Προϋπολογισμός


Ο ετήσιος προϋπολογισμός της ΕΕ ανέρχεται σε 142 δισ. ευρώ (στοιχεία του 2014) – ένα σημαντικό ποσό σε απόλυτες τιμές, που όμως αντιστοιχεί μόνον στο 1% του πλούτου που παράγουν οι οικονομίες της ΕΕ ετησίως. 

Σε αντίθεση με τους εθνικούς προϋπολογισμούς των περισσότερων κρατών μελών της ΕΕ, ο προϋπολογισμός της ΕΕ καλύπτει μεγαλύτερο χρονικό διάστημα – τουλάχιστον 5 και συνήθως 7 έτη. Μέσα σε αυτό το διάστημα – που καλείται πολυετές χρηματοδοτικό πλαίσιο françaisDeutschEnglish – τα κράτη μέλη της ΕΕ και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καθορίζουν το ανώτατο όριο των δαπανών της ΕΕ σε διάφορους τομείς («γραμμές»). 

Τα χρήματα του προϋπολογισμού διατίθενται εκεί που είναι σκοπιμότερη η συνένωση των πόρων, αντί της μεμονωμένης χρηματοδότησης από κάθε χώρα – π.χ. για τη βελτίωση των συνδέσεων μεταφορών, ενέργειας και επικοινωνιών μεταξύ των κρατών μελών, την προστασία του περιβάλλοντος σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή ήπειρο, την αύξηση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας σε παγκόσμιο επίπεδο και τη βοήθεια σε Ευρωπαίους επιστήμονες και ερευνητές ώστε να ενώσουν τις δυνάμεις τους πέραν των εθνικών συνόρων για το καλό ολόκληρης Ευρώπης.

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ σε αριθμούς DeutschEnglishfrançais  

Ποιος αποφασίζει για το πώς δαπανώνται τα χρήματα;

Το ύψος και η κατανομή των δαπανών της ΕΕ αποφασίζονται με δημοκρατική διαδικασία. Με βάση τα ανώτατα όρια του επταετούς δημοσιονομικού πλαισίου (πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου françaisDeutschEnglish), η ΕΕ εγκρίνει τον ετήσιο προϋπολογισμό, ως εξής:

  • η Ευρωπαϊκή Επιτροπή  προτείνει τον προϋπολογισμό για το επόμενο έτος που καλύπτει όλους τους τομείς πολιτικής και όλα τα προγράμματα 
  • τα κράτη μέλη της ΕΕ – που ενεργούν μέσω του Συμβουλίου της ΕΕ– και τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου εγκρίνουν την πρόταση. Ο προϋπολογισμός αυτός καθίσταται ο προϋπολογισμός του επόμενου έτους.

Παρακολούθηση

  • Μετά τη χρησιμοποίηση των πόρων του προϋπολογισμού, η Επιτροπή οφείλει να ενημερώσει εκ νέου το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τον τρόπο με τον οποίο οι πόροι αυτοί δαπανήθηκαν.
  • Οι δαπάνες υπόκεινται επίσης στον έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Πώς δαπανώνται τα χρήματα;

Το μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού της ΕΕ διατίθεται για τη στήριξη της ανάπτυξης και της απασχόλησης. Σημαντικό μερίδιο δαπανάται επίσης για την ευρωπαϊκή γεωργία και την αγροτική ανάπτυξη.

Κυριότεροι τομείς δαπανών(2014)

Γυναίκα κάνει πείραμα σε εργαστήριο - © EΕ 

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ χρηματοδοτεί την έρευνα και την καινοτομία

44,9%για έξυπνη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη στην ΕΕ, με την εξής κατανομή:

  • 33,3 % — βοήθεια σε λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες της Ευρώπης και σε μειονεκτούσες κοινωνικές ομάδες
  • 11,6 % — για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων.

41,6% – για παραγωγή επαρκών και ασφαλών τροφίμων, καινοτόμους γεωργικές μεθόδους και βιώσιμη χρήση της γεωργικής γης και των δασών. 

