Έρευνα και Καινοτομία

Οικοδομώντας το μέλλον της Ευρώπης

Η έρευνα και η καινοτομία αποτελούν πρώτη προτεραιότητα της ΕΕ για την προώθηση της ανάπτυξης και της απασχόλησης. Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να επενδύουν το 3% του ΑΕΠ τους στην Ε&Α έως το 2020 ((1% δημόσια χρηματοδότηση, 2% επένδυση του ιδιωτικού τομέα). Με αυτόν τον τρόπο, εκτιμάται ότι θα δημιουργηθούν 3,7 εκατομμύρια θέσεις εργασίας και θα αυξηθεί το ετήσιο ΑΕΠ περίπου κατά 800 δισ.

Ο ανταγωνισμός σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη διεκδίκηση των κονδυλίων αυτών θα κάνει τους καλύτερους ερευνητές και καινοτόμους της Ευρώπης να συνεργαστούν για την εξεύρεση λύσεων στα μεγάλα ζητήματα των καιρών μας, όπως η ενέργεια, η επισιτιστική ασφάλεια, η κλιματική αλλαγή και η γήρανση του πληθυσμού. Η έρευνα και η καινοτομία συμβάλλουν στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, την ευημερία και την καλύτερη ποιότητα ζωής. Παρόλο που η ΕΕ έχει το προβάδισμα παγκοσμίως σε πολλές τεχνολογίες, αντιμετωπίζει ολοένα μεγαλύτερο ανταγωνισμό τόσο από τους παραδοσιακούς ανταγωνιστές της όσο και από τις αναδυόμενες οικονομίες.

Το μελλοντικό βιοτικό μας επίπεδο εξαρτάται από την ικανότητά μας να πρωτοστατήσουμε στον τομέα της καινοτομίας για την ανάπτυξη προϊόντων, υπηρεσιών, επιχειρήσεων και κοινωνικών διαδικασιών και μοντέλων. Αυτός είναι ο λόγος που η καινοτομία βρίσκεται στο επίκεντρο της στρατηγικής "Ευρώπη 2020", της οποίας εμβληματική πρωτοβουλία είναι η Ένωση της Καινοτομίας .

Για τη δημιουργία της Ένωσης της Καινοτομίας, οι προσπάθειες της ΕΕ – και η συνεργασία της με τρίτες χώρες – θα εστιασθούν στην επιτυχή αντιμετώπιση των μεγάλων προκλήσεων που αναφέρθηκαν παραπάνω. Στο πλαίσιο αυτό, το δημόσιο θα παρεμβαίνει για να παρέχει κίνητρα στον ιδιωτικό τομέα και να αίρει φραγμούς που εμποδίζουν την εμπορική υλοποίηση των καινοτόμων ιδεών στην αγορά. Τέτοιου είδους εμπόδια είναι η έλλειψη χρηματοδοτήσεων, ο κατακερματισμός των ερευνητικών προγραμμάτων και των αγορών, η μη προσφυγή σε δημόσιους διαγωνισμούς για την καινοτομία και οι καθυστερήσεις στη θέσπιση προτύπων.

Δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας

Η ΕΕ επιδιώκει να δημιουργήσει έως το 2014 έναν ενιαίο Ευρωπαϊκό Χώρο Έρευνας, εντός του οποίου οι ερευνητές θα μπορούν να εργάζονται οπουδήποτε στην ΕΕ και θα υπάρχει στενότερη διασυνοριακή συνεργασία.

Το πρόγραμμα-πλαίσιο

Το πιο απτό παράδειγμα πολιτικής που εφαρμόζει η ΕΕ στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας είναι το Έβδομο Πρόγραμμα Πλαίσιο 2007-13

(ΠΠ7) με προϋπολογισμό ύψους 50,5 δισ. ευρώ.

Τα ευρωπαϊκά κονδύλια βοηθούν τα παγκόσμια συστήματα προσδιορισμού θέσης (GPS) να διευκολύνουν τις υπηρεσίες έρευνας και διάσωσης.

