RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο
Αυτή η σελίδα διατίθεται σε 15 γλώσσες
Νέες διαθέσιμες γλώσσες:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Ειδικό πρόγραμμα «Ιδέες»

Αυτό το ειδικό πρόγραμμα στοχεύει στην ανάπτυξη «αναγνωριστικής έρευνας» ώστε να αναβαθμιστεί το επίπεδο αριστείας της έρευνας στην Ευρώπη. Το σχέδιο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (ΕΣΕ) αποτελεί το κεντρικό στοιχείο αυτού του προγράμματος. Εκτός από τα χαρακτηριστικά και τους γενικούς στόχους του προγράμματος, στο παρόν έγγραφο παρουσιάζονται οι διαφορετικές πτυχές που αφορούν τη δημιουργία του ΕΣΕ (στόχοι, εργασίες, σύνθεση, προστιθέμενη αξία, ρόλος της Επιτροπής κ.τ.λ.).

ΠΡΑΞΗ

Απόφαση 2006/972/ΕΚ του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 2006, σχετικά με το ειδικό πρόγραμμα «Ιδέες», με το οποίο τίθεται σε εφαρμογή το έβδομο πρόγραμμα-πλαίσιο δραστηριοτήτων έρευνας, τεχνολογικής ανάπτυξης και επίδειξης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (2007-2013) [Επίσημη Εφημερίδα L 54 της 22.2.2007].

ΣΥΝΟΨΗ

Ο βασικός στόχος του ειδικού προγράμματος «Ιδέες» είναι να αναβαθμίσει το επίπεδο της ευρωπαϊκής έρευνας στους τομείς που αναπτύσσονται γρήγορα, αποβλέποντας σε μεγαλύτερη οικονομική ανταγωνιστικότητα και ευημερία. Με άλλα λόγια, πρόκειται για την προώθηση «αναγνωριστικής έρευνας», η οποία αποβλέπει στην επίτευξη αποφασιστικής προόδου στο πεδίο της επιστήμης, της μηχανικής και της ακαδημαϊκής γνώσης, ανεξαρτήτως των διαχωριστικών ορίων μεταξύ των επιστημονικών κλάδων ή των γεωγραφικών συνόρων. Το πρόγραμμα υιοθετεί μία προσέγγιση που βασίζεται στην πρωτοβουλία των ερευνητών: με άλλα λόγια, μελετήθηκε για να στηρίξει προγράμματα “έρευνας αιχμής” που πραγματοποιούνται επί ερευνητικών αντικειμένων της επιλογής των ίδιων των ερευνητών.

Το πρόγραμμα εφαρμόζεται σύμφωνα με τις αρχές της επιστημονικής αριστείας, της αυτονομίας, της αποτελεσματικότητας, της διαφάνειας και της ευθύνης με τη βοήθεια ενός Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (ΕΣΕ).

Ο προϋπολογισμός που διατίθεται για το ειδικό πρόγραμμα για την περίοδο 2007-2013 είναι 7,51 δισεκατομμύρια ευρώ.

Χαρακτηριστικά και γενικοί στόχοι

Το ειδικό πρόγραμμα «Ιδέες» περιλαμβάνει πολλούς στόχους οι οποίοι αποσκοπούν στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και την ευημερίας στην Ευρώπη:

  • ενίσχυση της αριστείας, του δυναμισμού και της δημιουργικότητα της ευρωπαϊκής έρευνας,
  • να καταστεί η Ευρώπη πόλος έλξης των καλύτερων ερευνητών από την Ευρώπη και από τρίτες χώρες, καθώς και για επενδύσεις από επιχειρήσεις έρευνας,
  • να καταστεί η ευρωπαϊκή έρευνα πρωτοπόρος στην επιστημονική πρόοδο,
  • να ανοίξει ο δρόμος για νέα επιστημονικά και τεχνολογικά επιτεύγματα,
  • να τονωθεί η κυκλοφορία ιδεών,
  • να καταστεί δυνατή η καλύτερη αξιοποίηση των πλεονεκτημάτων της κοινωνίας της ευρωπαϊκής γνώσης.

Προκειμένου να βελτιστοποιηθεί η παρακολούθηση της υλοποίησης του προγράμματος, έχουν οριστεί δείκτες επιδόσεων σε τρία επίπεδα:

  • ποσοτικοί και ποιοτικοί δείκτες, οι οποίοι δείχνουν την επιστημονική και τεχνική πρόοδο (δημοσιεύσεις, ευρετήριο παραπομπών, διπλώματα ευρεσιτεχνίας κ.τ.λ.),
  • δείκτες διαχείρισης, οι οποίοι χρησιμεύουν στην παρακολούθηση των εσωτερικών επιδόσεων και υποστηρίζουν τη διαδικασία λήψης αποφάσεων από ανώτατα διοικητικά στελέχη (εκτέλεση του προϋπολογισμού, χρονική διάρκεια σύναψης συμβάσεων, χρονική διάρκεια μέχρι την πληρωμή κ.τ.λ.),
  • δείκτες αποτελεσμάτων που χρησιμεύουν στην εκτίμηση της συνολικής αποτελεσματικότητας της έρευνας σε σχέση με τους συνολικούς στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ).

Η εφαρμογή του 7ου προγράμματος-πλαισίου (όπου συμπεριλαμβάνονται τα διαφορετικά ειδικά προγράμματα και όλες οι δραστηριότητες που απορρέουν από αυτά) διέπεται από την τήρηση των θεμελιωδών αρχών δεοντολογίας, αλλά και από κοινωνικές, νομικές, κοινωνικοοικονομικές, πολιτιστικές πτυχές και τις αρχές της ισότητας των φύλων.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (ΕΣΕ)

Η Επιτροπή, δημιουργεί το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (ΕΣΕ) για την εφαρμογή του ειδικού προγράμματος «Ιδέες». Το ΕΣΕ, ως πραγματικά πανευρωπαϊκός μηχανισμός, θα αποτελείται από δύο βασικά συστατικά όργανα: Επιστημονικό Συμβούλιο και ειδική εκτελεστική δομή. Η λειτουργία του θα στηριχτεί στις αρχές της επιστημονικής αριστείας, της αυτονομίας, της δεοντολογίας, της αποτελεσματικότητας και της διαφάνειας. Η Επιτροπή θα εξασφαλίσει την αυτονομία, την ακεραιότητα όπως και την καλή λειτουργία του ΕΣΕ.

Το Επιστημονικό Συμβούλιο απαρτίζεται από υψίστου κύρους εκπροσώπους της ευρωπαϊκής επιστημονικής κοινότητας. Αποτελείται από 22 ερευνητές, μηχανικούς και ακαδημαϊκούς υψίστου κύρους. Αυτοί διορίζονται από την Επιτροπή κατόπιν διαδικασίας ανεξάρτητης επιλογής. Καταλαμβάνουν προσωποπαγείς θέσεις και ενεργούν ανεξαρτήτως πολιτικών ή άλλων συμφερόντων.

Οι εργασίες του ΕΣΕ είναι οι ακόλουθες:

  • κατάστρωση της συνολικής επιστημονικής στρατηγικής του ειδικού προγράμματος,
  • τακτική εκπόνηση του προγράμματος εργασίας και ενδεχομένως τροποποίησή του,
  • εξασφάλιση της επιστημονικής διαχείρισης, της παρακολούθησης και του ποιοτικού ελέγχου της εκτέλεσης του προγράμματος,
  • εξασφάλιση της επικοινωνίας με την επιστημονική κοινότητα και τα κυριότερα ενδιαφερόμενα μέρη.

Η ειδική εκτελεστική δομή (ΕΕΔ ΕΣΕ) θα λάβει τη μορφή εκτελεστικού οργανισμού της Επιτροπής ο οποίος θα είναι επιφορτισμένος με τη διοικητική διαχείριση και την εκτέλεση του προγράμματος. Ο εκτελεστικός οργανισμός του ΕΣΕ (ΕΟΕΣΕ) θα είναι υπεύθυνος για τις διαδικασίες αξιολόγησης, εξέτασης από ομότιμους κριτές και επιλογής με βάση τις αρχές που έχουν οριστεί από το Επιστημονικό Συμβούλιο. Τέλος, θα εξασφαλίσει την οικονομική και επιστημονική διαχείριση των επιχορηγήσεων. Μέχρι να καταστεί λειτουργικός ο ΕΟΕΣΕ, τα καθήκοντα της ΕΕΔ-ΕΣΕ ασκούνται από τη Διεύθυνση S της ΓΔ Έρευνας.

Ο ρόλος της Επιτροπής στην εφαρμογή του προγράμματος θα συνίσταται στο:

  • να εγγυάται την αυτονομία και την ακεραιότητα του ΕΣΕ,
  • να επιβλέπει την τήρηση των αρχών και των στόχων που έχει καθορίσει το Επιστημονικό Συμβούλιο,
  • να εξασφαλίσει την εφαρμογή και την κατανομή των εργασιών και των ευθυνών της ειδικής εκτελεστικής δομής,
  • να εγκρίνει το πρόγραμμα εργασίας και τις μεθόδους εφαρμογής που έχει καθορίσει το Επιστημονικό Συμβούλιο,
  • να εξασφαλίζει ότι οι προτάσεις επιλέγονται και τα προγράμματα χρηματοδοτούνται αποκλειστικά βάσει της ταξινόμησής τους μετά το πέρας της εξέτασης από ομότιμους κριτές,
  • να ενημερώνει τακτικά την επιτροπή του προγράμματος για κάθε εξέλιξη στην εφαρμογή του ειδικού προγράμματος,
  • να υποβάλλει ετήσια έκθεση στο Συμβούλιο της ΕΕ και το Κοινοβούλιο σχετικά με τη λειτουργία και τις δραστηριότητες του ΕΣΕ και με την επίτευξη των στόχων που διατυπώνονται στο ειδικό πρόγραμμα.

Το ΕΣΕ, ως ακρογωνιαίος λίθος του εν λόγω προγράμματος, αποδεικνύει την προστιθέμενη αξία της κοινοτικής παρέμβασης σε σύγκριση προς τα αποτελέσματα που μπορούν να επιτευχθούν με δράσεις αποκλειστικά σε εθνική κλίμακα. Το ΕΣΕ συμβάλλει αδιαμφισβήτητα:

  • στην ενθάρρυνση και υποστήριξη της αριστείας σε πανευρωπαϊκή κλίμακα,
  • στη βελτίωση της αξιοποίησης των πόρων,
  • στην αναβάθμιση και την ελκυστικότερη προβολή της ευρωπαϊκής «αναγνωριστικής έρευνας»,
  • στη διευκόλυνση της προσαρμογής των εθνικών δομών έρευνας στον υπό πλήρη ανάπτυξη ευρωπαϊκό χώρο έρευνας,
  • στη δημιουργία ευρωπαϊκού συστήματος έρευνας, που να είναι ανταγωνιστικό σε παγκόσμια κλίμακα,
  • στο να καταστήσει την Ευρώπη πόλο έλξης για τις βιομηχανίες και τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον τομέα της έρευνας και της ανάπτυξης,
  • στην αντιμετώπιση των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η κοινωνία στην Ευρώπη.

Πλαίσιο

Από το 1984, η ΕΕ ακολουθεί πολιτική έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης που βασίζεται σε πολυετή προγράμματα-πλαίσια. Το έβδομο πρόγραμμα-πλαίσιο - το δεύτερο μετά τη στρατηγική της Λισσαβόνας το 2000 - πρέπει μελλοντικά να διαδραματίσει πρωταρχικό ρόλο στην ανάπτυξη και την απασχόληση στην Ευρώπη.

Η Επιτροπή επιθυμεί να αναπτύξει το «τρίγωνο της γνώσης», αποτελούμενο από τις πολιτικές στους τομείς της έρευνας, της εκπαίδευσης και της καινοτομίας, ώστε η γνώση να τεθεί στην υπηρεσία του οικονομικού δυναμισμού και της κοινωνικής και περιβαλλοντικής προόδου.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

ΠράξηΈναρξη ισχύος - Ημερομηνία εκπνοήςΠροθεσμία για μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελώνΕπίσημη Εφημερίδα

Απόφαση 2006/972/ΕΚ

01.01.2007-31.12.2013

-

ΕΕ L 54 της 22.2.2007

ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Απόφαση 2007/134/ΕΚ της Επιτροπής, της 2ας Φεβρουαρίου 2007, για την ίδρυση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας [Επίσημη Εφημερίδα L 57/14 της 24.2.2007].
Με την απόφαση αυτή της Επιτροπής, ιδρύεται το Επιστημονικό Συμβούλιο του ΕΣΕ και προβλέπεται η ίδρυση της ειδικής εκτελεστικής δομής καθώς και ο ορισμός της θέσης του γενικού γραμματέα του ΕΣΕ, καθήκον του οποίου είναι να υποβοηθεί το Επιστημονικό Συμβούλιο εξασφαλίζοντας αποτελεσματική σύνδεση και επικοινωνία με την Επιτροπή και με την ειδική εκτελεστική δομή.

Το 2007, οι κύριες συστατικές ενότητες του ΕΣΕ ξεκίνησαν να λειτουργούν με επιτυχία και το ειδικό πρόγραμμα «Ιδέες» υλοποιήθηκε σύμφωνα με τις αρχές που διατυπώνονται σε αυτό. Το ΕΣΕ χρειάστηκε να εξετάσει μεγάλο αριθμό προτάσεων οι οποίες παραλήφθησαν κατόπιν της πρόσκλησης υποβολής προτάσεων για επιχορηγήσεις εκκίνησης ανεξάρτητης έρευνας σύμφωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα. Στα πλαίσια της ενδιάμεσης αξιολόγησης της λειτουργίας του ΕΣΕ, θα εξεταστούν οι δομές, οι μηχανισμοί και η διακυβέρνησή του.

Απόφαση 2008/37/ΕΚ της Επιτροπής, της 14ης Δεκεμβρίου 2007, σχετικά με την ίδρυση του Εκτελεστικού Οργανισμού του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας για τη διαχείριση του ειδικού κοινοτικού προγράμματος Ιδέες στον τομέα της έρευνας αιχμής κατ’ εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 58/2003 του Συμβουλίου [Επίσημη Εφημερίδα L 9 της 12.1.2008].
Η πρόοδος συνεχίστηκε όσον αφορά την ίδρυση του ΕΟΕΣΕ, του οποίου οι δραστηριότητες ξεκίνησηαν κατά τη διάρκεια του 2008. Τα σημερινά καθήκοντα της διεύθυνσης S θα μεταβιβασθούν πλήρως στον ΕΟΕΣΕ μόλις αυτός είναι έτοιμος να λειτουργήσει αυτόνομα.

Έκθεση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με την οποία επεξηγούνται οι δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας και η υλοποίηση των στόχων που καθορίζονται στο ειδικό πρόγραμμα «Ιδέες» το 2007 [COM(2008) 473 τελικό – Δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα].

Ημερομηνία τελευταίας τροποποίησης: 04.06.2009
Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας