RSS
Innéacs A - Z
Tá an leathanach seo ar fáil i 23 theanga
Teangacha nua atá ar fáil:  BG - CS - ET - GA - LV - LT - HU - MT - PL - RO - SK - SL

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Comhbheartas slándála agus cosanta

RÉAMHRÁ

Tá Comhbheartas Slándála agus Cosanta (CBSC) ann in áit an tseanBheartais Eorpaigh Shlándála agus Chosanta (BESC). Tugtar an t-ainm nua seo air de thairbhe alt nua á thiomnú don bheartas seo ag Conradh Liospóin sna Conarthaí bunaidh. Léiríonn Conradh Liospóin tábhacht agus sainiúlacht an CBSC, ar páirt riachtanach fós é den Chomhbheartas Eachtrach agus Slándála (CBES).

I dteannta an aitheantais nua seo, tionscnaíonn Conradh Liospóin forálacha nua ar cuspóir dóibh an CBSC a fhorbairt. Tá de chuspóir ag na príomhnuálaíochtaí cosaint choiteann Eorpach.

Féadann na Ballstáit páirt a ghlacadh i misin mhíleata nó dhaonnúla freisin agus as seo amach tá iallach orthu ag clásal dlúthpháirtíochta maidir le cosaint Eorpach. Cuirtear ar a gcumas dul i gcomhar níos dlúithe sa réimse seo freisin, go háirithe tríd an Ghníomhaireacht Eorpach um Chosaint nó trí bhuanchomhar struchtúrtha a chur ar bun.

Mar a bhíodh na Conarthaí roimhe seo, is ceist idir-rialtasach ó fhréamh é CBSC mar an gcéanna. De thoil a chéile a bhíonn Comhairle an AE ag gníomhú den cuid is mó. Is iad na Ballstáit féin, áfach, a chuireann an maoiniú agus na hacmhainní oibríocha ar fáil do na misin a chuirtear i ngníomh faoi chreat an CBSC.

Méadú na misean a chuirtear i ngníomh faoi chreat an CBSC

Cuireann an CBSC creat faoi choinne an chomhair ar fáil agus dá thairbhe sin féadann an AE misin oibríocha a chur i ngníomh i dtríú tíortha. Is é an cuspóir a bhíonn ag na misin seo an tsíocháin a choimeád agus an tslándáil idirnáisiúnta a neartú. Braitheann siad ar shócmhainní sibhialta agus míleata na mBallstát.

Sular tháinig Conradh Liospóin i bhfeidhm, ba iad seo na misin a bhféadtaí iad a chur i ngníomh faoi chreat an CBSC:

  • misin dhaonnúla agus misin aslonnaithe;
  • misin chun coinbhleachtaí a chosc agus chun an tsíocháin a choimeád;
  • misin chun géarchéimeanna a bhainistiú le fórsaí comhraic.

Cuireann Conradh Liospóin trí mhisean nua leis an liosta seo, mar atá:

  • comhghníomhartha maidir le dí-armáil;
  • comhairle mhíleata agus cúnamh míleata;
  • oibríochtaí cobhsaithe tar éis coinbhleachtaí.

Is í an Chomhairle a shainmhíníonn na cuspóirí agus an dóigh a chuirtear na misin i ngníomh go ginearálta. Agus Conradh Liospóin tagtha i bhfeidhm, féadann an Comhairle údarás le misean a chur i ngníomh a thiomnú do ghrúpa Ballstát atá sásta agus a bhfuil an cumas sibhialta agus míleata acu an misean a chur i gcrích. Bíonn ar na Ballstáit i mbun na hoibríochta staid an mhisin a chur in iúl don Chomhairle go rialta. Gníomhaíonn siad in éineacht le hArdionadaí do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála.

Ina theannta sin, aithnítear i gConradh Liospóin gur féidir le fórsaí ilnáisiúnta idirghabháil a dhéanamh agus an CBSC á chur i feidhm. Is é an rud a bhíonn sna fórsaí seo ná comhaontais mhíleata idir Bhallstáit áirithe a chinn a gcuid cumais, a gcuid trealaimh agus a gcuid sluaite a chur le chéile. Seo iad na príomhfhórsaí Eorpacha:

  • Eurofor a gcuirtear le chéile fórsaí talún na Fraince, na hIodáile, na Portaingéile agus na Portaingéile ann;
  • Eurocorps a gcuirtear le chéile fórsaí talún na Beilge, na Fraince, na Gearmáine, na Lucsamburg agus Spáinne ann;
  • Euromarfor a gcuirtear le chéile fórsaí muirí na Fraince, na hIodáile, na Spáinne agus na Portaingéile ann;
  • an tAerghrúpa Eorpach a gcuirtear le chéile aerfhórsaí na Beilge, na Fraince, na Gearmáine, na hIodáile, na hÍsiltíre, na Ríochta Aontaithe agus na Spáinne ann.

CLÁSAL COSANTA FRITHPHÁIRTÍ

Tionscnaíonn Conradh Liospóin den chéad uair clásal cosanta frithpháirtí a chuireann iallach go sainiúil ar Bhallstáit an AE. Mar sin, má dhéantar ionsaí armtha i gcrích Ballstáit, féadann sé dul i muinín cuidithe ó na Ballstáit eile, a bhfuil iallach orthu tarrtháil.

Tá dhá shrianadh a mhaolaíonn an clásal seo:

  • ní chuireann an clásal cosanta frithpháirtí isteach ar bheartas slándála agus cosanta de chuid Ballstát áirithe, mar atá iad siúd a bhfuil traidisiún na neodrachta acu;
  • ní chuireann an clásal cosanta frithpháirtí isteach ar na gealltanais a bhaineann le hEagraíocht Chonradh an Atlantaigh Thuaidh(ECAT) (EN) (FR).

AN GHNÍOMHAIREACHT EORPACH UM CHOSAINT

Déanann Conradh Liospóin inniúlachtaí na Gníomhaireachta Eorpaí um Chosaint. a leathnú agus a shonrú. Is é an príomhchuspóir atá aici ná cumas míleata na mBallstát a fheabhsú. Chuige sin, tá ar an nGníomhaireacht:

  • cuspóirí coiteanna a leagan síos do Bhallstáit maidir le cumas míleata;
  • cláir a thionscnamh agus a riaradh chun na cuspóirí sin a bhaint amach;
  • riachtanais oibríochta na mBallstát a chomhchuibhiú agus modhanna faighte trealamh míleata a fheabhsú;
  • gníomhaíochtaí taighde i dtaobh theicneolaíocht na cosanta a riaradh;
  • cur le neartú bhonn tionsclaíoch agus teicneolaíoch earnáil na cosanta agus éifeachtacht an chaiteachais mhíleata a fheabhsú.

BUANCHOMHAR STRUCHTÚRTHA

Is é an rud atá i gceist le buanchomhar struchtúrtha ná comhar níos doimhne idir Bhallstáit áirithe i dtaobh na cosanta. Is ábhar Prótacail in iarscríbhinn de chuid Chonradh Liospóin é.

De réir an chreata seo, geallann na Ballstáit a ghlacann páirt ann go bhforbróidh siad a gcumas cosanta níos déine agus go soláthróidh siad aonaid chomhraic do na misin atá leagtha amach acu. Ina theannta sin, measúnaíonn an Ghníomhaireacht Eorpach um Chosaint an méid a dhéanann na Ballstáit rannpháirteacha go rialta.

Teastaíonn cead na Comhairle chun buanchomhair struchtúrtha agus í ag socrú éileamh na Stát rannpháirteach de réir tromlaigh cháilithe. Ní theastaíonn tairseach Ballstáit ar bith chun é a chur ar bun. Tá cead ag gach Ballstát scaradh leis an mbuanchomhar nó dul isteach ann ach coinníollacha an ghealltanais á gcomhlíonadh acu.

Nuashonrú is déanaí: 07.05.2010
Fógra dlíthiúil | Maidir leis an láithreán seo | Cuardaigh | Teagmháil | Barr an leathanaigh