RSS
Indeks alfabetyczny
Strona dostepna w 15 jezykach
Nowe dostepne wersje jezykowe:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Decyzja ustanawiająca Eurojust

Unia Europejska (UE) wyraziła chęć ulepszenia współpracy w dziedzinie walki z przestępczością. W tym celu Rada ustanowiła Eurojust. Ten organ Unii uprawniony jest do działania w ramach dochodzeń i ścigania dotyczących poważnych przestępstw odnoszących się co najmniej do dwóch państw członkowskich. Rolą Eurojustu jest wspieranie koordynacji między właściwymi organami w państwach członkowskich oraz ułatwianie współpracy sądowej między nimi. Ponadto Eurojust ma do odegrania kluczową rolę w walce z terroryzmem.

AKT

Decyzja Rady 2002/187/WSiSW z dnia 28 lutego 2002 r. ustanawiająca Eurojust w celu zintensyfikowania walki z poważną przestępczością [Zob. akt(-y) zmieniający(-e)].

STRESZCZENIE

Aby zintensyfikować współpracę w dziedzinie walki z przestępczością, na szczycie Rady Europejskiej w Tampere (w punkcie 46 jego konkluzji) postanowiono utworzyć jednostkę o nazwie Eurojust w celu skoordynowania działań prowadzonych przez organy krajowe odpowiedzialne za ściganie. W 2000 r. przedstawiono w związku z tym kilka dokumentów:

  • inicjatywę (DA) (DE) (EL) (EN) (ES) (FR) (IT) (NL) (PT) (FI) (SV) Republiki Federalnej Niemiec,
  • inicjatywę (DA) (DE) (EL) (EN) (ES) (FR) (IT) (NL) (PT) (FI) (SV) Republiki Portugalskiej, Republiki Francuskiej, Królestwa Szwecji oraz Królestwa Belgii,
  • komunikat (DA) (DE) (EL) (EN) (ES) (FR) (IT) (NL) (PT) (FI) (SV) Komisji wyjaśniający jej stanowisko odnośnie do utworzenia Eurojustu.

Następnie na konferencji międzyrządowej w Nicei w grudniu 2000 r. szefowie państw i rządów postanowili zmienić art. 31 Traktatu o Unii Europejskiej (UE), wprowadzając odniesienie do Eurojustu oraz opis jego zadań. Na szczycie Rady Europejskiej w Laeken w grudniu 2001 r. państwa członkowskie postanowiły (w punkcie 57 konkluzji Rady), że do czasu podjęcia decyzji dotyczącej siedzib niektórych agencji, Eurojust będzie miał tymczasową siedzibę w Hadze. Na szczycie Rady Europejskiej w grudniu 2003 r. państwa członkowskie postanowiły, że Eurojust będzie miał swoją stałą siedzibę w Hadze.

Skład, uprawnienia i zadania Eurojustu

Na mocy niniejszej decyzji Eurojust ustanowiony zostaje jako organ Unii Europejskiej posiadający osobowość prawną. Każde państwo członkowskie wyznacza przedstawiciela krajowego do siedziby Eurojustu: prokuratora, sędziego lub funkcjonariusza policji (który musi posiadać kompetencje równoważne z kompetencjami sędziego lub prokuratora). Przedstawiciele krajowi korzystają ze wsparcia zastępców i asystentów. Wszystkie te osoby podlegają prawu państwa członkowskiego, które je wyznaczyło. Kadencja przedstawicieli krajowych trwa co najmniej cztery lata. Państwo członkowskie, które mianowało danego przedstawiciela, może przedłużyć jego kadencję. Ustala również charakter uprawnień, które przyznaje swojemu przedstawicielowi krajowemu w dziedzinie współpracy sądowej. Jednak przedstawiciele krajowi muszą posiadać przynajmniej pewne zwykłe uprawnienia oraz inne uprawnienia, które będą wykonywać w porozumieniu z właściwymi władzami krajowymi lub w przypadkach niecierpiących zwłoki, zgodnie z przepisami zawartymi w decyzji.

W kontekście dochodzenia i ścigania (obejmującego co najmniej dwa państwa członkowskie) w odniesieniu do poważnej przestępczości Eurojust posiada następujące uprawnienia:

  • wspieranie koordynacji między właściwymi władzami różnych państw członkowskich,
  • ułatwianie realizacji wniosków i orzeczeń dotyczących współpracy sądowej.

Uprawnienia Eurojustu obejmują m.in. rodzaje przestępstw, względem których Europol zawsze uprawniony jest do działania.

Należy utworzyć dyżurną komórkę koordynacyjną z jednym przedstawicielem z każdego państwa członkowskiego oraz punktem kontaktowym działającym przy Eurojuście. Komórka ma działać przez całą dobę, siedem dni w tygodniu, aby Eurojust mógł nieprzerwanie wypełniać swoje zadania.

Eurojust może wykonywać swoje zadania przy pomocy jednego przedstawiciela krajowego lub większej ich liczby, lub działając jako kolegium. Eurojust może występować do właściwych władz odnośnych państw członkowskich między innymi o:

Władze krajowe mają obowiązek podejmować bezzwłocznie działania w sprawie takich wniosków.

Kolegium wydaje niewiążące opinie w przypadkach, gdy co najmniej dwóch przedstawicieli krajowych ma odmienne zdanie co do tego, w ramach której jurysdykcji należy wszcząć dochodzenie lub ściganie, lub gdy właściwe władze zgłaszają przypadki wielokrotnej odmowy podjęcia współpracy sądowej lub pojawienia się trudności w tym zakresie.

Komisja, która jest w pełni włączona w prace Eurojustu, będzie przyjmować niezbędne ustalenia praktyczne z Eurojustem.

Każde państwo członkowskie wyznacza przynajmniej jednego korespondenta krajowego. Ponadto każde państwo członkowskie ustanawia krajowy system koordynacyjny Eurojustu, w ramach którego ma być koordynowana praca korespondentów krajowych Eurojustu, krajowego korespondenta Eurojustu ds. terroryzmu, krajowego korespondenta i punktów kontaktowych Europejskiej Sieci Sądowej, a także przedstawicieli krajowych i punktów kontaktowych sieci wspólnych zespołów śledczych oraz przedstawicieli sieci ds. zbrodni wojennych, biura ds. odzyskiwania mienia oraz sieci ds. korupcji.

Dane osobowe

Aby realizować swoje cele, Eurojust musi mieć możliwość wymieniania wszelkich stosownych danych z właściwymi władzami. W związku z tym konieczne jest zagwarantowanie stosowania zasad Konwencji Rady Europy z dnia 28 stycznia 1981 r. w sprawie ochrony osób w zakresie automatycznego przetwarzania danych osobowych.

Eurojust może przetwarzać wyłącznie dane dotyczące osób, które są podejrzewane o popełnienie lub zostały skazane za popełnienie przestępstwa podlegającego kompetencjom Eurojustu, jak również dane dotyczące ofiar i świadków. Rodzaje danych, które mogą być wykorzystywane, obejmują dane identyfikacyjne osoby (imię i nazwisko, data i miejsce urodzenia, obywatelstwo, dane kontaktowe, zawód, numery ubezpieczenia społecznego, profile DNA, zdjęcia, odciski palców itp.) oraz charakter zarzucanych przestępstw (kategoria karna przestępstwa, data i miejsce popełnienia przestępstwa, rodzaj dochodzenia itp.). Eurojust ma utworzyć zautomatyzowany system zarządzania sprawami składający się z akt tymczasowych i z indeksu, w którym zawarte są dane osobowe i inne. Dostęp do danych osobowych mają wyłącznie przedstawiciele krajowi oraz ich zastępcy i asystenci, osoby uczestniczące w krajowych systemach koordynacyjnych Eurojustu podłączone do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami oraz upoważniony personel Eurojustu. Należy podkreślić, że obowiązek zachowania poufności pozostaje w mocy po zakończeniu wykonywania działań na rzecz Eurojustu.

W Eurojuście jeden członek personelu wyznaczany jest specjalnie do pełnienia obowiązków związanych z ochroną danych. Do obowiązków tej osoby należy dopilnowanie, aby przetwarzanie danych odbywało się w sposób legalny, oraz zapewnianie przechowywania pisemnych rejestrów o przekazywaniu i odbiorze danych.

Ogólnie każda osoba fizyczna jest uprawniona do dostępu do dotyczących jej danych oraz do wnioskowania o poprawienie lub usunięcie tych danych, jeśli są niepoprawne lub niekompletne. Każda osoba fizyczna, która uważa, że poniosła szkodę w związku z niewłaściwym przetwarzaniem danych, ma prawo wnieść powództwo. Eurojust ponosi odpowiedzialność zgodnie z prawem krajowym państwa członkowskiego, w którym mieści się jego siedziba, natomiast państwa członkowskie odpowiadają zgodnie ze swoim prawem krajowym. W decyzji określono ograniczenia odnośnie do konsultacji dotyczących działań Eurojustu (na przykład w celu uniknięcia narażenia dochodzenia).

Dane są przechowywane tylko tak długo, jak długo jest to bezwzględnie konieczne po zakończeniu działań Eurojustu. W każdym przypadku sprawdzanie celowości przechowywania danych powinno odbywać się co trzy lata.

Eurojust i państwa członkowskie chronią dane w szczególności przed zniszczeniem, utratą, ujawnieniem, zmianą i nieuprawnionym dostępem.

