Méadú

Aontas atá ag méadú

Méadú, sin an próiseas trína dtagann tíortha isteach san AE. Ó bunaíodh i 1957 é, mhéadaigh an AE ó 6 bhallstát go 27 .

Léigh an téacs iomlánLéigh an téacs iomlán

Rath is daonlathas a leathadh

Bhí sé i gceist ón tús fáilte a chur roimh bhaill nua. Bhí dóthain muiníne ag na bunaitheoirí as a n-idé gur fhág siad an doras ar leathadh do thíortha Eorpach eile.

Cabhrú le tíortha arb acmhainn dóibh bheith ina mbaill, b'shin freagairt an AE ar athruithe ar thírdhreach polaitiúil na hEorpa le 50 bliain anuas, agus fás geilleagrach á chur chun cinn agus fórsaí daonlathacha á neartú aige sna tíorhta a bhíodh faoi dheachtóireacht.

Bratach an AE ar leathadh ag Rómánaigh © Reporters

Ceiliúrann Rómánaigh a dteacht isteach san AE an 1 Eanáir 2007.

Thoir is Thiar a Aontú

B'iad seo a leanas baill bhunaithe an AE i 1957: an Bheilg, an Fhrainc, an Ghearmáin, an Iodáil, an Ísiltír agus Lucsamburg.

Ó 1973 ar aghaidh, tháinigh formhór thíortha Iarthar na hEorpa isteach.

Ansin, agus a réimis tar éis titim i 1989, rinneadh baill den AE de chuid mhaith tíortha iarchumannacha ó lár is ó oirthear na hEorpa in dhá mhéadú, idir 2004 agus 2007.

Cé na tíortha atá in ann teacht isteach?

Deir an Conradh ar an Aontas Eorpach go bhféadfaidh aon tír Eorpach cur isteach ar bhallraíocht má urramaíonnn sí luacha daonlathacha an AE is má tá sí tiomanta chun iad a chur chun cinn.

Ach go sainiúil, ní féidir le tír teacht isteach mura gcomhlíonann sí na critéir bhallraíocht uile:

polaitiúil – ní mór di institiúidí cobhsaíocha a bheith aici, a ráthaíonn daonlathas, am smacht reachta agus cearta an duine
geilleagrach – ní mór di geilleagar margaidh atá ag feidhmiú a bheith aici, atá in ann don bhrú iomaíocht is d'fhórsaí an mhargaidh san AE
dlíthiúil – ní mór di glacadh le dlí is cleachtas bunaithe an AE – go háirithe mórchuspóirí an aontais pholaitiúil, gheilleagraigh is airgeadaíochta.

Iarrthóir chun teacht isteach san Aontas Eorpach is ea an Tuirc.

Conas a oibríonn sé?

Trí chéim atá sa phróiseas (iad uile faoi réir fhormheas na dtíortha uile atá san AE cheana féin):

tairgtear ionchas ballraíochta do thír. Is ionann sin is a rá gur cheart stádas oifigiúil iarrthóra a bhronnadh uirthi ach í a bheith ullamh.

déantar iarrthóir oifigiúil ar bhallraíocht den tír – ach ní hionann sin agus caibidlíocht fhoirmiúil a oscailt.

bogann an t-iarrthóir ar aghaidh go caibidlíocht fhoirmiúil ballraíochta , próiseas ar gnách go ngabhann leasuithe leis chun dlí bunaithe an AE a ghlacadh.

Nuair a chríochnaítear an chaibidlíocht agus na leasuithe a ghabhann léi chun sástachta an dá thaobh, féadfaidh an tír teacht isteach san AE – sin, má aontaíonn ballstáit uile an AE.

Cé hiad na chéad tíortha eile a thiocfadh isteach?

Faoi láthair, thairg an AE ionchas ballraíochta do 9 dtír: An Albáin, an Tuirc, an Íoslainn agus tíortha uile na hIar-Iúgslaive (seachas an tSlóivéin, atá san AE cheana féin).

Bronnadh stádas oifigiúil iarrthóra ar 5 cinn acu sin:

An Tuirc
an tSeirbia
Poblacht Iar-Iúgslavach na Macadóine
An Íoslainn
Montainéagró

Tír aontach is ea an Chróit , is táthar ag súil go mbeidh sí san AE lár 2013.

Barr

Comhlachtaí agus Institiúidí an AE

An Coimisiún Eorpach
- Roinn an mhéadaithe
- An Oigig um Malartú Faisnéise faoi Chabhair Theicniúil (TAIEX)
- An tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí