You are here:

Il-politika tat-trasport tal-UE

Minbarra li huwa settur ewlieni tal-ekonomija, it-trasport huwa kontributur ewlieni għall-ekonomija (4.8% – jew €548 biljun – f’valur miżjud gross totali għat-28 pajjiż tal-UE), u jsostni aktar minn 11-il miljun impjieg fl-Ewropa.

Il-Kummissjoni Ewropea għandha l-għan li tiżviluppa u tippromwovi politiki tat-trasport li huma effiċjenti, sikuri, siguri u sostenibbli, biex jinħolqu l-kundizzjonijiet għal industrija kompetittiva li tiġġenera l-impjiegi u l-prosperità.

Sfidi ewlenin għat-trasport Ewropew

Minħabba li s-soċjetajiet tagħna qed isiru dejjem aktar mobbli, il-politika tal-UE għandha tgħin sabiex is-sistemi tat-trasport tagħna jilqgħu għall-isfidi ewlenin li qed jaffaċċjaw:

  • il-konġestjoni taffettwa kemm it-traffiku tat-triq kif ukoll dak tal-ajru. Tiswa lill-UE madwar 1% tal-PDG annwali, u kemm it-trasport tal-merkanzija kif ukoll dak tal-passiġġieri mistenni li jiżdied.
  • id-dipendenza fuq iż-żejt – minkejja t-titjib fl-effiċjenza tal-enerġija, it-trasport għadu jiddependi fuq iż-żejt għal 96% tal-enerġija li jeħtieġ. Iż-żejt se jsir iktar skars fil-futur, u se jinġieb dejjem aktar minn partijiet instabbli tad-dinja. Sal-2050, il-prezz taż-żejt huwa mistenni li jkun aktar mid-doppju ta’ dak li kien fl-2005.
  • l-emissjonijiet b'effett ta' serra – sal-2050, l-UE jeħtiġilha tnaqqas l-emissjonijiet mit-trasport b'60% meta mqabbla mal-livelli tal-1990 jekk irridu nillimitaw iż-żieda fit-tisħin globali għal 2ºC biss.
  • il-kwalità tal-infrastruttura mhix l-istess mal-UE kollha.
  • il-kompetizzjoni – is-settur tat-trasport tal-UE qed jaffaċċja kompetizzjoni dejjem akbar mis-swieq tat-trasport li qed jiżiluppaw b'rata mgħaġġla f'reġjuni oħra.

Għal ħarsa ġenerali lejn l-istatistika tat-trasport, ara: Tabella ta' valutazzjoni tat-trasport, Infografiċi dwar it-trasport, u t-traspot tal-UE f'figuri – ktejjeb bl-istatistika.

X'kisbet l-UE fit-trasport

Bis-saħħa tal-politika tal-UE, fl-aħħar 20 sena sar progress konsiderevoli Agħżel it-traduzzjonijiet mil-link ta' qabel   English (en) fis-settur tat-trasport tal-Ewropa:

  • smewwiet, ibħra u toroq aktar sikuri
  • sigħat ta’ xogħol deċenti għan-nies li jaħdmu fl-industrija tat-trasport
  • aktar għażliet ta’ trasport għall-vjaġġaturi u n-negozji
  • inqas tniġġis
  • progress teknoloġiku lejn trasport li jniġġes anqas.

Aktar kompetizzjoni

Toroq – Issa t-trakkijiet jistgħu joperaw barra mill-pajjiż ta' reġistrazzjoni tagħhom, u b'hekk ma jaslux lura vojta mill-vjaġġi internazzjonali. Din il-flessibbiltà ġdida tħeġġeġ il-kompetizzjoni, tgħolli l-kwalità kemm tal-merkanzija kif ukoll tas-servizzi tal-passiġġieri, tnaqqas l-ispejjeż u tagħmel il-vjaġġi aktar effiċjenti biex b’hekk jitnaqqas it-tniġġis. Standards tekniċi uniformi tejbu wkoll is-sikurezza.

Ajru – It-trasport bl-ajru qed isir eħfef u orħos, b’linji tal-ajru ġodda, aktar rotot u mijiet ta’ servizzi li jgħaqqdu għadd kbir ta' ajruporti mal-Ewropa kollha. L-Ajru Uniku Ewropew Agħżel it-traduzzjonijiet mil-link ta' qabel   English (en) tal-UE se jgħin biex tkompli din it-tendenza. Il-ftehimiet dwar "Ajru miftuħ" jippermettu kwalunkwe linja tal-ajru tal-UE topera minn kwalunkwe ajruport tal-UE lejn belt f’pajjiż ieħor. Dawn il-ftehimiet jeżistu wkoll mal-Istati Uniti, il-Kanada, Iżrael, il-pajjiżi tal-Balkani, il-Marokk, il-Ġordan, il-Ġeorġja u l-Moldova – u oħrajn qegħdin fil-proċess. Iċċekkja l-istatus tar-relazzjonijiet tal-avjazzjoni skont il-pajjiż.

Ferrovija – Kwalunkwe kumpanija tal-ferrovija liċenzjata issa tista' toffri s-servizzi tagħha kullimkien fl-UE. In-netwerk tal-ferroviji b'veloċità għolja kiber b'rata mgħaġġla ħafna f’dawn l-aħħar snin, u l-passiġġieri qed jiffrankaw ħafna ħin u flus. Hu mistenni aktar titjib.

Baħar – 75% mill-kummerċ tal-Ewropa ma’ pajjiżi oħra u 40% tal-merkanzija ġewwa l-Ewropa tinġarr bil-baħar, u xi 400 miljun passiġġier jużaw il-passaġġi fuq l-ilma Ewropej kull sena. Il-ftuħ tas-suq marittimu ppermetta lill-kumpaniji tat-tbaħħir tal-merkanzija joperaw u jiċċaqalqu liberament f’pajjiżi li mhumiex il-pajjiż ta' oriġini tagħhom. Fl-2014 il-Kunsill u l-Parlament Ewropew qablu li, sal-2025, jippromwovu l-iżvilupp ta' netwerk ewlieni ta' stazzjonijiet tal-gass naturali likwifikat fil-portijiet ewlenin li jifformaw in-netwerk trans-Ewropew Agħżel it-traduzzjonijiet mil-link ta' qabel   dansk (da) Deutsch (de) ελληνικά (el) English (en) español (es) français (fr) italiano (it) Nederlands (nl) português (pt) svenska (sv) , flimkien ma' provvista tal-elettriku max-xtut. 

Id-drittijiet tal-passiġġieri

Il-vjaġġaturi tal-UE huma protetti mill-aqwa drittijiet tal-passiġġieri fid-dinja, li jkopru l-mezzi kollha ta' trasport. l-ajruplani, il-ferroviji, il-vapuri u l-karozzi tal-linja jew il-kowċis

L-app dwar id-drittijiet tal-passiġġieri tal-UE

Vjaġġar sikur

  • L-għadd ta’ mwiet fit-toroq tal-Ewropa naqas bin-nofs bejn l-1992 u l-2010 (minn 70,000 għal 31,000). Bejn l-2010 u l-2013, iċ-ċifra niżlet b’17% oħra. Dan ifisser li l-UE tinsab fit-triq it-tajba biex tilħaq il-mira strateġika tagħha li tnaqqas bin-nofs l-imwiet fit-toroq sal-2020.
  • Linji tal-ajru li mhumiex sikuri huma projbiti milli jtiru fl-Ewropa.
  • Regoli aktar stretti dwar is-sikurezza marittima jinkludu spezzjonijiet aktar stretti fuq il-vapuri, pieni għat-tniġġis ikkawżat minħabba negliġenza gravi, u tneħħija aktar mgħaġġla ta’ tankers b’buq wieħed
  • L-UE tistabbilixxi standards ta' sikurezza u sigurtà u tiffinanzja biss dawk il-proġetti tal-infrastruttura l-ġodda li jilħqu dawn l-istandards.
  • L-UE taħdem ma’ organizzazzjonijiet bħall-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali Agħżel it-traduzzjonijiet mil-link ta' qabel   English (en) (ICAO) u l-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali Agħżel it-traduzzjonijiet mil-link ta' qabel   English (en) (OMI) biex tippromwovi l-istandards tas-sikurezza u s-sigurtà fil-bqija tad-dinja.

Intelliġenti u sostenibbli

L-UE tappoġġa r-riċerka u l-innovazzjoni, u l-iskjerament effettiv ta' teknoloġiji ġodda għal trasport ekoloġiku.

Pereżempju, regoli ġodda jirrikjedu lill-pajjiżi tal-UE biex jippromwovu teknoloġiji nodfa (karozzi li jaħdmu bl-elettriku/idroġenu, trakkijiet/barkuni/vapuri li jaħdmu bil-gass) billi jibnu għadd minumu ta' stazzjonijiet għall-iċċarġjar u l-mili tat-tankijiet.

Infrastruttura u finanzjament

Minn Jannar 2014, l-UE għandha politika dwar l-infrastruttura tat-trasport ġdida li se tgħaqqad il-kontinent mil-Lvant sal-Punent, mit-Tramuntana san-Nofsinhar. Din il-politika għandha l-għan li timla l-lakuni bejn in-netwerks nazzjonali tat-trasport, tneħħi l-ostakoli li għadhom ixekklu l-funzjonament bla xkiel tas-suq uniku u tegħleb l-ostakoli tekniċi bħal standards mhux kompatibbli għat-traffiku ferrovjarju.

Iffinanzjata permezz tal-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa Agħżel it-traduzzjonijiet mil-link ta' qabel   English (en) , b'baġit ta' €26 biljun sal-2020, il-politika se tgawdi wkoll mill-pjan ta' investiment ta' 3 snin tal-Kummissjoni, maħsub biex jisfrutta l-investiment pubbliku u privat ta' mill-inqas €315 biljun sal-2017.