Voedselveiligheid in de EU


Het voedselveiligheidsbeleid van de EU moet zorgen voor:

  1. veilige en voedzame voedingsmiddelen en diervoeder
  2. goede gezondheid en welzijn van dieren, alsmede gewasbescherming
  3. voldoende en transparante informatie over de oorsprong, inhoud/etikettering en gebruik van levensmiddelen

Mensen die fruit oogsten © Corbis

Er gelden strenge EU-normen, zowel voor ingevoerd als voor in de EU geproduceerd voedsel.

De hoekstenen van het levensmiddelenbeleid van de EU zijn:

  • uitvoerige wetgeving over de veiligheid van voedsel en diervoeder en over levensmiddelenhygiëne
  • besluitvorming op basis van gedegen wetenschappelijk advies
  • handhaving en controle

Als er speciale consumentenbescherming nodig is, kunnen er speciale maatregelen getroffen worden voor:

  • het gebruik van bestrijdingsmiddelen, voedingsupplementen, kleurstoffen, antibiotica en hormonen
  • levensmiddelenadditieven, zoals conserveringsmiddelen, geur- en smaakstoffen
  • producten waarmee levensmiddelen in aanraking komen, zoals plastic verpakkingen
  • vermelding van ingrediënten die tot allergische reacties kunnen leiden en gezondheidsclaims zoals "vetarm" en "vezelrijk".

Diversiteit van de Europese levensmiddelenmarkt

De EU gaat behoedzaam te werk zodat voedselveiligheidsnormen er niet toe leiden dat traditionele producten van de markt verdwijnen, dat de innovatie wordt afgeremd of dat de kwaliteit vermindert.

Toen nieuwe landen toetraden tot de EU en daarmee tot de interne markt van de EU, waren er overgangsmaatregelen nodig om deze landen naar het EU-niveau toe te laten groeien. Voor het zover is, mogen ze geen voedsel uitvoeren dat niet aan de normen voldoet.

Wat betreft voedingsmiddelen met genetisch gemanipuleerde organismen (GGO's), klonen en nanotechnologie, is de Commissie voorstander van verantwoorde innovatie. Dit geeft Europese burgers de beste veiligheidsgarantie en geeft de economische groei de sterkste impuls.

Bruine hond met paspoort in zijn bek.

Hij kan zijn eigen paspoort krijgen en met u mee op reis gaan.

Veiligheid van dieren

Dieren mogen vrij door de hele EU vervoerd worden. Maar de normen voor gezondheid en welzijn die op de boerderij gelden, gelden ook tijdens het vervoer. Als er besmettelijke dierenziektes heersen, beschikt de EU over mechanismen en procedures om snel in te grijpen en zo nodig producten te verbieden.

Met het EU-huisdierenpaspoort kunnen huisdieren (honden, katten en fretten) mee op reis gaan. Maar om de verspreiding van ziektes te voorkomen, gelden er zowel voor huisdieren als voor andere dieren voorzorgsmaatregelen.

Planten gezond houden

Alle planten en plantaardige producten mogen in de hele EU worden vervoerd, zolang ze ziektevrij zijn. Door ingevoerde planten te screenen en het EU-grondgebied te controleren, worden nieuwe ziekten in een vroeg stadium opgespoord.

Hierdoor kan preventief worden opgetreden, waardoor curatieve maatregelen zoals pesticiden kunnen worden vermeden. Voor jonge bomen bestaan er plantenpaspoorten waarmee kan worden aangetoond dat die in gezonde omstandigheden gekweekt zijn.

Waarschuwingssysteem

De EU heeft een systeem voor snelle waarschuwing om mensen te beschermen tegen levensmiddelen die niet voldoen aan de Europese voorschriften inzake voedselveiligheid. Met dit systeem wordt ook nagegaan of voedingsmiddelen verboden stoffen of te veel van een stof met verhoogd risico bevatten, zoals resten van diergeneesmiddelen in vlees, of kankerverwekkende kleurstoffen in voedsel.

Als er een risico wordt gevonden, rinkelen de alarmbellen in heel Europa. Het kan voldoende zijn om één enkele partij tegen te houden, maar soms is het noodzakelijk om alle zendingen van een bepaald product van de betreffende boerderij, fabriek of invoerhaven te stoppen. Producten die zich al in opslagplaatsen of winkels bevinden, kunnen eventueel worden teruggeroepen.

Traceerbaarheid en risicobeheer

Bij een uitbraak van een dierenziekte of wanneer besmet of giftig voedsel bij de consument terechtkomt, kunnen de EU-autoriteiten nagaan waar de betrokken dieren of dierlijke of plantaardige producten oorspronkelijk vandaan zijn gekomen.

Dankzij TRACES (Trade Control and Expert System), een elektronisch systeem voor grenscontroles en certificatie voor handelswaar, kan de herkomst worden getraceerd en kunnen de risico's worden beheerst.

Wetenschappelijk onderbouwde besluitvorming

Het voedselveiligheidsbeleid van de EU is gebaseerd op wetenschappelijke bevindingen. De Europese Autoriteit voor de Voedselveiligheid DeutschEnglishfrançaisitaliano (EFSA) geeft de Commissie en de EU-landen onafhankelijk wetenschappelijk advies bij het opstellen van wetgeving en wanneer beleidsmakers met een voedselveiligheidscrisis geconfronteerd worden.

De Commissie hanteert het voorzorgsbeginsel, zij treft onmiddellijk maatregelen als wetenschappers zeggen dat er zelfs maar een potentieel gevaar is.

Handhaving en controle

De Commissie zorgt voor de naleving van de EU-levensmiddelenwetgeving door:

  • te controleren of alle EU-landen de EU-wetgeving hebben opgenomen in hun nationale wetgeving en deze uitvoeren
  • controles ter plekke, zowel binnen als buiten de EU, door het Voedsel- en Veterinair Bureau English (VVB)

Het Voedsel- en Veterinair Bureau inspecteert levensmiddelenproducerende bedrijven. Maar zijn belangrijkste taak is te controleren of de regeringen binnen en buiten de EU de nodige mechanismen hebben om ervoor te zorgen dat hun eigen levensmiddelenproducenten voldoen aan de strenge EU-normen voor voedselveiligheid. Sinds 2013 heeft het Bureau zijn activiteiten uitgebreid naar medische hulpmiddelen.

Naar boven

Voedselveiligheid

Gepubliceerd in september 2013

Deze publicatie maakt deel uit van de reeks "De Europese Unie in het kort"


Naar boven



Blijf in contact

Twitter

  • Europese Commissie – Gezondheid en consumentenbeschermingEnglish (en)
  • Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek - Instituut voor de gezondheid en de veiligheid van de consumentEnglish (en)
  • Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek - Instituut voor de gezondheid en de veiligheid van de consument - Eenheid VoedingEnglish (en)

Naar boven

CONTACT

Algemene inlichtingen

Bel
00 800 6 7 8 9 10 11 Nadere informatie

E-mail ons uw vragen

Contactgegevens instellingen, bezoekersdiensten, persdiensten

Help ons verbeteren

Gevonden wat u zocht?

JaNee

Wat zocht u?

Heeft u nog opmerkingen?