You are here:

Jeden rynek bez granic

Na jednolitym rynku UE (tzw. rynku wewnętrznym) możliwy jest swobodny przepływ ludzi, towarów, usług i pieniędzy w całej UE, niczym w obrębie jednego państwa. Wzajemne uznawanie odgrywa podstawowa rolę w usuwaniu barier dla handlu.

Obywatele UE mogą studiować, mieszkać, robić zakupy, pracować i przechodzić na emeryturę w dowolnym kraju UE, a także korzystać z produktów pochodzących z całej Europy.

Bez granic

W celu stworzenia jednolitego rynku usunięto setki barier technicznych, prawnych i biurokratycznych, które ograniczały wolny handel i swobodny przepływ między państwami członkowskimi UE.

W związku z tym przedsiębiorstwa rozszerzyły zasięg swojej działalności. Konkurencja umożliwiła obniżenie cen i dała konsumentom większy wybór:

  • Rozmowy telefoniczne w Europie kosztują w tej chwili ułamek tego, co dziesięć lat temu.
  • Ceny sporej części przelotów lotniczych w Europie znacznie obniżono, otworzono też połączenia na nowych trasach.
  • Wiele gospodarstw domowych i firm może teraz swobodnie wybrać swojego dostawcę energii elektrycznej i gazu.

Równocześnie UE, przy wsparciu szeregu europejskich organów regulacyjnych i organów ds. konkurencji, stara się dopilnować, aby zwiększona swoboda nie wpływała negatywnie na uczciwość, ochronę konsumentów lub równowagę ekologiczną.

Ogromne szanse na rynku

Europejskie firmy sprzedające towary bądź usługi na unijnym rynku mają nieograniczony dostęp do prawie 500 mln konsumentów – co pozwala im utrzymać konkurencyjność. Jednolity rynek jest również atrakcyjny dla inwestorów zagranicznych.

Integracja gospodarcza może stanowić dużą korzyść w okresach recesji, ponieważ pozwala krajom UE na utrzymanie swobodnej wymiany handlowej zamiast stosowania środków środków o charakterze protekcjonistycznym, które tylko pogorszyłyby sytuację.

Niektóre bariery pozostają

Istnieje jednak nadal wiele przeszkód w obszarach, w których proces integracji jest powolniejszy:

  • rozdrobnione krajowe systemy podatkowe hamują integrację i skuteczność rynkową.
  • Wciąż utrzymuje się rozdrobnienie na rynki krajowe w dziedzinie usług finansowych, energii i transportu.
  • Rozwój handlu elektronicznego między krajami UE jest słabszy niż na poziomie krajowym, występują też znaczne różnice między przepisami, normami i praktykami stosowanymi przez poszczególne kraje.
  • Sektor usług ma opóźnienie w stosunku do rynków towarowych (pomimo tego, że od 2006 r. firmy mogą oferować wiele usług w krajach innych niż kraj siedziby firmy).
  • Zasady uznawania kwalifikacji zawodowych muszą zostać uproszczone, aby ułatwić wykwalifikowanym pracownikom znalezienie pracy w innym kraju UE.

Rynek usług finansowych stanowi szczególny przypadek. UE stara się wzmocnić i zabezpieczyć sektor finansowy (i uniknąć nawrotu kryzysu z 2009 r.) zwłaszcza poprzez nadzór nad instytucjami finansowymi, regulacje dotyczące złożonych produktów finansowych i nałożenie na banki obowiązku posiadania większego kapitału. Stworzenie unii bankowej przeniosło w kilku państwach członkowskich mechanizmy nadzoru bankowego i restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji z poziomu krajowego na poziom UE. Istnieją również plany utworzenia ogólnounijnej unii rynków kapitałowych w celu

  • ograniczenia rozdrobnienia rynków finansowych
  • zróżnicowania źródeł finansowania
  • zwiększenia przepływów finansowych między krajami UE
  • poprawy dostępu do finansowania dla przedsiębiorstw, szczególnie małych i średnich.

Kontrole na granicach zewnętrznych

Obywatele UE nie potrzebują paszportów, aby podróżować w strefie Schengen, która obecnie obejmuje 28 państw:

  • wszystkie kraje UE, z wyjątkiem Bułgarii, Chorwacji, Cypru, Irlandii, Rumunii i Zjednoczonego Królestwa oraz
  • Islandię, Liechtenstein, Norwegię i Szwajcarię.

Kraje strefy Schengen nie przeprowadzają już kontroli granicznych na swoich granicach wewnętrznych, dlatego zaostrzyły kontrole na granicach zewnętrznych UE.

Aby zapewnić bezpieczeństwo w strefie Schengen, kraje te zacieśniły również współpracę policyjną, zwłaszcza w zakresie pościgów i stałego nadzoru podejrzanych przewozów transgranicznych. Dzięki systemowi informacyjnemu Schengen policja, organy celne oraz krajowe służby graniczne mogą przekazywać sobie nawzajem ostrzeżenia o poszukiwanych i zaginionych osobach lub skradzionych pojazdach i dokumentach.