RSS
Alfabetische index
Deze pagina is beschikbaar in 15 talen
Nieuwe beschikbare talen:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Wettelijke controles van jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen

Deze richtlijn stelt regels vast voor de harmonisatie van de wettelijke controle van jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen en beoogt daarmee de geloofwaardigheid van de financiële verslaggeving te vergroten en te bereiken dat de Europese Unie (EU) beter tegen financiële schandalen is beschermd. Zij bevat onder meer bepalingen betreffende het publiek prudentieel toezicht, de verplichting tot externe kwaliteitsborging, de plichten van wettelijke auditors en de toepassing van internationale controlestandaarden, alsook beginselen op het gebied van de onafhankelijkheid van wettelijke auditors. Voorts legt de richtlijn de grondslag voor een vorm van samenwerking tussen EU-toezichthouders en toezichthouders uit derde landen.

BESLUIT

Richtlijn 2006/43/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 mei 2006 betreffende de wettelijke controles van jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen, tot wijziging van de Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG van de Raad en houdende intrekking van Richtlijn 84/253/EEG van de Raad [Zie wijzigingsbesluit(en)].

SAMENVATTING

De huidige richtlijn vennootschapsrecht beoogt een verbetering en harmonisering van de wettelijke-controlefunctie in de lidstaten van de Europese Unie (EU) tot stand te brengen. Zij verduidelijkt de taken van wettelijke auditors en stelt ethische beginselen vast met het oog op het waarborgen van de objectiviteit en onafhankelijkheid van auditors.

Toelating, permanente scholing en wederzijdse erkenning

Een wettelijke controle van jaarrekeningen mag alleen worden uitgevoerd door wettelijke auditors * en auditkantoren * die zijn toegelaten door de lidstaat die deze controle eist.

De richtlijn actualiseert de opleiding van wettelijke auditors. Een persoon kan slechts tot het uitvoeren van wettelijke controles van jaarrekeningen worden toegelaten wanneer hij, na het niveau om tot een universiteit te worden toegelaten of een gelijkwaardig niveau te hebben bereikt, een theoretische opleiding en een praktijkleiding heeft gevolgd en met goed gevolg een vakbekwaamheidsexamen heeft afgelegd.

De vakbekwaamheid op het gebied van de controle van jaarrekeningen die wettelijke auditors op grond van deze richtlijn hebben verworven, dient door alle lidstaten als gelijkwaardig te worden beschouwd. Voordat een wettelijke auditor uit een andere lidstaat kan worden toegelaten, dient zijn kennis evenwel te worden getoetst.

De wettelijke regelingen van de lidstaten respecteren het beginsel dat de regelgeving en het stelsel van publiek toezicht van de lidstaat van herkomst van toepassing zijn, dat wil zeggen de lidstaat waar de wettelijke auditor of het auditkantoor is toegelaten en waar de statutaire zetel van de gecontroleerde entiteit is gevestigd.

Registratie

De lidstaten dienen erop toe te zien dat alle toegelaten wettelijke auditors en auditkantoren zijn ingeschreven in een register dat voor het publiek toegankelijk is en dat alle essentiële gegevens over wettelijke auditors en auditkantoren bevat. Zij zien er tevens op toe dat wettelijke auditors en auditkantoren de bevoegde autoriteiten die voor het openbaar register verantwoordelijk zijn, zo spoedig mogelijk in kennis stellen van elke wijziging in de gegevens die in het openbaar register zijn opgenomen.

Beroepsethiek, onafhankelijkheid, objectiviteit, vertrouwelijkheid en beroepsgeheim

Voor alle wettelijke auditors en auditkantoren dienen beginselen van de beroepsethiek te gelden. Deze moeten ten minste betrekking hebben op hun verantwoordelijkheid voor het openbaar belang, hun integriteit en objectiviteit, alsmede hun vakbekwaamheid en zorgvuldigheid.

De lidstaten dienen erop toe te zien dat wanneer een wettelijke auditor en/of een auditkantoor een wettelijke controle van jaarrekeningen uitvoert, de betrokken wettelijke auditor of het betrokken kantoor onafhankelijk is van de gecontroleerde entiteit en niet betrokken is bij de besluitvorming van de gecontroleerde entiteit. Er mag geen wettelijke controle worden uitgevoerd indien er sprake is van een financiële, zakelijke, arbeids- of andere relatie tussen de wettelijke auditor, het auditkantoor of het netwerk en de gecontroleerde entiteit.

Alle gegevens en documenten waartoe een wettelijke auditor of auditkantoor bij de uitvoering van de wettelijke controle van jaarrekeningen toegang heeft, dienen te zijn beschermd door middel van passende regels op het gebied van vertrouwelijkheid en beroepsgeheim.

Controlestandaarden en controleverklaringen

De Commissie kan een besluit nemen over de toepasselijkheid in de Gemeenschap van internationale controlestandaarden * in de EU. De lidstaten schrijven voor dat wettelijke auditors en auditkantoren hun wettelijke controles van jaarrekeningen moeten uitvoeren met inachtneming van de internationale controlestandaarden die door de Commissie zijn goedgekeurd.

Wanneer de wettelijke controle van jaarrekeningen door een auditkantoor wordt uitgevoerd, wordt de controleverklaring ten minste ondertekend door de wettelijke auditor die namens het betrokken auditkantoor de wettelijke controle van de jaarrekeningen heeft verricht.

Kwaliteitsborging

De lidstaten zijn verplicht een kwaliteitsborgingsstelsel voor de wettelijke controle van jaarrekeningen op te zetten. Dit stelsel moet aan in de richtlijn vastgelegde voorwaarden voldoen. Zo moet de onafhankelijkheid van de toezichthouders zijn gewaarborgd, de financiering van het stelsel afdoende zijn verzekerd en het stelsel over voldoende middelen beschikken; tevens dient de selectie van beoordelaars voor het verrichten van specifieke kwaliteitsbeoordelingen volgens een objectieve procedure plaats te vinden.

Onderzoeken en sancties

Er dient voor te worden gezorgd dat er doeltreffende onderzoeks- en sanctieregelingen bestaan om inadequaat uitgevoerde wettelijke controles van jaarrekeningen op te sporen, te bestraffen en te voorkomen.

Publiek toezicht en regelingen tussen de lidstaten op toezicht- en regelgevingsgebied

De lidstaten dienen een doeltreffend stelsel van publiek toezicht op te zetten voor wettelijke auditors en auditkantoren. Alle wettelijke auditors en auditkantoren zijn aan publiek toezicht onderworpen. Het stelsel van publiek toezicht wordt beheerd door personen die zelf geen beroepsbeoefenaren zijn *, maar toch voldoende bekend zijn met de vakgebieden die voor de wettelijke controle van jaarrekeningen van belang zijn.

De wettelijke regelingen van de lidstaten respecteren het beginsel dat de regelgeving en het stelsel van publiek toezicht van de lidstaat van herkomst van toepassing zijn, dat wil zeggen de lidstaat waar de wettelijke auditor of het auditkantoor is toegelaten en waar de statutaire zetel van de gecontroleerde entiteit is gevestigd.

Wettelijke controle van jaarrekeningen van organisaties van openbaar belang

Elke organisatie van openbaar belang moet een auditcomité hebben. Het auditcomité heeft onder meer tot taak:

  • het monitoren van het financiële-verslaggevingsproces;
  • het monitoren van de doeltreffendheid van het internecontrolesysteem, het eventuele interneauditsysteem en het risicomanagementsysteem van de vennootschap;
  • het monitoren van de wettelijke controle van jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen;
  • het beoordelen en monitoren van de onafhankelijkheid van de wettelijke auditor of het auditkantoor, waarbij met name wordt gelet op de verlening van nevendiensten aan de gecontroleerde entiteit.

Internationale aspecten

De bevoegde autoriteiten van een lidstaat mogen een auditor van een derde land als wettelijke auditor toelaten, mits deze persoon het bewijs heeft geleverd dat hij voldoet aan eisen die gelijkwaardig zijn aan die welke in deze richtlijn worden gesteld. De bevoegde autoriteiten van een lidstaat gaan over tot registerinschrijving van elke auditor en auditorganisatie van een derde land die een controleverklaring aflevert betreffende de jaarrekening of de geconsolideerde jaarrekening van een vennootschap die haar statutaire zetel buiten de EU heeft.

