RSS
Alfabetische index
Deze pagina is beschikbaar in 15 talen
Nieuwe beschikbare talen:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Het beginsel van wederzijdse erkenning in de interne markt

In deze mededeling wordt herinnerd aan het belang van het beginsel van wederzijdse erkenning voor de interne markt. Er wordt nagegaan hoe het er in de praktijk aan toegaat en er worden voorstellen geformuleerd om de werking van het systeem van wederzijdse erkenning te verbeteren.

BESLUIT

Mededeling van de Commissie "De wederzijdse erkenning in het kader van de follow-up van het actieprogramma voor de interne markt" [COM(1999) 299 def. - Niet in het Publicatieblad verschenen].

SAMENVATTING

De Commissie heeft op verzoek van de Raad "Interne markt" van maart 1998 de moeilijkheden bij de toepassing van de wederzijdse erkenning geanalyseerd.

HET BELANG VAN DE WEDERZIJDSE ERKENNING VOOR DE INTERNE MARKT

Het beginsel van wederzijdse erkenning maakt een vrij verkeer van goederen en diensten mogelijk, zonder dat de nationale wetgevingen van de lidstaten hoeven te worden geharmoniseerd. De verkoop van een in een lidstaat rechtmatig vervaardigd product mag dus in een andere lidstaat niet worden verboden, zelfs als het product is vervaardigd volgens technische of kwaliteitsvoorschriften die afwijken van die welke op de eigen producten van toepassing zijn. Er wordt alleen een uitzondering gemaakt voor het algemene belang, zoals de gezondheidszorg en de consumenten- of milieubescherming, dat aan strenge regels gebonden is. Hetzelfde beginsel geldt voor diensten.

De voorschriften van de lidstaat van oorsprong zijn over het algemeen doorslaggevend. Zo wordt de eerbiediging van het subsidiariteitsbeginsel gewaarborgd: de invoering van gedetailleerde communautaire voorschriften wordt vermeden, er is meer respect voor plaatselijke, regionale en nationale tradities en de diversiteit van goederen en diensten kan worden behouden. De wederzijdse erkenning is dus een praktisch en doeltreffend middel om de economische integratie te bevorderen.

PROBLEMEN BIJ DE TOEPASSING EN ANALYSE VAN DE OORZAKEN

Beschikbare informatie. Eén van de problemen is dat er meer betrouwbare gegevens noodzakelijk zijn om de situatie te beoordelen. Op basis van de beschikbare cijfers kan geen precieze schatting worden gemaakt van de economische draagwijdte van de wederzijdse erkenning. Het is evenwel duidelijk dat het beginsel van wederzijdse erkenning voor een groot aantal industrie- en dienstensectoren een uiterst belangrijk mechanisme is. Er zijn alleen cijfers beschikbaar van het aantal klachten dat bij de Commissie wordt ingediend. Het is niet bekend in hoeveel gevallen de producenten aan de eisen van landen hebben voldaan of hun producten hebben ingetrokken.

Belemmeringen. Uit de resultaten van de enquêtes in de nijverheid blijkt dat er nog steeds belemmeringen zijn op het gebied van normen en technische voorschriften. De tertiaire sector meent in het algemeen dat de belemmeringen voor een vrij verkeer van diensten in de periode 1996-1998 nagenoeg gelijk zijn gebleven. Voorts zijn nog andere punten vastgesteld die problemen opleveren:

  • op het gebied van de consumenten bescherming worden in de landen van bestemming controles verricht die niet altijd noodzakelijk zijn;
  • op het gebied van de interne organisatie van overheidsorganen staan administratieve vertragingen, procedurekosten en een onvermogen om complexe kwesties te behandelen (bijvoorbeeld innoverende producten of diensten) een beter beheer in de weg;
  • er heerst een gebrek aan vertrouwen in de wetgeving van andere lidstaten.

Deze problemen hebben vele marktdeelnemers ertoe gebracht hun producten aan de plaatselijke eisen aan te passen of, in extreme gevallen, ervan af te zien om hun producten of diensten in een andere lidstaat op de markt te brengen.

Op het gebied van producten. De meeste problemen hebben betrekking op de gewaarborgde bescherming: de lidstaat van bestemming is er vaak van overtuigd dat alleen zijn manier om de veiligheid te verzekeren de enige juiste is. De gebieden waar het vaakst problemen optreden, zijn voedingsmiddelen, de elektrotechniek, transportmiddelen, edele metalen, de bouw en de chemische industrie.

Op het gebied van diensten. De dienstensectoren ten aanzien waarvan de Commissie de meeste klachten ontvangt, zijn de commerciële communicatie, de bouw, octrooiagenten en veiligheidsdiensten. De beschikbare cijfers schetsen een onvolledig beeld, omdat het aantal klachten dat bij de Commissie wordt ingediend slechts klein is. Op het gebied van de gereglementeerde beroepen hebben de moeilijkheden bij de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning meer gevolgen voor individuele burgers. De individuele klachten blijven aanhouden. Op het gebied van de financiële diensten stelt de Commissie vast dat er misbruik wordt gemaakt van het begrip algemeen belang en consumentenbescherming om het op de markt brengen van financiële producten te verbieden. Wat de commerciële communicatie betreft, wordt een daadwerkelijke interne markt nog verhinderd door de nationale verschillen, met name op het gebied van reclame. In de elektronische handel, ten slotte, staan juridische belemmeringen de mogelijkheden van de interne markt nog in de weg.

VOORSTELLEN

Een geloofwaardig toezicht waarborgen. De Commissie zal om de twee jaar een evaluatieverslag opstellen om te beoordelen welke vorderingen er zijn gemaakt. De conclusies van de evaluatieverslagen kunnen in het scorebord van de interne markt worden opgenomen, teneinde de lidstaten bewust te maken van de aanhoudende problemen en de gevonden oplossingen. De Commissie verbindt zich ertoe met meer aandacht erop toe te zien dat de verplichtingen door de lidstaten worden nagekomen, onder meer door inbreukprocedures in te stellen. Verder wil zij de door de kennisgevingprocedure geboden mogelijkheden om de wederzijdse erkenning te bevorderen en het ontstaan van nieuwe belemmeringen te voorkomen, volledig benutten.

Op de burgers en op de economische actoren gerichte acties. De Commissie stelt twee actielijnen voor, één voor de Commissie en één voor de lidstaten.

Acties van de Commissie. De Commissie verbindt zich ertoe de dialoog met burgers en ondernemingen te bevorderen. De Commissie stelt het volgende voor om de voorlichting en de economische analyse te verbeteren:

  • het opstellen van een gids over de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op het gebied van industrieproducten en een brochure met nadere uitleg over de toepassing van Beschikking nr. 3052/95 tot vaststelling van een procedure voor uitwisseling van informatie over nationale maatregelen waarbij wordt afgeweken van het beginsel van het vrije verkeer van goederen;
  • het verrichten van een economische analyse betreffende de toepassing van de wederzijdse erkenning in diverse sectoren om tot een betere beoordeling te komen (de economische voordelen en de kosten bij niet-toepassing);
  • het analyseren van de nationale regels ter bescherming van de consument op het gebied van financiële producten.

Wat de opleiding betreft, stelt de Commissie de volgende maatregelen voor:

  • per sector rondetafelconferenties te organiseren voor vertegenwoordigers van de bevoegde autoriteiten van de lidstaten en de beroepskringen;
  • op nationaal niveau concrete projecten uit te werken om de kennis van het beginsel van wederzijdse erkenning bij doelgroepen te vergroten.

Teneinde de mechanismen voor het oplossen van problemen doeltreffender te maken, zal de Commissie:

  • de tweejaarlijkse verslagen gebruiken om nauwkeuriger te kunnen beoordelen of een nieuw harmonisatie-initiatief al dan niet noodzakelijk is;
  • een model voor een verzoekschrift opstellen dat kan worden gebruikt door overheidsorganen belast met de toepassing van de wederzijdse erkenning en de betrokken Europese en nationale beroepsorganisaties;
  • economische actoren de mogelijkheid bieden om een eventuele weigering met redenen te laten omkleden, alsook het beheer van klachten verbeteren, met name in de sectoren met problemen;
  • de "pakketvergaderingen" die zij met lidstaten organiseert in de goederensector tot de dienstensector uitbreiden en zorgen voor een systematischere follow-up van de door de lidstaten voorgestelde oplossingen;
  • op het gebied van financiële dienstverlening een communautair netwerk voor de klachtenregeling ontwikkelen;
  • specifieke initiatieven nemen per sector om het beginsel van wederzijdse erkenning beter toe te passen in de tertiaire sector, met name in de luchtvaart en in de telecommunicatie.

Teneinde rekening te houden met de internationale dimensie van de wederzijdse erkenning en de handelsbelemmeringen te beperken en te doen opheffen, wil de Commissie overeenkomsten inzake wederzijdse erkenning sluiten in het kader van de Algemene Overeenkomst inzake de handel in diensten (GATS) en, op het gebied van goederen, in het kader van de Wereldhandelsorganisatie (WTO).

Acties van de lidstaten. Daar de lidstaten primair verantwoordelijk zijn voor de tenuitvoerlegging van het beginsel van wederzijdse erkenning, stelt de Commissie hun voor zich als volgt in te zetten:

  • gevolg te geven aan de jurisprudentie van het Hof van Justitie en clausules inzake de wederzijdse erkenning in de nationale wetgeving op te nemen;
  • binnen een redelijke termijn te reageren op aanvragen om de toepassing van de wederzijdse erkenning, uitgezonderd in bijzonder gevoelige gevallen;
  • de samenwerking tussen de nationale overheidsdiensten van de lidstaten te versterken via het nieuwe telematicanetwerk voor contacten, ontmoetingen van de leiders van de coördinatiecentra, een systematischer gebruik van de contactpunten en een grotere rol voor de nationale coördinatoren op het gebied van gereglementeerde beroepen;
  • regelmatig verslagen op te stellen over de moeilijkheden bij de toepassing en de oplossingen die kunnen worden doorgevoerd.

Context

In 1997 heeft de Commissie het "Actieplan voor de interne markt" (DE)(EN)(FR) goedgekeurd, een document waarin de vóór 1 januari 1999 te nemen prioritaire maatregelen om de werking van de interne markt te verbeteren, gedetailleerd werden uiteengezet. In dit actieplan had de Commissie als één van de te nemen prioritaire maatregelen de toepassing van het beginsel van de wederzijdse erkenning vermeld.
Twee jaar later, in 1999, heeft de Commissie deze mededeling bekendgemaakt die de basis vormde voor de resolutie van de Raad over de wederzijdse erkenning (zie "Gerelateerde besluiten").

GERELATEERDE BESLUITEN

Resolutie van de Raad van 28 oktober 1999 betreffende wederzijdse erkenning [Publicatieblad C 141 van 19.5.2000].
1. De Raad onderstreept het belang van de wederzijdse erkenning voor de goede werking van de interne markt. Dit vergt een samenhangende combinatie van geharmoniseerde wetgeving, normalisatie, instrumenten voor de overeenstemmingbeoordeling en wederzijdse erkenning. De Raad meent dat er verdere inspanningen noodzakelijk zijn op het gebied van goederen (in het bijzonder levensmiddelen, elektrotechniek, bouwproducten en motorvoertuigen), in de dienstensector (met name financiële diensten) en op het vlak van de beroepskwalificaties (erkenning van diploma's). Hij bekritiseert het feit dat de administratieve procedures te omslachtig en te ingewikkeld zijn en dat de overheidsdiensten van de lidstaten vaak niet voldoende geïnformeerd zijn over de wetgeving en de toetsingsprocedures in andere lidstaten.

De Raad verzoekt de lidstaten dan ook:

  • de betreffende nationale wetgeving en toepassingsprocedures te herzien en te vereenvoudigen, de doeltreffendheid en de snelheid van deze procedures te vergroten en de administratieve samenwerking te verbeteren;
  • de economische actoren en de burgers bewust te maken van hun rechten;
  • de Commissie te steunen bij het verzamelen van informatie over problemen bij de toepassing en erop toe te zien dat de verplichtingen inzake de uitwisseling van informatie naar behoren worden nagekomen.

De Raad verzoekt de Commissie:

  • gegevens te verzamelen over de opgetekende successen en tekortkomingen en over de economische effecten hiervan en deze gegevens op het scorebord van de interne markt te publiceren;
  • de burgers en de economische actoren met voorlichtingscampagnes bewust te maken van hun rechten;
  • ervoor te zorgen dat beleidsmaatregelen op dit gebied op andere communautaire beleidsmaatregelen worden afgestemd.

De economische actoren en de burgers wordt verzocht de lidstaten en de Commissie op de hoogte te stellen van alle problemen die ze ondervinden.

Interpretatieve mededeling van de Commissie - "Een gemakkelijkere toegang voor goederen tot de markten van andere lidstaten: praktische toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning" [C/2003/3944 - Publicatieblad C 265 van 4.11.2003].
Deze mededeling beoogt het beginsel van
"wederzijdse erkenning" te verduidelijken en de bedrijven en
de nationale overheidsdiensten te helpen bij de betere toepassing daarvan. Zij is een praktische handleiding die beschrijft hoe dit beginsel in de praktijk zou moeten functioneren en geeft de rechten aan die aan de economische actoren worden toegekend. De mededeling past in de strategie voor de interne markt 2003-2006. Zij zal worden gevolgd door een ruime raadpleging van de lidstaten, de bedrijven en de consumentenorganisaties. Op grond van de resultaten van deze raadpleging kan de Commissie een wetgevingsvoorstel indienen om de tenuitvoerlegging van het beginsel van wederzijdse erkenning te versterken.

EXTERNE ASPECTEN - OVEREENKOMSTEN MET DERDE LANDEN

Resolutie van de Raad van 24 juni 1999 betreffende het beheer van overeenkomsten inzake wederzijdse erkenning [Publicatieblad C 190 van 7.7.1999].
De Raad verheugt er zich over dat overeenkomsten inzake wederzijdse erkenning zijn gesloten tussen de Europese Gemeenschap (EG) en Australië, Canada, Nieuw-Zeeland en de Verenigde Staten. Deze overeenkomsten hebben ten doel te waarborgen dat alle producten waarop zij betrekking hebben, effectief toegang hebben tot alle markten op het gehele grondgebied van vorengenoemde partijen. In deze resolutie verzoekt de Raad de Commissie:

  • met derde landen een voorstel uit te werken over de belangrijkste beginselen voor het beheer van de overeenkomsten inzake wederzijdse erkenning en een typeovereenkomst op te stellen voor toekomstige onderhandelingen;
  • een vademecum met een toelichting op de overeenkomsten inzake wederzijdse erkenning en hun toepassing uit te werken;
  • regelmatig verslagen over de toepassing van de lopende overeenkomsten over te leggen.
Laatste wijziging: 06.06.2007

Zie ook

  • Meer informatie is te vinden op de site van directoraat-generaal Ondernemingen en industrie over wederzijdse erkenning (DE) (EN) (FR)
Juridische mededeling | Over deze site | Zoeken | Contact | Naar boven