RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο
Αυτή η σελίδα διατίθεται σε 23 γλώσσες
Νέες διαθέσιμες γλώσσες:  BG - CS - ET - GA - LV - LT - HU - MT - PL - RO - SK - SL

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Ευρωπαϊκή Επιτροπή

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η συνθήκη της Λισσαβόνας επικυρώνει για μία ακόμη φορά τα ουσιαστικά καθήκοντα της Επιτροπής όσον αφορά το δικαίωμα πρωτοβουλίας της, τα εκτελεστικά καθήκοντά της, τα καθήκοντά της περί ελέγχου και εκπροσώπησης. Ορισμένες από τις τροποποιήσεις αφορούν πιο συγκεκριμένα τη σύνθεση της Επιτροπής. Η δημιουργία τής θέσης του ύπατου εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας αποτελεί μία από τις κύριες καινοτομίες. Εξάλλου, η συνθήκη της Λισσαβόνας επιδιώκει να επιφέρει μία ικανοποιητική λύση στο θέμα τού αριθμού των επιτρόπων, το οποίο συζητήθηκε διεξοδικά στα πλαίσια των συνθηκών του Άμστερνταμ και της Νίκαιας. Τέλος, σε συνέχεια των προηγούμενων τροποποιητικών Συνθηκών, ενισχύονται ο ρόλος και οι εξουσίες του προέδρου της Επιτροπής.

Η ΣΥΝΘΕΣΗ

Η πρώτη Επιτροπή που διορίστηκε κατ' εφαρμογή της συνθήκης της Λισσαβόνας το 2009, αποτελείται από έναν επίτροπο ανά κράτος μέλος. Ωστόσο, από το 2014, η συνθήκη της Λισσαβόνας προβλέπει ότι η Επιτροπή θα αποτελείται από αριθμό επιτρόπων κατώτερο από αυτόν των κρατών μελών. Τα μέλη της Επιτροπής θα επιλέγονται βάσει μιας εναλλαγής σε ισότιμη βάση, οι λεπτομέρειες της οποίας θα αποφασίζονται ομόφωνα από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και βάσει των ακόλουθων αρχών:

  • ο αριθμός των επιτρόπων θα πρέπει να αντιστοιχεί στα δύο τρίτα του αριθμού των κρατών μελών˙
  • τα κράτη μέλη θα αντιμετωπίζονται με απόλυτη ισοτιμία όσον αφορά τη σειρά διέλευσης των υπηκόων τους από την Επιτροπή και του χρόνου παρουσίας τους σε αυτήν. Σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να συμμετέχουν στο σώμα δύο μέλη με την ίδια υπηκοότητα˙
  • κάθε διαδοχικό σώμα θα συγκροτείται κατά τρόπο ώστε να αντικατοπτρίζει, με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, τη δημογραφική και γεωγραφική ποικιλομορφία τού συνόλου των κρατών μελών της Ένωσης.

Αυτό το σύστημα εναλλαγής αποτελεί τον κανόνα αρχής που καθιερώνει η συνθήκη για την ΕΕ. Ωστόσο, η Συνθήκη προβλέπει μία παρέκκλιση, καθώς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, με απόφαση που εκδίδει με ομοφωνία, μπορεί να αποφασίσει την τροποποίηση του αριθμού των επιτρόπων. Αυτή η επιλογή έχει ήδη ασκηθεί. Προκειμένου να διευκολυνθεί η ταχεία έναρξη ισχύος της συνθήκης της Λισσαβόνας, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 11ης και 12ης Δεκεμβρίου 2008 (FR ) προέβλεψε την έκδοση απόφασης ώστε η Επιτροπή να εξακολουθήσει να περιλαμβάνει έναν υπήκοο ανά κράτος μέλος και μετά το 2014.

Η συνθήκη της Λισσαβόνας δημιουργεί επίσης ένα νέο αξίωμα εντός της Επιτροπής: αυτό του ύπατου εκπρόσωπου της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας. Αυτός αντικαθιστά, ταυτόχρονα, τον αρμόδιο για τις εξωτερικές σχέσεις επίτροπο και τον ύπατο εκπρόσωπο για την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας. Ο ρόλος του είναι να ασκεί την εξωτερική πολιτική της Ένωσης. Ο ύπατος εκπρόσωπος για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας προεδρεύει του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων, ενώ κατέχει επίσης μια εκ των θέσεων αντιπροέδρου της Επιτροπής. Διορίζεται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, που αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία και με τη συμφωνία τού προέδρου της Επιτροπής. Παράλληλα, υπόκειται, όπως και ο πρόεδρος και τα άλλα μέλη της Επιτροπής, στην ψήφο έγκρισης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

ΟΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΔΙΟΡΙΣΜΟΥ

Ο τρόπος διορισμού του προέδρου της Επιτροπής δεν αλλάζει. Προτείνεται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το οποίο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία, και στη συνέχεια εγκρίνεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ωστόσο, η συνθήκη της Λισσαβόνας εισάγει μία καινοτομία, καθώς συνδέει άμεσα τα αποτελέσματα των εκλογών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με την επιλογή υποψηφίου για τη θέση του προέδρου της Επιτροπής. Στο εξής, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο οφείλει να λαμβάνει υπόψη τα αποτελέσματα των ευρωπαϊκών εκλογών όταν υποδεικνύει την προσωπικότητα που προτίθεται να διορίσει πρόεδρο της Επιτροπής. Αυτή η αλλαγή αυξάνει τη βαρύτητα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατά το διορισμό τού προέδρου της Επιτροπής και συνεπώς ενδυναμώνει την πολιτική πρόκληση που συνδέεται με τις ευρωπαϊκές εκλογές.

Το Συμβούλιο, με τη συναίνεση του εκλεγμένου προέδρου της Επιτροπής, καταρτίζει τον κατάλογο των προσωπικοτήτων, τις οποίες προτείνει ως μέλη της Επιτροπής, με εξαίρεση τον ύπατο εκπρόσωπο για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας. Τα μέλη της Επιτροπής επιλέγονται με κριτήριο τις γενικές τους ικανότητες, και την ανεξαρτησία τους. Με τη συνθήκη της Λισσαβόνας, προστίθεται ως νέο κριτήριο η προσήλωσή τους στην ευρωπαϊκή ιδέα.

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ

Οι συνθήκες του Άμστερνταμ και της Νίκαιας είχαν διευρύνει σε μεγάλο βαθμό τα προνόμια του προέδρου της Επιτροπής. Πράγματι, ο τελευταίος καθορίζει τους πολιτικούς προσανατολισμούς τού σώματος, αλλά αποφασίζει επίσης σχετικά με την εσωτερική οργάνωση της Επιτροπής. Επομένως, ο πρόεδρος απονέμει τα καθήκοντα μεταξύ των μελών της Επιτροπής και μπορεί να προβαίνει σε ανακατανομή των αρμοδιοτήτων κατά τη διάρκεια της θητείας του. Ορίζει τους αντιπροέδρους μεταξύ των μελών της Επιτροπής, με εξαίρεση τον ύπατο εκπρόσωπο για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας. Από την έναρξη ισχύος της συνθήκης της Λισσαβόνας, μπορεί να εξαναγκάσει σε παραίτηση ένα μέλος της Επιτροπής χωρίς να χρειάζεται υποχρεωτικά η έγκριση του σώματος των Επιτρόπων.

ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ

ΆρθραΘέμα

Συνθήκη ΕΕ

17

Ρόλος και σύνθεση της Επιτροπής˙ ορισμός και αρμοδιότητες του Προέδρου της Επιτροπής

18

Ορισμός και αρμοδιότητες του ύπατου εκπροσώπου της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας

Συνθήκη για τη λειτουργία της ΕΕ

244 έως 250

Τρόπος λειτουργίας της Επιτροπής

Ημερομηνία τελευταίας τροποποίησης: 22.12.2009
Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας