke activiteiten ophanden.”

In reactie op de financiële en economische crisis werden noodmaatregelen getroffen in een poging om het vertrouwen in de financiële instellingen te herstellen, gevolgd door hervormingen van de regelgeving en het toezicht. De Rekenkamer heeft dit doorgelicht en zich daarbij gericht op de periode van 2011 tot begin 2013. Zij constateerde dat de Commissie en de Europese Bankautoriteit op de financiële crisis hebben gereageerd met een uitgebreide regelgevingsagenda. De tijd voor raadpleging van belanghebbenden was echter beperkt en er was geen sectoroverschrijdende effectbeoordeling.

De Europese Bankautoriteit heeft bijgedragen tot de verbetering van grensoverschrijdend toezicht op banken door haar werk ter facilitering en coördinatie van het werk van nationale toezichthoudende autoriteiten. Het dagelijks toezicht op banken werd echter door nationale toezichthoudende autoriteiten uitgeoefend, en de Europese Bankautoriteit had geen rechtstreekse toegang tot de financiële instellingen. De convergentie van het toezicht door middel van de colleges van toezichthouders was beperkt, en de colleges besteedden te veel tijd aan het bespreken van procedures, en bogen zich niet zozeer over de risico’s. De Europese Bankautoriteit heeft niet de bevoegdheid om beslissingen te nemen of ten uitvoer te doen leggen inzake de convergentie van het toezicht en om meningsverschillen tussen NTA’s te beslechten.

De Europese Bankautoriteit had een beperkt wettelijk mandaat en beperkte personele middelen om de stresstesten van 2011 uit te voeren, die werden verricht zonder financiële “achtervang”-maatregelen op EU-niveau. Hoewel de stresstesten hielpen om de herkapitalisatie van een groot aantal banken aan te vatten, toonden zij ook de beperkingen aan van dergelijke exercities wanneer zij niet vergezeld gaan van een beoordeling van de kwaliteit van de activaportefeuille.

De EU-controleurs deden een reeks aanbevelingen die gericht waren op verbetering van de doeltreffendheid van de colleges van toezichthouders, van de betrouwbaarheid van bankstresstesten en op het waarborgen van een succesvolle bankunie en doeltreffend bankentoezicht.

Noot voor de redactie:

De speciale verslagen van de Europese Rekenkamer (ERK) worden gepubliceerd gedurende het hele jaar en geven de resultaten weer van geselecteerde controles van specifieke EU-begrotingsterreinen of beheersthema’s.

In dit speciaal verslag (nr. 5/2014) met de titel “Het Europees bankentoezicht krijgt vorm: de EBA in een veranderende omgeving” werd beoordeeld of de Commissie en de EBA hun taken naar tevredenheid hebben vervuld bij het opzetten van de nieuwe regelingen voor het stelsel van regelgeving en toezicht voor de banksector; en nagegaan in hoeverre die nieuwe regelingen op succesvolle wijze werken.

    De Rekenkamer stelde vast dat de Commissie en de EBA op de financiële crisis hebben gereageerd met een uitgebreide regelgevingsagenda. De Commissie heeft de wetgeving over het algemeen tijdig opgesteld. De krappe, uit mondiale overeenkomsten van de G20 en het Comité van Bazel voortvloeiende termijnen en de vertragingen bij de politieke onderhandelingen hebben de beschikbare tijd verkort waarbinnen externe belanghebbenden een bijdrage konden leveren via een openbare raadpleging. Bovendien leidde dit ertoe dat de EBA binnen korte termijnen technische normen moest opstellen en kon de EBA niet op stelselmatige wijze opmerkingen formuleren bij de mandaten en de tijdigheid in het wetgevingsproces. Hoewel de voorbije jaren vele wetgevingsvoorstellen zijn geformuleerd (en andere nog worden voorbereid), vond er geen sectoroverschrijdende beoordeling van de effecten van het volledige pakket aan voorstellen plaats.