Niezależny organ nadzoruje wszystkie działania Eurojustu w celu zapewnienia przetwarzania danych osobowych w sposób zgodny z niniejszą decyzją. Wspólny organ nadzorczy zbiera się okresowo, a ponadto może być zwołany przez swego przewodniczącego. Przewodniczący wyznaczany jest spośród stałych członków, którzy rozpoczęli trzeci rok pełnienia swojej funkcji.

Kontakty z innymi podmiotami

Aby realizować swoje zadania, Eurojust utrzymuje uprzywilejowane stosunki z Europejską Siecią Sądową, Europejskim Urzędem Policji (Europol), Europejskim Urzędem ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), Europejską Agencją Zarządzania Współpracą Operacyjną na Zewnętrznych Granicach Państw Członkowskich Unii Europejskiej (Frontex) oraz Wspólnym Centrum Sytuacyjnym Rady. Po zatwierdzeniu przez Radę Eurojust będzie mógł ponadto zawierać umowy o współpracy w sprawie wymiany informacji z państwami trzecimi, organizacjami i organami międzynarodowymi oraz Międzynarodową Organizacją Policji Kryminalnych (Interpol). Eurojust może również koordynować współpracę sądową z państwami trzecimi oraz skierowywać sędziów łącznikowych do tych państw, aby ułatwić współpracę w tym zakresie.

Postanowienia końcowe

Niniejsza decyzja zawiera przepisy dotyczące organizacji i działania Eurojustu (organizacja sekretariatu, mianowanie i długość kadencji dyrektora administracyjnego, status personelu, ustalenia dotyczące języków itd.).

Rada i Parlament Europejski są okresowo informowane o działaniach Eurojustu oraz sytuacji odnośnie do przestępczości w UE. W sprawozdaniu rocznym dla Rady Eurojust może wysuwać propozycje udoskonalenia współpracy sądowej w sprawach karnych.

ODNIESIENIA

Akt

Wejście w życie

Termin transpozycji przez państwa członkowskie Dziennik Urzędowy
Decyzja 2002/187/WSiSW

6.3.2002

6.9.2003

Dz.U. L 63 z 6.3.2002

Akt(-y) zmieniający(-e) Wejście w życie Termin transpozycji przez państwa członkowskie Dziennik Urzędowy
Decyzja 2003/659/WSiSW

1.10.2003

-

Dz.U. L 245 z 29.9.2003

Decyzja 2009/426/WSiSW

4.6.2009

4.6.2011

Dz.U. L 138 z 4.6.2009

AKTY POWIĄZANE

Sprawozdanie Komisji z dnia 6 lipca 2004 r. w sprawie prawnej transpozycji decyzji Rady z dnia 28 lutego 2002 r. ustanawiającej Eurojust w celu zintensyfikowania walki z poważną przestępczością [COM(2004) 457 wersja ostateczna – nieopublikowane w Dzienniku Urzędowym].
W tym sprawozdaniu Komisja analizuje stan wdrażania decyzji w sprawie Eurojustu, który jest rozczarowujący: do upływu wyznaczonego terminu (wrzesień 2003 r.) tylko jedno państwo członkowskie (Portugalia) przyjęło pełne ustawodawstwo konieczne do zastosowania się do decyzji w sprawie Eurojustu. Mimo że do kwietnia 2004 r. trzy kolejne państwa członkowskie przyjęły stosowne ustawy (Austria, Francja, Niemcy), sześć innych państw nadal musi dostosować swoje przepisy krajowe do decyzji (Belgia, Finlandia, Grecja, Włochy, Luksemburg, Hiszpania). Pozostałe państwa członkowskie stwierdziły, że nie muszą zmieniać swojego prawa krajowego. Z tego względu Komisja zastanawia się, czy istniejące przepisy w państwach członkowskich wystarczą do pełnego wdrożenia decyzji w sprawie Eurojustu i tego, by Eurojust stał się efektywnym i skutecznym narzędziem. Dlatego Komisja wzywa wszystkie państwa członkowskie do zapewnienia szybkiej i pełnej transpozycji decyzji w sprawie Eurojustu. W związku z tym Komisja zaleca opracowanie wytycznych lub okólników objaśniających pewne zasadnicze kwestie, nawet w przypadku gdy ustawodawstwo nie jest niezbędne. Ponadto zaleca państwom członkowskim wspieranie dostatecznie szybkiego przepływu informacji oraz powierzenie swoim krajowym przedstawicielom w Eurojuście potrzebnych uprawnień sądowych i/lub śledczych.

Ostatnia aktualizacja: 26.08.2009

Zobacz także

  • Portal Eurojustu (EN)
Informacja prawna | Informacje o tej stronie | Szukaj | Kontakt | Początek strony