Πώς δαπανώνται τα κονδύλια της ΕΕ στο πλαίσιο των κυριότερων γραμμών του προϋπολογισμού; (στοιχεία του 2014)

Εντός της ΕΕ

Παραδείγματα προγραμμάτων και του προϋπολογισμού τους για το 2014:

  • Ορίζοντας 2020 English – πρόγραμμα έρευνας και καινοτομίας (9 δισ. ευρώ)
  • Πρωτοβουλία για την Απασχόληση των Νέων (3,4 δισ. ευρώ)
  • COSME English (en) – πρόγραμμα για μικρές επιχειρήσεις (275,3 εκατ. ευρώ)
  • Διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη» English – δίκτυα μεταφορών, ενέργειας και ψηφιακά δίκτυα (1,9 δισ. ευρώ)
  • Erasmus+ – εκπαίδευση, κατάρτιση, νεολαία και αθλητισμός (1,6 δισ. ευρώ)
  • Life English – περιβαλλοντικό πρόγραμμα (404,6 εκατ. ευρώ)
Διάγραμμα που δείχνει την κατανομή του προϋπολογισμού της ΕΕ ανά τομέα δαπανών για το 2014 - © EΕ

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ για το 2014 ανά τομέα του δημοσιονομικού πλαισίου

Εκτός της ΕΕ

Λόγω της σημαντικής θέσης που κατέχει στην παγκόσμια σκηνή, η ΕΕ έχει ορισμένες υποχρεώσεις προς τον έξω κόσμο: προώθηση της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης, διατήρηση της ειρήνης και βοήθεια στα θύματα καταστροφών και συγκρούσεων. 

Η βοήθεια από τον προϋπολογισμό της ΕΕ σε τρίτες χώρες κατανέμεται σε 3 βασικές ομάδες:

  • περιοχές του αναπτυσσόμενου κόσμου με τις οποίες ορισμένες χώρες της ΕΕ έχουν ισχυρούς ιστορικούς δεσμούς (ιδίως στην Αφρική, την Καραϊβική και τον Ειρηνικό)
  • γειτονικές χώρες – στην ανατολική Ευρώπη, τη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή
  • χώρες που προετοιμάζονται για να προσχωρήσουν στην ΕΕ (υποψήφιες ή δυνάμει υποψήφιες χώρες Deutsch (de) English (en) français (fr) ).

Παραδείγματα προγραμμάτων το 2014:

  • Μηχανισμός Αναπτυξιακής Συνεργασίας English (en) français (fr) (2,3 δισ. ευρώ)
  • Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Γειτονίας English (en) français (fr) (2,2 δισ. ευρώ)
  • Μέσο προενταξιακής βοήθειας Deutsch (de) English (en) français (fr) (1,6 δισ. ευρώ)

Ποιος ωφελείται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ;

Το 94% περίπου του προϋπολογισμού χρηματοδοτεί επί τόπου δραστηριότητες σε χώρες εντός και εκτός ΕΕ. Καθένας από τα 508 εκατομμύρια Ευρωπαίων ωφελείται με τον ένα ή τον άλλο τρόπο από τον προϋπολογισμό της ΕΕ. Λαμβάνουν βοήθεια εκατομμύρια σπουδαστές, χιλιάδες ερευνητές, πόλεις, περιφέρειες και ΜΚΟ.

Τι ποσό δαπανάται για λειτουργικά έξοδα;

Γύρω στο 6% του προϋπολογισμού. Στο ποσοστό αυτό συμπεριλαμβάνονται οι δαπάνες λειτουργίας όλων των θεσμικών οργάνων (κυρίως της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της ΕΕ), καθώς και οι δαπάνες μετάφρασης και διερμηνείας σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ. 

Το μεγαλύτερο θεσμικό όργανο, η Επιτροπή, μείωσε πρόσφατα το προσωπικό της κατά 1%, ως μέρος μιας δέσμης μεταρρυθμίσεων με την οποία θα εξοικονομηθούν 8 δισ. ευρώ έως το 2020 και η οποία θα οδηγήσει τελικά σε μείωση του προσωπικού κατά 5% και συγχρόνως σε αύξηση των ωρών εργασίας.

Αρχή σελίδας

Προϋπολογισμός

Δημοσιεύθηκε τον Φεβρουάριο του 2014

Η έκδοση αυτή αποτελεί μέρος της σειράς «Η Ευρωπαϊκή Ένωση με απλά λόγια»


Αρχή σελίδας



Κρατήστε επαφή

Twitter

  • Προϋπολογισμός της ΕΕEnglish (en)

Αρχή σελίδας

Βοηθήστε μας να βελτιώσουμε το δικτυακό τόπο

Βρήκατε την πληροφορία που ζητούσατε;

ΝαιΌχι

Ποια πληροφορία ζητούσατε;

Έχετε να προτείνετε κάτι;