Το ΠΠ-7 περιλαμβάνει τέσσερις άξονες:

Συνεργασία: ο άξονας αυτός αφορά την ερευνητική συνεργασία στους τομείς της υγείας, των τροφίμων, της γεωργίας, της αλιείας, της βιοτεχνολογίας, των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνίας, της ενέργειας, του περιβάλλοντος (περιλαμβανομένης της κλιματικής αλλαγής), των μεταφορών (περιλαμβανομένης της αεροναυπηγικής), των κοινωνικών, οικονομικών και ανθρωπιστικών επιστημών, του διαστήματος και της ασφάλειας. Άλλοι τομείς συνεργασίας είναι οι νανοεπιστήμες, οι νανοτεχνολογίες, τα υλικά και οι νέες τεχνολογίες παραγωγής.
Ιδέες: σύσταση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας, το οποίο χρηματοδοτεί την πρωτοποριακή επιστημονική έρευνα.
Ανθρώπινοι πόροι: ο άξονας αυτός αφορά το ανθρώπινο δυναμικό και προβλέπει υποτροφίες για νέους ερευνητές, υποτροφίες για διά βίου μάθηση και επαγγελματική εξέλιξη, συμπράξεις βιομηχανίας - πανεπιστημίων, καθώς και τη χορήγηση βραβείων αριστείας.
Ικανότητες: προβλέπονται χρηματοδοτήσεις για την αναβάθμιση των υποδομών έρευνας, τη στήριξη των ερευνητικών και αναπτυξιακών δραστηριοτήτων των μικρών επιχειρήσεων, την ανάπτυξη συνεργατικών σχηματισμών στο γνωστικό και επιστημονικό πεδίο, και την εν γένει προώθηση της επιστημονικής γνώσης.

Κοινό Κέντρο Ερευνών (ΚΚΕ)

Το Κοινό Κέντρο Ερευνών είναι ένα δίκτυο επτά ερευνητικών ινστιτούτων από όλη την ΕΕ. Εκτός από την έρευνα στους τομείς της πυρηνικής ενέργειας και της πυρηνικής ασφάλειας, το Κοινό Κέντρο Ερευνών έχει αναπτύξει διάφορες τεχνολογίες, όπως η τεχνολογία τηλεπαρακολούθησης για την ανίχνευση επερχόμενων επισιτιστικών κρίσεων σε αναπτυσσόμενες χώρες που χρειάζονται τη βοήθεια της ΕΕ.

Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (ΕΣΕ)

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας στηρίζει την "πρωτοποριακή έρευνα" (μια νέα προσέγγιση της βασικής έρευνας, η οποία αναγνωρίζει, αφενός, ότι η βασική επιστημονική και τεχνολογική έρευνα είναι καίριας σημασίας για την οικονομική και κοινωνική ευημερία και, αφετέρου, ότι η έρευνα στα όρια της γνώσης και πέραν αυτών αποτελεί από τη φύση της ένα τολμηρό εγχείρημα, δεδομένου ότι βαδίζει σε νέα πεδία γεμάτα προκλήσεις). Το ΕΣΕ ενθαρρύνει τους καλύτερους, πραγματικά δημιουργικούς, επιστήμονες, ακαδημαϊκούς και μηχανικούς να υπερβούν τα καθιερωμένα όρια της γνώσης και των επιστημονικών κλάδων. Ακολουθεί δε μια προσέγγιση "από τη βάση προς την κορυφή" η οποία στηρίζει δραστηριότητες έρευνας που αναλαμβάνονται με πρωτοβουλία των ερευνητών. Χάρη σε αυτήν την προσέγγιση, οι ερευνητές μπορούν να εντοπίζουν νέες ευκαιρίες και κατευθύνσεις σε οποιονδήποτε τομέα έρευνας, αντί να ακολουθούν προτεραιότητες που ορίζονται από πολιτικούς.

Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Καινοτομίας και Τεχνολογίας

Έργο του είναι να μετατρέπει τα αποτελέσματα ερευνητικών προγραμμάτων σε εμπορικές εφαρμογές, δημιουργώντας έτσι "κοινωνίες γνώσης και καινοτομίας".

Πρόκειται για ένα νέο μοντέλο εταιρικής σχέσης στην οποία συμμετέχουν πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, εταιρείες, ιδρύματα και άλλοι φορείς. Στις σημερινές προτεραιότητες συγκαταλέγονται η κλιματική αλλαγή, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και η νέα γενιά τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών.

"Horizon 2020" – Χρηματοδοτώντας την έρευνα και την καινοτομία την περίοδο 2014-2020

Το πρόγραμμα "Horizon 2020" είναι το νέο χρηματοδοτικό πρόγραμμα της ΕΕ για την έρευνα και την καινοτομία την περίοδο 2014-2020. Οι χρηματοδοτήσεις (περίπου 80,2 δισ. ευρώ για το σύνολο της χρονικής αυτής περιόδου) θα διατίθενται σε ερευνητικά ιδρύματα, πανεπιστήμια, καινοτόμες ιδιωτικές εταιρείες και μικρές επιχειρήσεις.

Όλοι οι τομείς της ευρωπαϊκής οικονομίας θα αποκομίσουν οφέλη, όπως οι τομείς της γεωργίας, της αλιείας και των τροφίμων, των μεταφορών, της ενέργειας – ιδιαίτερα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας – και των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών.

Αρχή σελίδας