RSS
Alfabetische index
Deze pagina is beschikbaar in 15 talen
Nieuwe beschikbare talen:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Andere instellingen en organen van de Unie

INLEIDING

Het Verdrag van Lissabon voorziet in een vergaande hervorming van de instellingen, voornamelijk met betrekking tot de Europese Raad, de Commissie, de Raad, het Parlement en het Hof van Justitie. Het Verdrag van Lissabon houdt in mindere mate ook veranderingen in wat de samenstelling en de werking van de twee raadgevende comités van de EU betreft. De Europese Centrale Bank wordt een instelling.

EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ

Het aantal zetels voor de lidstaten in het Comité bedraagt ten hoogste 350. De verdeling van de zetels tussen de lidstaten is niet opgenomen in het Verdrag van Lissabon, wat bij de vroegere verdragen wel nog het geval was. Net zoals voor de zetelverdeling in het Parlement neemt de Raad met eenparigheid van stemmen een besluit aan tot vaststelling van de samenstellingsregels van het Comité. Bovendien verhoogt het Verdrag van Lissabon de ambtstermijn van de leden van het Comité van 4 naar 5 jaar om deze in overeenstemming te brengen met de ambtstermijn van de leden van de Commissie en het Parlement. De zittingsduur van de voorzitter en de leden van het bureau van het Comité, die door de leden van het Comité uit hun midden worden gekozen, bedraagt daardoor tweeënhalf jaar in plaats van twee jaar.

In het kader van zijn raadgevende opdracht kan het Economisch en Sociaal Comité voortaan op verzoek van het Europees Parlement adviezen afgeven.

COMITÉ VAN DE REGIO’S

Net zoals bij het Europees Economisch en Sociaal Comité is het aantal zetels in het Comité van de Regio’s beperkt tot 350 en wordt de zetelverdeling onder de lidstaten door de Raad met eenparigheid van stemmen vastgesteld. De leden van het Comité van de Regio’s worden voortaan voor een ambtstermijn van vijf jaar in plaats van vier jaar benoemd. De voorzitter en het bureau worden voor tweeënhalf jaar verkozen.

Het Verdrag van Lissabon versterkt de raadgevende rol van het Comité van de Regio’s door een uitbreiding van de onder zijn bevoegdheid vallende domeinen. Civiele bescherming, klimaatverandering, energie en diensten van algemeen belang zijn toegevoegd aan de lijst van domeinen waarvoor het Comité moet worden geraadpleegd. Net zoals de Commissie en de Raad mag het Europees Parlement het Comité van de Regio’s om een advies verzoeken.

Het Comité van de Regio’s beschikt ook over nieuwe prerogatieven in de EU. Zo kan het twee soorten beroepsprocedures aanhangig maken bij het Hof van Justitie van de EU. Ten eerste wordt het Comité een van de hoeders van het subsidiariteitsbeginsel in de EU. Het kan het Hof van Justitie om de nietigverklaring verzoeken van een rechtsbesluit dat tegen het subsidiariteitsbeginsel indruist (artikel 8 van het protocol betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid). Dit recht is echter beperkt tot de besluiten waarvoor het Comité verplicht moet worden geraadpleegd. Ten tweede is het Comité op grond van artikel 263 van het Verdrag betreffende de werking van de EU gemachtigd om zich tot het Hof van Justitie van de EU te wenden met het oog op de vrijwaring van zijn eigen prerogatieven. Voortaan beschikt het Comité dus over rechtsmiddelen om ervoor te zorgen dat de instellingen van de EU zijn adviesrecht naleven.

EUROPESE CENTRALE BANK

De ECB wordt net als de Europese Raad, het Parlement, de Raad, de Commissie, het Hof van Justitie en het Rekenhof een instelling van de EU. Daarmee is zij de enige instelling met rechtspersoonlijkheid.

Zij wordt geleid door drie hoofdorganen:

  • de Raad van bestuur van de ECB, die bestaat uit leden van de Directie en de gouverneurs van de nationale centrale banken van de landen van de eurozone. Het betreft het belangrijkste besluitvormingsorgaan, dat instaat voor het monetaire beleid van de eurozone;
  • de Directie, waarvan de zes leden voortaan met gekwalificeerde meerderheid van stemmen door de Europese Raad benoemd worden om het blokkeringsrisico te beperken;
  • de Algemene Raad, die bestaat uit de leden van de Directie en de gouverneurs van de centrale banken van alle lidstaten.

Het Verdrag van Lissabon verduidelijkt bovendien de twee voornaamste taken van de ECB:

  • de ECB en de centrale banken van de lidstaten van de EU vormen samen het Europees Stelsel van Centrale Banken (ESCB). Het ESCB heeft in de eerste plaats tot taak de prijsstabiliteit te handhaven. Het draagt tevens bij tot het algemene economische beleid van de Unie;
  • de ECB en de centrale banken van de lidstaten van de eurozone vormen samen het Eurosysteem. In tegenstelling tot het ESCB zorgt het Eurosysteem voor de vaststelling en de tenuitvoerlegging van het monetaire beleid van de Unie. Vroeger was het Eurosysteem een term die informeel door de ECB werd gebruikt, maar sinds de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon wordt het ten volle erkend.

Het Verdrag van Lissabon herbevestigt ten slotte de onafhankelijkheid van de ECB. Deze onafhankelijkheid wordt gewaarborgd door de vrij lange ambtstermijn van de leden van de Directie (acht jaar) en door het feit dat de ECB en de nationale centrale banken geen instructies van de andere instellingen van de EU, de regeringen van de lidstaten of enige andere instantie mogen aanvaarden.

SAMENVATTENDE TABEL

ArtikelenOnderwerp

Verdrag betreffende de werking van de EU

282 tot 284

Samenstelling en prerogatieven van de Europese Centrale Bank

301 tot 304

Samenstelling en prerogatieven van het Europees Economisch en Sociaal Comité

305 tot 307

Samenstelling en prerogatieven van het Comité van de Regio’s
Laatste wijziging: 22.01.2010
Juridische mededeling | Over deze site | Zoeken | Contact | Naar boven