De Europese Bankautoriteit heeft bijgedragen tot de verbetering van grensoverschrijdend toezicht op banken door haar werk ter facilitering en coördinatie van het werk van nationale toezichthoudende autoriteiten (NTA’s). Haar rol met betrekking tot de taken in het bankentoezicht bleef echter in vele opzichten beperkt. Het dagelijkse bankentoezicht valt nog steeds onder de bevoegdheid van de NTA's en de EBA oefent geen rechtstreeks toezicht uit op financiële instellingen. De convergentie van het toezicht door middel van de colleges van toezichthouders is beperkt en de colleges besteedden te veel tijd aan het bespreken van procedures in plaats van zich over de risico’s te buigen.

De EBA heeft niet de bevoegdheid om, op het gebied van de convergentie van het toezicht, beslissingen te nemen of ten uitvoer te doen leggen en om meningsverschillen tussen NTA's te beslechten. Ofschoon de EBA aanzienlijke inspanningen heeft geleverd om meningsverschillen tussen NTA's te beslechten, zijn haar wettelijke bemiddelingsbevoegdheden beperkt. De EBA had tot taak om de stresstest van 2011 te faciliteren en coördineren, maar beschikte niet over het personeel of over het noodzakelijke mandaat om de betrouwbaarheid van de stresstest-exercitie te waarborgen. Bovendien werd de stresstest verricht zonder financiële "achtervang”-maatregelen op EU-niveau. Hoewel de stresstest van 2011 hielp om de herkapitalisatie van een groot aantal banken aan te vatten, toonde de test ook de beperkingen van dergelijke oefeningen aan, wanneer zij niet vergezeld gaan van een beoordeling van de kwaliteit van de activaportefeuille.

    Vanaf het najaar van 2014 zal de Europese Centrale Bank (ECB) de bevoegdheid krijgen, toezicht te houden op de banksector in alle lidstaten van de eurozone en in de andere lidstaten die wensen deel te nemen. Dit gemeenschappelijk toezichtmechanisme (GTM) impliceert samenwerking tussen de ECB en de NTA's, waarbij de ECB verantwoordelijk wordt voor de algehele werking van het GTM. In haar rol van regelgever is de EBA bevoegd tot het opstellen van technische normen en ze zou haar deskundige kennis nuttig kunnen inzetten om die taak voor te zetten. De vraag rijst echter wat haar toekomstige rol in het bankentoezicht zal zijn, aangezien haar taak beperkt is tot het coördineren en faciliteren van de werkzaamheden van de NTA's en zij geen bevoegdheid heeft om de NTA's specifieke besluiten op te leggen. Bijgevolg bestaat het risico van onzekerheid over de taken en verantwoordelijkheden en van overlapping tussen de EBA en de ECB.

In een van haar aanbevelingen stelt de ERK dat succesvol EU-breed toezicht op het bankwezen een duidelijke verdeling vergt van de rollen en de verantwoordelijkheden tussen de EBA, de ECB en de NTA's, zowel die binnen als die buiten het GTM. Ter voorkoming van het risico van overlappende taken en onduidelijke verantwoordelijkheden op bepaalde gebieden tussen de ECB, de NTA's en de EBA bevelen de EU-controleurs aan, de taken en verantwoordelijkheden nader te verduidelijken in wetgeving of memoranda van overeenstemming. De Rekenkamer beveelt tevens aan procedures op te zetten om te zorgen voor hechte en regelmatige samenwerking en informatie-uitwisseling tussen de verschillende instanties en bijzondere aandacht te besteden aan de overgangsperiode vóór het GTM volledig operationeel is.

Een kort video-interview met het voor dit verslag verantwoordelijke lid van de Rekenkamer is beschikbaar op: https://www.youtube.com/user/EUAuditorsECA


Side Bar

My account

Manage your searches and email notifications


Help us improve our website