Konkurencja


Przepisy unijne z zakresu konkurencji mają zapewnić przedsiębiorstwom sprawiedliwe i równe warunki prowadzenia działalności, a jednocześnie pozostawić przestrzeń dla innowacji, ujednoliconych norm i rozwoju małych firm.

Zgodnie z przepisami UE przedsiębiorstwa nie mogą:

  • ustalać cen ani dzielić się rynkami między sobą
  • nadużywać pozycji dominującej na danym rynku w celu wyeliminowania mniejszych konkurentów
  • łączyć się , jeżeli taka fuzja umożliwiłaby im przejęcie kontroli nad danym rynkiem .
    W praktyce zasada ta zapobiega tylko niektórym połączeniom przedsiębiorstw. Duże przedsiębiorstwa prowadzące działalność na większą skalę w UE, aby połączyć się, muszą uzyskać zgodę Komisji Europejskiej – nawet jeśli mają siedzibę poza obszarem UE.

Ochrona dla małych firm

Duże przedsiębiorstwa nie mogą wykorzystywać swojej pozycji do narzucania warunków, które utrudniłyby ich dostawcom lub klientom współpracę z konkurencją. Komisja może (i rzeczywiście korzysta z tego prawa) nakładać na przedsiębiorstwa grzywny za tego rodzaju praktyki, bowiem prowadzą one do wzrostu cen i sytuacji, w której konsumenci mają mniejszy wybór.

Prowadzone przez Komisję dochodzenia w sprawie praktyk antykonkurencyjnych dotyczą nie tylko towarów. Obejmują również usługi świadczone przez przedstawicieli wolnych zawodów (lekarzy, prawników itp.) oraz usługi finansowe, między innymi w sektorach bankowości detalicznej i kart kredytowych.

Pomoc tylko dla dobrze rokujących firm

Komisja sprawdza również, jaka jest wysokość pomocy przyznawanej przedsiębiorstwom przez rządy poszczególnych krajów (tzw. pomoc państwa). Pomoc taka może być udzielana w różnych formach, przykładem są:

  • kredyty i dotacje
  • ulgi podatkowe
  • udostępnianie po preferencyjnych cenach towarów i usług
  • gwarancje rządowe, które zwiększają rating kredytowy firmy w porównaniu z konkurentami.

Z tym rodzajem pomocy wiąże się ryzyko faworyzowania dobrze umocowanych firm kosztem przedsiębiorców, którzy muszą sobie radzić sami – a koszty tej sytuacji ponosi podatnik. Ograniczenia takich nieuzasadnionych dotacji to tani i skuteczny sposób, aby sprawić, że warunki prowadzenia działalności gospodarczej będą sprawiedliwsze i aby pobudzić wzrost gospodarczy.

Elastyczne przepisy

Przepisy te są stosowane elastycznie i zgodnie z zasadami zdrowego rozsądku. Rozstrzygające znaczenie ma to, czy dane działanie przyniesie korzyści konsumentom i czy nie zaszkodzi innym firmom. Rządy mogą na przykład pomagać przedsiębiorstwom w trudnej sytuacji – lub przedsiębiorstwom rozpoczynającym działalność – jeżeli firmy te mają realną szansę stać się rentownymi, a tym samym utrzymać dotychczasowe lub stworzyć nowe miejsca pracy. Niedozwolone jest natomiast udzielanie pomocy firmom, które nie mają szans na przetrwanie.

Inne wyjątki od stosowanych reguł:

  • przedsiębiorstwa współpracujące nad wspólnymi normami technicznymi dla całego rynku
  • mniejsze przedsiębiorstwa, które współpracują ze sobą, aby móc skuteczniej konkurować z dużymi przedsiębiorstwami
  • inicjatywy w dziedzinie badań naukowych i innowacji
  • projekty w dziedzinie rozwoju regionalnego.

Ostatnie sprawy

W 2014 r. Komisja ukarała francuską firmę farmaceutyczną Servier i pięciu innych producentów leków generycznych grzywną w wysokości prawie 430 mln euro za zawarcie szeregu porozumień, które miały chronić popularny lek na nadciśnienie – Perindopril – przed konkurencją cenową ze strony innych leków generycznych w UE.

Komisja przeprowadziła też dochodzenia w sprawie karteli na rynku pochodnych instrumentów finansowych wycenianych w odniesieniu do określonych referencyjnych stóp procentowych (EURIBOR (EIRD), JPY Libor, Euroyen TIBOR (YIRD) i LIBOR franka szwajcarskiego (CHIRD)).

W ciągu ostatnich kilku lat Komisja podjęła kilka decyzji w tych sprawach przeciwko bankom, takim jak Barclays, Deutsche Bank, RBS, Société Générale, UBS, Citigroup i JPMorgan. Kary finansowe wyniosły ogółem około 1,8 mld euro (kary dla niektórych banków zostały zmniejszone w zamian za współpracę z prowadzącymi dochodzenie i zgodę na ugodowe rozstrzygnięcie sporu).

System kontroli i nadzoru

Szeroki zakres kompetencji Komisji w dziedzinie prowadzenia dochodzeń w sprawie naruszania unijnych przepisów konkurencji oraz zapobiegania takim naruszeniom podlega licznym procedurom wewnętrznym, jak również pełnej kontroli sądowej ze strony sądów europejskich . Firmy i rządy krajów UE regularnie składają odwołania od decyzji Komisji i czasami wygrywają tego rodzaju sprawy.

Początek strony

Konkurencja

Tekst zaktualizowano w listopad 2014 r.

Niniejsza publikacja stanowi część serii „Zrozumieć politykę Unii Europejskiej”.


Początek strony



KONTAKT

Pytania o charakterze ogólnym

Proszę zadzwonić pod numer telefonu
00 800 6 7 8 9 10 11 Więcej o usłudze

Wyślij pytanie e-mailem

Dane kontaktowe i informacje o wizytach w instytucjach, kontakty z prasą

Jak ulepszyć ten portal?

Czy znaleźli Państwo poszukiwane informacje?

TakNie

Jakich informacji Państwo szukają?

Czy mają Państwo jakieś uwagi?