De lidstaten mogen toestaan dat controle- of andere documenten die in het bezit zijn van wettelijke auditors of auditkantoren die door hen zijn toegelaten, met inachtneming van de in deze richtlijn vastgelegde voorwaarden aan de bevoegde autoriteiten van een derde land worden overgedragen.

Belangrijkste begrippen

  • Wettelijke auditor: een natuurlijke persoon die door de bevoegde autoriteiten van een lidstaat in overeenstemming met deze richtlijn is toegelaten tot het uitvoeren van wettelijke controles van jaarrekeningen.
  • Auditkantoor: een rechtspersoon of een andere entiteit met om het even welke rechtsvorm die door de bevoegde autoriteiten van een lidstaat in overeenstemming met deze richtlijn is toegelaten tot het uitvoeren van wettelijke controles van jaarrekeningen.
  • Persoon die geen beroepsbeoefenaar is: een natuurlijke persoon die gedurende ten minste drie jaar voorafgaande aan zijn of haar betrokkenheid bij het beheer van het stelsel van publiek toezicht geen wettelijke controles van jaarrekeningen heeft verricht, geen stemrecht in een auditkantoor heeft bezeten, geen lid is geweest van het leidinggevende of bestuursorgaan van een auditkantoor en niet in dienst is geweest van of verbonden is geweest aan een auditkantoor.
  • Internationale controlestandaarden: de International Standards on Auditing (ISA) en de daarmee verband houdende Statements en standaarden, voorzover deze voor de wettelijke controle van jaarrekeningen van belang zijn.

REFERENTIES

BesluitInwerkingtredingUiterste datum voor omzetting in nationaal rechtPublicatieblad

Richtlijn 2006/43/EG [aanneming: medebeslissing COD 2004/0065]

29.6.200629.6.2008L 157 van 9.6.2006
Wijzigingsbesluit(en)InwerkingtredingUiterste datum voor omzetting in nationaal rechtPublicatieblad

Richtlijn 2008/30/EG [aanneming: medebeslissing COD 2006/0285]

21.03.2008-L 81 van 20.03.2008

GERELATEERDE BESLUITEN

Aanbeveling van de Commissie van 5 juni 2008 inzake de beperking van de wettelijke aansprakelijkheid van wettelijke auditors en auditkantoren [Kennisgeving geschied onder nummer C(2008) 2274 – Publicatieblad L 162 van 21.6.2008].
De Commissie stelt vast dat de aansprakelijkheidsrisico’s voor wettelijke auditors en auditkantoren die de wettelijke controle van de jaarrekening van ondernemingen verrichten, groter zijn geworden door de toenemende volatiliteit van de marktkapitalisatie van ondernemingen. De toegang tot verzekeringen die dekking bieden tegen dergelijke risico’s wordt echter steeds verder beperkt. De Commissie meent dat deze situatie auditors ervan zou kunnen weerhouden om de internationale controlemarkt voor jaarrekeningen van beursgenoteerde ondernemingen in de Gemeenschap te betreden en de kans verkleint dat nieuwe spelers op de markt verschijnen. Bijgevolg beveelt de Commissie aan de burgerlijke aansprakelijkheid van auditors en auditkantoren te beperken, behalve in geval van opzettelijke verzaking van de beroepsplicht. Gezien de grote verschillen tussen de nationale wettelijkeaansprakelijkheidsstelsels acht de Commissie het wenselijk dat elke lidstaat zelf kan kiezen voor de wijze van beperking die hij voor zichzelf het meest geschikt acht. Zij verzoekt de lidstaten de getroffen maatregelen uiterlijk tegen 5 juni 2010 mee te delen. De Commissie verduidelijkt dat de beperking van de aansprakelijkheid van auditors evenwel geen afbreuk mag doen aan het recht van benadeelde partijen op een redelijke schadevergoeding.

Laatste wijziging: 12.12.2008
Juridische mededeling | Over deze site | Zoeken | Contact | Naar boven