Beartas réigiúnach


Tá an AE ar cheann de na réigiúin is saibhre ar domhan, ach tá difríochtaí móra sna léibhéil rathúnais idir na Ballstáit agus idir réigiúin laistigh de Bhallstáit áirithe. Tá Lucsamburg, an tír is saibhre san AE, seacht n-uaire níos saibhre ná an Rómáin agus an Bhulgáir, sin na Ballstáit is nua agus is boichte san AE.

Mar sin féin, bíonn toradh dearfach ar na héifeachtaí dinimiciúla a thagann ó bhallraíocht san AE, sin nuair a chuirtear beartas infheistíochta fuinniúil agus spriocdhírithe i bhfeidhm freisin.

Dlúthpháirtíocht agus comhtháthú

Caiteachas ón gciste réigiúnach de réir gníomhaíochta © AE

Tá sé mar aidhm le beartas réigiúnach an AE:

  • cuidiú le gach réigiún a lánacmhainneacht a bhaint amach
  • iomaíochas agus fostaíocht a fheabhsú trí infheistíocht a dhéanamh ar an léibhéal réigiúnach i réimsí a bhfuil acmhainn ard fáis iontu, agus a thugann luach breise don AE ina iomláine
  • na caighdeáin mhaireachtála sna tíortha a tháinig isteach san AE ó 2004 i leith a ardú go meánleibhéal an AE a luaithe is féidir.

Cúiseanna na héagothroime

Is iomaí cúis le héagothroime réigiúnach, mar shampla:

  • míbhuntáistí fadtéarmacha de thoradh iargúltacht gheografach nó daonra tearc
  • athrú sóisialta agus geilleagrach a tharla le déanaí
  • iarmhairtí córas geilleagrach a bhíodh pleanáilte go lárnach
  • meascán de na tosca sin agus de thosca eile.

Is minic a bhíonn tionchar na míbhuntáistí sin follasach sna nithe seo a leanas:

  • díothacht shóisialta
  • scoileanna ar chaighdeán íseal
  • leibhéil arda dífhostaíochta
  • bonneagar uireasach.

Fás agus poist a chruthú

Rómánaigh ag baint leasa as maoiniú réigiúnach © DG REGIO

Tá an beartas réigiúnach bunaithe ar infheistíocht i ndaoine.

Is é an smaoineamh atá ann go mbeidh an beartas réigiúnach ag luí le clár oibre an AE le go bhféadfar fás agus poist a chothú mar seo a leanas:

  • tíortha agus réigiúin a dhéanamh níos tarraingtí d'infheistíocht trína n-inrochtaine a fheabhsú, seirbhísí ar ardchaighdeán (m.sh. idirlíon ar ardluas) a chur ar fáil agus acmhainneacht na timpeallachta a chaomhnú
  • nuálaíocht, fiontraíocht agus geilleagar an eolais a spreagadh, réigiúin a spreagadh leas a bhaint as a gcuid láidreachtaí agus úsáid níos éifeachtaí agus níos comhtháite a bhaint as na cistí poiblí Eorpacha, náisiúnta agus réigiúnacha, agus straitéisí 'cliste' fáis a fhorbairt
  • níos mó post agus poist níos fearr a chruthú ach tuilleadh daoine a mhealladh isteach san fhostaíocht, imirce daoine oilte a stopadh, solúbthacht na n-oibrithe a fheabhsú agus infheistíocht i gcaipiteal daonna a mhéadú.

Maoiniú atá ar fáil

Is ionann an caiteachas réigiúnach don tréimhse 2007-13 agus breis is aon trian de bhuiséad an AE – nach mór €347 billiún.

Tagann an t-airgead ó thrí fhoinse éagsúla, ag brath ar a bhfuil á mhaoiniú, agus ag brath ar an tír nó ar an réigiún atá i gceist:

  • Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa (CFRE) – bonneagar i gcoitinne, nuálaíocht agus infheistíocht.
  • Ciste Sóisialta na hEorpa (CSE) – tionscadail ghairmoiliúna, agus cineálacha eile cúnaimh fostaíochta, agus cláir cruthaithe post.
  • Ciste Comhtháthaithe – tionscadail bonneagar comhshaoil agus iompair agus forbairt fuinnimh in-athnuaite. Cuirtear an maoiniú sin ar fáil do na 15 thír a bhfuil a n-aschur eacnamaíoch níos ísle ná 90% de mheán-aschur an AE (na 13 Bhallstát is nua san AE, agus an Phortaingéil, an Ghréig agus an Spáinn).

Cá háit agus cén chaoi a gcaitear é

Ta an beartas réigiúnach ag déanamh infheistíochta i ngach réigiún san AE, i gcomhréir le spriocanna na straitéise Eoraip 2020.

Tá iarrachtaí faoi leith á ndéanamh i mBallstáit Lár agus Oirthear na hEorpa agus i dtíortha eile san AE, réigiúin a bhfuil riachtanais speisialta acu i dtaobh na forbartha de. Tá an Beartas dírithe ar éifeachtaí na géarchéime a mhaolú agus féachaint chuige go gcuirfear an maoiniú ar fáil níos tapa.

Tá fócas láidir ar thacaíocht don nuáil agus don taighde, d'fhorbairt inbhuanaithe, agus ar thimpeallacht neamhdhíobhálach a chruthú do ghnólachtaí beaga - atá ina gcrann taca ag geilleagar na hEorpa. Cuirtear roinnt maoinithe ar fáil freisin do thionscadail comhair trasteorann agus idir-réigiúnaigh.

Barr

Barr



Fan ceangailte

Twitter

  • An Coimisiún Eorpach - Beartas réigiúnachEnglish (en)

Barr

TEAGMHÁIL

Eolas ginearálta – fiosruithe

Glaoigh ar
00 800 6 7 8 9 10 11 Féach mionsonraí na seirbhíse

Cuir do cheisteanna chugainn ar r-phost

Sonraí teagmhála agus cuairte d'institiúidí, teagmhálacha preasa

Cabhraigh linn feabhsú

An bhfuair tú an t-eolas a bhí uait?

FuairNí bhfuair

Cad a bhí uait?

An bhfuil aon mholtaí agat?