Rozwój i współpraca

Ponad połowa wszystkich środków wydawanych na pomoc dla krajów najuboższych (tzw. pomoc rozwojowa) pochodzi z Unii Europejskiej i jej państw członkowskich – UE jest największym dawcą pomocy na świecie.

Jednak polityka rozwoju to coś więcej niż zaopatrzenie w czystą wodę czy budowa dróg, choć oczywiście tego rodzaju projekty też są bardzo ważne. Jako siłę napędową rozwoju Unia dodatkowo wykorzystuje handel – otwierając swoje rynki dla towarów z krajów uboższych i zachęcając te kraje do zwiększania wymiany handlowej między sobą.

Przeczytaj cały tekstPrzeczytaj cały tekst

Inwestowanie we wspólną przyszłość

W 2011 r. pomoc rozwojowa UE (łącznie z funduszy unijnych i budżetów poszczególnych państw członkowskich) wyniosła 53 mld euro.

Kwota ta stanowi 0,42 proc. dochodu narodowego brutto (DNB) wszystkich krajów UE, co oznacza, że Unia jest najhojniejszym dawcą pomocy na świecie. Konieczne są jednak dalsze wysiłki, aby mógł zostać osiągnięty cel, który wyznaczyła Rada Europejska: 0,7 proc. DNB do roku 2015.

Walka z ubóstwem w nowym tysiącleciu

Głównym celem polityki rozwojowej UE jest zwalczanie ubóstwa w zrównoważony sposób. Kluczem do tego jest osiem milenijnych celów rozwoju ONZ, które przywódcy światowi przyjęli w roku 2000 z zamiarem osiągnięcia ich do 2015 r. Cele te dotyczą między innymi zmniejszenia o połowę skrajnego ubóstwa, ograniczenia rozprzestrzeniania się HIV/AIDS oraz zapewnienia powszechnego nauczania na poziomie podstawowym.

Od 1990 r. liczba osób żyjących w bezwzględnym ubóstwie zmalała o 600 mln, ale realizacja pozostałych milenijnych celów rozwoju przebiega bardziej opornie. Najtrudniej będzie osiągnąć do 2015 r. cele polegające na zmniejszeniu liczby porodów zakończonych śmiercią matki lub dziecka oraz zapewnieniu czystej wody pitnej. Dlatego UE zobowiązała się do przekazania dodatkowego miliarda euro na realizację tych spośród milenijnych celów rozwoju, w przypadku których postępy są najmniejsze w 79 krajach Afryki, Karaibów i Pacyfiku.

Nad kontynuacją globalnej agendy zrównoważonego rozwoju po roku 2015 będzie czuwał komisarz UE ds. rozwoju Andris Piebalgs, który jest członkiem grupy ONZ wysokiego szczebla pod przewodnictwem sekretarza generalnego ONZ Ban Ki-Moona.

UE i milenijne cele rozwoju

Program działań na rzecz zmian

„Program działań na rzecz zmian ” to nowy plan realizacji polityki rozwojowej UE, zatwierdzony przez ministrów krajów UE w 2012 r. Sformułowano w nim nowe podejście do polityki rozwojowej, które uwzględnia zmiany zachodzące na świecie, pojawienie się nowych darczyńców oraz nowe wyzwania, które stoją przed krajami rozwijającymi się.

Polityka rozwojowa ma teraz umożliwiać niesienie pomocy bardziej strategicznej, lepiej ukierunkowanej i bardziej zorientowanej na rezultaty. Dwa główne kierunki tej polityki to:

Dłoń z sadzonką ryżu © Natalia Lazarewicz

Unijny program na rzecz bezpiecznej żywności wspiera uprawy ryżu w Aweil (Sudan)

propagowanie praw człowieka, demokracji i dobrych rządów
trwały wzrost gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu – który pozwala ludności na samodzielne wychodzenie z ubóstwa.

Program działań na rzecz zmian przewiduje pomoc rozwojową w trzech obszarach:

ochrona socjalna, zdrowie, edukacja i zatrudnienie
otoczenie biznesowe, handel i światowe rynki
zrównoważone rolnictwo i energia.

Celem programu jest również zwiększenie skuteczności udzielanej pomocy i korzystanie z nowatorskich sposobów udzielania wsparcia finansowego, takich jak połączenie pożyczki z dotacją. Ma on także zapewnić spójność wszystkich kierunków polityki UE (w dziedzinach takich jak zmiany klimatu, rolnictwo czy handel) z celami rozwoju.

Wspieranie państw i ludności w wychodzeniu z ubóstwa

UE wspierała wiele krajów w ich walce z ubóstwem i wysiłkach na rzecz zapewnienia lepszej przyszłości swojej ludności. Pomoc taka to często działania długoterminowe. Przykłady ostatnio zrealizowanych projektów zakończonych sukcesem to:

zwiększenie poziomu dochodów, poprawa opieki zdrowotnej i podwyższenie standardu życia ubogich robotników w Indiach Południowych dostarczających towary dla przemysłu włókienniczego
szkolenia dla młodych ludzi z zakresu przedsiębiorczości, zarządzania nowo założoną firmą i jej finansowania w Brazylii
innowacyjne rozwiązania oparte na odkryciach naukowych służące ochronie zwierząt hodowlanych przed muchą tse-tse w Kenii
wsparcie dla programu edukacyjno-szkoleniowego w Królestwie Suazi.

Inne przykłady projektów pomocy rozwojowej UE

Wpływ na własny los

Unijna polityka rozwoju służy temu, by ludność w trudnej sytuacji w krajach rozwijających się mogła uzyskać kontrolę nad własnym życiem. W praktyce oznacza to:

zwalczanie przyczyn ubóstwa, takich jak brak dostępu do żywności i czystej wody, do edukacji, opieki zdrowotnej, zatrudnienia, ziemi, usług społecznych, infrastruktury czy zdrowego środowiska naturalnego
zwalczanie chorób i zapewnienie dostępu do tanich leków przeciwdziałających epidemiom takim jak HIV/AIDS
zmniejszenie zadłużenia krajów rozwijających się, tak aby mogły przeznaczyć więcej środków na ważne inwestycje publiczne zamiast na spłacanie odsetek, które trafiają do kieszeni bogatych wierzycieli w krajach uprzemysłowionych
propagowanie strategii samopomocy i zwalczania ubóstwa, wsparcie dla procesów demokratycznych, zwiększenie poszanowania praw człowieka, w tym równości płci, a także promowanie bardziej stabilnego otoczenia ekonomicznego, w którym przedsiębiorstwa mogą rozwijać się i tworzyć miejsca pracy.

Początek strony