Ścieżka nawigacji

Budżet


Roczny budżet UE wynosi 142 mld euro (dane z 2014 r.) – kwota ta sama w sobie wydaje się spora, ale jest to zaledwie 1 proc. rocznego PKB krajów UE. 

W przeciwieństwie do budżetów narodowych większości krajów UE, budżet UE obejmuje dłuższy okres – co najmniej 5 lat, a zwykle nawet 7. W tym okresie – tzw. wieloletnich ram finansowych françaisDeutschEnglish – rządy państw UE i Parlament Europejski ustanawiają maksymalne roczne kwoty (tzw. pułapy), które UE może wydać w różnych obszarach polityki (tzw. działach). 

Środki budżetowe wykorzystywane są tam, gdzie korzystanie ze wspólnych zasobów ma większy sens niż finansowanie przez poszczególne kraje. Na przykład z budżetu UE finansuje się budowę lepszych dróg, sieci energetycznych i połączeń komunikacyjnych pomiędzy państwami członkowskimi, działania na rzecz poprawy ochrony środowiska w UE i zwiększenia konkurencyjności gospodarki europejskiej w skali globalnej oraz wspieranie międzynarodowej współpracy naukowców i badaczy z różnych krajów, która jest korzystna dla całej Europy.

Budżet UE w liczbach DeutschEnglishfrançais

Kto rozdziela pieniądze z budżetu?

Podejmowanie decyzji dotyczących wysokości – i przeznaczenia – wydatków UE jest demokratycznym procesem. Na podstawie pułapów określonych w siedmioletnich ramach finansowych (wieloletnie ramy finansowe françaisDeutschEnglish) co roku UE przyjmuje budżet w następujący sposób:

  • Komisja Europejska proponuje budżet na następny rok obejmujący każdą politykę i każdy program. 
  • Rządy UE – reprezentowane w ramach Rady Ministrów – oraz posłowie do Parlamentu Europejskiego zatwierdzają propozycję. Jest to budżet na kolejny rok.

Monitorowanie

Na co wydawane są pieniądze?

Największa część budżetu UE przeznaczana jest na wspieranie wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Znaczna część przeznaczana jest także na rolnictwo europejskie i rozwój obszarów wiejskich.

3 główne kategorie wydatków (dane z 2014 r.)

Kobieta w laboratorium – © UE 

Z budżetu UE finansowane są badania i innowacje

44,9 proc. środków przeznaczonych jest na zwiększanie inteligentnego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu, z czego:

  • 33,3 proc. – na pomoc uboższym regionom Europy i grupom społecznym znajdującym się w niekorzystnej sytuacji
  • 11,6 proc. – na zwiększanie konkurencyjności europejskich firm.

41,6 proc. – na wspieranie produkcji bezpiecznej i zdrowej żywności, innowacyjne rolnictwo i wydajne i zrównoważone użytkowanie gruntów i lasów. 

W jaki sposób wykorzystywane są środki z budżetu UE zgodnie z głównymi liniami budżetowymi? (dane z 2014 r.)

W UE

Przykładowe programy i ich budżety w 2014 r.:

  • Horyzont 2020 English – program w zakresie badań naukowych i innowacji (9 mld euro)
  • Inicjatywa na rzecz zatrudnienia ludzi młodych (3,4 mld euro)
  • COSME English (en) – program na rzecz małych firm (275,3 mln euro)
  • Instrument „Łącząc Europę” English – sieci transportowe, energetyczne i cyfrowe (1,9 mld euro)
  • Erasmus+ – edukacja, szkolenia, młodzież, sport (1,6 mld euro)
  • Life English – program ochrony środowiska (404,6 mln euro)
Wykres: budżet UE na 2014 r. według kategorii wydatków – © UE

Budżet UE na 2014 r. według działów ram finansowych

Poza UE

UE odgrywa ważną rolę na arenie międzynarodowej i ma pewne zobowiązania wobec reszty świata. Między innymi działa na rzecz propagowania rozwoju gospodarczego i społecznego, dba o zapewnienie pokoju, a także udziela pomocy ofiarom katastrof i konfliktów. 

Wsparcie z budżetu UE dla krajów spoza UE podzielono na trzy podstawowe kategorie:

  • część krajów rozwijających się, z którymi niektóre państwa UE mają ścisłe historyczne więzi (szczególnie regionu Afryki, Karaibów i Pacyfiku)
  • kraje sąsiadujące z UE – w Europie Wschodniej , Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie
  • kraje przygotowujące się do członkostwa w UE (kraje kandydujące i potencjalne kraje kandydujące Deutsch (de) English (en) français (fr) ).

Przykładowe programy w 2014 r.:

  • Instrument Finansowania Współpracy na rzecz Rozwoju English (en) français (fr) (2,3 mld euro)
  • Europejski Instrument Sąsiedztwa English (en) français (fr) (2,2 mld euro)
  • Instrument Pomocy Przedakcesyjnej Deutsch (de) English (en) français (fr) (1,6 mld euro).

Kto czerpie korzyści z budżetu UE?

Około 94 proc. środków z budżetu finansuje konkretne działania w UE i poza jej granicami. 508 mln Europejczyków korzysta w taki czy inny sposób z budżetu UE. Wspiera on miliony studentów, tysiące naukowców, miast, regionów i organizacji pozarządowych.

Ile wynoszą koszty bieżące?

Około 6 proc. budżetu. Kwota ta obejmuje koszty administracyjne wszystkich instytucji (głównie Komisji Europejskiej, Parlamentu i Rady UE) i tłumaczy pisemnych i ustnych, dzięki którym informacje udostępniane są we wszystkich językach urzędowych UE. 

Największa z instytucji, Komisja, niedawno zmniejszyła liczbę pracowników o 1 proc. Środek ten jest częścią pakietu reform, które przewidują przedłużenie czasu pracy pracowników instytucji UE i ostateczne zmniejszenie ich liczby o 5 proc., i które do 2020 r. mają przynieść oszczędności w wysokości 8 mld euro.

Początek strony

Budżet

Opublikowano w lutym 2014 r.

Niniejsza publikacja stanowi część serii „Zrozumieć politykę Unii Europejskiej”.


Początek strony



Bądźmy w kontakcie

Twitter

  • Budżet UEEnglish (en)

Początek strony

KONTAKT

Pytania o charakterze ogólnym

Proszę zadzwonić pod numer telefonu
00 800 6 7 8 9 10 11 Więcej o usłudze

Wyślij pytanie e-mailem

Dane kontaktowe i informacje o wizytach w instytucjach, kontakty z prasą

Jak ulepszyć ten portal?

Czy znaleźli Państwo poszukiwane informacje?

TakNie

Jakich informacji Państwo szukają?

Czy mają Państwo jakieś uwagi?